Chủ đề 1

THIẾT BỊ ĐÓNG CẮT
VÀ LẤY ĐIỆN TRONG GIA ĐÌNH
(2 tiết)

A. MỤC TIÊU
1. Kiến thức, kĩ năng
- Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của thiết bị đóng cắt, lấy điện trong gia
đình.
2. Phẩm chất và năng lực chung
- Chăm chỉ : Có ý thức về nhiệm vụ học tập, vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học về thiết bị đóng
cắt, lấy điện trong gia đình vào học tập và thực tiễn.
- Tự chủ và tự học : Biết lập và thực hiện kế hoạch học tập; vận dụng được một cách linh hoạt
những kiến thức, kĩ năng đã học về thiết bị đóng cắt, lấy điện trong gia đình để giải quyết vấn
đề trong những tình huống mới.
- Giao tiếp và hợp tác : Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày thông tin, ý
tưởng và thảo luận những vấn đề về thiết bị đóng cắt, lấy điện trong gia đình. Biết chủ động và
gương mẫu hoàn thành phần việc được giao, góp ý điều chỉnh thúc đẩy hoạt động chung; khiêm
tốn học hỏi các thành viên trong nhóm.
3. Năng lực công nghệ
- Nhận thức công nghệ : Tóm tắt được các kiến thức, kĩ năng cơ bản để mô tả được chức năng,
cấu tạo và thông số kĩ thuật của thiết bị đóng cắt, lấy điện trong gia đình.
- Giao tiếp công nghệ : Đọc được các thông số kĩ thuật của thiết bị đóng cắt, lấy điện trong gia
đình.
Gợi ý phân bố bài giảng
- Tiết 1 : 1. Thiết bị đóng cắt mạch điện
- Tiết 2 : 2. Thiết bị lấy điện
B. CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1. Chuẩn bị của Giáo viên
- Tìm hiểu mục tiêu và nội dung bài.

- Chuẩn bị tài liệu giảng dạy : SGK và SBT là tài liệu tham khảo chính.
- Chuẩn bị đồ dùng, phương tiện dạy học : vật thật, tranh ảnh hoặc video clip mô tả một số thiết
bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy điện trong gia đình như : cầu dao, aptomat, công tắc, ổ điện,
phích cắm điện.
2. Chuẩn bị của học sinh
- Đọc trước bài học trong SGK.
- Tìm hiểu về một số thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy điện trong gia đình.
C. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1. Khởi động
- Mục tiêu : Kích thích nhu cầu tìm hiểu về thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy điện trong
gia đình.
- Nội dung : Hình 1.1 và câu hỏi ở phần Mở đầu trong SGK
- Sản phẩm : Nhu cầu tìm hiểu về thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy điện trong gia đình.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp
+ GV nêu tình huống có liên quan đến việc sử dụng các thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết
bị lấy điện trong gia đình và câu lệnh trong SGK.
+ GV giới thiệu mục tiêu bài học.
2. Hình thành kiến thức
2.1. Thiết bị đóng cắt mạch điện
2.1.1. Cầu dao
- Mục tiêu : Giúp học sinh mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của cầu dao đóng
cắt mạch điện trong gia đình.
- Nội dung : Chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của cầu dao đóng cắt mạch điện trong gia
đình.
- Sản phẩm : Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của cầu dao đóng cắt mạch
điện trong gia đình.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV tổ chức cho HS quan sát Hình 1.2 hoặc vật thật về cầu dao đóng cắt mạch điện
trong gia đình. GV yêu cầu HS làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm nhỏ để trả lời câu

hỏi và câu lệnh trong SGK : Cầu dao có những chức năng nào ? Hãy kể tên các bộ phận
chính của cầu dao ở hình 1.2.

