A

LUAT
•
HONNHAN

vA
"-

GIADINH

~

NHA XUAT BAN CH~H TRI QU(jC GIA

LUAT
•
HONNHAN

vA
GIADINH

NHA XUAT BAN CHlNH ~
Hil N<)i - 2000

QU6c GLA

CHU TlCH NlJOC

CQNG HoA

xA H(H CHU NGHiA VI~T NAM

DQcl~p - T\;!do - H~nh phuc

SO':08UCTN

Ha NQi, ngay 22 thdng 6 niim 2000
"

.,..

,

L~NH CUA CHU TICH NUdC
V~ vi~c cong b6 Lu~t
(Trich)
CHUTJCH

Nude CQNG HoA xA HQI CHU NGHlA VJtT NAM
Can el1 vao Dieu 103 va Dieu 106 cua Hien phap
mrdc Cong hoa xii h<)ichu nghia Vi~t Nam nam 1992;
Can ell vao Dieu 78 ella Luat t6 chuc Quoe hoi:
Can ell vao Dieu 50 cua Luat ban hanh cac van ban
quy pham phap luat,
NAYCONGBO

Lu~t bon nhan va gia dinb.
Dil duqc QuOC h<)inude C<)nghoa xa hQi chii nghia Vi~t
Nam khoa X, Icy hop tbu 7 thOng qua ngay 09-6-2000.
CHUTJCH
NUOC CONG HoA xA HQI em] NGHlA VItT NAM
~
TRAN DUC LUONG

.

5

QU6CH¢I

CONG HoA

xA HOI CHU NGHiA vtsr NAM

D9c l~p - Ttl do - H~nh phuc

L~ &6' 2212OOO-QH10

Qu6c HOI

NU'Oc OONG
. HoAxA HOI. COO NGHiA VIEr. NAM
KHOA x, KY HOP THU7
(Tit ngity 09 thang 5

din ngay 09 tluing 6 ruim 20(0)
LU~T

RON NIlAN

vA GIA DiNH

LoiNOIDAU
Gia dinh la t¬ bao cua XB. hQi, la cai noi nuoi dudng
con ngudi, la moi trudng quan trong hinh thanh va giao
due nhan each, gop phAn vao s\l nghiep xay dung va
bao v~ T6 quoc. Gia dinh t6t thl xa hQi mdi t6t, xa hQi
t6t thi gia dinh cang tOt.
D~ de cao vai tro cua gia dinh trong ddi s6ng xa hQi,
giil gin va phat huy truyen thong va nhung phong tuc,
t~p quan rot dep cua dan tQc Vi~t Nam, xoa bo nhung
phong tuc, t~p quan lac h~u ve hon nhan va gia dinh;
D~ nang cao trach nhiem cua cong dan, Nha mroc
va xa hQi trong viec xay dung, cung co ch~ dQ hen nhan
7·

va gia dinh Vi~t Nam;

Ke thira va phat tri~n phap lust

ve hon

nhan va gia

dinh Vi~t Nam;

Can eu vao Hien phap nude C<)ng hoa X3 h<)i chu
nghia Vi«}tNam nam 1992;

Luat nay quy dinh ch€ d<)bon nhan va gia dinh.

CHUaNG!

NHUNG QUY D~NH CHUNG
Di~u 1. Nhiem V\l va pham vi di~u ehinh eua
Lu~t hon nhan va gia dinh

Luat hen nhan va gia dinh co nhiem vu gop phan
xay dung, hoan thien va bao v~ che d<) hen nhan va gia
dinh tien bQ. xay dung chuan muc phap 1y eho each
ung'
cua cac thanh vien trong gia dinh, bao v~ quyen,
19iich hop phap ella cac thanh vien trong gia dinh, ke
thua va phat huy truyen thong dao due tot dep ella gia
dinh Vi~t Nam nham xay dung gia dinh no am, binh
d~ng, tien bQ, hanh phuc, ben vimg.
Luat hen nhan va gia dinh quy dinh ehe d<) hen
nhan va gia dinh, trach nhiem cia cong dan, Nha nude

xu

va xa h<)itrong viec xay dung, cling cO ehe dQ hon nhan
va gia dinh Vi~t Nam.
Di~u 2. Nhimg nguyen uie cd ban ella che dQ
hon nhan va gia dinh

8

·1
.1
I

1. Hon nhan

t1,1 nguyen, tien b(>,m(>t VQ m(>t ch5ng,

vc) ch6ng binh ding.
2. Hen nhan gifta cong dan Vi~t Nam thuec cac dan
tQc, cac ton giao, giua nguc)i theo tOn giao vdi ng\ic)i
khong' thea tOn giao, giua cong dan Vi~t Nam voi ngUc)i
nuOc ngoai du<;ICton trong va du<;ICphap luat bao v~.
3. VQ chang c6 nghia vu thuc hien chinh sach dan
va ke hoach hoa gia dinh.
4. Cha me c6 nghia vu nuoi day con thanh cong dan
co fch cho xa h(>i;con c6 nghia vu kfnh trong, cham s6c,
nuoi dudng cha me: chau co nghia vu kfnh trong, cham
sOC,phung dudng ang ba; cac thanh vien trong gia dinh
c6 nghta V¥ quan tam, cham s6c, giup dd nhau.
5. Nha mroc va xa h9i khong thua nhan 51,1 phan
bi~t doi xfi giua cac con, giiia con trai va con gai, con
va can nuoi, con trong giil thu va can ngoai giil thti.
6. Nha mroc, xa hQi va gia dinh co trach nhiem baa
v~ phu 011, tre em. giup da cac ba me thuc hi~n tOt chuc
nang cao quy CM ngUd.ime.

