Bài 5: ĐO KHỐI LƯỢNG
Thời gian thực hiện: 02 tiết
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức
- Nêu được cách đo, đơn vị đo và dụng cụ thường dùng để đo khối lượng của một
vật.
- Xác định được tầm quan trọng của việc ước lượng khối lượng trước khi đo; Ước
lượng được khối lượng của vật trong một số trường hợp đơn giản;
- Dùng cân để chỉ ra được một số thao tác sai khi đo khối lượng và nêu được cách
khắc phục thao tác sai đó.
2. Về năng lực
a) Năng lực chung
- Tự chủ và tự học: Chủ động nhớ lại, ôn lại các đơn vị đo khối khượng đã biết;
- Giao tiếp và hợp tác: Thành lập nhóm theo đúng yêu cầu, nhanh và đảm bảo trật
tự.
- Biết phân công nhiệm vụ phù hợp cho các thành viên tham gia hoạt động;
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Lựa chọn được phương án thực hiện đo khối lượng
của một vật.
b) Năng lực chuyên biệt
- Nhận thức khoa học tự nhiên: Nêu được cách đo, đơn vị đo và dụng cụ thường
dùng để đo khối lượng của một vật; Nêu được tầm quan trọng của việc ước lượng
trước khi đo khối lượng trong một số trường hợp đơn giản;
- Tìm hiểu tự nhiên: Chỉ ra được một số thao tác sai khi đo khối lượng và nêu được
cách khắc phục thao tác sai đó;
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Đo được khối lượng của một vật bằng cân.
3. Về phẩm chất
- Có ý thức tôn trọng ý kiến của các thành viên trong nhóm khi hợp tác;
- Khách quan, trung thực trong thu thập và xử lí số liệu, viết và nói đúng với kết
quả thu thập.
- Kiên trì, tỉ mỉ, cẩn thận trong quá trình quan sát, thu thập và xử lí số liệu, có ý chí
vượt qua khó khăn khi thực hiện các nhiệm vụ học tập vận dụng, mở rộng.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- Các hình ảnh theo sách giáo khoa;
- Máy chiếu, laptop, video.
- Giấy A3, bút dạ nhiều màu.
- Cân đồng hồ, cân y tế,...
- Phiếu học tập.
Phiếu học tập mở đầu:Học sinh hoàn thành cá nhân các câu hỏi sau:
1. Kể tên các đơn vị đo khối lượng là: ……………………………………………..
2. Dụng cụ đo khối lượng là:………………………………………………………...
3. Hai cốc giống nhau chứa cùng một thể tích chất lỏng: một cốc chứa nước và
một cốc chứa dầu ăn. Khối lượng của hai chất lỏng chứa trong hai cốc có bằng
nhau không? Làm sao để biết chính xác điều đó?

Phiếu học tập 1
Nhiệm vụ : Hãy kể tên những đơn vị đo khối lượng mà em biết? Đơn vị đo khối
lượng hợp pháp của nước ta là gì ?
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................

Phiếu học tập 2

Nhiệm vụ :
Ngoài những loại cân được liệt kê ở các hình 5.2a, b, c, d hãy nêu thêm một số loại
cân mà em biết và nêu ưu thế của từng loại cân đó.
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.................................................................................................................................
Phiếu học tập 3
Nhiệm vụ : xác đinh GHĐ và ĐCNN của cân
Loại cân
GHĐ
1. Cân Rôbecvan
2. Cân đồng hồ
3. Cân điện tử

