1

MỤC LỤC
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
II. THỰC TRẠNG
1. Thuận lợi
2. Khó khăn
III. BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch nội dung kỹ năng sống cho trẻ theo từng chủ
đề
Biện pháp 2: Lồng ghép nội dung giáo dục dạy trẻ kỹ năng sống vào hoạt
động học
Biện pháp 3: Dạy kỹ năng sống cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi
Biện pháp 4: Phối kết hợp với phụ huynh
III. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC SAU KHI THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
1. Đối với giáo viên
2. Đối với trẻ
3. Đối với phụ huynh

I. Lí do chọn đề tài

2

“Uốn cây từ thuở còn non
Dạy con từ thuở con còn ngây thơ”
          Trẻ em là niềm hạnh phúc của mỗi gia đình, là tương lai của đất nước.
Việc bảo vệ và chăm sóc giáo dục trẻ là trách nhiệm của nhà nước, trách nhiệm
của mỗi gia đình. Việc chăm sóc giáo dục trẻ ngay từ khi còn nhỏ là vô cùng
quan trọng trong sự nghiệp giáo dục, nhằm hình thành và phát triển nhân cách
toàn diện cho trẻ sau này. Bác Hồ nói “Không có giáo dục thì không nói gì
đến kinh tế văn hóa”. Sản phẩm của giáo dục là con người là mục tiêu, động lực
của sự phát triển đất nước trong tương lai đó chính là thế hệ trẻ.
Trong những năm gần đây, giáo dục luôn không ngừng đổi mới về hình
thức, nội dung và phương pháp tổ chức dạy học cho trẻ. Giáo dục kỹ năng sống
là nội dung được rất nhiều người quan tâm. Đặc biệt giáo dục kỹ năng sống cho
trẻ mầm non là một nội dung và nhiệm vụ quan trọng của cấp học mầm non.
Theo nghiên cứu của các nhà tâm lý học, về đặc điểm tâm sinh lý trẻ em dưới 6
tuổi thì có nhiều kỹ năng quan trọng mà trẻ cần phải biết trước khi tập trung vào
học văn hóa. Thực tế kết quả của nhiều nhà nghiên cứu đều cho thấy các kỹ
năng quan trọng nhất trẻ phải học ở lứa tuổi mầm non chính là những kỹ năng
sống như: Sự hợp tác, tự kiểm soát, tính tự tin, tự lập, tò mò, khả năng thấu hiểu
và giao tiếp.
Thực tế với xã hội hiện nay có rất nhiều người, nhiều bậc phụ huynh chưa
hiểu hết được ý nghĩa của việc dạy kỹ năng sống cho trẻ, phụ huynh luôn che
chở, làm giúp trẻ mọi việc vì họ nghĩ con mình còn nhỏ chưa tự làm được những
việc đó. Họ đâu biết rằng chính những suy nghĩ và việc làm của các bậc cha mẹ
đã tước đi quyền tự do của con, không cho con được nói, không cho con được
làm và đến khi quay đầu lại cha mẹ mới biết con mình quá thụ động, nhu nhược,
quá nhút nhát, luôn chờ vào sự giúp đỡ của người lớn… Ngay từ khi còn bé cha
mẹ định hướng cho con những kỹ năng cần thiết của từng lứa tuổi như: Dạy con
biết nói cảm ơn, xin lỗi, chào hỏi, dạy con biết cách tự lập như phục vụ bản thân,
dạy con biết bảo vệ bản thân. Nếu cha mẹ dạy cho con được những kỹ năng đó
ngay từ khi còn bé chắc chắn đứa trẻ sẽ hình thành cho mình được các kỹ năng
ban đầu, sẽ thích nghi được với môi trường sống hiện nay.
Là giáo viên mầm non nhiều năm phụ trách lớp mẫu giáo nhỡ, nhận thức
được tầm quan trọng của kỹ năng sống đối với sự phát triển của trẻ, tôi đã luôn
trăn trở và suy nghĩ làm thế nào để giáo dục kỹ năng sống cho trẻ 3-4 tuổi có
hiệu quả. Việc xác định được các kỹ năng cơ bản phù hợp với lứa tuổi sẽ giúp
giáo viên lựa chọn đúng những nội dung trọng tâm để dạy trẻ. Tôi nhận thấy
rằng đối với trẻ 3 - 4 tuổi “Giáo dục kỹ năng sống” không phải là nói cho trẻ biết

