Tiết PPCT: 28,29
BÀI 13: CẤU TRÚC RẼ NHÁNH (2 Tiết)
1. MỤC TIÊU 
2. Mục tiêu
Sau bài học này, HS sẽ:



Thể hiện được cấu trúc rẽ nhánh trong chương trình.
Nêu được biểu thức và sử dụng được khái niệm này ở các chương trình đơn giản.

2. Năng lực
Năng lực chung: 




Tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích
cực tham gia các hoạt động trong lớp.
Giao tiếp và hợp tác: có thói quen trao đổi, giúp đỡ nhau trong học tập; biết cùng nhau
hoàn thành nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của thầy cô. 
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, có sáng tạo
khi tham gia các hoạt động tin học.

Năng lực riêng: 





Phát triển năng lực tự học thông qua việc tìm tòi, nghiên cứu và khai thác thông tin.
Giải quyết được vấn đề khi tìm hiểu và viết thuật toán, chương trình
Ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong học và tự học.
Hợp tác trong môi trường số hiệu quả dựa trên sự hiểu biết về đặc điểm đa dạng và độ tin
cậy khác nhau của thông tin trong môi trường số.

3. Phẩm chất


Rèn luyện đức tính chăm chỉ, kiên trì và cẩn thận trong học và tự học 

1. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
2. Đối với giáo viên




SGK, SGV, SBT Tin học 8. 
Máy tính được cài đặt phần mềm lập trình Scratch, máy chiếu. (Tiết 1) 
Phòng thực hành tin học (tiết 2).

2. Đối với học sinh


SGK, SBT Tin học 8. 

III. PHÂN BỐ THỜI LƯỢNG



Tiết 1 (lí thuyết): Các phần Khởi động, Khám phá và Luyện tập.
Tiết 2 (thực hành): Phần Thực hành và phần Vận dụng.

1.
2.
3.
4.
5.
6.

TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
Mục tiêu: Dẫn dắt, gợi mở kiến thức cho HS trước khi vào bài học.
Nội dung: GV đặt câu hỏi dẫn dắt HS tìm hiểu về câu lệnh rẽ nhánh
Sản phẩm học tập: HS trả lời được câu hỏi.
Tổ chức thực hiện: 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS quan sát hình 1 và trả lời câu hỏi: 
Hãy tìm hiểu chương trình ở Hình 1 và cho biết nếu gia đình em đi xem phim thì phải trả bao
nhiêu tiền để mua vé?
Bảng 1 là giá xem phim trong thời gian khuyến mãi. Nếu đi xem phim vào các ngày trong tuần
thì chương trình ở Hình 1 có tính đúng số tiền mua vé gia đình em phải trả không? Tại sao?
 
 

BẢNG GIÁ VÉ XEM PHIM
NGÀY TRONG TUẦN

40000 đồng/ người

(Từ thứ Hai đến thứ Sáu)
CUỐI TUẦN

60000 đồng/ người

(Từ thứ Bảy đến thứ Chủ nhật)

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc yêu cầu, thảo luận trả lời câu hỏi
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- Đại diện 1-2 HS báo cáo kết quả nhiệm vụ
- GV mời HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung. 

Đáp án: Theo chương trình ở Hình 1, nếu gia đình em đi xem phim thì phải trả 60000 x 4 =
240000 VND (với gia đình 4 người).
Nếu đi xem phim trong tuần thì phải trả 40000 x 4 = 160000 VND
→ Chương trình ở Hình 1 không tính đúng.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
- GV dẫn dắt HS vào bài học: Trong bài học này chúng ta sẽ cùng tìm hiểu cấu trúc rẽ nhánh và
thực hành một số chương trình đơn giản – Bài  13: Cấu trúc rẽ nhánh.
1. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Tìm hiểu cấu trúc rẽ nhánh
1. Mục tiêu: HS Nếu được cấu trúc rẽ nhánh, thể hiện được cấu trúc rẽ nhánh trong chương
trình.
2. Nội dung: HS đọc thông tin mục 1 - SGK 84, 85 và trả lời câu hỏi. 
3. Sản phẩm học tập: 
- HS nêu và ghi được vào vở kiến thức cấu trúc rẽ nhánh, câu trả lời Hoạt động Làm.
1. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập

1. Cấu trúc rẽ nhánh

- GV chia lớp thành 4 - 6 nhóm HS, mỗi
nhóm tìm hiểu về Cấu trúc rẽ nhánh

- Các ngôn ngữ lập trình luôn có cấu trúc rẽ nhánh để
điều khiển máy tính thực hiện công việc khi điều kiện
thoả mãn hoặc không thoả mãn. 