ĐCNN

Phiếu học tập 4
Nhiệm vụ : Có các cân như hình 5.3, để đo khối lượng cơ thể ta nên dùng loại cân
nào? Đo khối lượng hộp đựng bút ta nên dùng loại cân nào? Tại sao?
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
Phiếu học tập 5
Nhiệm vụ : 1.Em hãy quan sát hình 5.4 và nhận xét về cách hiệu chỉnh cân ở hình
nào thì thuận tiện hơn cho việc đo khối lượng của vật.
2.Quan sát hình 5.5 và cho biết cách đặt mắt để đọc khối lượng như thế nào là
đúng.
3.Hãy cho biết khối lượng mỗi thùng hàng trong hình 5.6 là bao nhiêu kilôgam?
(Biết ĐCNN của cân này là 1 kg).
Phiếu học tập 6
Nhiệm vụ: Tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống để nêu được cách đo khối lượng

bằng cân đồng hồ.
Muốn đo khối lượng, ta cần tuân thủ theo các bước sau:
- Bước 1: Ước lượng ………………… cần đo.
- Bước 2: Chọn cân có……………………..và……………………………
- Bước 3: Điều chỉnh kim chỉ thị về vạch …………………….
- Bước 4: Đặt vật lên………………và đọc kết quả.
Bảng 5.2. Kết quả đo khối lượng
Vật cần Khốilượng Chọn dụng cụ đo khối
Kết quả đo (g)
đo
ước lương lượng
(g)
GHĐ ĐCNN L
Lán 2:
Lấn 3:
Tên
ẩ
dụng cụ
n
đo
Viên bi
sắt
Cặp sách

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: MỞ ĐẦU
a) Mục tiêu:Tạo được hứng thú cho HS.
b) Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Giao nhiệm vụ: GV cho HS xem video: Có hai cốc nước giống nhau
chứa cùng một thể tích chất lỏng: Một cốc chứa nước và một cốc chứa dầu ăn.
Sau khi xem xong, hỏi HS khối lượng của hai chất lỏng trong hai cốc có bằng nhau
không? Làm sao để biết chính xác được điều đó?
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: Cá nhân HS suy nghĩ.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
Cá nhận HS trả lời
*Bước 4: Kết luận, nhận định: Để biết được khối lượng của hai cốc có bằng nhau
hay không chúng ta đi vào tìm hiểu bài mới.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
2.1.Hoạt động 2.1: Tìm hiểu về đơn vị đo khối lượng
a) Mục tiêu:HS nêu được đơn vị đo khối lượng.
b) Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Giao nhiệm vụ: Các em hãy nhớ lại kiến thức đã học ở tiểu học để hoàn
thành phiếu học tập số 1.
Hãy kể tên những đơn vị đo khối lượng mà em biết? Đơn vị đo khối lượng hợp
pháp của nước ta là gì ?
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:HS thảo luận nhóm đôi, sau đó trả lời vào phiếu học
tập số 1.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Chọn 1 cặp đôi lên bảng trình bày kết quả.
- Mời nhóm khác nhận xét.
- GV nhận xét khi các nhóm đã có ý kiến bổ sung.

