1

PHẦN I. MỞ ĐẦU
Lý do chọn biện pháp
Trong công cuộc đổi mới đất nước hiện nay Đảng và Nhà nước rất quan
tâm đến vai trò của giáo dục. Đảng ta khẳng định mục tiêu của giáo dục là:
“Nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài”. Vì vậy giáo dục đạo
đức cho học sinh là một trong những nhiệm vụ thiết yếu trong nhà trường trung
học cơ sở, hạn chế được những đối tượng học sinh vi phạm về mặt đạo đức là
góp phần vào chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường. Thế nhưng thực tế
trong các trường trung học cơ sở hiện nay, một bộ phận học sinh chưa ngoan
hầu như trường nào cũng có, lớp nào và năm nào cũng có. Bên cạnh đó, những
năm gần đây tình trạng xuống cấp về đạo đức của một số học sinh có chiều
hướng gia tăng, kết quả học tập của các em có phần giảm sút.
Trong giáo dục, công tác chủ nhiệm là một trong những nhiệm vụ không
hề dễ dàng đối với giáo viên. Nhiệm vụ này đòi hỏi ở người giáo viên phải có
tâm, tinh tế, khéo léo và nghệ thuật để ứng xử phù hợp từng tình huống.
Trong việc giáo dục, quản lý học sinh chưa ngoan càng đặc biệt khó khăn,
phức tạp và hết sức nhạy cảm. Giáo viên phải dành nhiều thời gian công sức để
tìm hiểu cá tính mỗi học sinh chưa ngoan, tìm hiểu phương pháp phù hợp để
giáo dục từng học sinh chưa ngoan. Nếu giáo dục học sinh chưa ngoan không
khéo léo, nóng tính vội vàng, thiếu phương pháp, kỹ năng chuyên môn thì để lại
tổn thương về mặt tâm lý cho các em, đồng thời ảnh hưởng xấu tới chất lượng
giáo dục.
Với vai trò là một giáo viên chủ nhiệm tôi luôn trăn trở và muốn xây dựng
cho lớp học của mình một hình thức học tập tốt, một tập thể đoàn kết, gắn bó,
yêu thương lẫn nhau, với mong muốn nâng cao hiệu quả giáo dục học sinh chưa
ngoan sẽ góp phần đáng kể vào việc xây dựng thế hệ học sinh năng động, tự tin,
thân thiện, phát triễn toàn diện, trở thành những người công dân có ích cho đất
nước, không có những học sinh chưa ngoan, chưa tích cực. Và đây cũng là lý do
bản thân tôi lựa chọn: “Biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh chưa ngoan
theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực.”
PHẦN II. NỘI DUNG
1. Đánh giá thực trạng
1.1 Thuận lợi :
Trường THCS ……….. là một trong những trường có truyền thống về giáo
dục đạo đức học sinh, đa số học sinh đều chăm ngoan học giỏi, có ý thức học tập
cao. Đa số phụ huynh luôn quan tâm đến việc học của con em mình. Bên cạnh
đó, nhà trường cũng nhận được sự quan tâm đặc biệt từ các ban ngành lãnh đạo
và các cơ quan đoàn thể. Đặc biệt đội ngũ giáo viên chủ nhiệm luôn theo sát và
dìu dắt các em trở thành những học sinh có nề nếp tốt.
1.2 Khó khăn:

2

Nhà trường luôn quan tâm và chú trọng công tác giáo dục đạo đức cho học
sinh, đặc biệt là những học sinh chưa ngoan nhưng có lúc, có nơi còn chưa hiệu
quả. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến một số học sinh chưa chấp hành tốt nội quy
nhà trường ảnh hưởng đến nề nếp lớp học.
Một nguyên nhân cơ bản là gia đình phụ huynh thiếu quan tâm, kiểm tra,
đôn đốc, nhắc nhở, động viên các em trong học tập, vui chơi. Có gia đình phó
thác hẳn việc giáo dục con cái cho thầy cô giáo, cho nhà trường. Có gia đình
thiếu biện pháp giáo dục, thiếu kết hợp với nhà trường, với các lực lượng giáo
dục khác. Không ít gia đình chỉ biết làm ăn, đầu tư kinh tế, xem nhẹ việc giáo
dục con cái. Nếu có nắm thông tin về con cái thì cũng chung chung, một chiều
rất phiến diện.
Ý thức học tập ở một bộ phận học sinh chưa cao, các em thường xuyên
hay đi chơi với bạn xấu, chưa thực hiện tốt nhiệm vụ học tập. Về phía nhà
trường, không ít giáo viên chủ nhiệm lớp cho rằng việc giáo dục học sinh chưa
ngoan là một việc vô cùng khó khăn, là một vấn đề khá nan giải, phức tạp và hết
sức nhạy cảm. Những học sinh chưa ngoan này luôn tạo ra nhiều sự buồn phiền,
lo lắng và bận rộn hơn cho giáo viên, có lúc cho rằng đó là bản chất các em học
sinh. Những học sinh này luôn làm cho thành tích lớp ảnh hưởng trong các
phong trào thi đua của nhà trường.
Qua những thực trạng nêu trên tôi đã đi vào tìm hiểu nguyên nhân và từ đó đưa
ra những biện pháp giáo dục học sinh chưa ngoan đạt hiệu quả cao nhất có thể.
2. Nội dung thực hiện biện pháp
Có rất nhiều biện pháp nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức học sinh chưa
ngoan nhưng qua quá trình tìm hiểu và nghiên cứu tôi đã chọn cho bản thân một
số biện pháp giáo dục phù hợp với tình hình, đặc điểm của lớp tôi chủ nhiệm
như sau:
* Biện pháp 1: Lập kế hoạch tổ chức lớp học
Để từng bước đưa học sinh đi vào nề nếp lớp học, tìm hiểu một số học
chưa ngoan tôi đã lập kế hoạch cụ thể ngay từ đầu năm, sau khi nhận lớp chủ
nhiệm.
- Tìm hiểu hoàn cảnh gia đình học sinh thông qua phiếu điều tra thông tin
được phát từ đầu năm học, đây có thể xem là một trong những nội dung cơ bản
và then chốt trong việc giáo dục học sinh chưa ngoan, góp phần xây dựng lớp
học thành một khối thống nhất vừa vui vẻ, vừa gần gũi vừa có kỉ cương nề nếp
chuẩn mực. Bởi khi hiểu được hoàn cảnh của từng học sinh, tôi mới có sự sắp
xếp, bố trí lớp học một cách đúng đắn nhất.
giúp đỡ. Bản nội quy đó được thiết lập ngắn gọn súc tích và phù hợp với
tâm sinh lí ở lứa tuổi các em. Đối với học sinh chưa ngoan, học tập chưa đạt tôi
chia thành các loại sau:
- Học sinh chưa ngoan vì học tập chưa đạt do các em bị mất kiến thức cơ bản ở
lớp dưới.
- Chưa ngoan, học tập chưa đạt do các em được bố mẹ nuông chiều, ham
chơi, lười học, không học bài, đi chơi với bạn xấu.

3

- Chưa ngoan, học tập chưa đạt do cha mẹ li hôn, ở với ông bà nên lười
học, tính tình nhút nhát, rụt rè.
Đối với mỗi trường hợp tôi sử dụng từng biện pháp riêng quan tâm giúp đỡ,
để rồi từng bước giúp các em đi vào nề nếp, giảm bớt tính ham chơi, dần dần có
ý thức tự học tập và hợp tác với các bạn khác một cách vui vẻ.
* Biện pháp 2: Xây dựng phong trào tự quản
Xây dựng đội ngũ ban cán sự lớp là một công việc rất quan trọng mà người
giáo viên chủ nhiệm nào cũng cần phải làm ngay sau khi nhận lớp mới. Bên
cạnh việc cho các em có thành tích tốt tham gia vào ban cán sự lớp, tôi cũng
mạnh dạn cho một số học sinh chưa ngoan làm nhiệm nào đó trong lớp để rồi từ
đó các em có thể tiến bộ hơn trong học tập.

* Biện pháp 3: Xây dựng phong trào “Mỗi ngày đến trường là một
niềm vui”
Đây là một trong những nội dung trọng điểm của kế hoạch xây dựng giáo
dục học sinh chưa ngoan, tạo ra môi trường học tập thân thiện, an toàn, gần gũi
với học sinh, làm cho học sinh cảm thấy “mỗi ngày đến trường là một niềm vui”
thông qua các hoạt động thể dục thể thao,văn nghệ,đọc sách thư viện..,nhằm
nâng cao được chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh.
Cứ mỗi buổi đến trường tôi lại giành 15 phút sinh hoạt đầu giờ để gặp gỡ
các em. Việc đầu tiên là tôi tìm hiểu tâm trạng của mỗi em khi bắt đầu buổi học
mới. Nếu có em nào gặp khó khăn thì tôi kịp thời tìm hiểu và động viên, tìm
cách giúp đỡ để học sinh luôn thấy thầy cô và bạn bè là chỗ dựa tinh thần.