so

de

nhi~m ella Nha nliae va xa h(}i
hon nhan va.gia dinh

Di~u 3. 'I'rach

doi vm

1. Nha nude co chinh sach, bien phap tao dieu ki~n
d~cac cong dan nam, nil xac l~p hon nhan tl;1 nguyen,
tien b<) va gia dinh thuc hien d&y du chuc nang cua
mlnh; tang cucng' tuyen truyen, ph6 bien phap lu~t ve
hen nhan va gia dinh; van d<)ugnhan dan xoa be)phong
tuc, ~p quan lac h~u ve hon nhan va gia dinh, phat
9

huy truy~n thong, phong tuc, t~p quan tOt dep th~ hien
ban s6c cua m6i dan tQc; xay dung quan h~ hon nhan
va gia dlnh tien b9.
2. Co quan, t6 chlic co trach nhiern giao due, 'v~n
dQng can bQ, cong chirc, cac thanh vien cua minh va moi
cong dan xay dung gia dinh van hoa; thuc hien tu v(n
v~ hen nhan va gia dinh; kip thoi boa giai mau thuAn
trong gia dinh, bao v~ quyen, loi Ich hop phap cua cac
thanh vien trong gia dinh.
3. Nha tn1dng phoi h<;ipvdi gia dinh trong viec giao

due, tuyen truyen, ph6 bien phap lu~t v~ hon nhan va
gia dinh cho the h~ tre.
Di~u 4. Bao v~ che dQhfin nhan va gia dinh
1. Quan h~ hon nhan va gia dinh thuc hien theo
quy dinh ciia Luat nay duoc ton trong va duqc phap
luat bao v~.

2. Cam tao hon, cirdng ep ket hon, can trd hon nhan
tt;i nguyen, tien bi?; cam ket hon gia tao, lua dOl d~ ket
bon, ly hon; cam cirdng ep ly hon, ly hon gia tao, cam
yeu sach cua cru.trong vi~c cirdi hoi.
Cam nguoi dang c6 v<;i,co chdng rna ket hon ho~c
chung song nhu vq ch6ng vdi ngUdi khac hoac ngUdi
chua c6 vQ, chua co ch6ng rna ket hen hoac chung song
nhu v<;ichong voi ngUdi dang co ch6ng, c6 v<;i.
Cam nguoc dai, hanh ha ong, ba, cha, me, v<;i,
chong, can, chau, anh, chi em va cac thanh vien khac
trong gia dinh.

10

3. MQi hanh vi vi pham. phap lu~t ve hon nhan va
gia dinh phai du<;,c
ly kip thci, nghiem minh, dung
phap luat.
Co quan, t6 chuc, ca nhan eo quyen yeu du Toa
an, co quan khac c6 thAm quyen co bien phap kip thdi
ngan chan va xi11y nghiem minh dOl vdi ngtldi co hanh
vi vi pharn phap luat ve hon nhan va gia dinh.

xu

Dieu 5. Ap dung quy djnh cua Bi) lu~t dan s\f.
Cac quy dinh clla BQ luat dan 8\1 lien quan den
quan h~ hon nhan va gia dinh duoc ap dung doi voi
quan h~ hon nhan va gia dinh trong truong hop phap
luat ve hon nhan va gia dinh khong co quy dinh.
Dieu 6. Ap dung' phong tuc, ~p quan ve hon
nhan va gia dinh
Trong quan h~ hon nhan va gia dinh, nhung phong
t\1C, t~p quan th~ hien ban sAe ella m6i dan tQc rna
. khong trai vdi nhUng nguyen tiic quy dinh tai Luat nay
thl duoc tOn trong va phat huy.
.

Dieu 7. Ap dung phap lu~t ve hon nhan va gia
dinh d6i vOiquan h~ hon nhan va gia dinh co yeu
to miOc ngoai
1. Cac quy dinh cua phap lu~t ve hon nhan va gia
dinh ella CQng hoa xii hQi chu nghia Vi~t Nam duQC ap
dung dOl vdi quan h~ hon nhan va gia dinh co yeu to
nude ngoai, trit truong hop Luat nay eo quy dinh khac.
2. Trong trtrdng hop
uOc quOc te
CQng boa

weu

rna

11

xi he)i chu nghia Vi~t Nam ky ke't hoac tham gia c6 quy
dinh khac voi quy dinh cua Luat nay, thi ap dung quy
dinh cua di~u uOc qu6c teo

Dieu 8. Giiti thich tit ngii'
Trong luat nay, cac tit ngu duoi day duoc hi~u nhu
sau:
I.Che' ell) hon. nluiti va gia dinh 1a toan be) nhirng
quy dinh cua phap lu~t vg ke't han, ly han, nghia vu va
quyen giua vQ va chong, giua cha me va con, giira cac
thanh vien khac trong gia dinh, cap dudng, xac dinh
cha, me, con, con nuoi, giam he), quan h~ han nhan va
gia dinh c6 yeu W mrdc ngoai va nhung van de khac
lien quan den han nhan va gia dinh;
2. Kit hOn la vi~c nam va nil xac l~p quan h~ vq
chong theo quy dinh cua phap luat ve weu kien ket han
va dang Icy ket han;
3. Ktt hon. trdi phap lua: Ia viec xac l~p quan h~ VQ
chang e6 dang ky ket hon nhung vi pham weu kien ket .
han do phap luat quy dinh;
4.
hon. 130vi~ lay vq, lay chong khi me)t ben hoac
cit hai ben chua du tu6i ket han theo quy dinh ella phap

