BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI
TỔNG CỤC DẠY NGHỀ

GIÁO TRÌNH

Mô đun: Thiết kế, xây dựng mạng Lan
NGHỀ: QUẢN TRỊ MẠNG MÁY TÍNH
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG NGHỀ
( Ban hành kèm theo Quyết định số: 120/QĐ-TCDN ngày 25 tháng 02 năm 2013
của Tổng cục trưởng Tổng cục dạy nghề )

Hà nội, Năm 2013

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN:
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể
được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và
tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
MÃ TÀI LIỆU: MĐ26

Trang 1
LỜI GIỚI THIỆU
Trong những năm qua, dạy nghề đã có những bước tiến vượt bậc cả về số
lượng và chất lượng, nhằm thực hiện nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật
trực tiếp đáp ứng nhu cầu xã hội. Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ
trên thế giới, lĩnh vực Công nghệ thông tin nói chung và ngành Quản trị mạng ở
Việt Nam nói riêng đã có những bước phát triển đáng kể.
Chương trình dạy nghề Quản trị mạng đã được xây dựng trên cơ sở phân tích
nghề, phần kỹ năng nghề được kết cấu theo các mô đun môn học. Để tạo điều
kiện thuận lợi cho các cơ sở dạy nghề trong quá trình thực hiện, việc biên soạn
giáo trình theo các mô đun đào tạo nghề là cấp thiết hiện nay.
Mô đun 26: Thiết kế, xây dựng mạng Lan là mô đun đào tạo chuyên môn
nghề được biên soạn theo hình thức tích hợp lý thuyết và thực hành. Trong quá
trình thực hiện, nhóm biên soạn đã tham khảo nhiều tài liệu Thiết kế, xây dựng
mạng Lan trong và ngoài nước, kết hợp với kinh nghiệm trong thực tế.
Mặc dầu có rất nhiều cố gắng, nhưng không tránh khỏi những khiếm khuyết,
rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của độc giả để giáo trình được hoàn
thiện hơn.
Xin chân thành cảm ơn

Hà Nội, ngày 25 tháng 02 năm 2013
Tham gia biên soạn
1.Chủ biên Nguyễn Đình Liêm
2. Trẫn Nguyễn Quốc Dũng
3. Nguyễn Như Thành

Trang 2
MỤC LỤC
TRANG
LỜI GIỚI THIỆU ............................................................................................................1
MỤC LỤC .......................................................................................................................2
BÀI 1 : TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ VÀ CÀI ĐẶT MẠNG .....................................8

1. Tiến trình xây dựng mạng ............................................................................. 8
1.1. Thu thập yêu cầu của khách hàng .......................................................... 8
1.2. Phân tích yêu cầu ................................................................................... 9
1.3. Thiết kế giải pháp ................................................................................... 9
1.4. Cài đặt mạng ........................................................................................ 10
1.5. Kiểm thử mạng ..................................................................................... 11
1.6. Bảo trì hệ thống .................................................................................... 11
2. Mô hình OSI. ............................................................................................... 11
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 13
BÀI 2: CÁC CHUẨN MẠNG CỤC BỘ .......................................................................15

1. Phân loại mạng ........................................................................................... 15
2. Mạng cục bộ và giao thức điều khiển truy cập đường truyền ..................... 15
3. Các sơ đồ nối kết mạng LAN (LAN Topologies) ....................................... 16
4. Các loại thiết bị sử dụng trong mạng LAN.................................................. 16
5. Các tổ chức chuẩn hóa về mạng .................................................................. 17
6. Mạng Ethernet ............................................................................................. 18
6.1. Lịch sử hình thành ................................................................................ 18
6.2. Card giao tiếp mạng (NIC-Network Interface Card) ........................... 19
6.3. Một số chuẩn mạng Ethernet phổ biến................................................. 20
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 26
BÀI 3 : CƠ SỞ VỀ CẦU NỐI.......................................................................................28