4

Xây dựng cho các em cách sống tình cảm thân thiện, luôn đảm bảo sự
công bằng, bình đẳng.
Mỗi buổi đến trường tôi luôn chứng minh cho các em mình là người thân
* Biện pháp 4: Biện pháp giáo dục bằng tâm lý
Đối với học sinh chưa ngoan việc gần gũi với các em là một vấn đề không
hề đơn giản, nếu giáo viên chủ nhiệm thiếu tế nhị thì khó mà có thể gần gũi
được, chẳng hạn thường xuyên phê bình, dùng nhiều lời xúc phạm đến các em,
đều có thể làm tổn thương đến mối quan hệ này. Hơn nữa vì các em thường
xuyên vi phạm nên các em càng lãnh tránh tiếp xúc với giáo viên nhất là giáo
viên chủ nhiệm.
Tôi không phê bình việc không thuộc bài cũ ở trong tiết sinh hoạt tôi tìm
cách tuyên dương em khi em tham gia một việc làm tốt, sau lần tuyên dương ấy
em có một thái độ khác, tôi nhận thấy em có mong muốn gần gũi với mọi người
hơn. Tôi tìm cách tâm sự cùng em dần dần mối quan hệ của tôi và em ngày thêm
gần gũi lúc đó em thật sự thổ lộ hết mong muốn của mình, biết được tâm tư
nguyện vọng của em tôi động viên em cần siêng năng hơn trong học tập, trao đổi
với giáo viên bộ môn tạo điều kiện tốt hơn để em tự tin trong học tập. Dần dần
em đã có những tiến bộ rõ rệt trong học tập.
Một trường hợp khác, gia đình kinh tế khá giả cha mẹ lo làm ăn kiếm tiền
không quan tâm đến học tập của con em, như gia đình em Hải Nam là một học
sinh khá từ những năm tiểu học lên trung học cơ sở theo bạn bè xấu đi chơi, cha
mẹ thường xuyên cho tiền chơi điện tử, thường xuyên không học bài và làm bài,
đến lớp thương ngủ gật. Với Hải Nam tôi dùng biện pháp khác, tôi theo dõi em
nhiều hơn nên có vi phạm gì là tôi biết ngay và mỗi lần trao đổi với em tôi đều
đưa ra những chi tiết rất chính xác. Dần dần Hải Nam thấy được cái sai của
mình nhất và đã tiến bộ nhiều trong học tập.
* Biện pháp 5: Xây dựng mối quan hệ hợp tác với các tổ chức trong và
ngoài nhà trường
Để xây dựng một tập thể vững mạnh đạt hiệu quả, giáo viên chủ nhiệm
lớp cần có sự phối hợp tốt giữa các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường
cộng với ý thức trách nhiệm sự khéo léo tinh tế của giáo viên chủ nhiệm là

5

không thể thiếu trong việc giáo dục đạo đức cho học sinh đặc biệt là học chưa
ngoan.
- Phối hợp với gia đình học sinh
- Phối hợp với các Giáo viên bộ môn
Tâm lý học sinh thường nghe lời cô giáo chủ nhiệm, nên không tránh khỏi việc
các em lơ là, không hoàn thành nhiệm vụ mà giáo viên bộ môn giao phó. Đây là
một hoạt động liên tục, thường xuyên gắn bó thống nhất giữa dạy học và giáo
dục. Bản thân người giáo viên giảng dạy trên lớp cũng là người giáo dục tốt
nhất. Trao đổi với giáo viên bộ môn về tình hình học tập cũng như nề nếp của
lớp, của từng học sinh, để kịp thời giáo dục.
Tôi xin phép giáo viên bộ môn được dự giờ thăm lớp mình để biết được
thực lực từng môn của các em như thế nào, từ đó đề ra biện pháp giúp đỡ phù hợp.