Tao

luat;
5. CztiJng ep lret han la hanh vi buec ngudi khac phai
ket han trai vdi nguyen vong cua ho;
6. Han noon la quan h~ gifia VQ va chong sau khi da
kethon;

7. Thai ky han nluin. la khoang thdi gian tOn tai
12

quan h~ vQ chong, tinh tu ngay dang ky ke't hon de'n
ngay cham dirt hon nhan;
8. Ly han la cham dut quan h~ hon nhan do Toa an
cong' nhan hoac quye't dinh theo yeu cAu cua VQ hoac
cua ch6ng hoac
hai VQ chdng;
9. CI1dngep ly han la hanh vi buec nguoi khac phai
ly hon trai voi nguyen vong cua ho:
10. Gia dinli la t~p hop nhilng ngl1di gAn bo vdi
nhau do hon nhan, quan h~ huyet thong hoac do quan
h~ nuoi dudng, lam ph at sinh cac nghia vu va quyen
giila ho vdi nhau theo quy dinh cua Luat nay;
11. Cap duimg la vi~c m9t nguoi co nghia vu dong
gop tien ho~c tai san khac d~ dap Ung nhu cAu thie't
ye'u cua nguoi khong song chung vdi minh mil co quan
h~ hen nhan, huye't thong hoac nuoi dudng trong
truong' hop ngtidi d6 13.ngtidi chua thanh nien, la ngUdi
da thanh nien rna khong c6 kha nang lao d9ng va
khong co tai san d~ t~ nuoi minh, la ngl1di g~p kh6
khan, tung thieu theo quy dinh ciia Luat nay;
12. Nhitng ngI1iti cung oong mdu v~ true ~ la cha,
me dOl voi con; ong, ba doi vdi chau n9i va chau ngoai;
13. Nhitng ngI1iti cO ho trong pham vi ba diJi la
nhimg ngUdi cung ffi{lt g6c sinh ra: cha me Iii ddi thu
nhat; anh chi em cung cha me, cung CM khac me, cung
me khac cha Iii dai thu hai; anh chi em con chu con bac,
con co con C~U, con di la dCJithu ba;
14. Quan M han noon va gia dinh. co yeu til nuoc
ngodi 18.quan h~ hon nhan va gia dinh:

ca

13

a) Giua cong dan Vi~t Nam va nguci nude ngoai;.·
b) Giua ngirci nlioe ngoai vdi nhau thuong tru tai
Vi~tNam;
c) Giua cong dan Vi~t Nam vOl. nhau rna can cU d~
xac l~p, thay d6i, cham dirt quan h~ d6 thea phap luat
nuoc ngoai hoac wi san lien quan d~n quan h~ do d
nude ngoai.
CHrJONGII
~

A

KETHON
Di~u 9. Di~u ki~n ket hon
Nam nu ket hon vOi nhau phai tuan theo cac dieu
kien sau day:
1. Nam til hai muoi tu6i trd len, nu tu muoi tam
tu6i trd len;
2. Vi~ ket hen do nam va nu t~ nguyen quyet dinh,
khong ben nao duoc ep buoc, lira dOl ben nao; khong ai
duoc cudng ep hoac can trd;
3. Vi~c ket hon khong thuoc mQt trong cac trui1ng
hop cam ket hon quy dinh tai Dieu 10 cua Luat nay.

Di~u 10.Nbung trtidng hllP

cam ket hon

Vi~ ket hon bi cam trong nhUng trudng hQp sau
day:
I. NgUi1i dang co vQ hoac c6 chong;
2. Ngttdi.mat nang luc hanh vi dan su;
14

3. Giua nhung nguCri cung dong mau ve true h~; gitra
nhung ngudi c6 ho trong pham vi ba ddi;

4. Giua cha, me nuoi vdi con nuoi; giua ngttdi da
tung Iii cha, me nuoi vdi can nuoi, be) chong vdi con dau,
me vq vdi con r~, be duong voi con rieng cua vq, me ke
vdi con rieng eua chong;
5. Giua nhung ngUdi cung gidi tinh.
Di~u 11.Dang ky ket hon
ket hon phai duQC dang Icy va do co quan nha
nUOc cO thAm quy~n (sau day goi Iii co quan dang ky ket
hon) th\1c hien theo nghi thuc quy dinh tai Di~u 14 cua
Luat nay.
MQinghi thuc ket hon khong theo quy dinh tai Di~u
14 cua Luat nay d~u khong c6 gia tri phap ly.
Nam, ml khong dang ky ket hon rna chung song vdi
nhau nhu vq chong thi khong duoc phap luat eong nhan
Ia vq chong.
Vq chong da ly hon mu6n ket hon Iai vdi nhau cling
phiii dang leY ket hon.
2. Chinh phu quy dinh vi~c dang kY ket hon d vimg
sau, rung xa.
1. Vi~

Di~u 12.Thfun quy~n dang ky ket hon

Uy ban

nhan dan xa, phuong, thi tran noi cu tru cua
mQt trong hai ben ket hon la co quan dang ky ket hon.
Co quan dai dien ngoai giao, co quan lanh su Vi~t
Nam d nude ngoai 1.a co quan dang kY ket hon gifia.,

15

cong dan Vi~t Nam vdi nhau d nuoc ngoai.

