UBND THÀNH PHỐ NHA TRANG
TRƯỜNG TIỂU HỌC PHƯỚC LONG 1

BÁO CÁO
BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
CÔNG TÁC GIẢNG DẠY

BIỆN PHÁP:
Biện pháp rèn kỹ năng đọc đúng cho học sinh lớp 1/7 trường
Tiểu học Phước Long 1, Nha Trang , Khánh Hòa.

Giáo viên: Hồ Lê Kiều Châu

NĂM HỌC: 2023-2024

BÁO CÁO
BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC GIẢNG DẠY
Tên biện pháp: Biện pháp rèn kỹ năng đọc đúng cho học sinh lớp 1/7
trường Tiểu học Phước Long 1, Nha Trang , Khánh Hòa.
1. Cơ sở lí luận
Việc phát triển kỹ năng đọc cho học sinh lớp 1 là một nhiệm vụ hết sức
quan trọng. Trong các kỹ năng cơ bản của môn Tiếng Việt lớp 1 thì kỹ năng đọc
là một trong những kỹ năng quan trọng được ưu tiên hàng đầu của chương trình.
Đây cũng là điểm mới trong chương trình giáo dục phổ thông 2018 khi môn
Tiếng Việt lớp 1 được nâng lên 14 tiết/tuần, tương đương với 490 tiết/năm. Điều
đó đã cho thấy tầm quan trọng của môn Tiếng Việt ở lớp 1 hiện nay đặc biệt là
kỹ năng đọc được ưu tiên hàng đầu, rồi mới đến các kỹ năng khác (viết, nói,
nghe). Có thể nói lớp 1 là nền móng cho sự phát triển của các em sau này ở các
lớp kế tiếp. Nếu kĩ năng đọc được rèn luyện tốt sẽ giúp các em đọc tốt, các em
lĩnh hội được ngôn ngữ để sử dụng trong giao tiếp và hoạt động học tập.
Bên cạnh đó, trong quá trình giảng dạy tôi nhận thấy thực trạng học sinh
lớp 1 học môn Tiếng Việt còn nhiều bỡ ngỡ, tiếp thu kiến thức còn gặp nhiều
khó khăn, học sinh học ít tập trung. Từ chỗ các em phải đọc đánh vần từng tiếng
đến việc đọc thành thạo văn bản là việc không dễ dàng đối với các em. Chính vì
vậy, giáo viên cần có những phương pháp giúp các em nâng cao chất lượng, kĩ
năng phát âm chuẩn, đọc đúng, lưu loát, trôi chảy, đọc diễn cảm, nhằm phát
triển tư duy, cảm nhận cái hay, cái đẹp trong mỗi bài học. Từ đó khơi dậy cho
các em lòng đam mê, sự ham học, tích cực hơn trong học tập.
Trong quá trình giảng dạy, tôi nhận thấy để các em học sinh lớp 1 đọc
đúng, phát âm chuẩn, đọc nhanh hơn, giúp các em hiểu nội dung bài đọc sâu sắc
hơn. Và trên hết, người giáo viên cần làm thế nào để mỗi tiết Tiếng Việt thực sự
hiệu quả và chất lượng. Để làm được tất cả những điều đó, theo tôi, yếu tố có
tính chất quyết định chính là phải rèn kĩ năng đọc đúng cho các em học sinh, do
vậy tôi đã chọn “ Biện pháp rèn kỹ năng đọc đúng cho học sinh lớp 1/7 trường
Tiểu học Phước Long 1, Nha Trang , Khánh Hòa.”.
2. Cơ sở thực tiễn
- Thuận lợi:
+ Trường Tiểu học Phước Long 1 là một trường có bề dày về hiếu học, sự
quan tâm của cha mẹ đến việc học tập của các con rất lớn. Đội ngũ thầy cô giáo
đông,tâm huyết với nghề. Ban giám hiệu nhà trường luôn có sự chỉ đạo và quan
tâm đến chất lượng dạy học, tạo mọi điều kiện thuận lợi về cơ sở vật chất cũng
như tinh thần để giáo viên hoàn thành tốt nhiệm vụ giảng dạy.