1. Giới thiệu về liên mạng............................................................................... 28
2. Giới thiệu về cầu nối ................................................................................... 29
2.1. Cầu nối trong suốt ................................................................................ 29
2.2. Cầu nối xác định đường đi từ nguồn .................................................... 32
2.3. Cầu nối trộn lẫn (Mixed Media Bridge)............................................... 34
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 34
Bài 3: Thực hiện cấu hình WNAP-7300 tính năng Bridge ......................... 38
BÀI 4 : CƠ SỞ VỀ BỘ CHUYỂN MẠCH ...................................................................42

1. Chức năng và đặc tính mới của switch ........................................................ 42
2. Kiến trúc của switch .................................................................................... 43
3. Các giải thuật hoán chuyển.......................................................................... 43
3.1. Giải thuật hoán chuyển lưu và chuyển tiếp (Store and Forward
Switching) ................................................................................................... 43
3.2. Giải thuật xuyên cắt (Cut-through) ...................................................... 44
3.3. Hoán chuyển tương thích (Adaptive – Switching) .............................. 44
4. Thông lượng tổng (Aggregate throughput) ................................................. 44
5. Phân biệt các loại Switch ............................................................................. 44
5.1. Bộ hoán chuyền nhóm làm việc (Workgroup Switch) ........................ 44

Trang 3
5.2. Bộ hoán chuyến nhánh mạng (Segment Switch) ................................. 45
5.3. Bộ hoán chuyển xương sống (Backbone Switch) ................................ 45
5.4. Bộ hoán chuyển đối xứng (Symetric Switch) ...................................... 46
5.5. Bộ hoán chuyển bất đối xứng (Asymetric Switch) .............................. 46
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 46
BÀI 5 : CƠ SỞ VỀ BỘ CHỌN ĐƯỜNG......................................................................48

1. Mô tả............................................................................................................ 48
2. Chức năng của bộ chọn đường .................................................................... 49
3. Nguyên tắc hoạt động của bộ chọn đường .................................................. 49
3.1. Bảng chọn đường (Routing table) ....................................................... 49
3.2. Nguyên tắc hoạt động .......................................................................... 50
3.3. Vấn đề cập nhật bảng chọn đường ...................................................... 51
4. Giải thuật chọn đường ................................................................................. 52
4.1. Chức năng của giải thuật vạch đường ................................................. 52
4.2. Đại lượng đo lường (Metric) ............................................................... 52
4.3. Mục đích thiết kế ................................................................................. 52
4.4. Phân loại giải thuật chọn đường.......................................................... 53
5. Thiết kế liên mạng với giao thức IP ............................................................ 54
5.1. Xây dựng bảng chọn đường ................................................................ 55
5.2. Đường đi của gói tin ............................................................................ 56
5.3. Giao thức phân giải địa chỉ (Address Resolution Protocol) ............... 57
5.4. Giao thức phân giải địa chỉ ngược RARP (Reverse Address
Resolution Protocol) ................................................................................... 60
5.5. Giao thức thông điệp điều khiển mạng Internet ICMP (Internet
Control Message Protocol) ......................................................................... 60
5.6. Giao thức chọn đường RIP (Routing Information Protocol) ............. 61
5.7. Giải thuật vạch đường OSPF ............................................................... 63
5.8. Giải thuật vạch đường BGP (Border Gateway Protocol) .................... 65
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 71
BÀI 6 : MẠNG CỤC BỘ ẢO (VIRTUAL LAN) .........................................................72

1. Giới thiệu..................................................................................................... 72
2. Vai trò của Switch trong VLAN ................................................................. 72
2.1. Cơ chế lọc khung (Frame Filtering) ..................................................... 73
2.2. Cơ chế nhận dạng khung (Frame Identification) ................................. 73
3. Thêm mới, xóa, thay đổi vị trí người sử dụng mạng .................................. 74
4. Hạn chế truyền quảng bá. ........................................................................... 74
5. Thắt chặt vấn đề an ninh mạng ................................................................... 75
6. Vượt qua các rào cản vật lý ........................................................................ 76
7. Các mô hình cài đặt VLAN ........................................................................ 76
7.1. Mô hình cài đặt VLAN dựa trên cổng ................................................. 77
7.2. Mô hình cài đặt VLAN tĩnh ................................................................. 77
7.3. Mô hình cài đặt VLAN động ............................................................... 78
8. Mô hình thiết kế VLAN với mạng đường trục ........................................... 78
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 79
BÀI 7 : THIẾT KẾ MẠNG CỤC BỘ LAN ..................................................................83