- Phối hợp với Đội TNTP HCM
Ngoài việc các em học tập kiến thức văn hóa thì việc các em tham gia các
hoạt động của Đội là điều tất nhiên. Thông qua những hoạt động của Đội, các
em sẽ được rèn luyện thêm nhiều phẩm chất của người học sinh cần có như là:
tình đoàn kết, lòng nhân ái, tinh thần cầu tiến, phối hợp với Đội thiếu niên tiền
phong để giáo viên chủ nhiệm, hiểu biết về hoạt động Đội của các em, luôn
động viên nhắc nhở uốn nắn các em trong các hoạt động của Đội.

6

*Biện pháp 6: Giáo dục kỹ năng sống cho học sinh:

Tôi tiến hành giáo dục kỹ năng sống hình thức khác nhau:

LIÊN LẠC VỚI SĐT: 0917207678 ĐỂ CÓ ĐẦY ĐỦ HƠN

PHẦN III. HIỆU QUẢ THỰC HIỆN CỦA VIỆC ÁP DỤNG BIỆN
PHÁP TRONG THỰC TẾ
1. Hiệu quả của biện pháp
Khi áp dụng các biện pháp trên vào công tác giáo viên chủ nhiệm. Dù gặp
rất nhiều khó khăn và trở ngại, tuy nhiên sau một thời gian áp dụng các biện
pháp trên tôi thấy đa số học sinh của lớp tôi có nhiều chuyển biến tích cực, về
mặt đạo đức học sinh có sự tiến bộ rỏ rệt. Học sinh biết vâng lời và yêu quý thầy
cô giáo, biết xác định động cơ học tập đúng đắn, tập thể học sinh biết thương
yêu đoàn kết và giúp đỡ lẫn nhau cùng tiến bộ, tham gia đầy đủ và đạt giải cao
trong các phong trào thi đua của nhà trường. Đặc biệt các em chưa ngoan như
Trường Vũ, Hải Nam, Văn Hải đã có sự tiến bộ vượt bậc, biết tự giác học tập, có
tinh thần tập thể, biết yêu thương giúp đỡ bạn bè, vâng lời thầy cô giáo.
- Lớp đạt: Lớp tiên tiến xuất sắc.
+ Đạt nhiều giờ học tốt
+ Giải 3 báo tường chào mừng 20/11
+ Hoạt động 26/3: Giải nhất.
+ Sĩ số: duy trì 100%
+ Hoạt động kế hoạch nhỏ (Tham gia mua tăm chổi cho hội người mù 100%)
+ Giúp các bạn học chưa đạt về học tập và đạo đức có tiến bộ rõ rệt như
em: Trường Vũ, Hải Nam, Văn Hải
2. Đánh giá tác động của biện pháp
- Năm học: 2021 -2022

7

Kết quả của lớp 6B sau khi tôi áp dụng biệt pháp như sau:
Thời gian TSHS
Tốt
Đầu năm

32

Rèn Luyện
Khá
Đạt
SL
%
SL
%
5
15,6
2
6,2
SL
%
SL
%
4
12,5
0
0

Chưa đạt
SL
%
0
0
SL
%
0
0

Rèn Luyện
Khá
Đạt
SL
%
SL
%
6
17,6
1
2,9
SL
%
SL
%
4
11,8
0
0

Chưa đạt
SL
%
0
0
SL
%
0
0

SL
%
25
78,2
SL
%
Cuối năm
32
28
87,5
Dựa vào bảng số liệu, ta thấy:
+ Tỷ lệ học sinh rèn luyện tốt tăng từ 03 em, chiếm tỷ lệ: 9,4%
+ Tỷ lệ học sinh có rèn luyện khá giảm 1 em, chiếm tỷ lệ: 3,1%
+ Không còn học sinh có rèn luyện đạt (giảm 02 em đạt tỷ lệ 6,2%)
- Năm học 2022-2023, tôi được phân công chủ nhiệm lớp 7A. Nhận thấy được
hiệu quả tích cực của biện pháp “Biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh
chưa ngoan theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực.”
nên tôi đã tiếp tục tiến hành áp dụng cho học sinh lớp 7A. Kết quả thu được như
sau:
Thời gian TSHS
Tốt
Đầu năm