3

thế nào là đúng, thế nào là sai như ta thường làm. Các phương pháp cổ điển như
bài giảng đi theo những chuẩn mực, cô hỏi trẻ chủ động trả lời sẽ hoàn toàn thất
bại vì chúng chỉ cung cấp thông tin, mà từ thông tin và nhận thức đến thay đổi
hành vi thì khoảng cách còn rất lớn. Giáo dục kỹ năng sống là giúp trẻ nâng cao
năng lực để tự lựa chọn giữa những giải pháp khác nhau.
Tuy nhiên trên thực tế nơi tôi đang giảng dạy, phần lớn phụ huynh làm
kinh doanh và làm nghề tự do chưa chú ý và quan tâm đến việc dạy kỹ năng
sống cho trẻ. Ở trường, giáo viên chủ yếu đi sâu truyền thụ những kiến thức cho
trẻ qua các giờ học đã lồng ghép các kỹ năng sống cho trẻ nhưng hiệu quả đạt
được chưa cao. Chính vì vậy, tôi đã thực hiện đề tài: “Giáo dục kỹ năng sống
cho trẻ 3-4 tuổi”.
II. Thực trạng
1. Cơ sở lí luận
Dạy kỹ năng sống cho trẻ mầm non nhằm giúp trẻ có kinh nghiệm trong
cuộc sống, biết được những điều nên hay không nên làm. Theo các chuyên gia
giáo dục kỹ năng sống và kiến thức cơ bản sẽ tạo nền tảng tốt cho quá trình học
hỏi, phát triển sau này của trẻ. Các bé được học kỹ năng từ sớm đúng phương
pháp sẽ tự tin và nhanh nhẹn hơn trong cuộc sống.
          Việc dạy kỹ năng sống cho trẻ là giúp trẻ làm chủ suy nghĩ, cảm xúc và
hành động của mình, nhưng điều quan trọng hơn nữa là việc trẻ sẽ vận dụng
những kỹ năng sống đó như thế nào trong cuộc sống. Việc áp dụng một cách
linh hoạt các kỹ năng sống cần thiết vào cuộc sống sẽ giúp cho trẻ có những nền
tảng vững chắc trong việc tạo dựng tư thế chủ động sáng tạo của một đứa trẻ
năng động. Đó cũng là cách giúp trẻ đối đầu và tìm cách vượt qua những áp lực
tâm lý về công việc, học tập cũng như các mối quan hệ phức tạp khác trong cuộc
sống. Trong cuộc sống có rất nhiều kỹ năng sống khác nhau, nếu ta đưa tất cả
các kỹ năng sống đó vào dạy trẻ thì sẽ không có hiệu quả. Chính vì vậy đòi hỏi
mỗi giáo viên cần lựa chọn các kỹ năng sống sao cho phù hợp với từng lứa tuổi
để dạy trẻ đạt hiệu quả cao. Cụ thể với trẻ mẫu giáo nhỡ 3-4 tuổi, tôi lựa chọn
các kỹ năng: Kỹ năng tự phục vụ, kỹ năng tự tin, kỹ năng tự bảo vệ, kỹ năng
sống hợp tác, kỹ năng ứng xử để đưa vào dạy trẻ với mục đích nhằm giúp trẻ
mạnh dạn, tự tin, độc lập, sáng tạo, linh hoạt, tự giác, dễ hòa nhập, dễ chia sẻ…
hình thành nếp sống văn minh, có hành vi ứng xử, giao tiếp theo quy tắc, chuẩn
mực phù hợp. Không những vậy, việc dạy trẻ kỹ năng sống còn giúp trẻ biết xử
lý các tình huống trong từng hoàn cảnh cụ thể: Biết bày tỏ tình cảm phù hợp,
đúng lúc, biết tránh những vật, những nơi không an toàn, gây nguy hiểm đến
tính mạng và cách phòng tránh, tự lập trong các tình huống quen thuộc.