Trang 4
1. Giới thiệu tiến trình thiết kế mạng LAN .................................................... 83
2. Lập sơ đồ thiết kế mạng .............................................................................. 83
2.1. Phát triển sơ đồ mạng ở tầng vật lý...................................................... 84
2.2. Nối kết tầng 2 bằng switch ................................................................... 86
2.3. Thiết kế mạng ở tầng 3......................................................................... 89
2.4. Xác định vị trí đặt Server ..................................................................... 91
2.5. Lập tài liệu cho tầng 3 .......................................................................... 91
Bài tập thực hành của học viên ....................................................................... 92
BÀI 8 : SỬ DỤNG PHẦN MỀM MICROSOFT VISIO ĐỂ THIẾT KẾ SƠ ĐỒ
MẠNG ...........................................................................................................................94

1. Giới thiệu chung.......................................................................................... 94
2. Làm việc với Ms. Visio .............................................................................. 94
2.1. Mở và thoát khỏi Visio......................................................................... 95
2.2. Tạo mới, lưu, đóng và mở lại bản vẽ ................................................... 95
2.3. Thay đổi cửa sổ màn hình và các thanh công cụ ................................. 96
2.4. Các thao tác cơ bản .............................................................................. 96
3. Sơ đồ thực tế ............................................................................................... 97
3.1. Sơ đồ tổ chức trong doanh nghiệp ....................................................... 97
3.2. Sơ đồ mạng máy tính. ........................................................................ 106
3.3. Sơ đồ kiến trúc mặt bằng.................................................................... 111
BÀI 9 : XÂY DỰNG MẠNG LAN ..........................................................................117

1. Yêu cầu kỹ thuật ....................................................................................... 117
1.1.Khả năng mở rộng ............................................................................... 117
1.2. Hiệu năng ........................................................................................... 117
1.3. Khả năng quản trị ............................................................................... 117
1.4. Tính bảo mật....................................................................................... 117
1.5. An toàn dữ liệu ................................................................................... 117
1.6. Giá thành ............................................................................................ 117
1.7. Bảo vệ đầu tư...................................................................................... 117
1.8. Tính tương thích ................................................................................. 118
1.9. Tính mềm dẻo..................................................................................... 118
2. Mô hình mạng LAN .................................................................................. 118
3. Phương án thiết kế mạng LAN ................................................................. 118
3.1.Mục đích và yêu cầu thiết kế............................................................... 118
3.2. Cơ sở thiết kế mạng............................................................................ 118
3.3. Lựa chọn các giải pháp....................................................................... 118
3.4. Phương án triển khai .......................................................................... 119
3.5. Lựa chọn thiết bị mạng....................................................................... 119
4. Tổ chức người sử dụng.............................................................................. 119
5. Phòng và diệt Virus ................................................................................... 119
6. Dây cáp cho mạng ..................................................................................... 119
7. Thiết bị điện .............................................................................................. 121
7.1. Thiết bị điện bảo vệ điện áp ............................................................... 121
7.2. Các thiết bị khác: ................................................................................ 121
8. Định hướng xây dựng hệ thống................................................................. 121

Trang 5
8.1. Tổ chức duy trì hệ thống .................................................................... 121
8.2. Kế hoạch bảo trì hệ thống .................................................................. 121
9. Kế hoạch đào tạo và hướng dẫn sử dụng .................................................. 122
9.1. Đào tạo sử dụng.................................................................................. 122
9.2. Đào tạo các chương trình ứng dụng ................................................... 122
9.3. Đào tạo việc cập nhật thông tin .......................................................... 123
9.4. Khả năng mở rộng hệ thống ............................................................... 123
Bài tập thực hành của học viên ..................................................................... 123
TÀI LIỆU CẦN THAM KHẢO: .................................................................. 124

