Tuần 2 Ngày dạy:
Tiết 7 Ngày soạn:
Tên chủ đề: Bài 1: LẮNG NGHE LỊCH SỬ NƯỚC MÌNH.
ĐỌC KẾT NỐI CHỦ ĐIỂM
HỘI THỔI CƠM THI Ở ĐỒNG VÂN


I. MỤC TIÊU BÀI DẠY.
Học xong bài này, học sinh có thể:
1. Năng lực:
a. Năng lực chung: Khả năng giải quyết vấn đề, năng lực tự quản bản thân, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác...
b. Năng lực riêng biệt:
- HS xác định được chủ đề và một số nội dung chính của văn bản.
- Liên hệ, kết nối với VB Thánh Gióng, Sự tích Hồ Gươm để hiểu hơn về chủ điểm Lắng nghe lịch sử nước mình.
2. Phẩm chất: Biết thêm được lễ hội văn hoá truyền thống của dân tộc-> Tự hào về truyền thống lịch sử văn hóa và những đức tính của con người Việt Nam.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên:
• Giáo án
• Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi
• Tranh ảnh, video về hội thổi cơm thi ở Đồng Vân
• Bảng phân công nhiệm vụ cho học sinh hoạt động trên lớp
• Bảng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà
2. Chuẩn bị của học sinh: SGK, SBT Ngữ văn 6, soạn bài theo hệ thống câu hỏi hướng dẫn học bài, vở ghi.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của mình.
b. Nội dung: HS lắng nghe, trả lời câu hỏi của GV
c. Sản phẩm: Suy nghĩ của HS
d. Tổ chức thực hiện:
- GV đặt câu hỏi, yêu cầu HS trả lời: Em đã từng tham gia lễ hội truyền thống nào tại địa phương chưa? Em cảm nhận thấy lễ hội đó như thế nào?
- HS tiếp nhận nhiệm vụ, chia sẻ những suy nghĩ, cảm xúc của bản thân.
- Từ chia sẻ của HS, GV dẫn dắt vào bài học mới: Việt Nam là đất nước với hơn bốn nghìn năm lịch sử dựng nước và giữ nước. Trong suốt chiều dài văn hoá đó, có nhiều lễ hội thể hiện tín ngưỡng dân gian và đời sống tinh thần phong phú của nhân dân ta. Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Chuẩn bị đọc
Hoạt động GV và HS
Dự kiến sản phẩm
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập.
• Gv yêu cầu cặp đôi hs đọc tên vb -> quan sát nhanh toàn bộ vb, hình ảnh minh họa(sgk/tr. 26) -> trả lời câu hỏi: Em hãy đoán xem văn bản này viết về nội dung gì?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập.
• Cặp đôi hs thực hiện nhiệm vụ.
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
• Đại diện 1-2 nhóm hs trả lời.
• Các nhóm khác nhận xét bổ sung.
Bước 4: Kết luận, nhận định.
• Gv góp ý cho câu trả ời của hs.
• Khuyến khích hs đưa ra nhiều câu trả lời , miễn là dự đoán dựa trên sự kết hợp từ ngữ liệu của vb và kiến thức nền của hs.
I.Tìm hiểu chung:
1.Nội dung: Giới thiệu và trình bày nét độc đáo về lễ hội Thổi cơm thi ở Đồng Vân.