 Quan sát hình 1.2 sẽ xác định được cầu dao có chức năng đóng cắt mạch điện
(cần đóng cắt); những bộ phận chính của cầu dao gồm : cần đóng cắt, vỏ cầu dao
và các cực nối điện.
+ GV gợi mở, dẫn dắt HS nhận biết những bộ phận chính của cầu dao.
+ GV dẫn dắt HS tìm hiểu các thông số kĩ thuật và tìm hiểu thêm thông tin về cầu dao.
+ GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính để đúc kết thành kiến thức của bài học.
Kết luận : Cầu dao là thiết bị dùng để đóng, cắt nguồn điện bằng tay. Ngoài ra, cầu dao
còn được kết hợp với cầu chì để thực hiện chức năng bảo vệ sự cố ngắn mạch. Các bộ
phận chính của cầu dao gồm : cần đóng cắt, vỏ cầu dao và các cực nối điện. Cần lưu ý
đến các thông số kĩ thuật của cầu dao khi sử dụng.
2.1.2. Aptomat (CB)
- Mục tiêu : Giúp học sinh mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của aptomat
đóng cắt mạch điện trong gia đình.
- Nội dung : Chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của aptomat đóng cắt mạch điện trong gia
đình.
- Sản phẩm : Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của aptomat đóng cắt mạch
điện trong gia đình.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV tổ chức cho HS quan sát Hình 1.3 hoặc vật thật về aptomat đóng cắt mạch điện
trong gia đình. GV yêu cầu HS làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm nhỏ để trả lời câu
hỏi trong SGK : Bộ phận nào của aptomat thực hiện chức năng đóng, cắt nguồn điện
bằng tay ?

 Quan sát hình 1.3 sẽ xác định được bộ phận cần đóng cắt (1) của aptomat dùng
để thực hiện chức năng đóng cắt nguồn điện bằng tay.
+ GV gợi mở, dẫn dắt HS nhận biết những bộ phận chính của aptomat.
+ GV dẫn dắt HS tìm hiểu các thông số kĩ thuật của aptomat.
+ GV khuyến khích HS tìm hiểu thêm thông tin về aptomat và một số dạng aptomat sử
dụng phổ biến trong mạng điện gia đình (Hình 1.4)
+ GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính để đúc kết thành kiến thức của bài học.

Kết luận : Aptomat là thiết bị đóng, cắt nguồn điện bằng tay hoặc tự động cắt nguồn
điện khi có sự cố quá tải, ngắn mạch hoặc dòng điện rò (aptomat chống giật). Aptomat
gồm các bộ phận chính : vỏ aptomat, cần đóng cắt và các cực nối điện. Cần lưu ý đến
các thông số kĩ thuật của aptomat khi sử dụng.
2.1.3. Công tắc
- Mục tiêu : Giúp học sinh mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của công tắc
đóng cắt điều khiển bóng đèn trong gia đình.
- Nội dung : Chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của công tắc đóng cắt điều khiển bóng đèn
trong gia đình.
- Sản phẩm : Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của công tắc đóng cắt điều
khiển bóng đèn trong gia đình.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV tổ chức cho HS quan sát Hình 1.5 hoặc vật thật về công tắc đóng cắt điều khiển
bóng đèn trong gia đình.. GV yêu cầu HS làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm nhỏ để
trả lời câu hỏi trong SGK : Bộ phận nào của công tắc có chức năng đóng, cắt dòng điện
đi qua bóng đèn?

 Quan sát hình 1.5 sẽ xác định được bộ phận nút bật tắt (1) thực hiện chức năng
đóng cắt dòng điện đi qua bóng đèn.
+ GV gợi mở, dẫn dắt HS nhận biết những bộ phận chính của công tắc đóng cắt điều
khiển bóng đèn trong gia đình.
+ GV dẫn dắt HS tìm hiểu các thông số kĩ thuật và tìm hiểu thêm thông tin về công tắc
đóng cắt điều khiển bóng đèn trong gia đình.
+ GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính để đúc kết thành kiến thức của bài học.
Kết luận : Công tắc là thiết bị điện được sử dụng phổ biến trong mạng điện gia đình, có
chức năng đóng, cắt bằng tay dòng điện qua bóng đèn để điều khiển bóng đèn sáng, tắt/
Công tắc có các bộ phận chính : vỏ công tắc, nút bật tắt và các cực nối điện. Cần lưu ý
đến các thông số kĩ thuật của công tắc khi sử dụng.
2.2. Thiết bị lấy điện
2.2.1. Ổ cắm điện
- Mục tiêu : Giúp học sinh mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của ổ cắm điện
trong gia đình.
- Nội dung : Chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của ổ cắm điện trong gia đình.
- Sản phẩm : Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của ổ cắm điện trong gia đình.

- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV tổ chức cho HS quan sát Hình 1.6 hoặc vật thật về ổ cắm điện trong gia đình. GV
yêu cầu HS làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm nhỏ để trả lời câu hỏi và câu lệnh trong
SGK : Bộ phận nào của ổ cắm điện có chức năng cung cấp nguồn cho đồ dùng điện?

