Khoa học tự nhiên 7
Tiết 113, 114
Ngày soạn: 20/3/2026
BÀI 31: THỰC HÀNH CHỨNG MINH THÂN VẬN CHUYỂN NƯỚC VÀ LÁ
THOÁT HƠI NƯỚC

I. Mục tiêu
1. Năng lực
1.1. Năng lực khoa học tự nhiên
- Nhận thức khoa học tự nhiên: Trình bày được các bước thực hiện thí nghiệm.
- Tim hiểu tự nhiên: Quan sát, phát hiện đặc điểm để nhận biết thân vận chuyển
nước và lá thoát hơi nước.
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Vận dụng kiến thức về quá trình vận
chuyển nước ở thân và thoát hơi nước ở lá để giải thích các vân đề xung quanh em.
1.2. Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: Chủ động, tích cực thực hiện các nhiệm vụ của bản thân khi
thực hiện các nhiệm vụ được GV yêu cẩu trong giờ thực hành.
- Giao tiếp và hợp tác: Chia sẻ và thực hiện được đúng nhiệm vụ được phân công
trong nhóm về việc chứng minh thân vận chuyển nước và lá thoát hơi nước.
- Giải quyết vấn để và sáng tạo: Vận dụng linh hoạt các kiến thức, kĩ năng để giải
quyết vấn đề liên quan trong thực tiễn và trong giải quyết các nhiệm vụ học tập.
2. Phẩm chất
- Thông qua hiểu biết về cơ thể thực vật, từ đó có ý thức bảo vệ cây xanh.
- Trung thực trong quá trình thực hành và báo cáo kết quả thực hành của cá nhân
và nhóm.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
- Phiếu học tập (sản phẩm đính kèm).
- Đoạn video thí nghiệm sự vận chuyển nước trong than và sự thoát hơi nước ở
lá: https://www.youtube.com/watch?v=p0Mdop5Af6Q
- Một số tấm thẻ ảnh về sự vận chuyển nước và sự thoát hơi nước
- Từng nhóm HS tìm hiểu trước và chuẩn bị các thiết bị thí nghiệm của bài học
III. Tiến trình dạy học
HOẠT ĐỘNG 1: MỞ ĐẦU/XÁC ĐỊNH VẤN ĐỀ HỌC TẬP
a) Mục tiêu: Tạo hứng thú cho học sinh trong tiết học
- Giúp học sinh hình dự đoán con đường và cách thức vận chuyển các chất trong
cây xanh

2
b) Nội dung: Học sinh thực hiện cá nhân trả lời câu hỏi. Mỗi học sinh đưa ra
một đáp án, người sau không trùng với người trước. GV sử dụng kĩ thuật công não,
ghi các câu trả lời của học sinh lên phần bảng phụ.
Câu hỏi: Kể tên cách các chất vận chuyển trong cây xanh
c) Sản phẩm:
Đáp án: Cách các chất vận chuyển trong cây xanh là:
- Các chất hòa tan trong nước vận chuyển trong mạch dẫn
- Trọng lực
- Ái lực (lực liên kết) giữa các phân tử nước.
- Sự thoát hơi nước.
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Thông báo luật chơi: Các nhóm không Học sinh lắng nghe tiếp thu luật chơi
được nêu đáp án trùng nhau, nhóm nào
nêu được nhiều đáp án đúng là thắng
cuộc
Giao nhiệm vụ: GV chia lớp thành hai Học sinh chia nhóm thực hiện nhiệm vụ
nhóm sau đó yêu cầu lần lượt từng nhóm
nêu cách các chất vận chuyển trong cây
xanh.
Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ: : Lần Học sinh tiếp thu cách chơi
lượt từng nhóm nêu cách các chất vận
chuyển trong cây xanh.
Đánh giá kết quả: Giáo viên nhận xét các Lắng nghe
đáp án mà 2 nhóm đưa ra và công bố đội
thắng cuộc
Như vậy các chất được vận chuyển trong Học sinh tiếp thu kiến thức
mạch dẫn của cây trong thân, và sự thoát
hơi nước được diễn ra ở lá như thế nào đó
là nội dung bài thực hành của chúng ta
ngày hôm nay
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 2.1: Thí nghiêm chứng minh thân vận chuyển nước
a) Mục tiêu:
-Tim hiểu đặc điểm thân vận chuyển nước

3
- Vận dụng kiến thức về quá trình vận chuyển nước ở thân để giải thích các vân
đề xung quanh em.
b) Nội dung: GV hướng dẫn cho HS làm mẫu vật để chứng minh được ở thân
diễn ra quá trình vận chuyển nước.
c) Sản phẩm: Hai mẫu thí nghiệm cánh hoa hồng và thân được nhuộm màu
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Giáo nhiệm vụ: GV sử dụng phương Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ
pháp dạy học thực hành hướng dẫn các
bước thực hiện, sau đó cho HS tự thực
hiện theo các bước hướng dẫn trong
SGK.
Hướng dẫn thực hiện:
Bước 1: Cho nước vào hai cóc thuỷ tinh
có đánh só I và 2. Sau dó, cho màu thực
phấm (hay mực viết) vào cà hai cỗc,
khuấy đéu để tạo thành dung dịch màu
(Hình 31.1).
Bước 2: Cắm vào mỗi cốc dung dịch màu
1 - 2 cành hoa (đã được cắt chéo, ngần
khoảng 10-15 cm). Để hai cốc vào chỗ
thoáng khoảng 60 - 90 phút (Hình 31.2).
Bưởc 3:
+ Cốc 1: Cất dán cành hoa từ trên
xuống bằng dao mổ, dùng kính lúp
để quan sát lát cắt và xác định vị trí
của dung dịch màu (Hình 31.3).
+ Cốc 2: Quan sát sự thay đổi màu sắc
của cánh hoa
Giáo viên phát mẫu báo cáo kết quả thực
hành cho các nhóm học sinh
Báo cáo kết quả: Giáo viên tổ chức cho
học sinh báo cáo kết quả thực hành của
từng nhóm
Tổng kết: Các nhóm nhận xét đánh giá
chéo lẫn nhau. Giáo viên nhận xét rút ra
kiến thức