Di~u 13. Giai quye't vi~c dang ky ke't hon
1. Sau khi nhan du gilly to hop l~ theo quy dinh cua

phap lua..tve hQtich, co quan dang ky kat hon ki~m tra
h6 so dang icy ket hen: neu xet thB:yhai ben nam nil c6
du dieu kien kat hon thi co quan dang ky kat hen t6
chirc dang ky kat hen.
2. Trong truong hop mQt ben ho~e ca hai ben khong
du dieu kien kat hen thi co quan dang ky kat hen tu
chOi dang ky va giai thieh ro ly do b~ng van ban; neu
nglloi bi tu ehoi khong d6ng y thl c6 quyen khieu nai
thea quy dinh cua phap Iuat,
Di~u 14. T6 chKhi t6 chuc dang ky kat hen phai e6 m~t hai ben
nam, nil kat hen. D~ dien co quan dang kY kat hen yeu
e~u hai ben cho biat y muon ~ nguyen kat hon, neu hai
ben d6ng y kat hon thi dai dien co quan dang Icy kat
hon trao Giay chimg nhan kat hen cho hai ben.
Di~u 15. Ngum co quyen yeu cAu huy vi~c ket
hon trai phap lu~t
1. Ben bi cirdng ep, bi lua doi kat hon theo quy dinh
cua phap luat ve to tung' dan s1,ico quyen t~ minh yeu
du Toa an hoac de nghi Vien k:i~msat yeu du 'I'oa an
huy vi~ ket hon trai phap luat do viec kat hon vi pharn
quy dinh tai khoan 2 Dieu 9 ella Luat nay.
2. Vi~n ki~m sat theo quy dinh ella phap luat ve to
16

tung dan su co quyen YElU cAu Toa an huy viec ket hon
trai phap luat do vi pham quy dinh tai khoan 1 Dieu 9
va Dieu 10 ella Lu~t nay.
3. Ca nhan, Cd quan, t6 chirc sau day theo quy dinh
ella phap Iuat
to tung dan S\{ c6 quyen tl;l minh yeu
cAu Toa an hoac de nghi Vi~n ki~m sat yeu cAu Toa an
huy viec ket hon trai phap lu~t do vi pham quy dinh tai
khoan 1 Dieu 9 va Dieu 10 cua Lu~t nay:
a) VC;,chang, cha, me, con ella cac ben ket hon;
b) Uy ban bao v~ va cham sOCtre ern;
c) HQi lien hiep phu nil.
4. Ca nhan, co quan, t6 chuc khac co quyen de nghi
Vi~n ki~m sat xem xet, yeu cfiu 'I'oa an huy viec ket hon
trai phap luat.

ve

Dieu 16. Huy vi~e ket hon trai phap lu~t
Theo yeu cAu ella ca nhan, co quan, t6 chuc quy
dinh tai Dieu 15 ella Luat nay, Toe. an xem xet va quyet_
dinh viec huy ket hen trai phap lu~t va gUi ban sao
quyet dinh cho co quan da thuc hien viec dang kY ket
hen, Can cu vao quyet dinh ella Toe. an, co quan dang
ky ket hon xoa dang ky ket hon tron~

s6 dang kY

~et

hon.
Di~u 17. H~u qua phap
trai phap lu~t

ly eua

vi~c huy ket hon

1 Khi viec ket hon trai phap luat bi huy thi hai ben
nan), nU phai cham dirt quan h~ nhu vQ chang.
17

2. Quyen lei cua con duoc giai quyet nhu tru(Jng hop
cha me ly hon.
3. Tai san ducc giai quyet theo nguyen t~c tai
san rieng ciia ai thi vAn thuQc quyen sd htru cua
nguai d6; tai san chung duoc chia theo tho a thuan
cua cac ben; neu khdng thea thuan dude thi yeu
ciiu 'I'oa an gisi quyet, co tinh den cong sue d6ng
gop cta moi ben; uu tien bao v~ quyen lei chinh
dang cua phu nU va con.
CHffONGIII

QUAN H~ GIDA vO vA CH6NG
Digu 18. Tinh nghia vC!ch6ng
VQ chong chung thuy, thirong yeu, quy trong, cham
s6c, giup da nhau, cung nhau xay dung gia dinh no am,
binh dbg, tien bQ, hanh phtic, ben vtrng.
Di~u 19. Binh ding ve nghia

Vl}

va quyen gifia

vcj,chong
vQ, ch6ng binh d!ng vdi nhau, co nghia vu va quyen
ngang nhau
moi m~t trong gia dinh.

ve

Di~u 20.L1!achon ndi eli tru ella

va, chong

Noi cu tru cua W11ch6ng do vo -ch6ng lira chon,
khdng bi rang buoc bdi phong tuc, tap quan, dia giei
hanh chfnh.
.
18

Di~u 21. Ton trong danh d\i, nhdn phim, uy tin

cua vo, chf)ng
1. Vq, ch5ng tOn trong va gill gin danh du, nhan
phAm, uy tin cho nhau,
2. Cam vQ, chang co hanh vi nguoc dai, hanh ha, xuc
pham de-n danh du, nhan phAm, uy tin cua nhau.

Di~u 22. Ton trQng quy~n tlj do tin ngudng,
ton gtao cua vf/, chf)ng
Vq, chang ton trong quyen t't;t do tin ngudng, ton
giao cua nhau; kh6ng duoc cudng ep, can trd nhau thea
hoac kh6ng theo mQt tOn giao nao.