Trang 6
MÔ ĐUN THIẾT KẾ, XÂY DỰNG MẠNG LAN
Mã mô đun: MĐ26
Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn học:
- Vị trí: Mô đun được bố trí sau khi học xong các môn học chung, các môn
học cơ sở chuyên ngành đào tạo chuyên môn nghề.
- Tính chất: Là mô đun chuyên nghành.
- Ý nghĩa và vai trò: Đây là mô đun chuyên ngành liên quan đến ngành
quản trị mạng, cung cấp cho sinh viên các kiến thức cơ bản về thiết kế xây
dựng một hệ thống mạng giải quyết các vấn đề thiết kế một hệ thống
mạng.
Mục tiêu của mô đun:
- Trình bày được quy trình thiết kế một hệ thống mạng;
- Đọc được các bảng vẽ thi công;
- Phân biệt được các chuẩn kết nối mạng cục bộ;
- Có khả năng phân biệt, lựa chọn các thiết bị mạng;
- Mô tả được nguyên tác hoạt động của bộ chọn đường Bộ định tuyến;
- Xây dựng được các địa chỉ IP cho một liên mạng;
- Cài đặt được các hệ điều hành mạng;
- Cài đặt, cấu hình được các dịch vụ mạng;
- Bảo mật được dữ liệu hệ thống;
- Bố trí làm việc khoa học đảm bảo an toàn cho người và phương tiện học
tập.

Trang 7
Nội dung của mô đun:
Số
TT

Tên các bài trong mô đun

1

Tổng quan về thiết kế và cài đặt
mạng

2

Các chuẩn mạng cục bộ
Cơ sở về cầu nối ( Bridge)
Cơ sở về bộ chuyển mạch
Cơ sở về định tuyến
Mạng LAN ảo
Thiết kế mạng cục bộ LAN
Sử dụng phần mềm Visio để
thiết kế sơ đồ mạng
Xây dựng mạng LAN
Tổng cộng

3
4
5
6
7
8
9

Tổng
số
6

Thời gian
Lý
Thực
Kiểm Tra*
thuyết hành
4
2
0

5

3

2

0

6
8
25
15
20

3
5
10
5
5

3
3
14
9
14

0
0
1
1
1

20

5

14

1

15
120

5
45

9
70

1
5

Trang 8
BÀI 1 : TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ VÀ CÀI ĐẶT MẠNG
Mã bài: MĐ26-01
Giới thiệu:
Ngày nay, mạng máy tính đã trở thành một hạ tầng cơ sở quan trọng của tất cả
các cơ quan xí nghiệp. Nó đã trở thành một kênh trao đổi thông tin không thể thiếu
được trong thời đại công nghệ thông tin. Với xu thế giá thành ngày càng hạ của các
thiết bị điện tử, kinh phí đầu tư cho việc xây dựng một hệ thống mạng không vượt ra
ngoài khả năng của các công ty xí nghiệp. Tuy nhiên, việc khai thác một hệ thống
mạng một cách hiệu quả để hỗ trợ cho công tác nghiệp vụ của các cơ quan xí nghiệp
thì còn nhiều vấn đề cần bàn luận. Hầu hết người ta chỉ chú trọng đến việc mua phần
cứng mạng mà không quan tâm đến yêu cầu khai thác sử dụng mạng về sau. Điều này
có thể dẫn đến hai trường hợp: lãng phí trong đầu tư hoặc mạng không đáp ứng đủ cho
nhu cầu sử dụng.
Mục tiêu:
- Mô tả được quy trình thiết kế một hệ thống mạng;
- Trình bày được chức năng hoạt động của các lớp trong mô hình OSI.
- Thực hiện các thao tác an toàn với máy tính.
1. Tiến trình xây dựng mạng