- Nhóm được chọn trình bày kết quả ở phiếu học tập.
- Nhóm khác nhận xét phần trình bày của nhóm bạn.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
Chốt lại kiến thức :
- Đơn vị đo khối lượng trong hệ thống đo lường chính thức của nước ta hiện nay là
kilôgam (kilogram), kí hiệu là kg.
- Các đơn vị đo khối lượng phổ biến: g, kg, yến, tạ, tấn,...
2.2.Hoạt động 2.2: Tìm hiểu về dụng cụ đo khối lượng
a) Mục tiêu: HS nêu được các dụng cụ đo khối lượng thường gặp.
b) Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Giao nhiệm vụ: Học sinh quan sát hình 5.2 a,b,c,d để hoàn thành phiếu
học tập số 2,3.
2. Ngoài những loại cân được liệt kê ở các hình 5.2a, b, c, hãy nêu thêm một số
loại cân mà em biết và nêu ưu thế của từng loại cân đó.
3. Em hãy đọc tên loại cân dưới đây và cho biết GHĐ và ĐCNN của cân
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:GV chia lớp thành các nhóm theo bàn ngồi, HS thảo
luận nhóm với nhau rồi trả lời câu hỏi vào phiếu học tập 2,3.
HS thực hiện nhiệm vụ : Hoàn thành phiếu học tập 2,3.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Chọn 1 nhóm lên bảng trình bày kết quả.
- Nhóm được chọn trình bày kết quả ở phiếu học tập.
- Nhóm khác nhận xét phần trình bày của nhóm bạn.
- Mời nhóm khác nhận xét.
- GV nhận xét khi các nhóm đã có ý kiến bổ sung.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
Chốt lại kiến thức :
Để đo khối lượng người ta dùng cân.
Trên một số loại cân thông thường có ghi GHĐ và ĐCNN:
GHĐ của cân là số lớn nhất ghi trên cân.
ĐCNN của cân là hiệu hai số ghi trên hai vạch chia liên tiếp.
Có nhiều loại cân khác nhau: Cân Robecvan, cân đòn, cân đồng hổ, cân y tế, cân
điện tử, cân tiểu li,...
2.3. Hoạt động 2.3: Ước lượng khối lượng của vật và lựa chọn cân phù hợp
a) Mục tiêu:HS rút ra được việc cần thiết ước lượng khối lượng của vật trước khi
đo từ đó lựa chọn loại cân phù hợp.
b) Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Giao nhiệm vụ: HS quan sát hình 5.3 để hoàn thành phiếu học tập số 4.
4.Có các cân như hình 5.3, để đo khối lượng cơ thể ta nên dùng loại cân nào? Đo
khối lượng hộp đựng bút ta nên dùng loại cân nào? Tại sao?
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: GV chia lớp thành các nhóm theo bàn ngồi, hướng
dẫn các nhóm HS quan sát hình ảnh 5.3 và trả lời câu hỏi vào phiếu học tập 4.
HS thực hiện nhiệm vụ: Hoàn thành phiếu học tập 4.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Chọn 1 nhóm lên bảng trình bày kết quả.
- Mời nhóm khác nhận xét.

- GV nhận xét khi các nhóm đã có ý kiến bổ sung.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
Giáo viên chốt lại.
2.4. Hoạt động 2.4: Các thao tác khi đo khối lượng
a) Mục tiêu:HS rút ra được các thao tác khi sử dụng cân.
b) Tổ chức thực hiện
*Bước 1: Giao nhiệm vụ: HS quan sát hình 5.4, 5.5, 5.6 để hoàn thành phiếu học
tập số 5,6.
- Em hãy quan sát hình 5.4 và nhận xét về cách hiệu chỉnh cân ở hình nào thì thuận
tiện hơn cho việc đo khối lượng của vật.
- Quan sát hình 5.5 và cho biết cách đặt mắt để đọc khối lượng nhưthê nào là đúng.
- Hãy cho biết khối lượng mỗi thùng hàng trong hình 5.6 là bao nhiêu kilôgam?
(Biết ĐCNN của cân này là 1 kg).
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
GV chia lớp thành các nhóm theo bàn ngồi, hướng dẫn từng nhóm HS quan sát
hình 5.4, 5.5, 5.6 và trả lời câu hỏi vào phiếu học tập 5,6.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Chọn 1 nhóm lên bảng trình bày kết quả.
- Mời nhóm khác nhận xét.
- GV nhận xét khi các nhóm đã có ý kiến bổ sung.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
Chốt lại kiến thức :
Khi sử dụng cân đồng hồ để đo khối lượng của một vật cẩn lưu ý:
Hiệu chỉnh cân về vạch số 0 trước khi đo.
Đặt mắt nhìn theo hướng vuông góc với mặt cân.
Đọc và ghi kết quả đo theo vạch chia gẩn nhất với đẩu kim của cân.
2.5. Hoạt động 2.5: Đo khối lượng bằng cân
a) Mục tiêu: HS thực hiện được phép đo khối lượng của một vật bằng cân.
b) Tổ chức thực hiện
*Bước 1: Giao nhiệm vụ:
HS thực hành đo khối lượng của viên bi sắt và cặp sách. Hoàn thành theo mẫu
bảng 5.2.
- Thực hiện lần lượt đo khối lượng của viên bi sắt và cặp sách. Hoàn thành
vào vở theo mẫu bảng 5.2.
-Mô tả cách đo, tiến hành đo khối lượng hộp dựng bút của em và so sánh kết
quả đo được với kết quả ước lượng của em.
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
GV chia lớp thành các nhóm HS (thực hiện trong phòng thực hành). Bàn giao các
dụng cụ thực hành cho từng nhóm. Các nhóm HS kiểm tra dụng cụ được giao và
tiến hành thực hiện các bước trong phép đo khối lượng. Cụ thể là trả lời câu hỏi.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Chọn 1 nhóm lên bảng trình bày kết quả.
- Mời nhóm khác nhận xét.
- Nhóm được chọn trình bày kết quả ở phiếu học tập.
- Nhóm khác nhận xét phần trình bày của nhóm