+ Bản thân tôi là giáo viên trẻ đang giảng dạy lớp 1, yêu nghề, luôn nhiệt
tình trong công tác, hết lòng vì học sinh thân yêu.
+ Hầu hết học sinh đã được qua lớp mẫu giáo. Các em có đầy đủ sách vở,
đồ dùng học tập theo qui định.
+ Phần lớn học sinh có thể tiếp thu bài học ở cả hai hình thức: đọc thành
tiếng và đọc thầm.
+ Nhiều học sinh biết cách làm chủ tốc độ đọc, sử dụng ngữ điệu, chỗ ngắt
nghỉ, cường độ đọc... để biểu đạt đúng ý nghĩa và tình cảm của bài đọc.
+ Đa số học sinh tích cực trong học tập.
- Hạn chế:
+ Học sinh mới chuyển từ mầm non lên, khả năng đọc - nhận biết chữ cái
của các em còn hạn chế.
+ Ở lứa tuổi này các em còn quen với việc tự do vui chơi, khả năng tập
trung của trẻ kém, chưa thể tập trung lâu dài, chưa đi vào nề nếp học tập.
+ Một số học sinh không hứng thú đối với các tiết đọc. Nhiều em thụ động,
ít phát biểu, ít hợp tác với bạn trong các hoạt động học tập.
3. Các giải pháp áp dụng:
3.1. Giải pháp 1: Khảo sát và phân loại chất lượng đọc của học sinh đầu
năm
Ngay từ đầu năm học tôi đã khảo sát chất lượng đọc của học sinh. Tôi
nhận thấy còn nhiều em phát âm sai, còn nói giọng địa phương, đọc chưa đúng
âm đầu, dấu thanh. Được thể hiện qua biểu đồ sau:
3/36
(8,3%)
5/36
(14%)

12/3
6
(33,3%)

16/3
6
(44,4%)

Đọc đúng

Đọc chậm

Đọc sai

Chưa biết đọc

Hình 1: Biểu đồ khảo sát chất lượng đọc đầu năm
Để có thể giúp đỡ học sinh đọc tốt hơn, việc đầu tiên tôi cần làm là cần
nắm rõ được khả năng đọc của từng học sinh. Vì vậy, tôi thực hiện một số
phương pháp rèn đọc cho học sinh theo nhóm đối tượng như sau:
+ Nhóm hoàn thành tốt: những học sinh đọc tốt, đọc đúng chăm chỉ, có ý thức
học tập tốt.

+ Nhóm hoàn thành: những học sinh đọc được, biết được âm.
+ Nhóm chưa hoàn thành: những học sinh chưa đọc được, đọc sai.
Ở mỗi nhóm hoàn thành tốt và nhóm hoàn thành giáo viên chọn 1 nhóm
trưởng để điều khiển hoạt động học của nhóm. Còn bản thân tôi sẽ trực tiếp rèn
các bạn ở nhóm chưa hoàn thành.
Biện pháp này tôi áp dụng vào đầu giờ học hoặc vào tiết luyện đọc
ở lớp. Thông qua quá trình làm việc nhóm, các em sẽ có cơ hội thể hiện
bản thân. Bản thân tôi cũng luôn động viên, khích lệ kịp thời để tạo động
lực giúp các em cố gắng trong học tập.

Hình 3: HS luyện đọc đoạn văn
theo nhóm

Hình 2: Học sinh luyện đọc
đầu giờ

3.2. Biện pháp 2: Xây dựng ban cán sự lớp
Việc bầu ban cán sự lớp là một việc hết sức quan trọng. Ban cán sự lớp
ngoài nhiệm vụ quản lý lớp còn thực hiện việc truy bài đầu giờ, nhắc nhở các
học sinh khác tự ôn bài... Ban cán sự lớp là những học sinh học tốt, năng nổ,
nhiệt tình, biết giúp đỡ các bạn trong lớp. Chính vì vậy, giáo viên phải tận dụng
điều này để phát huy khả năng tự học, tự quản của học sinh.
Vào giờ truy bài, tôi phân cho ban cán sự lớp và các tổ trưởng, tổ phó kèm
những học sinh đọc chậm đọc lại tất cả âm, vần tiếng, từ…Đã học ở bài trước,
bên cạnh đó các đôi bạn cùng tiến ( đã phân công từ trước) sẽ tiến hành kiểm tra
việc đọc bài của nhau. Ngoài giờ truy bài các em còn thực hiện đều đặn vào giờ
ra chơi, trong các tiết học Tiếng Việt hay ở nhà (nếu 2 bạn ở gần nhà nhau).
Bản thân giáo viên sẽ theo dõi, đôn đốc nhắc nhở thường xuyên và có sự
kiểm tra kết quả học tập của các đôi bạn trong từng tuần. Thường xuyên tuyên
khen thưởng kịp thời cho các em bằng những món quà nhỏ như: thẻ tích điểm,
thư khen, hình dán …đối với những học sinh có sự tiến bộ trong rèn đọc. Với
cách làm như vậy sau một thời gian ngắn tôi nhận thấy các em đọc chậm đã tiến
bộ hơn rất nhiều. Không những vậy các em còn biết thể hiện sự đoàn kết, biết
giúp đỡ nhau và biết chia sẻ kết quả học tập với nhau.