4

Để dạy trẻ kỹ năng sống, thì trước tiên chính người lớn phải là người có
kỹ năng và hình thành kỹ năng sống cho trẻ thông qua việc thực hiện các hành
động trong giao tiếp cũng như trong việc bảo vệ chính bản thân trẻ.        
* Thuận lợi:
Trường mầm non Hoa Hướng Dương là một trường mới thành lập năm
2021 thuộc phường Việt Hưng, quận Long Biên, Hà Nội. Trường được xây
dựng với không gian thoáng mát. Tuy là trường mới nhưng trường được sự quan
tâm của PGD quận Long Biên, sự quan tâm ủng hộ của phụ huynh học sinh, nhà
trường đã gặt hái được một số thành công, là những viên gạch nền móng để xây
dựng trường mầm non Hoa Hướng Dương ngày càng vững mạnh và luôn được
phụ huynh tin tưởng gửi gắm con em mình.
Năm học này nhà trường có hơn 400 học sinh được chia thành 12 nhóm
lớp theo các độ tuổi, trong đó khối mẫu giáo 10 lớp, nhà trẻ 2 lớp Số giáo viên,
nhân viên trong trường hiện nay gồm 24 đồng chí. Hầu hết các cán bộ, giáo
viên, công nhân viên đều đạt trình độ chuẩn, trên chuẩn, một số đồng chí đang
theo học các lớp đại học để tự bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ. Dưới sự hướng
dẫn, chỉ đạo của phòng giáo dục đào tạo quận Long Biên, hàng năm nhà trường
thường xuyên tổ chức các cuộc thi giáo viên giỏi các cấp. Bên cạnh đó trường
cũng đã tổ chức thành công buổi kiến tập Quận chuyên đề chăm sóc nuôi dưỡng
do PGD tổ chức.
Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của phòng giáo dục quận Long Biên,
ban giám hiệu nhà trường, giáo viên thường xuyên được bồi dưỡng nâng cao
chuyên môn thông qua các buổi kiến tập do phòng, trường tổ chức về các
chuyên đề qua các buổi sinh hoạt chuyên môn của trường, của tổ, qua các lớp
bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn. Đội ngũ giáo viên trong nhà trường tuổi đời
tuy còn trẻ song rất nhiệt huyết với nghề, luôn tìm tòi cái mới, ứng dụng CNTT
trong giảng dạy, đưa ra những cách dạy mới, tạo hứng thú cho trẻ trong học tập.
Bản thân tôi là giáo đang giảng dạy lớp mẫu giáo bé, hiểu được tâm sinh
lý của trẻ 3-4 tuổi, có tâm huyết với nghề, nhiệt tình trong công tác chăm sóc,
giáo dục trẻ, có nhiều tìm tòi, học hỏi, sáng tạo trong các hoạt động giáo dục trẻ.
 Một số phụ huynh nhiệt tình chia sẻ với giáo viên ở lớp về tình hình của
trẻ khi ở nhà, thường xuyên dành thời gian trao đổi với cô để cùng chăm sóc và
giáo dục trẻ.
Năm học 2023 - 2024 tôi được phân công dạy nhóm lớp 3 - 4 tuổi. Lớp có
tổng số cháu là 30 trẻ, tất cả đều đã qua lớp nhà trẻ nên đã có một số kỹ năng cơ
bản. Đa số trẻ ngoan ngoãn, mạnh dạn, hồn nhiên, đạt yêu cầu về phát triển thể