34

Cuối năm

34

SL
27
SL
30

%
79,5
%
88,2

+ Tỷ lệ học sinh có rèn luyện tốt tăng từ 03 em, chiếm tỷ lệ: 8,8%
+ Tỷ lệ học sinh có rèn luyện khá giảm 2 em, chiếm tỷ lệ: 5,9%
+ Không còn học sinh có rèn luyện đạt (giảm 01 em, đạt tỷ lệ: 2,9%)
PHẦN IV: KẾT LUẬN
1. Ý nghĩa
GVCN có vai trò rất to lớn trong công tác giáo dục đạo đức cho học sinh
chưa ngoan, vì GVCN là người quản lý toàn diện học sinh của lớp được phụ
trách, là cầu nối giữa Ban giám hiệu với các tổ chức trong nhà trường, các giáo
viên bộ môn với tập thể lớp, là người cố vấn tổ chức các hoạt động tự quản của
lớp, đồng thời là người đứng ra phối hợp các lực lượng xã hội nhằm thực hiện
tốt mục tiêu giáo dục của trường.
Xuất phát từ thực trạng công tác chủ nhiệm của trường, việc đưa ra các
biện pháp giúp GV định hướng đổi mới công tác chủ nhiệm cho phù hợp với
tình hình thực tế của địa phương. Việc làm này mang ý nghĩa quan trọng đối với
việc giáo dục đạo đức học sinh chưa ngoan.
Qua sự cố gắng nỗ lực của bản thân, trong công tác chủ nhiệm tôi luôn
vận động linh hoạt các biện pháp trên và cũng đã thu được kết quả rất khả quan.
Tôi nhận thấy rằng để làm tốt công tác chủ nhiệm lớp GV cần có nếp sống kỷ

8

cương, tình thương, trách nhiệm để học sinh tự nhận thức, tự khép mình trong
những nội quy, quy chế chặt chẽ nhưng luôn được dân chủ bàn bạc, trao đổi,
thỏa sức đóng góp trong tập thể và vì tập thể mà cống hiến cho tập thể, luôn gắn
lợi ích cá nhân và lợi ích tập thể, chính là một trong những chuẩn mực, điều kiện
để giáo dục học sinh cá biệt trở thành học sinh ngoan. Không có hiện tượng học
sinh phải đưa ra hội đồng kỷ luật nhà trường. Quan hệ thầy trò bạn bè ngày càng
thắt chặt uy tín nhà giáo được nâng cao, tạo được niềm tin trong phụ huynh học
sinh.
Qua quá trình thực hiện tôi rút ra được một số kinh nghiệm như sau: Muốn
giáo dục tốt các đối tượng học sinh cá biệt giáo viên chủ nhiệm cần phải điều tra
nắm rõ nguyên nhân của các hiện tượng cá biệt, nắm rõ tâm lý của từng đối
tượng để có biện pháp phù hợp.
Khi tiến hành các biện pháp giáo dục cần tránh việc nêu tất cả những
khuyết điểm ra cùng một lúc hay nôn nóng muốn giải quyết được tất cả những
sai phạm của các em cùng một lúc mà phân công thời gian và chọn ra những sai
phạm mang tính cấp bách cơ bản giải quyết trước. Không yêu cầu quá cao, nên
có sự thông cảm kiến nghị, chia sẻ với các em. Luôn tạo mối quan hệ gần gũi,
yêu thương học sinh.
2. Kiến nghị đề xuất.
a. Đối với nhà trường:
- Cần có chủ trương lồng ghép các chuyên đề giáo dục đạo đức cho học
sinh trong các buổi sinh hoạt cuối tuần, các buổi sinh hoạt 15 phút đầu giờ.
- Tổ chức một số buổi ngoại khoá giáo dục đạo đức cho học sinh.
- BGH cần tạo điều kiện tốt nhất để giáo viên chủ nhiệm tổ chức các hoạt
động giáo dục đạo đức cho học sinh.
- Bên cạnh đó, các cơ sở giáo dục cần thông tin rộng rãi đến cha mẹ học
sinh ý nghĩa và lợi ích của việc tạo điều kiện cho học sinh tham gia các hoạt
động giáo dục đạo đức. Tăng cường công tác phối hợp các cấp, các ngành, đoàn
thể trong giáo dục kỹ năng sống cho học sinh.
b. Đối với GVCN
- Tâm huyết nhiệt tình với công việc.
- Nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của học sinh.
Triệu ………, ngày 12 tháng 10 năm 2023
XÁC NHẬN
GV THỰC HIỆN
CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

hkujkhj