Hình 4: Các đôi bạn kiểm tra việc

Hình 5: Ban cán sự kiểm tra việc đọc

đọc bài của nhau

bài của các bạn

3.3. Giải pháp 3: Hướng dẫn học sinh đọc đúng âm, vần,
tiếng.
a. Hướng dẫn học sinh đọc đúng âm, vần.
*Dạy phần âm
Giai đoạn này vô cùng quan trọng. Học sinh có nắm chắc từng chữ
cái thì mới có thể ghép các được các chữ cái với nhau để tạo thành vần,
thành tiếng, ghép các tiếng đơn lại với nhau tạo thành từ, thành câu. Lúc
này tôi dạy cho các em nhận diện, phân tích từng nét trong từng con chữ
cái và nếu chữ cái đó có cùng tên mà lại có nhiều kiểu viết - kiểu in khác
nhau.
Ví dụ: a – g: Trong sách
a – g: Trong vở
* Dạy phần vần
Sau khi học sinh nắm chắc phần âm, khi chuyển sang học vần, tôi chú
ý hướng dẫn học sinh rèn đọc đúng những vần có âm n, t đứng sau, vì đó là
những vần khó đọc mà học sinh phát âm dễ bị sai.
Ví dụ: an – ang; ăn –ăng; ân - âng.
at – ac; ăt- ăc; ât- âc
Đặc biệt, tiết ôn tập cuối tuần là thời gian vàng đối với học sinh lớp
1. Các em được củng cố lại kiến thức đã học trong tuần, nhất là các vần đã
được học trong tuần. Để củng cố kiến thức cho học sinh tôi cho các em có
thể đánh vần và đọc lại các vần đã học qua bảng sau.

Hình 6: HS ôn tập vần có âm
n cuối

Hình 7: HS ôn tập vần
có âm t cuối

b. Hướng dẫn học sinh đọc từ ngữ
Đối với học sinh lớp 1, dù đọc văn xuôi hay thơ, trước khi đọc đúng
toàn bài, bao giờ các em cũng được luyện đọc âm/ vần. Trong phần này,
các em ôn luyện trên cơ sở :
+ Luyện đọc những từ khó, từ dễ nhầm lẫn khi đọc.
+ Ngoài ra tôi giải nghĩa thêm các từ mới qua hình ảnh để học sinh dễ hiểu.
Ví dụ: từ tre ngà – che ngà; lễ phép – lể phép
Trong quá trình luyện từ ngữ tôi thường xuyên gọi những em đọc chậm để
kịp thời hướng dẫn, sửa sai từng em để học sinh có thể đọc tốt hơn.
3.4. Giải pháp 4: Đổi mới và sử dụng linh hoạt các phương pháp dạy học
kết hợp sử dụng công nghệ thông tin trong tiết dạy
Có rất nhiều phương pháp và hình thức để áp dụng cho một tiết dạy nhằm
đạt được một kết quả tốt cho giờ học. Vì vậy tôi đã lựa chọn những phương