Hoạt động 2: Trải nghiệm cùng văn bản-Suy ngẫm và phản hồi.
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
• Gv yêu cầu 4-6 hs đọc vb-> chia bố cục vb.
• Suy ngẫm và phản hồi về văn bản bằng cách trả lời các câu hỏi 1,2,3 (sgk/tr.27).
• Tổng kết văn bản
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập.
• Nhóm 4-6 hs thực hiện nhiệm vụ .
• Gv hổ trợ hs tìm bố cục vb.
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
• Cá nhân hs nêu cách chia bố cục vb-> hs khác bổ sung-> gv khái quát bố cục.
• Đại diện 1-2 nhóm hs tra lời lần lượt từng câu hỏi ->Các nhóm khác góp ý , bổ sung theo từng câu hỏi.
• GV yêu cầu HS dựa vào văn bản vừa đọc, trả lời câu hỏi: Tổng kết nội dung, ý nghĩa và nghệ thuật của văn bản?
Bước 4: Kết luận, nhận định.
• Gv khái quát bố cục vb trên bảng-> hs ghi nhận.
• Gv góp ý cho các câu trả lời của hs -> hướng dẫn hs kết luận theo định hướng của gv.Cụ thể:
Câu 1: Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân được tổ chức như thế nào, nhằm mục đích gì và có nguồn gốc từ đâu?
• Gv gợi ý cho hs đọc nhanh VB lần nữa và dừng lại ở 2 đoạn cuối của VB để tìm thông tin liên quan đến mục đích và nguồn gốc của hội thi.Chú ý 2 câu:
->”hội thổi cơm thi ở Đồng Vân là một nét sinh hoạt văn hóa cổ truyền dược bắt nguồn từ các cuộc trẩy quân đánh giặc của người Việt cổ có bên bờ sông Đáy xưa”
->”Với những nét đặc sắc của mình, hội thổi cơm thi ở Đồng Vân đã góp phần gìn giữ và phát huy những nét đẹp truyền thống trong sinh hoạt văn hóa hiện đại hôm nay”
• Lưu ý: Hs cần xem kĩ chú thích “ trẩy quân”, “ cổ truyền”, và cụm từ “ từ xưa truyền lại”, “vốn có từ xưa”
Câu 2: Tìm một số chi tiết nói về luật lệ của hội thổi cơm thi và người dự thi. Em có nhận xét gì về hội thi và vẻ đẹp của con người Việt Nam?
• Gv gợi ý cho hs tóm tắt nội dung bài học theo các ý như:
->Các công đoạn của hội thi.
->Luật thi.
->Thời gian.
->Chất lượng-> Ý nghĩa.....
Câu 3: Những lễ hội như hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân cho em biết thêm điều gì về lịch sử, văn hoá dân tộc?
• Gv cho hs trả lời theo hiểu biết của từng cá nhân hs.
• Gv nêu ý kiến của bản thân mình-> hs tóm lượt nội dung trả lời.
-> Những lễ hội như hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân giúp em hiểu thêm về lịch sử, về những lễ hội xa xưa của cha ông ta lưu truyền qua nhiều thế hệ.
-> Qua đó, nhằm tôn vinh những nét đẹp của văn hoá dân tộc, của nghề trồng lúa nước.
• GV nhận xét, bổ sung, chốt lại kiến thức => Ghi lên bảng