- GV có thể đặt thêm các câu hỏi để các
nhóm hiểu sâu nội dung mình tìm hiểu:

- Trong Scratch, có hai dạng cấu trúc rẽ nhánh: dạng
thiếu, dạng đủ.

+ Nêu cách tính tiền mua vé theo giá vé ở
Bảng 1 bằng cách sử dụng phát biểu
“Nếu….thì….”, “Nếu … thì … không” 

Hoạt động Làm:

+ Khối lệnh rẽ nhánh dạng thiếu có những
thành phần nào? hoạt động như thế nào?
Khối lệnh này tương đương với phát biểu
(hay cách nói) nào?

Bài tập 2.  Thứ tự đúng là: 1- b, 2 - c, 3 - a.

Bài tập 1. Thứ tự đúng là: 1 - b, 2 - a.

+ Khối lệnh rẽ nhánh dạng đủ có những
thành phần nào hoạt động như thế nào?
Khối lệnh này tương đương với phát biểu
(hay cách nói) nào?
+ Khối lệnh ở Hình 2 trong SGK tương ứng
với Phát biểu nào? khi chạy phần mềm khối
lệnh này sẽ được thực hiện như thế nào?
+ Khối Lệch ở Hình 3 trong SGK tương
ứng với phát biểu nào khi chạy phần mềm
chương trình khối lệnh này sẽ thực hiện
như thế nào?
- GV cho HS thảo luận nhóm, hoàn thành
bài tập trong mục Hoạt động Làm SGK
tr.85,86 
1. Em hãy lắp ghép các câu lệnh Scratch ở
cột B vào đúng vị trí trong khối lệnh ở cột
A để tính tiền vé xem phim vào cuối tuần
theo giá vé ở Bảng 1.

2.  Em hãy lắp ghép các câu lệnh Scratch ở
cột B vào đúng vị trí trong khối lệnh ở cột
A để tính tiền vé xem phim vào cuối tuần
theo giá vé ở Bảng 1.
 
- GV tổ chức để HS tự tóm tắt, chốt kiến
thức như nội dung tại mục Ghi nhớ. 
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK tr.85, 86, thảo luận
nhóm và trả lời câu hỏi. 
- HS hoàn thành bài tập trong mục Hoạt
động Làm SGK tr.85, 86.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- GV mời đại diện HS trình bày về: Đặc
điểm của thông tin số.
- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ
sung. 
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện
nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang nội dung mới. 
Hoạt động 2:  Tìm hiểu về Biểu thức
1. Mục tiêu: 



Nêu được một số phép tính cơ bản trong Scratch, khái niệm biểu thức. 
Biết cách sử dụng các phép toán để thực hiện biểu thức điều kiện trong Scratch.

1. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS đọc thông tin SGK mục 2 – SGK tr.86, 87 và trả lời
các câu hỏi. 
2. Sản phẩm học tập: 
- HS nêu và ghi được vào vở các một số phép tính cơ bản trong Scratch, khái niệm biểu thức và
sử dụng các phép toán để thực hiện biểu thức điều kiện trong Scratch, câu trả lời Hoạt động Làm
tr 88.
1. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học
tập

2. Biểu thức

- Trong Scratch, có các phép toán số học và phép
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục 2 SGK, toán so sánh để thực hiện biểu thức logic.
thảo luận nhóm đôi và trả lời các câu hỏi:
- Ví dụ, phép toán số học có thể được sử dụng để
+ Phát biểu cách tính tiền mua vé vào các tính tiền vé xem phim và phép toán so sánh có thể
ngày thứ hai đến thứ tư theo giá vé ở Bảng được sử dụng để kiểm tra điều kiện trong khối lệnh
4 trong SGK ở dạng nếu … thì… , trong đó rẽ nhánh.

có sử dụng phép toán so sánh (=), logic
hoặc để tạo biểu thức điều kiện học.

- Một số phép toán thông dụng trong Scratch ( bảng
3 SGK)

- GV yêu cầu HS tìm hiểu đoạn chương
trình ở Hình 4 trong SGK để nhận thấy
biểu thức điều kiện tương ứng trong
Scratch

- Biểu thức trong Scratch được sử dụng để tính toán
các giá trị, gồm các toán hạng và các phép toán.

- HS sử dụng phát biểu nếu thì để mô tả
cách tính tiền mua vé vào các ngày còn lại
trong tuần theo giá vé ở bảng 4 SGK 
- GV tiếp tục yêu cầu HS làm việc cặp đôi,
hoàn thành các bài tập trong mục Hoạt
động Làm SGK tr.88:
Em hãy sử dụng biểu thức logic viết các
câu lệnh rẽ nhánh dạng Thiếu hoặc dạng
đủ để tính tiền vé xem phim cho các ngày
thứ Năm, thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ Nhật.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK mục 2 - SGK tr.
86, 87  và trả lời câu hỏi. 
- HS thảo luận nhóm đôi và hoàn thành bài
tập trong mục Hoạt động Làm.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu
cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và
thảo luận
- GV mời đại diện HS trình bày về biểu
thức
+ Bài tập trong Hoạt động làm
- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ
sung. 
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện
nhiệm vụ học tập

- Trình tự thực hiện các phép toán trong Scratch
tuân theo quy tắc trong Toán học.