5

chất, phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, và tình cảm xã hội, biết cảm thụ
cái hay cái đẹp trong cuộc sống xung quanh trẻ.
* Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi thì không tránh khỏi những khó khăn do chủ
quan và khách quan mang lại:
Cơ sở vật chất, đồ dùng phục vụ cho nội dung giáo dục kỹ năng sống
chưa phù hợp. Do năm học trước các con còn nhỏ nên chưa tham gia các buổi
tham quan dã ngoại nên trẻ chưa có nhiều trải nghiệm.
Đa số các bậc phu huynh mải buôn bán làm kinh tế nên ít có thời gian
quan tâm chăm sóc con cái. Một số phụ huynh còn chủ quan, chưa nhận thức
được tầm quan trọng của giáo dục kỹ năng sống cho trẻ. Hầu hết các gia đình
phó mặc con cái cho ông bà hay người giúp việc, nên việc để gặp gỡ tuyên
truyền đến các bậc phụ huynh còn hạn chế. Trình độ nhận thức của trẻ không
đồng đều, do đó cùng một thời gian và biện pháp dạy trẻ nhưng kết quả trên trẻ
đạt chưa tương đương với nhau. Một số trẻ nhút nhát nên không tự tin khi tham
gia vào các hoạt động, một số trẻ lại quá hiếu động nên khi hoạt động chưa chú
ý vào sự hướng dẫn của cô.
Trước những thuận lợi và khó khăn trên tôi mạnh dạn đề xuất “Một số
biện pháp dạy trẻ kỹ năng sống cho trẻ mầm non 3-4 tuổi”
III. Biện pháp thực hiện:
* Biện pháp 1. Xây dựng kế hoạch nội dung kỹ năng sống cho trẻ theo từng
chủ đề
          Trong thực tế có rất nhiều kỹ năng sống khác nhau, khó có thể liệt kê một
cách đầy đủ những kỹ năng con người cần có trong cuộc sống. Chính vì vậy vào
đầu năm học tôi cùng các đồng chí giáo viên trong tổ lên kế hoạch lựa chọn các
kỹ năng sống phù hợp với lứa tuổi mẫu giáo bé 3-4 tuổi để đưa vào dạy trẻ nhằm
đạt hiệu quả cao.
Ví dụ: Một số kỹ năng theo tháng
KN
tự KNS tự KNS tự KNS hợp KNS ứng
STT tháng
phục vụ
bảo vệ
tin
tác
xử.
1
Tháng 9
Tự rửa tay Chơi an Đi lớp Phối hợp Đến lớp
Trường mầm trước và toàn với không
với bạn biết chào
non
sau
khi đồ chơi khóc
trong khi cô, chào
ăn.
ngoài trời. nhè.
chơi .
bố
mẹ,
Tự lấy cất
chào các
đồ dùng
bạn.
đồ chơi

6

sau
khi
chơi.

2

3

Tháng 10
Bản thân

Tháng 11
Gia đình

Đánh răng
vào buổi
sáng và
buổi tối
sau
khi
ăn.

Tự
lựa
chọn quần
áo
phù
hợp với
thời tiết.

Phòng
tránh 1 số
nguy
hiểm đối
với bản
thân (Ổ
điện).
Tránh xa
1 số đồ
dùng gây
mất
an
toàn trong
gia đình:
Ổ
điện,
bàn
là,
bếp ga.
 

Cảm ơn
khi được
Đoàn kết giúp đỡ,
Không
với bạn xin
lỗi
đi theo trong khi khi mắc
người lạ chơi.
lỗi.

Trẻ tự
giới
thiệu về
bản thân
mình (sở
thích,
tính
cách…)

Quan tâm
tới bố mẹ
và người
thân khi
bị mệt bị
ốm.

Giúp bố
mẹ những
công việc
vừa sức.

* Biện pháp 2. Lồng ghép nội dung giáo dục dạy trẻ kỹ năng sống vào hoạt
động học.
Đối với trẻ mầm non, việc rèn kỹ năng sống cho trẻ không được thực hiện
trên một giờ học cụ thể nào, mà chỉ lồng ghép vào các hoạt động trong ngày để
dạy kỹ năng sống cho trẻ.
* Hoạt động học làm quen với văn học: 
Xuất phát từ đặc điểm tâm lý của trẻ mầm non là rất thích nghe kể
chuyện, nội dung các câu chuyện thường để lại ấn tượng cho trẻ khó phai mờ.
Tùy từng nội dung câu chuyện mà tôi đưa nội dung kỹ năng sống vào để dạy trẻ
sao cho, phù hợp với trẻ lớp mình.
Ví dụ: Câu chuyện “Tích Chu”, tôi dạy trẻ kỹ năng luôn quan tâm giúp
đỡ mọi người đăc biệt là người thân trong gia đình học tập bạn Tích Chu không
quản ngại khó khăn đi kiếm nước suối tiên về cho bà uống.
(Một số câu chuyện sưu tầm phần phụ lục)
 * Hoạt động học khám phá:
          Với hoạt động học này thông qua một số chủ đề mà tôi giáo dục cho trẻ
những kỹ năng sống cơ bản như:

7

          Chủ đề “Bản thân”
          Thông qua hoạt động khám phá đề tài “Bé cần gì để lớn lên và
khỏe mạnh” bé cần ăn đủ 4 nhóm chất dinh dưỡng, cần tham gia các hoạt động
chơi đùa chạy nhảy, thể dục thể thao và điều quan trọng nữa bé cần được sống
trong môi trường không khí trong lành qua đó giáo dục trẻ biết cách chăm sóc
bảo vệ sức khỏe cho bản thân bằng cách giữ gìn đồ dùng, vệ sinh cá nhân sạch
sẽ. Khi chơi xong phải biết rửa tay.
          Chủ đề “Gia đình”
Khám phá với đề tài “Ngôi nhà của bé”, trẻ biết được ngôi nhà là nơi gia
đình cùng chung sống giáo dục trẻ biết làm gì để chỗ ở của mình sạch sẽ, gọn
gàng. Còn đề tài khám phá “Đồ dùng trong gia đình” giáo dục trẻ biết sắp xếp
khi lấy, cất đồ dùng ngăn nắp, biết giữ gìn đồ dùng sạch sẽ, gọn gàng, biết sử
dụng đồ dùng đúng cách...
* Hoạt động học tạo hình:
          Qua các HĐH tạo hình giáo dục trẻ biết giữ gìn sách vở sạch đẹp không
làm quăn mép vở không vẽ tẩy xóa vở, không vẽ bậy ra ghế ra bàn, giáo dục trẻ
biết yêu quý, trân trọng sản phẩm của mình, của bạn, mong muốn tạo ra những
sản phẩm đẹp để tặng cô, tặng ông, bà, bố, mẹ…
* Hoạt động học âm nhạc:
Ở trường mầm non âm nhạc là phương tiện giúp trẻ nhận thức thế giới
xung quanh, phát triển lời nói, quan hệ giao tiếp, trao đổi tình cảm…đối với trẻ,
âm nhạc là thế giới kỳ diệu đầy cảm xúc. Thực tế cho ta thấy rằng: Trẻ em ở lứa
tuổi mẫu giáo rất nhạy cảm đối với âm nhạc. Trẻ em rất thích nghe nhạc và hứng
thú tham gia vào các hoạt động có âm nhạc. Mục đích của giáo dục âm nhạc là
giáo dục tình cảm đạo đức thẩm mỹ cho trẻ, là phương tiện hình thành đạo đức
cho trẻ biết yêu ghét rõ ràng. Giáo dục âm nhạc còn hình thành cho trẻ lòng yêu
thiên nhiên, Tổ quốc, tình yêu thương con người rộng lớn. Hình thành và phát
triển thói quen tốt trong sinh hoạt tập thể: Đó là tính tổ chức kỷ luật, tự chủ,
mạnh dạn trước mọi người. Giáo dục âm nhạc còn là phương tiện nâng cao khả
năng trí tuệ, giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, củng cố kiến thức trẻ qua học
tập, vui chơi trong cuộc sống. Quá trình trẻ tiếp xúc và hoạt động âm nhạc như
nghe cô hát, trẻ tự ca hát, nhảy múa, chơi trò chơi âm nhạc... sẽ hình thành ở trẻ
những yếu tố của một nhân cách phát triển toàn diện, hài hoà, đó là sự phát triển
về thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ và thể lực, trong mối quan hệ chặt chẽ với nhau.
Tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc ở trường mầm non không chỉ mang
lại cho trẻ những cảm xúc âm nhạc mà thông qua đó còn giúp trẻ phát triển rất