Di~u 23. Giup dd, t~odi~u ki~n cho nhau phat
tri~n v~ moi m~t
Vq, chong cung ban bac, giup do, tao dieu ki~n cho
nhau chon nghe nghiep, hQCt~p, nang cao trlnh ~Q van
hoa, chuyen mon, nghiep vu; tham gia hoat dQng ehinh
tri, kinh te-, van hoa, xli hQi thee nguyen vong va kha
nang cua m6i ngttdi.

Di~u 24.D,i d~~ncho nhau gifta vf/,

ch6ng

1.VQ chong co th~ uy quyen cho nhau xac lap, thuc
hien va cham dirt cac giao dich rna theo quy dinh etta
phap luat phai c6 st;t dong y cua cit vQ chong; vi~c uy
quyen phai duoc l~p thanh van ban.
2. Vq, chong dai dien cho nhau khi mQt ben 'm(t

nang luc hanh vi dan Sl$ ma ben kia co dii dieu ki~n
19

lam nguoi giam hQ ho~c khi mQt ben bi han che nang
hrc hanh vi dan su ma ben kia duqc Toa an chi dinh
lam nguoi dai dien thea phap luat cho ngUai do.

Di~u 25. 'I'rach nhiem lien d6'i cua
doi vai' giao dich do m9t ben thgc hi~n

vo, chong

Vq hoac chang phai chiu trach nhiem lien doi doi voi
giao dich dan su hop phap do mQt trong hai nguai thuc

hi~n nharn dap ung nhu c~u sinh hoat thiet yeu cua gia
dinh.
Di~u 26. Quan h~ hon nhan khi mQt ben b]
tuyen bola da chet rna trd v~
Khi Toa an ra quyet dinh huy bi) tuyen bo mot ngUdi
la dli chet thea quy dinh tai Dieu 93 cua BQ luat dan s~
rna vQ hoac chong cua nguci do chua .ket hon vdi nguoi

khac thl quan h~ hen nhan duong nhien diroc khoi
phuc; trong truong hop vq hoac chong Clla ngUai d6 dli
ket hon vOi nguoi khac thi quan h~ hen nhan duoc xac
lap sau co hieu luc phap luat.
Di~u 27. Tai san chung cua vf/ ch6ng

san

san

1. Tai
chung cua vq chong gam tai
do vq,
chong tao ra, thu nhap do lao dQng, hoat d9ng san xuat
kinh doanh va nhimg thu nhap hop phap.khac cua vq
chong trong thai ky hon nhan; tai san rna vQ chang duqc
thua ke chung hoac duqc ~g cho chung va nhimg tai
san khac rna vQ chong thoa thuan la tai slm chung.
20

Quygn Stl dung d~t rna vC)ch6ng c6 ducc sau khiket
hon la tai san chung cua vC) chang. Quyen Stl dung dA't
rna VQ hoac ch6ng c6 duoc tru(1c khi ket hon, duoc thua
ke rieng chi la tai san chung khi VC} ch6ng co thoa

thuan. .
Tai san chung cua

.
vC} ch6ng thuQc sa hiru chung hop

nha't.
2. Trong truong hop tai san thuoc Sd hiru chung cua
vQ chang rna phap lu~t quy dinh phai dang ky quyen
hiru thi trong giay chirng nhan quyen
huu phai ghi
ten

eua

ca vc) chang.

sa

sa

3. Trong trucng hop kh6ng co chimg ell chirng Minh
tai sap rna V(J, ch6ng dang co tranh chap la tai san
rieng cua m6i ben thl tai san do 13.tai san chung.

Dieu 28. Chiem hiru, st:t dung, dinh doat tai san
chung
1. VQ, chong co quyen va nghia vu ngang nhau trong
viec chiem hifu, 911dung, dinh doat tai san chung.
2. Tai san chung cua vC} chong diroc chi dung d~ bao
dam nhu c~u cua gia dinh, thuc hien cac nghia vu
chung cua vQ chong.
3. Vi~c xac l~p, thuc hien va cham dut giao dich dan
su lien quan den tai san chung co gia tri IOn hoac Ia
nguon song duy nhat cUa gia dinh, viec dung tai san
chung d~ dAu tu kinh doanh phai duQC VQ ch6ng ban
bac, thoa thuan, tru tai san chung da duoc chia d~ dAu
tv kinh doanh rieng theo quy dinh tai khoan 1Dieu 29
21

cua Lu~t nay.
Di~u 29. Chia tai

san chung

trong thai

ky

hon

nhan
1. Khi hon nhan tOn tai, trong truong hop vq chong
dAu tv kinh doanh rieng, thuc hien nghia V\1 dan su
rieng hoac co ly do chinh dang khac thl vCJchong c6 th~
thoa thuan chia tai san chung; viec chia tai san chung
phai ~~pthanh van ban; neu khong thea thuan duoc thl
c6 quyen yeu cAu 'I'oa an giai quyet,
2. Vi~c chia tai san chung ella vCJchong nham tron
tranh thuc hien nghia V\1 ve tai san khong duoc phap
luat eong nhan.
Di~u 30. H~u qua chia tai san chung
chcing

cua vC!