Hoạt động Làm:
Biểu thức logic viết các câu lệnh rẽ nhánh dạng
Thiếu để tính tiền vé xem phim cho các ngày thứ
Năm, thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ Nhật:

- GV nhận xét và kết luận. 
- GV chuyển sang hoạt động mới.
- GV chốt lại kiến thức trọng tâm.
 
1.
2.
3.
4.
5.

HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
Mục tiêu: HS củng cố kiến thức đã học về cấu trúc rẽ nhánh
Nội dung: GV nêu nhiệm vụ, HS trả lời để luyện tập các kiến thức đã học.
Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS. 
Tổ chức hoạt động:

Nhiệm vụ 1: Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời đúng
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV nêu yêu cầu: Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời đúng
Câu 1.  Trong mô tả thuật toán, <điều kiện> rẽ nhánh phải là
1.
2.
3.
4.

Một biểu thức số học.   
Một biểu thức nhận giá trị logic 0 hoặc 1.  
Một biểu thức nhận giá trị logic True hoặc False.
Một biểu thức so sánh. 

Câu 2.  <Điều kiện> trong câu lệnh rẽ nhánh là:
1.
2.
3.
4.

Biểu thức tính toán.
Biểu thức logic.
Biểu thức quan hệ.
Các hàm toán học.

Câu 3.  Trong Python, đối với cấu trúc if-else thì được thực
hiện khi:
1.
2.
3.
4.

Điều kiện sai.                                                  
Điều kiện đúng.
Điều kiện bằng 0.                                          
Điều kiện khác 0.

Câu 4.  Cấu trúc rẽ nhánh có mấy loại?
1. 1

2. 2
3. 3
4. 4
Câu 5.  IF a>8 THEN b:=3 ELSE b:=5;
Khi a nhận giá trị là 0 thì b nhận giá trị nào?
1.
2.
3.
4.

0
3
5
8

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học và trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời:
Câu 1. Đáp án C.
Câu 2. Đáp án B.
Câu 3. Đáp án A.
Câu 4. Đáp án B.
Câu 5. Đáp án D.
- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ sung. 
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
Nhiệm vụ 2: Trả lời câu hỏi phần Luyện tập SGK tr.88
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV nêu yêu cầu: 
Bài tập 1. Hình nào dưới đây là khối lệnh rẽ nhánh trong Scratch?

Bài tập 2.  Em hãy ghép mỗi biểu thức Toán học ở cột bên trái với biểu thức tương ứng trong
Scratch ở cột bên phải.
Bài tập 3. Ghép mỗi phát biểu nếu – thì ở cột bên trái với khối lệnh tương ứng trong Scratch ở
cột bên phải.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS làm việc cá nhân, dựa vào kiến thức đã học để trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trình bày trước lớp: 
Bài tập 1. 
B - Câu lệnh rẽ nhánh dạng thiếu.
C - câu lệnh rẽ nhánh dạng đủ.
Bài tập 2. 1 - d, 2 - a, 3 - b, 4 - c.
Bài tập 3. 1 - c, 2 - a, 3 - d, 4 - b.
- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ sung. 
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
1. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
2. Mục tiêu: 



Thể hiện được cấu trúc rẽ nhánh trong chương trình.
Sử dụng được biểu thức trong chương trình.

1. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện các nhiệm vụ trong phần Thực hành. 
2. Sản phẩm học tập: Các nhóm HS hoàn thành nhiệm vụ thực hành.
3. Tổ chức hoạt động:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS làm việc nhóm để hoàn thành bài thực hành dưới sự hỗ trợ, hướng dẫn của
GV: 

Bài tập 1. Thực hành theo các yêu cầu dưới đây:
1. a) Tạo, thực hiện chương trình ở Hình 1 và cho biết kết quả chương trình tính số tiền gia
đình em cần trả khi đi xem phim là bao nhiêu.
2. b) Chỉnh sửa chương trình Scratch ở Hình 1, sử dụng khối lệnh rẽ nhánh để tạo chương
trình tính tiền vé xem phim trong thời gian khuyến mãi ở Bảng 1.
3. c) Chỉnh sửa chương trình em vừa tạo để được chương trình tính tiền vé xem phim theo
Bảng 4.