8

nhiều kỹ năng sống tốt đẹp như: kỹ năng tạo niềm vui, kỹ năng mạnh dạn tự
tin…
Ví dụ: Khi dạy trẻ hát, múa, biểu diễn tổng kết chủ đề, trẻ được hợp tác
với bạn luyện tập các tiết mục văn nghệ, được thể hiện vai người dẫn chương
trình... giúp trẻ biết quan tâm, chia sẻ và hợp tác với bạn để luyện tập được tốt.
* Hoạt động phát triển thể chất:
Thông qua hoạt động thể chất cô nhắc trẻ thường xuyên tập thể dục để
cho cơ thể lớn lên và khỏe mạnh. Khi chơi các trò chơi vận động không nên
tranh nhau, phải biết nhường nhịn nhau, khi chơi phải biết phối hợp với bạn để
tạo ra tính đoàn kết.
* Biện pháp 3. Dạy kỹ năng sống cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi
* Hoạt động đón trẻ:
Vào buổi sáng, giáo viên đến lớp trước 15 phút, công việc đầu tiên là mở
cửa thông thoáng phòng học, sau đó chuẩn bị đón trẻ. Khi trẻ đến lớp trẻ biết
chào cô, chào bố mẹ, cất dép, cất ba lô đúng nơi quy định. (Hình 1: Trẻ chào cô
khi đến lớp)
* Hoạt động ngoài trời:
Qua hoạt động ngoài trời khi cho trẻ quan sát một số loại cây cảnh, cây
hoa, cây ăn quả tôi cho trẻ biết ích lợi của cây xanh đối với con người. Quan sát
một số con vật nuôi tôi cho trẻ tập cho gà ăn, từ đó hình thành cho trẻ kỹ năng
sống yêu thương chăm sóc.
Hoạt động tìm hiểu về một số loại rau tôi cho trẻ đi thăm vườn rau của
trường. Để gieo được những luống rau xanh như thế này thì các cô phải làm gì?
Trước tiên phải làm đất tơi xốp, sau đó đến gieo hạt và tưới rau. Nếu không nhặt
cỏ bắt sâu cho cây thì điều gì sẽ xảy ra? Từ đó trẻ có thể đưa ra ý kiến của mình
một cách độc lập, giúp trẻ mạnh dạn hơn trong giao tiếp. Khi cho trẻ chơi ngoài
trời tôi luôn nhắc trẻ khi chơi trên sân trường không được chạy đùa, xô đẩy bạn
vào đồ chơi sẽ bị ngã chảy máu. Biết giữ gìn đồ chơi ngoài trời khi chơi. (Hình
2: Hình ảnh trẻ quan sát vườn rau)
* Hoạt động góc:
           Trẻ mầm non học bằng chơi - chơi mà học, đối với trẻ mầm non, hoạt
động vui chơi chiếm vai trò chủ đạo trong hoạt động của trẻ ở trường. Thông
qua giờ chơi, trẻ được đóng các vai khác nhau trong xã hội, khi đóng vai được
tái hiện lại những gì trẻ nhìn thấy trong cuộc sống. Tất cả những kiến thức và
kinh nghiệm cuộc sống mà trẻ có sẽ được trẻ thể hiện qua hoạt động vui chơi.
Chính vì vậy, tôi rất chú trọng đến việc tạo các tình huống khi trẻ đóng vai để trẻ
tìm cách giải quyết. (Hình 3: Hình ảnh trẻ chơi góc nấu ăn)

9

* Hoạt động lao động - vệ sinh:
Trẻ biết nhặt lá cây rụng trong sân trường, trong bồn cây, biết giữ gìn lớp
học, sân trường luôn sạch sẽ. Không vứt rác vào bồn cây (Hình 4: Trẻ nhặt lá
rơi trên sân trường)
* Hoạt động giờ ăn:
Trong giờ ăn, tôi nhắc trẻ khi ăn không được nói chuyện, không xúc
miếng quá to, không nhai thức ăn tạo thành tiếng động lớn, khi ho biết lấy tay
che miệng, nhặt cơm rơi vào khay. Sau khi ăn xong biết lau miệng, súc miệng
nước muối.
Nhắc trẻ khi ăn phải giữ trật tự không nói chuyện riêng, khi ăn bị ho thì
phải biết che miệng, cơm rơi, cơm vãi thì nhặt vào khay và lau tay vào khăn.
Thông qua hoạt động giờ ăn giúp trẻ có những hành động đúng khi ăn
không nói chuyện riêng, đồng thời cũng giúp trẻ có thêm kỹ năng xúc không rơi
vãi, hoặc nhai thức ăn không tạo thành tiếng và kỹ năng sau khi ăn xong trẻ biết
lau miệng, súc miệng nước muối........
* Biện pháp 4. Phối kết hợp với phụ huynh:
       Bên cạnh việc dạy trẻ các kỹ năng ở lớp, tôi thường xuyên chú trọng đến
việc phối kết hợp với phụ huynh cùng dạy kỹ năng sống cho trẻ. Tuyên truyền
cho phụ huynh hiểu không nên làm hộ con, phải dạy trẻ tính tự lập từ bé. Trẻ
càng được hướng dẫn sớm về cách tự vệ, nhận biết những mối nguy hiểm từ
xung quanh và cách xử lý thì sẽ vững vàng vượt qua những thử thách trong mọi
tình huống. Điều đó được chứng minh rõ ràng từ thực tế. Việc giáo viên tích cực
giao lưu với phụ huynh vào giờ đón, trả trẻ giúp giáo viên dễ dàng nắm bắt tình
hình của trẻ, hiểu được tính cách, hoàn cảnh sống của trẻ từ đó đề ra các biện
pháp phù hợp cũng như cách tác động, phối hợp với phụ huynh trong việc rèn
luyện trẻ đúng phương pháp.
Trong gia đình, việc dạy trẻ những nghi thức văn hóa trong ăn uống rất
cần thiết. Để trẻ có được những kỹ năng, thói quen sử dụng đồ dùng một cách
chính xác, thuần thục và khéo léo, không chỉ đòi hỏi trẻ chỉ thường xuyên luyện
tập, mà còn phải đáp ứng được những nhu cầu của trẻ, đó là cung cấp cho trẻ
những mẫu hành vi văn hóa, những hành vi đúng, đẹp, văn minh của chính cha
mẹ và những người xung quanh trẻ. Trước hết người lớn phải gương mẫu, yêu
thương, tôn trọng, đối xử công bằng với trẻ và đảm bảo an toàn cho trẻ. Tạo điều
kiện tốt nhất cho trẻ vui chơi. Cô giáo, cha mẹ, giúp trẻ phát triển sở thích, ý
thích của mình và đảm bảo rằng người lớn có thể cung cấp thêm phương tiện để
trẻ thực hiện ý thích đó.