 Quan sát hình 1.6 sẽ xác định được bộ phận các cực tiếp điện (2) thực hiện chức
năng cung cấp nguồn cho đồ dùng điện.
+ GV gợi mở, dẫn dắt HS nhận biết những bộ phận chính của ổ cắm điện trong gia đình.
+ GV dẫn dắt HS tìm hiểu các thông số kĩ thuật và tìm hiểu thêm thông tin về ổ cắm điện
trong gia đình.
+ GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính để đúc kết thành kiến thức của bài học.
Kết luận : Ổ cắm điện là thiết bị lấy điện để cung cấp cho đồ dùng điện trong sinh hoạt.
Các bộ phận chính của ổ cắm điện gồm có : vỏ ổ cắm điện và các cực tiếp điện. Cần lưu
ý đến các thông số kĩ thuật của ổ cắm điện khi sử dụng.
2.2.2. Phích cắm điện
- Mục tiêu : Giúp học sinh mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của phích cắm
điện trong gia đình.
- Nội dung : Chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của phích cắm điện trong gia đình.
- Sản phẩm : Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của phích cắm điện trong gia
đình.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV tổ chức cho HS quan sát Hình 1.7 hoặc vật thật về phích cắm điện trong gia đình.
GV yêu cầu HS làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm nhỏ để trả lời câu hỏi và câu lệnh
trong SGK : Bộ phận nào của phích cắm điện có chức năng lấy điện ra từ ổ cắm điện
cho đồ dùng điện?

 Quan sát hình 1.7 sẽ xác định được bộ phận các chốt (chấu) tiếp điện (2) thực hiện
chức năng lấy điện ra từ ổ cắm điện cho đồ dùng điện.
+ GV gợi mở, dẫn dắt HS nhận biết những bộ phận chính của phích cắm điện trong gia
đình.
+ GV dẫn dắt HS tìm hiểu các thông số kĩ thuật và tìm hiểu thêm thông tin về phích cắm
điện trong gia đình.
+ GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính để đúc kết thành kiến thức của bài học.

Kết luận : Phích cắm điện là thiết bị lấy điện để lấy điện từ ổ cắn điện cung cấp cho các
đồ dùng điện trong sinh hoạt như : quạt, bếp điện, tủ lạnh, ấm đun nước, . . . Các bộ
phận chính của phích cắm điện gồm có : vỏ phích cắm điện và các chốt (chấu) tiếp điện.
Cần lưu ý đến các thông số kĩ thuật của phích cắm điện khi sử dụng.
3. Luyện tập
- Mục tiêu : Giúp HS củng cố, khắc sâu kiến thức về thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy
điện trong gia đình.
- Nội dung : Bài tập phần Luyện tập trong SGK.
- Sản phẩm : Đáp án bài tập phần Luyện tập trong SGK.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp kết hợp hoạt động nhóm
nhỏ.
+ GV dẫn dắt, gợi mở để HS thực hiện bài tập
Câu 1 : Nêu tên bộ phận thực hiện chức năng đóng, cắt nguồn điện của cầu dao.
Câu 2 : Ngoài chức năng đóng, cắt nguồn điện bằng tay, aptomat còn có những chức năng nào?
Câu 3 : Em hãy đọc giá trị điện áp và cường độ dòng điện định mức của ổ cắm điện và phích
cắm điện sử dụng trong gia đình.
4. Vận dụng
- Mục tiêu : Giúp HS củng cố và vận dụng kiến thức về thiết bị đóng cắt mạch điện, thiết bị lấy
điện trong gia đình.
- Nội dung : Bài tập phần Vận dụng trong SGK và bài tập về nhà trong SBT.
- Sản phẩm : Đáp án bài tập phần Vận dụng và bài tập về nhà.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Hướng dẫn làm bài tập ở nhà.
+ GV gợi mở, hướng dẫn HS tìm hiểu để thực hiện bài tập ở phần Vận dụng trong SGK.
+ GV hướng dẫn HS làm bài tập cá nhân ở nhà.
5. Kết luận chung
- Mục tiêu : Tổng kết những kiến thức cốt lõi của bài học.
- Nội dung :
 Thiết bị đóng cắt mạch điện trong gia đình.
 Thiết bị lấy điện trong gia đình.
- Sản phẩm : Nội dung phần Ghi nhớ trong SGK.
- Tổ chức hoạt động dạy học : Sử dụng hình thức học tập toàn lớp

+ GV yêu cầu HS nhắc lại những kiến thức vừa học, dẫn đát để HS nêu được các nội dung của
phần Ghi nhớ trong SGK.
+ GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi đặt ra ở phần Mở đầu (SGK) : Quan sát Hình 1.1 và kể tên các
thiết bị đóng cắt và lấy điện.