pháp phù hợp với trình độ của lớp để giúp học sinh đọc ngày càng học tốt hơn,
tiến bộ hơn trong việc rèn đọc. Sau đây là một số phương pháp tôi thường được
áp dụng trong giờ học :
a. Phương pháp trực quan
Học sinh lớp 1 còn nhỏ nên việc tiếp thu kiến thức của các em thường dựa
trên các hình ảnh trực quan hay các biểu tượng gần gũi với học sinh. Biện pháp
này giáo viên thường áp dụng đối với những em học sinh chậm tiếp thu chữ cái
và âm ghép.
Ví dụ: Khi dạy học sinh âm ghép th, giáo viên cho học sinh đọc nhiều lần
nhưng học sinh không nhớ thì khi đó giáo viên có thể thay thế âm th bằng tranh
chiếu hình ảnh về con thỏ. Như vậy, mỗi khi nhìn âm th học sinh sẽ nghĩ đến con
thỏ và tự nhẩm trong miệng là th – o – tho – hỏi – thỏ từ đó nhận biết và đọc được
âm th.
Đối với những học sinh ít tập trung, chưa nhớ được âm th, ch tôi thường
cho các em ghi nhớ âm bằng cách tô màu hoặc khoan tròn vào âm đó.

Hình 8: Phiếu ghi nhớ âm th

Hình 9: học sinh chọn và tô vào âm ch

Ngoài ra, phương pháp này còn đòi hỏi việc làm mẫu của giáo viên như cho
các em nghe cô phát âm mẫu, đánh vần mẫu, đọc mẫu. Khi hướng dẫn đọc mẫu
cho học sinh, giáo viên cần yêu cầu học sinh cần phải biết được cả kĩ năng nghe
và kĩ năng quan sát khẩu hình miệng của cô. Như thế học sinh sẽ phát âm đúng
và dễ dàng hơn.
Ví dụ : Khi dạy bài: t- tr, giáo viên phải phát âm mẫu và cho học sinh quan
sát khuôn miệng để các em “bắt chước” phát âm mới đúng được. Chẳng hạn, khi
phát âm t: dùng 2 hàm răng cắn đầu lưỡi lại (không để lưỡi ra ngoài) và bật hơi
ra. Giáo viên cho học sinh luyện nhiều lần để nhớ khẩu hình miệng âm t.
Vào giờ ra chơi tôi cho các em xem phim có hình ảnh những con vật có âm
vần các em đã học để giúp các em nhớ lâu hơn.
Cách này sẽ giúp học sinh phân biệt cách đọc và nhớ rất lâu. Đặc biệt
những em đọc chậm thì rất hiệu quả.
b. Phương pháp đàm thoại gợi mở

Giáo viên đưa ra nhiều câu hỏi để học sinh trả lời nhằm phát hiện sự hiểu
biết của các em hoặc để gợi mở giúp các em phát hiện cách đọc.
Ví dụ: Khi dạy bài : Ô- ô, dấu nặng.
GV hỏi: Có âm ô, muốn có tiếng bố thêm âm và dấu gì? ( thêm âm b và dấu
sắc).
Tiếp theo, giáo viên gợi mở để học sinh tự phát hiện tiếng “bộ”. Giáo viên
hỏi: Từ tiếng “bố”, làm thế nào để ghép được tiếng “bộ”. (Thay dấu sắc
thành dấu nặng.
Như vậy, khi GV gợi ý để HS tìm ra nội dung bài học, sẽ kích thích hứng thú
học tập của các em. Đồng thời các em sẽ ghi nhớ bài lâu hơn.
Đối với các em đọc chậm, chưa đánh vần được, giáo viên cần gợi ý tỉ mỉ, chi
tiết hơn. Tăng cường luyện đọc các nhân để rèn đọc cho HS.
Khi sử dụng phương pháp này, tôi đã trình chiếu cho học sinh xem dùng
màu sắc để tô đậm những âm dấu gây hứng thú cho các em. Ngoài ra giáo
viên dùng ngôn ngữ dễ nghe, nhẹ nhàng, tránh cáu gắt khi các em chậm
nhớ, chậm hiểu. Hãy ôn tồn dẫn dắt học sinh từng bước một để dạy các em
đọc từng chữ, từng tiếng, từng câu trong mỗi ngày.
c. Phương pháp trò chơi học tập
Để tạo hứng thú cho học sinh trong các tiết học nhằm củng cố cách phát âm
cho học sinh, vào cuối mỗi tiết học, tôi chọn những âm, vần, tiếng, hay cặp từ
mà từng đối tượng học sinh của lớp hay nhầm lẫn, tôi tiến hành tổ chức trò chơi
cho học sinh để giúp các em vừa thõa mãn được nhu cầu chơi, vừa được giải trí.
Góp phần vào rèn kỹ năng đọc cho học sinh.
Tôi xây dựng nhiều trò chơi đơn giản, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ tổ chức như: Tìm
tiếng chứa vần, đập thẻ, rung chuông vàng, ai nhanh- ai đúng…Và đây là một số
trò chơi tôi thường tổ chức cho học sinh chơi.
3.5. Giải pháp 5: Xây dựng mối quan hệ giữa giáo viên và phụ huynh.
Đặc điểm của học sinh lớp 1 là nhanh quên vì vậy việc rèn đọc đúng cần được
làm thường xuyên và liên tục ở mọi nơi mọi lúc, ngoài sự dạy dỗ của thầy cô ở
lớp, việc cha mẹ giúp đỡ con học ở nhà là một việc quan trọng.
Vì vậy, ngay từ đầu năm học, giáo viên cần trao đổi với phụ huynh tình hình
của các con, cần cho phụ huynh nắm rõ được những yêu cầu cần đạt đối với việc
đọc, những ưu điểm và nhược điểm cần khắc phục của mỗi học sinh để phụ
huynh có thể nắm được. Trên cơ sở đó, giáo viên đưa ra một số biện pháp phối
hợp giữa giáo viên và phụ huynh để giúp các em có kĩ năng tốt trong việc đọc
như:
- Đôn đốc, kiểm tra các con việc luyện đọc ở nhà.

