CHUYÊN ĐỀ
“MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIẢNG DẠY
KIỂU BÀI VIẾT CÁC SỐ ĐO ĐỘ DÀI, KHỐI LƯỢNG, DIỆN TÍCH DƯỚI DẠNG SỐ THẬP PHÂN MÔN TOÁN LỚP 5”
Người thực hiện: Nguyễn Thị Hương
I.ĐẶT VẤN ĐỀ
Chương trình toán ở Tiểu học được xây dựng trên cấu trúc đồng tâm, đề cập đến 3 loại số là: số tự nhiên, phân số và số thập phân. Số thập phân được xây dựng trên cơ sở phân số thập phân. Kiến thức về số thập phân được phân phối ở lớp 5, khối lớp cuối cấp. Nó là một mảng kiến thức hoàn toàn mới mẻ với những khái niệm, đặc điểm, quy tắc,... hoàn toàn khác so với hai loại số trước. Trong phần số thập phân có dạng toán: "Viết các số đođộ dài, khối lượng, diện tích dưới dạng số thập phân". Đây là phần kiến thức không khó song học sinh lại rất dễ nhầm lẫn.
Thực tế, trong dạy học viết các số đo đại lượng dưới dạng số thập phân, nhất là học sinh trung bình yếu thường chuyển chưa đúng và hay nhầm lẫn. Và đặc biệt là viết số đo diện tích dưới dạng số thập phân.
Vậy cần dạy và học như thế nào để học sinh chuyển đổi không nhầm lẫn. Là giáo viên trực tiếp dạy lớp 5, với những lý do trên tôi quyết định chọn chuyên đề nghiên cứu của mình là « "Viết các số đođộ dài, khối lượng, diện tích dưới dạng số thập phân" theo hướng phát huy tính tích cựcvà dạy học theo định hướng phát triển năng lực của học sinh.
II.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
Nói đến đổi mới PPDH trước tiên cần phải hiểu thế nào là đổi mới PPDH ? Đổi mới PPDH là đổi mới cách tiến hành các phương pháp, phương tiện và hình thức triển khai phương pháp trên cở sở khai thác triệt để các ưu điểm của phương pháp cũ và vận dụng linh hoạt một số phương pháp mới nhằm phát huy tối đa tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học.
Qua việc định nghĩa về đổi mới PPDH, mỗi giáo viên cần phải hiểu rằng đổi mới PPDH ở đây không phải là sự thay thế tất cả phương pháp quen thuộc bằng những phương pháp mới lạ. Thực chất chúng ta phải hiểu lại cho đúng cách làm và vận dụng một cách linh hoạt trong những hoàn cảnh và tình huống khác nhau để những PPDH có tác động tích cực đến người học.
Khi đã hiểu thế nào là đổi mới PPDH, để dạy được các bài toán về viết các số đo đại lượng dưới dạng số thập phân đòi hỏi giáo viên phải dạy tốt tất cả các đơn vị kiến thức trước bài này, đó là: Khái niệm số thập phân bài 19,20,21,22,23, Số thập phân bằng nhau, Cấu tạo hỗn số, Các đơn vị đo. Song thực tế chỉ cung cấp lý thuyết ở một số đơn vị kiến thức phía trước mà dừng ở đó thì chưa đủ giáo viên cần làm tốt các yêu cầu sau:
1. Trước tiên xác định rõ các dạng toán đổi đơn vị đo độ dài, khối lượng, diện tích về các số thập phân rồi xác định quy trình khi đổi:
a) Các cách giúp học sinh chuyển đổi số đo:
-  Cơ sở  của việc đổi đơn vị đo là mối tương quan tỉ lệ nghịch giữa số đo và đơn vị đo: Giúp học sinh nắm được cách đổi, với cùng một giá trị của đại lượng khi đơn vị đo tăng lên (hoặc giảm đi) bao nhiêu lần thì số đo sẽ giảm đi ( hoặc tăng lên) bấy nhiêu lần.
-  Cơ sở để học sinh có thể chuyển đổi các đơn vị đo đại lượng là phải nắm được
“ mối quan hệ ’’  giữa hai đơn vị liền kề của mỗi đại lượng Đối với số đo độ dài, khối lượng, diện tích và thể tích ta có thể dùng quy tắc về “ Số chữ số trong một hàng đơn vị ’’ (bằng cách sử dụng bảng đơn vị đo).
        Dựa vào bảng, ta hướng dẫn  HS điền các chữ số lần lượt vào các cột trong bảng đơn vị đo. Căn cứ vào thứ tự các đơn vị đo trong bảng đơn vị đo đại lượng (nếu đơn vị nào còn thiếu cần được bổ sung bằng các chữ số 0, do đó phải thêm các chữ số 0 vào phần nguyên hoặc phần thập phân của STP).
 Ví dụ:  Điền các chữ số lần lượt vào các cột trong bảng đơn vị đo:
 
Số đổi
Bảng đơn vị đo
Kết quả m2


m2
dm2
cm2
mm2


15 dm2
00
15
00
 
= 0,15m2

15 cm2
00,
00
15
 
= 0,0015m2

3m25cm2
03,
00
05
 
= 3,0005m2

3,5dm2
00,
03
50
 
= 0,