Trong truong hop chia tai san chung cua vCJchong
thl hoa lei, lei tuc phat sinh tit tai
da duoc chia
thuoc sd hiru rieng cua moi nguoi: phan tai san can lai
khong chia v~n thuoc sd huu chung cua VQchong.

san

Di~u 31. Quy~n thita

ke Uti san giita vg chdng

1. Vq, chong co quyen thira ke tai san cua nhau thea
quy dinh cua phap luat ve thira ke.
2. Khi vQ hoac chong chet hoac bi Toil an tuyen b6
la dB.chet thi ben con song quan ly tai san chung cua
vQ chong, tru truong hop trong di chuc co chi dinh
nguoi khac quan ly di san hoac nhimg nguoi thira ke
thoa thuan
nguoi khac quan ly di san.

cu

22

I,

3. Trong trudng hop yeu c~u chia di san thua ke
rna viec chia di san anh hUdng nghiern trong den ddi
song ella ben vQ ho~e chdng eon song va gia dinh thi
ben con song e6 quyen yeu cau Toa an xac dinh phan

di SaD rna nhung nguoi thira ke diroc hUdng nhung
chua cho chia di san trong mQt thoi han nhat dinh:
neu het thai han do Toa an xac dinh hoac ben con
song dii ket hon vdi nguoi khac thi nhung ng\ldi thi:la
ke khac co quyen yeu cAu Toa an eho chia di san thua

ke.
Di~u 32. Titi san rieng cua vC},chang
1. Vq, ch6ng c6 quyen c6 tai san rieng.

Tai san rieng ella vq, chang gom tai san rna m6i
ngtiai co trudc khi ket hon; tai san ducc thira ke rieng,
duoc ~ng cho rieng trong thoi ky hen nhan; tai san
duoc chia rieng cho vq, chong thea quy dinh tai khoan 1
Dieu 29
Dieu 30 ella Luat nay;
dung, tv trang ca

va

do

nhan.

2. Vq, chang c6 quyen nhap ho~c khong' nhap tai san
rieng vao kh6i tai san chung,
Di~u 33. Chiem hltu, s\t dung, djnh doat tAi san

rieng
. 1. VQ, chong c6 quyen chism hitu,

su dung,

dinh
doat tai san rieng ella minh, tru truemg' hop quy dinh
tai khoan 5 Dieu nay.
2. Vq, chong t\l quan ly tAi san rieng; trong tntdng
23

hop vQ hoac chong khong th~ tu minh quan 1y tai san
rieng va ciing khong uy quyen cho nguoi khac quan ly
thi ben kia co quyen quan 19'tai san d6.

va

moi

3. Nghia V1,l rieng
tai san cua
thanh toan ttl tai san rieng cua ngtidi d6.

ngti
4. Tai san rieng' ella vQ, chong cling du<:,esit dung
vao cac nhu ciu thiet yeu cua gia dinh trong truong
hop tai san chung khong du d€ dap trng.
5. Trong trucng hop tai san rieng' cua vQ hoac
chong da duoc dua vao sit dung chung rna hoa lei, lQi
We ttl tai san rieng d6 1a ngudn song duy nhat eua
gia dinh thi viec dinh doat tai san rieng d6 phai dl1Qc
sl,t thoa thuan cua
vQ chong.

ca

CHrJONGIV

QUAN ~

GIDA eRA ~

vA CON

Di~u 34. Nghia V\1 va quyen eua cha me
1. Cha me co nghia vu va quyen thuong YE!U,trOng
nom, nuoi dudng, cham sOC,bao v~ quyan, lQi Ich hop
phap cua COlli tOn trong y kien cua con; cham 10 viec hoc
14p va giao due d~ con phat tri~n lanh manh
th~
chat, tri tu~ va dao due, trd thanh nguCri.con hieu thao
cua gia dinh, cong dan c6 Ich cho xa hQi.
2. Cha me khong dUQcphan biet dOi xU giifa cac con,
ngUQC dai, hanh ha, xuc pham con; khong duQC lam

va

24

dung sire-lao dQng cia con chua thanh nien: khong dUQc
xui giuc, ep buec con lam nhung viec trai phap luat,
trai dao due xii hQi.
Di~u 35. Nghia vt_lva quy~n cua con
Con c6 b5n phan yeu quy, kinh trong, biet on, hieu
thao vOi cha me, Hing nghe nhimg Idi khuyen bao dung
dAncua cha me, giu gin danh du, truyen th6ng t6t dep
cua gia dinh.
Con c6 nghia vu va quyen cham s6c, nuoi dudng cha
me.
Nghiem cam con c6 hanh vi nguoc dai, hanh ha, xuc
pham cha me.
Di~u 36. Nghia v\} va quyen
du'dng

cham soc, nuoi

1. Cha me e6 nghia vu va quyen cung nhau cham
sOC,nuoi dudng con chua thanh nien hoac con dii thanh
nien bi tan ~t, mat nang luc hanh vi dan s1,1,khong co
kha nang lao dc}ngva khong co tai san d~ t1,1nuoi minh.
2 .. Con c6 nghia vu va quyen cham sOC,nuoi dudng
cha me, d~c biet khi cha me 6m dau, gia yeu, tan t~t;
trong trireng hop gia dinh c6 nhieu con thl cac con phai
cung nhau cham soc, nuoi dudng cha me.