10

Nhận thức được tầm quan trọng của biện pháp này, tôi thường trao đổi,
tuyên truyền phụ huynh hiểu những việc nên và không nên làm đối với trẻ để
giúp trẻ có kỹ năng sống tốt, trẻ có kỹ năng tự bảo vệ bản thân, tự tin trong cuộc
sống... Trẻ luôn bắt chước người lớn và bố mẹ trẻ là những người lớn gần gũi trẻ
nhất. Vì vậy các bậc làm cha làm mẹ đừng vô tình bỏ qua những cơ hội đơn giản
và thuận lợi hàng ngày để hướng dẫn con những thói quen tốt rồi sau đó lại bắt
trẻ mất thời gian học lại những điều này ở một nơi khác với những người xa lạ.
Bố mẹ trẻ hãy chú ý giúp trẻ hình thành những kỹ năng sống tốt như kỹ năng
giao tiếp xã hội để tự khám phá, đánh giá bản thân mình và người khác.
Ví dụ: Khi ở nhà, gia đình nên khuyến khích trẻ tự khởi xướng ra những
cuộc chơi bằng cách xin phép bố, mẹ và ông bà cho con được chơi. Khi chơi
xong phụ huynh cần nhắc nhở và dạy cho con biết cách tự thu dọn đồ chơi sau
khi chơi. Cha mẹ có thể cùng con thu dọn nhưng tuyệt đối không bao giờ được
làm thay trẻ.
          Cha mẹ cần phối hợp với giáo viên một cách chặt chẽ và hợp lí bằng việc
tham gia tình nguyện vào quá trình giáo dục trong nhà trường. Cha mẹ nên tham
gia vào các buổi trao đổi với giáo viên, tham gia vào các buổi họp của nhà
trường để nắm bắt được tình hình cùng với nhà trường giáo dục trẻ một cách
toàn diện hơn
IV. Kết quả đạt được
1. Đối với trẻ:
          Sau khi áp dụng những biện pháp trên vào công tác giảng dạy và tổ chức
các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho trẻ, tôi nhận thấy đã đạt được những
kết quả sau:
- 98% trẻ có thói quen lao động tự phục vụ, được rèn luyện kỹ năng tự
lập, kỹ năng nhận thức, kỹ năng vận động thô, vận động tinh thông qua các hoạt
động hàng ngày, trong cuộc sống của trẻ.
- 100% trẻ được rèn luyện về kỹ năng xã hội, kỹ năng thể hiện cảm xúc,
kỹ năng giao tiếp, chung sống hoà bình.
- Trẻ đi học đều hơn, tỉ lệ chuyên cần đạt 90% trở lên và ít gặp khó khăn
khi đến lớp, trẻ có kỹ năng trực nhật, giúp cô kê bàn ăn, xếp khay ăn, chia thìa,
kê ghế, phơi khăn….
2. Đối với giáo viên:
- Bản thân tôi đã được nâng cao năng lực sư phạm, trình độ chuyên môn,
thêm tự tin và năng động hơn trong việc tổ chức chăm sóc giáo dục trẻ.
- Được ban giám hiệu trường, chị em đồng nghiệp đánh giá cao về nghiệp
vụ sư phạm.