2.Bố cục: 3 phần
- P1: từ đầu… thổi cơm thi : giới thiệu về hội thổi cơm thi ở Đồng Vân
- P2: Tiếp… đối với dân làng: Diễn biến của hội thi thổi cơm
- P3: Còn lại: Ý nghĩa của hội thi thổi cơm.









II. Tìm hiểu chi tiết
1. Giới thiệu hội thổi cơm thi ở Đồng Vân
- Địa điểm: làng Đồng Vân, xã Đồng Tháp, huyện Đan Phượng, Hà Nội
- Thời gian: rằm tháng Giêng (15/1 âm lịch)

2. Diễn biến của hội thổi cơm thi
- Diễn biến:
+ Trống chiêng điểm ba hồi, các đội xếp hàng làm lễ dâng hương.
+ Thanh niên 4 đội leo lên ngọn cây chuối lấy lửa.
+ Châm diêm lấy lửa từ nén hương mang xuống.
+ Những người trong nhóm giã thóc, sàng gạo, lấy nước bà bắt đầu thổi cơm.
+ Sau khoảng một tiếng rưỡi, ban giám khảo đi chấm nồi cơm các đội.
- Luật lệ: có nhiều nét độc đáo về quy trình lấy lửa, cách nấu, công việc của người dự thi.
 Hội thi thể hiện nét đẹp truyền thống của dân tộc thông qua việc thổi cơm, thể hiện sự khéo léo và nhanh nhẹn của con người Việt Nam.
3. Ý nghĩa của hội thổi cơm thi
- Nguồn gốc: bắt nguồn từ các cuộc trẩy quân đánh giặc của người Việt cổ bên dòng sông Đáy xưa.
- Mục đích của hội thổi cơm: hội thi là dịp để thanh niên thể hiện sức khoẻ, tài năng, sự thông minh, khéo léo và mang lại niềm vui, tiếng cười cho mọi người.
 mang đậm bản sắc văn hoá dân gian.
III. Tổng kết
1. Nội dung – Ý nghĩa:
- VB thuật lại lễ hội thổi cơm thi ở làng Đồng Vân diễn ra vào ngày rằm tháng Giêng hàng năm. Qua đó, thể hiện niềm tự hào và trân trọng nét đẹp cổ truyền trong sinh hoạt văn hoá hiện đại của dân tộc.
2. Nghệ thuật
- Nghệ thuật kể chuyện hấp dẫn, sinh động.



C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học.
b. Nội dung: Sử dụng sgk, kiến thức đã học để hoàn thành bài tập.
c. Sản phẩm học tập: Kết quả của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi trắc nghiệm sau:
Câu 1: Lễ hội thổi cơm thi ở Đồng Vân được tổ chức tại tỉnh, thành nào sau đây?
A. Đồng Tháp
B. Hà Nội
C. Hà Nam
D. Nam Định
Câu 2: Mục đích của hội thổi cơm thi là:
A. Cầu cho mưa thuận gió hoà
B. Cầu cho mùa màng được tươi tốt
C. Để cho thanh niên trong làng được dịp đua tài, thể hiện sự thông minh, khéo léo và mang đến niềm vui cho dân làng sau những ngày mùa mệt nhọc.
D. Để nâng cao tay nghề nấu cơm.
Câu 3: Công đoạn khó khăn nhất với các đội thi là:
A. Giã thóc
B. Châm lửa
C. Lấy nước
D. Lấy lửa
- HS tiếp nhận nhiệm vụ, trả lời các câu hỏi
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG – MỞ RỘNG.
a. Mục tiêu:
- Nhận biết và giới thiệu được một lễ hội truyền thống ở địa phương.
- Nhận biết được những diễn biến chính như: thời gian, địa điểm tổ chức, người tham gia, nguồn gốc, mục đích,...của lễ hội.
b. Nội dung: giới thiệu lễ hội truyền thống.
c. Sản phẩm: VB giới thiệu lễ hội truyền thống trên bảng học tập của lớp.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập.
• Nhiệm vụ 1: hs tự thành lập nhóm(4-5hs) thực hiện ở nhà 2 nv sau:
• Tìm các hình ảnh ấn tượng về 1 lễ hội truyền thống để giới thiệu với các bạn trong lớp.
• Trình bày hình ảnh lễ hội trên bảng học tập của lớp kèm theo nội dung trả lời ngắn gọn cho câu hỏi: Vì sao em lại muốn giới thiệu lễ hội ấy với các bạn trong lớp?
• Gợi ý: Gv có thể hướng dẫn hs tìm trong cuộc sống sinh hoạt của bà con tại địa phương khác/tư liệu sưu tầm trên internet,...
• Nhiệm vụ 2: Sau khi các nhóm trưng bày sản phẩm -> Gv yêu cầu hs các nhóm đọc chéo sản phẩm của nhau và bình chọn VB giới thiệu hay/ấn tượng nhất để khen thưởng.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
• Nhóm hs thực hiện các nhiệm vụ lần lượt theo thứ tự .
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
• Các nhóm trưng bày sản phẩm của nhóm mình.
• Các nhóm trao đổi đọc chéo tham khảo -> bổ sung góp ý bài cho nhóm bạn.
• Các nhóm cùng tham gia bình chọn sản phẩm hay/ ấn tương nhất.
Bước 4: Kết luận, nhận định.
• Gv nhận xét, đánh giá kết quả thực hiện các nv học tập củ HS.
• Gv ghi nhận điểm thưởng -> động viên các nhóm khác thực hiện tốt hơn.






.