Di~u37. Nghia

V\}

va quyen giito due con

1. Cha me co nghia vu va quyen giao due con, cham
10 va tao dieu ki~n cho con hQCt~p.

25

Cha me tao dieu ki~n cho con duqc song trong moi
trmrng gia dinh d~m B:'m,hoa thuan: lam guong tOt cho
con ve rnoi mat; phOi hop chat che vdi nha trucng va cac
t6 chuc xa hQi trong viec giao due con.
2. Cha me huong' dAn con chon nghe; tOn trong quyen
chon nghe, quyen tham gia hoat dQng xii hQi 'C\ia con.
3. Khi g~p kh6 khan khong th~ tl,t giru quyet duoc,
cha me c6 th~ de nghi co quan, t6 chuc hitu quan giup
dd d~ thuc hi~n viec giao due con.

DH~u38. Nghia V\l va quy~n ella bo dligng, me
ke va eon rieng ella vc:jhoac ella chong
1. B6 duong, me ke c6 nghia vu va quyen trong nom,
nuoi dirdng, cham s6c, giao due con rieng cung song
chung vdi Minh theo quy dinh tai cac clieu 34, 36 va 37
cua Lu~t nay.
2. Con rieng c6 nghia V1,l va quyen cham s6c, nuoi
dudng bO duong, me ke cung song chung vdi minh theo
quy dinh tai Dieu 35 va Dieu 36 cua Luat nay.
3. Bo ducng, me ke va con rieng cua vq hoac cua
chong khong duoc ngiroc dai, hanh ha, xuc pham nhau.

Di~u 39. D~i di~n cho con
Cha me III ngiroi dai dien thea phap luat cua con
chua thanh nien, eon. da thanh nien mat nang luc hanh
vi dan su, trir trudng hop con c6 nglidi khac lam giam
h9 hoac c6 ngudi khac dai dien theo phap luat,

Dieu 40. Boi thtidng thi~t hai do eon gay ra

26

Cha me phai Mi thudng thi~t hai do can chua thanh
nien, can da thanh nien mA"tnang luc hanh vi dan sl,1
gay ra theo quy dinh tai Di~u 611 ella B{>lu~t dan su.

Di~u 41. Han che quyen ella cha, me doi vm
con chua thanh nien
Khi cha, me da hi ket an v~ m~t trong cac t;9i eo y
xam pham sue khoe, nhan phAm, danh dlf ella can hoac
co hanh vi vi pham nghiem trong nghia V\1 tro"ngnom,
cham sOC,nuoi dudng, giao due can; pha tan tai san cua
can; cO 16i song d6i truy, xui giuc, ep bUQc con lam
nhfing viec trai phap luat, trai dao due xa h{>ithi tuy
tirng truong hop cu th~ Toa an co th~ tu minh hoac thea
yeu cAucua ea nhan, co quan,
chirc quy dinh tai Dieu
42 cua Lu~t nay ra quyet dinh khong' cho cha, me trong
nom, cham sOC,giao due can, quan ly tai san rieng ella
can hoac dai dien thea phap luat eho can trong thoi han
til: m{>tnam den nam narn. Toa an e6 th~ xem xet viec
rut ngAn thCri.han nay.

ta

Di~u 42. NguOi. co quyen yeu cdu Toa an han
che quyen ella cha, me doi vai con chua thanh
nien

1. Cha, me ngt1dl than thich cua con chua thanh
nien thea quy dinh ella phap Iuat ve to tung dan 5\1 eo
quyen tu minh yeu c~u Toa an hoac
nghi Vi~n ki~m
sat yeu c~u 'I'oa an han che m{>tso quyen ella cha, me
dOl v(1ican chua thanh nien,

de

27

2. Vi~n ki~m sat theo quy dinh cua phap lu~t v~ to
tung dan S'Q c6 quy~n yeu c~u Toa an han che mQt s6

quyen ciia cha, me dOl vdi con chua thanh nien.
3. Co quan, t6 clnrc sau day theo quy dinh cua phap
lu~t v~ t6 tung dan su c6 quyen t'Q minh yeu cAuToa an
hoac d~ nghi Vi~n ki~m sat yeu c~u Toa an han che mQt
s6 quyen cua cha, me dOl vdi con chua thanh nien:
a)

Uy ban bao v~ va cham soc tre

em;

b) HQilien hiep phu nu,
4. Ca nhan, co quan, W chuc khac c6 quyen d~ nghi
Vi~n ki~m sat xem xet, yeu c~u 'I'oa an han che quyen
cua cha, me dOlvdi con chua thanh nien.
Dieu 43. H~u qua phap ly cua vi~c cha, me hi
han che quyen doi viti con chua thanh nien
1. Trong trUdng hop mQttrong hai nguoi Ia cha hoac
me hi Toa an han che mQt so quyen dOl vdi con chua
thanh nien thl nguoi kia thuc hien quyen trong nom,
nuoi dudng, cham s6c, giao due con, quan 1:9'tai san
rieng'cua con va dai dien theo phap Iuat cho con.
2. Trong truong hop cha me d~u bi 'I'oa an han che
quyen dOtvoi con chua thanh men thi viec tr6n~ nom,
cham s6c, giao due con va qulin ly tai sim rieng ella con
chua thanh nien duqc giao cho ngttdi giam hQtheo quy
dinh ciia BQ luat dan S11 va Luat nay.
3. Cha, me da bi 'I'oa an han che quyen dOl vdi con
28

chua thanh
dudng con.

nien van phai thuc hien nghia vu nuoi

Di~u 44. Quy~n

co tili san rieng

ella con

1. Con co quyen co tai san rieng. Tai san rieng ella
con bao g6m tai san dUQC thira k~ rieng, duQC~ng cho .
rieng, thu nhap do lao dQng cUa con, hoa lei, lQi tite
phat sinh tit tai san rieng ella con va cac thu nh~p hop
phap khac.
2. Con til dll mudi lam tu6i trd len con song chung
vei cha me c6 nghia vu cham 10 ddi song chung ella gia
dinh; neu co thu nhap thi dong gop vao cac nhu cAu
thiet yeu ella gia dinh.
Di~u 45. Quan If tili san rieng eua con

Con tit du muoi lam tu6i trd len co th~ tlJ minh
quan ly tai san rieng hoac nho cha me quan lY.
1.