11

3. Đối với phụ huynh
- Phụ huynh tích cực tham gia các phong trào của lớp của trường, tích cực
tương tác với cô giáo qua trang zalo của nhóm lớp
- Phụ huynh luôn phối kết hợp với nhà trường và giáo viên, trao đổi tình
hình học tập của trẻ ở lớp để ở nhà rèn luyện.
V. Kết luận
          Trẻ em được giáo dục kỹ năng sống tốt thì khả năng thích nghi và thành
công trong cuộc sống sẽ dễ dàng hơn. Giáo dục kỹ năng sống cho trẻ là một việc
làm hết sức quan trọng và cần thiết. Điều đó giúp cho trẻ tự tin, chủ động xử lý
linh hoạt các tình huống trong cuộc sống.
          Thực tế, kỹ năng sống của trẻ lứa tuổi mầm non chỉ đơn giản là giao tiếp
tốt, biết vui chơi với bạn, biết xin lỗi hoặc cảm ơn đúng lúc, để thích nghi với
môi trường khác nhau. Một đứa trẻ chờ đến lượt chơi sẽ là người biết kiên nhẫn,
một đứa trẻ được tập thích nghi với đám đông sẽ trở thành người biết tự chủ và
tự tin sau này. Đó chính là những lợi ích về lâu dài để các bậc phụ huynh ngày
nay quan tâm nhiều hơn đến việc trang bị kỹ năng sống cho con ngay từ tuổi
mầm non. Cũng cần nói thêm rằng trẻ lứa tuổi mầm non chỉ có thể tích luỹ kỹ
năng sống thông qua những trải nghiệm thực tế. Trong mỗi đứa trẻ đều có những
tài năng tiềm ẩn. Sự chuẩn bị kỹ càng từ lúc đầu đời chính là chìa khoá thành
công cho tương lai mỗi cháu. Chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ lứa tuổi
mầm non chính là cơ sở giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất, tình cảm, trí
tuệ, thẩm mỹ là nền tảng cho quá trình học tập suốt đời của trẻ. Giáo viên hãy
luôn khuyến khích trẻ mạnh dạn tham gia các hoạt động, tự tin vào bản thân.
Đồng thời, khuyến khích trẻ khi tham gia vào trò chơi, cần biết cải tiến, sáng tạo
các cách chơi và cố gắng đạt mục đích, đây chính là những kỹ năng cơ bản để
sống và làm việc sau này. Thường xuyên chỉ ra cái mới mà người lớn cũng tìm
tòi một cách hăng hái bằng nhiều cách, hãy trao đổi với trẻ về những thông tin
mà cô giáo, cha mẹ mới tìm thấy cho trẻ thấy rằng học lúc nào cũng vừa vui,
vừa thử thách.
Đây là một trong những kỹ năng hết sức quan trọng để khi lớn lên trẻ có
đủ tự tin, bản lĩnh trong cuộc sống. Nhằm giúp trẻ hình thành tính tự lập và khả
năng biết tự chăm lo cho mình, không bị phụ thuộc vào bố mẹ, ngay từ nhỏ
chúng ta cần để trẻ làm tất cả mọi thứ mà chúng có thể, đừng vì quá thương con
mà nuông chiều chúng nhé. Vì thế cần có phương pháp dạy con phù hợp với độ
tuổi và nhận thức của trẻ để trẻ có thể tiếp thu và học cách sống tự lập tốt hơn.
Trên đây là một số biện pháp hình thành kỹ năng sống cho trẻ mầm non
mà tôi đã nghiên cứu trong quá trình học tập và làm việc của bản thân tôi.

12

Tuy cũng là một số kinh nghiệm nhỏ mà tôi áp dụng tương đối có hiệu
quả, song cũng không tránh khỏi những bỡ ngỡ và tồn tại. Kính mong hội đồng
xét duyệt nhà trường và các chị em đồng nghiệp đóng góp ý kiến để đề tài
nghiên cứu của tôi được hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!