*Bước 4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét khi các nhóm đã có ý kiến bổ sung.
3.HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu:Vận dụng kiến thức đã học để học sinh luyện tập về cách đổi đơn vị
đo khối lượng, ước lượng khối lượng để chọn loại cân phù hợp, đọc kết quả đo tùy
theo mỗi loại cân.
b) Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Giao nhiệm vụ
GV phát phiếu học tập số 3 và yêu cầu học sinh thực hiện cá nhân theo yêu cầu
viết trên phiếu trong 2 phút.
Câu 1: Quan sát các hình vẽ dưới đây, hãy chỉ ra đâu là cân tiểu ly, cân điện tử,
cân đồng hồ, cân xách?

Câu 2: Khi mua trái cây ở chợ, loại cân thích hợp là:
A. Cân đòn;B. Cân Robecvan;C. Cân đồng hồ;D. Cân tiểu li.
Câu 3: Loại cân thích hợp để sử dụng cân vàng, bạc ở các tiệm vàng là:
A. Cân tạB. Cân đòn
C. Cân đồng hồ.
D. Cân tiểu li.
Câu 4: Người bán hàng sử dụng cân
đồng hồ như hình bên để cân hoa quả.
Hãy cho biết GHĐ, ĐCNN của cân này
và đọc giá trị khối lượng của lượng hoa
quả đã đặt trên đĩa cân.

Đáp án:
Câu 1:

Câu2. Đáp án đúng: C. Cân đồng hồ.

Câu3. Đáp án đúng: D. Cân tiểu li.
Câu4. GHĐ: 10kg; ĐCNN: 0,25kg; m = 2kg
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
- HS hoạt động cá nhân theo yêu cầu của GV. Hoàn thành phiếu học tập.
- Giáo viên: Theo dõi và bổ sung khi cần.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
GV gọi ngẫu nhiên học sinh trình bày đáp án, mỗi HS trình bày 1 nội dung trong
phiếu, những HS trình bày sau không trùng nội dung với HS trình bày trước. GV
liệt kê đáp án của HS trên bảng.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV chốt lạinội dung trọng tâm của bài.
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a) Mục tiêu:
- HS vận dụng được kiến thức vừa học để đo được khối lượng của một vật bất kì
(hộp bút).
- Rèn luyện thao tác đo khối lượng, cách đọc chỉ số trên dụng cụ đo.
- Hợp tác tốt với các thành viên trong nhóm.
b)Tổ chức thực hiện:
*Bước 1:Giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS mô tả cách đo khối lượng
- GV chia lớp thành 6 nhóm , yêu cầu HS ước lượng khối lượng của hộp bút , sử
dụng cân đồng hồ để tiến hành đo khối lượng hộp đựng bút của em ba lần và điền
kết quả vào mẫu.
- Trong quá trình làm thí nghiệm, GV kiểm tra từng nhóm và lưu ý HS khi đọc kết
quả, đọc với vạch chia gần nhất với đầu kim của cân

*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
-HS hoạt động theo nhóm, sử dụng một hộp bút của một bạn trong nhóm rồi thực
hiện đo khối lượng 3 lần
-Tính trung bình cộng các giá trị khối lượng trong 3 lần đo điền vào bảng mẫu đã
kẻ .
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
-Đại diện các nhóm điền kết quả vào bảng mẫu
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá.

- Giáo viên nhận xét, đánh giá chung các nhóm
Ngày 18 tháng 8 năm 2022
LÃNH ĐẠO KÍ DUYỆT