2. Thl sllD rieng ella con dum muoi lam tu6i, con mat
nang luc hanh vi dan S\! thi do cha me quan ly. Cha me
eo th~ uy quyen cho ngtidi khac quan ly tai san rieng
• con.
eua
3. Cha me kh6ng quan Iy tai san rieng ciia con trong
trUdng hop ngtidi ~ng cho tai sin hoac d~ lai tai san
thua ke theo di chuc cho nguoi con da chi dinh ngttdi
khac quan 1y tai san do hoac nhilng trucng hop khac
theo quy dinh cua phap luat,
Di~u 46. Djnh do~t tai san rieng ella con chua

29

thimh nien
1. Trang tntdng hop eha me quan ly tai san rieng
cua con dum mUdi Him tut5i thi c6 quy~n dinh doat tai
san do vi loi Ich cua can, e6 tinh den nguyen vong eua
can, neu can tft
chin tu5i tra len.

du

2. Can tu du rnudi lam tu5i den dum mUdi tam tu6i
c6 quyen dinh doat tai san rieng; neu dinh doat tai san
e6 gia tri Urn hoac dung tai san dE!kinh doanh thi phai
c6 su d6ng y eua cha me.
CH110NGV

QUAN Ht GTO'AONG BA NO!, ONG BA NGO~

vA CHAu; OIO'AANH, CH!, EM vA GIO'A cAe
THANH VIEN TRONG GIA DiNH

Di~u 47. Ngbia vu
ong ba ngoai va chau

va

quy~n cua ong

ha

nc}i,

Ong ba nQi, ang ba ngoai co nghia vu va quyen
trong' nom, cham soc, giao due CMU, sOng mAu muc va
1.

neu guong tOt cho con chau, Trang tnrcng' hop chau chua
thanh nien hoac chau d3 thanh nien bi tan t4t, mat nang
luc hanh vi dan su, khong co
nang lao dQngva khong
c6 t8.i san d~ tt;t nuoi minh rna khong co ngttdi nuoi dirdng'
theo quy dinh tai Dieu 48 Clla. Luat nay thi ang ba nQi,
ong ba ngoai c6 nghia vu nuoi dudng chau.
2. Chau c6 b5n phan kinh trong, cham sOC, phung

kha

30

dudng ong ba nQi, ong ba ngoai.

Di~u 48. Nghia vu va quy~n ella anh, ch], em
Anh, chi. em c6 b6n phan thuong yeu, cham soc,
giup da nhau: c6 nghia V1,l va quyen dum b9C, nu6i
dudng nhau trong truong hop kh6ng con cha me
hoac cha me khong CO dieu ki~n trong nom, nu6i
dudng, cham s6c, giao due can.

Di~u 49. Quan h~ gifia cac thanh vien trong
gia dtnb
1. Cac thanh

dinh

vien cung

deu co nghia

vu quan

song chung
tam,

giup

trong

gia

da nhau,

10 dci song chung cua gia dinh,
d6ng g6p cong sue, tien va tai san khac d~ duy trt
ddi song chung phu hop vdi thu nhap, kha nang
thuc
cua mi nh.
cung nhau

cham

te

Cac thanh

vien trong

gia dinh

eo quyen

duoc

huang sl,t cham soc, giup da nha u. Quyen,

lQi feb
h9P phap cua cac thanh vien trong gia dinh duoc
ton trong va dUQC phap luat baa v~.
2. Nha nude khuyen khfch va tao dieu ki~n d~

cac the h~ trong gia dinh cham s6c, giup da nhau
nham

giu gin va phat huy truyen

thong tot dep cua

gia dinh Vi~t Nam.

31

CH[jONG VI

CAP DUONG
Di~u 50: Nghia V\l cap du'Ong
1. Nghia vu cap dudng duoc thuc hien giua cha, me
va con, giua anh chi em vdi nhau, giua ang ba n(>i.ang
ba ngoai va chau, giua vQ va chang theo quy dinh cua

Luat nay.
Nghia vu cA'pdudng khong th~ thay the' bang nghia
Vl,1 khac va khong th~ chuydn giao cho nguoi khac.
2. Trong truong hop nguoi co nghia Vl,1 nuoi dudng
rna tron tranh nghia Vl,1 d6 thi buoc phai thuc hi~n
nghia vu dip dudng duoc quy dinh t~i Luat nay.

,

1

Di~u 51. MQt nguoi cap duang cho nhi~u ngum
Trong truong hQp m(>t nguoi c~p dudng cho nhieu

ngUdi thl ngltdi c~p dudng va nhung ngUdi duoc cap
dudng thoa thuan vbi nhau ve phuong thuc va muc cap
dudng' phu hop vdi thu nhap, kha nang thuc te ella
ngUdi co nghia Vl,1 cap dudng va nhu cAu thiet yeu cua
nhimg nguci diroc cap dudng; neu khong thoa thuan
duQc thi yeu eau Toa an gi3i quyet,
Dieu 52. Nhieu nguai cung cap duong cho mQt
ngtta...