Học sinh theo dõi và thực hành theo các
bước giáo viên hướng dẫn

Các nhóm báo cáo kết quả thí nghiệm

Học sinh đánh giá lẫn nhau, rút ra kiến
tức bài học

4
Hoạt động 2.2. Thí nghiêm chứng minh lá thoát hơi nước
a) Mục tiêu:
- Tìm hiểu đặc điểm thoát hơi nước ở lá
- Vận dụng kiến thức về quá trình thoát hơi nước ở lá để giải thích các vân đề
xung quanh em.
b) Nội dung: GV hướng dẫn cho HS làm thí nghiệm để chứng minh được thoát
hơi nước ở lá.
c) Sản phẩm: Hai mẫu thí và bài báo cáo kết quả thí nghiệm
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Giáo nhiệm vụ: GV sử dụng phương Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ
pháp dạy học thực hành hướng dẫn các
bước thực hiện, sau đó cho HS tự thực
hiện theo các bước hướng dẫn trong
SGK.
Hướng dẫn thực hiện:
Học sinh theo dõi và thực hành theo các
Bước 1: Chuán bị giấy tẩm dung
bước giáo viên hướng dẫn
dịch CoCl,.
+ Dùng kéo cắt giáy thám thành
những miếng nhỏ hình chữ nhật có
kích thước 1 cm X 2 cm (Hình
31.4a).
+ Ngảm các mảnh giấy thấm trong
dung dịch CoCl khoảng 25 - 30
phút cho mánh giấy thám đéu
CoCl,, lúc này giãy cỏ màu hống
(Hình 31.4b).
+ Sáy các mảnh giẫy thám bầng
máy sáy dến lúc khô, lúc này giẫy
sẽ chuyển màu xanh da trời. Sau đó
cho các mảnh giấy này vào lọ CaCl,
(Hình 31.5)
Bước 2: Đặt vào mỗi mật lá một mành
giẫy thăm dã tẩm dung dịch CoCl, theo
hết chiếu ngang cùa lá và dùng bàng keo
trong dán đè lên mảnh giấy để tạo một hệ
thống kín (Hình 31.6). Lưu ý: Khi kẹp
giấy thám nẻn cùng lảm trên một lá hoặc
các lá có độ tuổi tương dương để dảm

5
bảo tinh chính xác. Bước 3: Quan sát và
giải thích sự chuyối màu của giấy thám
sau 20 phút.
Báo cáo kết quả: Giáo viên tổ chức cho Các nhóm báo cáo kết quả thí nghiệm
học sinh báo cáo kết quả thực hành của
từng nhóm
Tổng kết: Các nhóm nhận xét đánh giá Học sinh đánh giá lẫn nhau, rút ra kiến
chéo lẫn nhau. Giáo viên nhận xét rút ra tức bài học
kiến thức
HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu: Củng cố các kiến thức đã học
b) Nội dung: Cá nhân HS trả lời 2 câu hỏi. Nhóm thảo luận trả lời 1 câu hỏi.
c) Sản phẩm: Đáp án, lời giải của các câu hỏi.
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Giáo nhiệm vụ: Cá nhân trả lời câu hỏi
Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ
Hướng dẫn thực hiện:
Học sinh trả lời câu hỏi
1. Tại sao phải sử dụng hoa có màu
trắng?
2. Tại sao cần phải để hai mẫu thí nghiệm
vào chỗ thoáng khoảng 60 - 90 phút?
3. Tại sao phải cho các mảnh giấy thấm
đã tẩm CoCI2 vào lọ có chứa CaCI2?
4. Tại sao phải đặt mảnh giấy thấm đã
tẩm CoCI2 vào cả mặt trên lẫn mặt dưới
lá?
5.Tại sao phải kẹp giấy thấm trên cùng
một lá hoặc các lá có độ tuổi tương
đương?
Đánh giá kết quả: giáo viên nhận xét Học sinh đánh giá chéo lẫn nhau rút ra
đánh giá rút ra kết luận
kết luận
HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a) Mục tiêu: vận dụng kiến thức đã học vào giải thích hiện tượng thực tiễn
b) Nội dung:
- HS tìm kiếm thông tin giải thích hiện tượng đổi màu của hoa cẩm tú cầu khí
bón nhiều bột sắt vào gốc cây hoa.

6
- Giải thích hiện tượng buổi trưa ngồ dưới tán cây cổ thụ nhiều lá cho ta cảm
giác mát mẻ.
c) Sản phẩm:
Câu trả lời đúng của học sinh
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Giáo nhiệm vụ: Cá nhân trả lời câu hỏi
Học sinh tiếp nhận nhiệm vụ
Hướng dẫn thực hiện:
Học sinh trả lời câu hỏi
1. Em hãy giải thích hiện tượng đổi màu
của hoa cẩm tú cầu khí bón nhiều bột sắt
vào gốc cây hoa
2. Giải thích hiện tượng buổi trưa ngồ
dưới tán cây cổ thụ nhiều lá cho ta cảm
giác mát mẻ
Đánh giá kết quả: giáo viên nhận xét Học sinh đánh giá chéo lẫn nhau rút ra
đánh giá rút ra kết luận
kết luận