- Khuyến khích các con đọc thêm sách, báo, truyện để rèn luyện thêm khả
năng đọc.
- Hướng dẫn các con đọc đúng văn bản.
- Giao tiếp với con cần nói rõ lời, không nói ngọng…
Ngoài ra, giáo viên có thể thành lập nhóm Zalo để trao đổi, hướng dẫn phụ
huynh cách rèn học sinh đọc đúng tại nhà, giải quyết các vướng mắc, những khó
khăn một cách kịp thời và có những biện pháp can thiệp hợp lí giúp các em ngày
càng tiến bộ hơn.
4. Kết quả đạt được
Sau khi áp dụng các biện pháp trên, tôi nhận thấy học sinh có sự chuyển
biến tích cực và được thể hiện bằng những biểu hiện cụ thể như:
Trong quá trình dạy học, tôi thấy các biện pháp trên đã góp phần cải thiện
chất lượng đọc, chất lượng học tập của học sinh 1/7 rất nhiều, học sinh đọc bài
ngày càng tiến bộ. Ngoài ra, các em còn có thói quen tự giác đọc bài, rèn đọc
vào các tiết luyện đọc. Học sinh tự tin, đọc to, rõ ràng. Nhìn chung học sinh của
lớp đọc có nhiều tiến bộ, số học sinh chưa biết đọc không còn. Giữa học kì 1,
chất lượng đọc của học sinh lớp 1/7 được thống kê như sau:
3/36
( 8,3%)

13/3
(636,1%)

Đọc đúng

20/3
6
( 55,6%
)

Đọc chậm

Đọc sai

Đồ thị biểu diễn kết quả về chất lượng đọc của học sinh lớp 1/7 giữa học kì 1
năm học 2023- 2024
Qua thống kê cho thấy chất lượng đọc của học sinh lớp 1/7 đã có sự tiến bộ.
Đặc biệt, thông qua các cuộc họp chuyên môn của tổ, các giải pháp này đã được
các đồng nghiệp đánh giá cao và vận dụng tốt trong quá trình rèn đọc cho học
sinh khối 1 trường Tiểu học Phước Long 1 và dự kiến có thể áp dụng, nhân rộng
đối với các khối lớp khác trong nhà trường.

Nha Trang, ngày ... tháng .... năm 2023
Người viết

Hồ Lê Kiều Châu

Xác nhận của Hiệu trưởng
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
Nha Trang, ngày … tháng … năm 2023
Hiệu trưởng

Lê Thị Thanh Mai

MỤC LỤC
1

Cơ sở lí luận

2

Cơ sở thực tiễn

3

Các giải pháp

4

Kết quả đạt được