Mục tiêu:
- Mô tả được quy trình thiết kế một hệ thống mạng
- Xác định được công việc cần thực hiện từng bước trong quy trình
Tiến trình xây dựng mạng cũng trải qua các giai đoạn như việc xây dựng và
phát triển một phần mềm. Nó cũng gồm các giai đoạn như: Thu thập yêu cầu của
khách hàng (công ty, xí nghiệp có yêu cầu xây dựng mạng), phân tích yêu cầu, thiết
kế giải pháp mạng, cài đặt mạng, kiểm thử và cuối cùng là bảo trì mạng.
Phần này sẽ giới thiệu sơ lược về nhiệm vụ của từng giai đoạn để ta có thể
hình dung được tất cả các vấn đề có liên quan trong tiến trình xây dựng mạng.
1.1. Thu thập yêu cầu của khách hàng
Mục đích của giai đoạn này là nhằm xác định mong muốn của khách hàng
trên mạng mà chúng ta sắp xây dựng. Những câu hỏi cần được trả lời trong giai đoạn
này là:
➢ Chúng ta thiết lập mạng để làm gì? sử dụng nó cho mục đích gì?
➢ Các máy tính nào sẽ được nối mạng?
➢ Những người nào sẽ được sử dụng mạng, mức độ khai thác sử dụng mạng
của từng người / nhóm người ra sao?
➢ Trong vòng 3-5 năm tới chúng ta có nối thêm máy tính vào mạng không, nếu
có ở đâu, số lượng bao nhiêu ?
Phương pháp thực hiện của giai đoạn này là chúng ta phải phỏng vấn khách
hàng, nhân viên các phòng mạng có máy tính sẽ nối mạng. Thông thường các đối
tượng mà chúng ta phỏng vấn không có chuyên môn sâu hoặc không có chuyên môn
về mạng. Cho nên chúng ta nên tránh sử dụng những thuật ngữ chuyên môn để trao
đổi với họ. Chẳng hạn nên hỏi khách hàng “ chúng ta có muốn người trong cơ quan
chúng ta gởi mail được cho nhau không?”, hơn là hỏi “ chúng ta có muốn cài đặt Mail
server cho mạng không? ”. Những câu trả lời của khách hàng thường không có cấu
trúc, rất lộn xộn, nó xuất phát từ góc nhìn của người sử dụng, không phải là góc

Trang 9
nhìn của kỹ sư mạng. Người thực hiện phỏng vấn phải có kỹ năng và kinh nghiệm
trong lĩnh vực này. Phải biết cách đặt câu hỏi và tổng hợp thông tin.
Một công việc cũng hết sức quan trọng trong giai đoạn này là “Quan sát thực
địa” để xác định những nơi dây cáp mạng sẽ đi qua, khoảng cách xa nhất giữa hai máy
tính trong mạng, dự kiến đường đi của dây mạng, quan sát hiện trạng công trình kiến
trúc nơi mạng sẽ đi qua. Thực địa đóng vai trò quan trọng trong việc chọn công nghệ
và ảnh hưởng lớn đến chi phí mạng. Chú ý đến ràng buộc về mặt thẩm mỹ cho các
công trình kiến trúc khi chúng ta triển khai đường dây mạng bên trong nó. Giải pháp
để nối kết mạng cho 2 tòa nhà tách rời nhau bằng một khoảng không phải đặc biệt lưu
ý. Sau khi khảo sát thực địa, cần vẽ lại thực địa hoặc yêu cầu khách hàng cung cấp cho
chúng ta sơ đồ thiết kế của công trình kiến trúc mà mạng đi qua.
Trong quá trình phỏng vấn và khảo sát thực địa, đồng thời ta cũng cần tìm hiểu
yêu cầu trao đổi thông tin giữa các phòng ban, bộ phận trong cơ quan khách hàng,
mức độ thường xuyên và lượng thông tin trao đổi. Điều này giúp ích ta trong việc
chọn băng thông cần thiết cho các nhánh mạng sau này.
1.2. Phân tích yêu cầu
Khi đã có được yêu cầu của khách hàng, bước kế tiếp là ta đi phân tích yêu
cầu để xây dựng bảng “Đặc tả yêu cầu hệ thống mạng”, trong đó xác định rõ những
vấn đề sau:
➢ Những dịch vụ mạng nào cần phải có trên mạng ? (Dịch vụ chia sẻ tập tin,
chia sẻ máy in, Dịch vụ web, Dịch vụ thư điện tử, Truy cập Internet hay
không?, ...)
➢ Mô hình mạng là gì? (Workgroup hay Client / Server? ...)
➢ Mức độ yêu cầu an toàn mạng.
➢ Ràng buộc về băng thông tối thiểu trên mạng.
1.3. Thiết kế giải pháp
Bước kế tiếp trong tiến trình xây dựng mạng là thiết kế giải pháp để thỏa
mãn những yêu cầu đặt ra trong bảng đặc tả yêu cầu hệ thống mạng. Việc chọn lựa
giải pháp cho một hệ thống mạng phụ thuộc vào nhiều yếu tố có thể liệt kê như sau:
➢ Kinh phí dành cho hệ thống mạng.
➢ Công nghệ phổ biến trên thị trường.
➢ Thói quen về công nghệ của khách hàng.
➢ Yêu cầu về tính ổn định và băng thông của hệ thống mạng.
➢ Ràng buộc về pháp lý.
Tùy thuộc vào mỗi khách hàng cụ thể mà thứ tự ưu tiên, sự chi phối của các
yếu tố sẽ khác nhau dẫn đến giải pháp thiết kế sẽ khác nhau. Tuy nhiên các công
việc t r o n g giai đoạn thiết kế phải làm thì giống nhau. Chúng được mô tả như sau:
1.3.1. Thiết kế sơ đồ mạng ở mức luận lý
Thiết kế sơ đồ mạng ở mức luận lý liên quan đến việc chọn lựa mô hình mạng,
giao thức mạng và thiết đặt các cấu hình cho các thành phần nhận dạng mạng.
Mô hình mạng được chọn phải hỗ trợ được tất cả các dịch vụ đã được mô tả
trong bảng đặc tả yêu cầu hệ thống mạng. Mô hình mạng có thể chọn là
Workgroup hay Domain (Client / Server) đi kèm với giao thức TCP/IP, NETBEUI
hay IPX/SPX.
Ví dụ:

Trang 10
➢ Một hệ thống mạng chỉ cần có dịch vụ chia sẻ máy in và thư mục giữa những
người dùng trong mạng cục bộ và không đặt nặng vấn đề an toàn mạng thì ta có
thể chọn mô hình Workgroup.
➢ Một hệ thống mạng chỉ cần có dịch vụ chia sẻ máy in và thư mục giữa những
người dùng trong mạng cục bộ nhưng có yêu cầu quản lý người dùng trên
mạng thì phải chọn mô hình Domain.
➢ Nếu hai mạng trên cần có dịch vụ mail hoặc kích thước mạng được mở rộng, số
lượng máy tính trong mạng lớn thì cần lưu ý thêm về giao thức sử dụng cho
mạng phải là TCP/IP. Mỗi mô hình mạng có yêu cầu thiết đặt cấu hình riêng.
Những vấn đề chung nhất khi thiết đặt cấu hình cho mô hình mạng là:
o Định vị các thành phần nhận dạng mạng, bao gồm việc đặt tên cho
Domain, Workgroup, máy tính, định địa chỉ IP cho các máy, định cổng
cho từng dịch vụ.
o Phân chia mạng con, thực hiện vạch đường đi cho thông tin trên mạng.
1.3.2. Xây dựng chiến lược khai thác và quản lý tài nguyên mạng
Chiến lược này nhằm xác định ai được quyền làm gì trên hệ thống mạng.
Thông thường, người dùng trong mạng được nhóm lại thành từng nhóm và việc phân
quyền được thực hiện trên các nhóm người dùng.
1.3.3. Thiết kế sơ đồ mạng ở vật lý
Căn cứ vào sơ đồ thiết kế mạng ở mức luận lý, kết hợp với kết quả khảo sát
thực địa bước kế tiếp ta tiến hành thiết kế mạng ở mức vật lý. Sơ đồ mạng ở mức vật
lý mô tả chi tiết về vị trí đi dây mạng ở thực địa, vị trí của các thiết bị nối kết mạng
như Hub, Switch, Router, vị trí các máy chủ và các máy trạm. Từ đó đưa ra được một
bảng dự trù các thiết bị mạng cần mua. Trong đó mỗi thiết bị cần nêu rõ: Tên thiết
bị, thông số kỹ thuật, đơn vị tính, đơn giá,…
1.3.4. Chọn hệ điều hành mạng và các phần mềm ứng dụng
Một mô hình mạng có thể được cài đặt dưới nhiều hệ điều hành khác nhau.
Chẳng hạn với mô hình Domain, ta có nhiều lựa chọn như: Windows NT,
Windows 2000, Netware, Unix, Linux,... Tương tự, các giao thức thông