(MÃ SỐ 224)
MỤC LỤC
Nội dung
* MỤC LỤC:
* TỪ NGỮ VIẾT TẮT:
1. MỞ ĐẦU:
1.1. Lí do chọn đề tài.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
1.3.. Đối tượng nghiên cứu.
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
2.1. Cơ sở lí luận vấn đề.
2.2. Thực trạng của vấn đề.
2.2.1. Thuận lợi:
2.2.2. Khó khăn:
2.3. Thực trạng khi chưa thực hiện sáng kiến.
2.4. Số liệu điều tra trước khi thực hiện.
2.5. Các giải pháp thực hiện.
* Giải pháp 1: (Kiểm tra đánh giá Phẩm chất – Năng lực của học
sinh qua môn Toán Hàm số bậc hai).
* Giải pháp 2: (Quy trình cá nhân hóa các bài tập Hàm số bậc hai).
* Giải pháp 3: (Quy trình thiết lập được bảng giá trị của hàm số
bậc hai).
* Giải pháp 4: (Sử dụng phương pháp trò chơi nhằm phát triển
Năng lực giải quyết môn Toán).
* Giải pháp 5: (Khắc phục tồn tại).
2.5.1. Một số thuật ngữ trong các bài toán sác xuất.
2.6. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo
dục, với bản thân, đồng nghiệp và Nhà trường.
3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ:
3.1. Kết luận.
3.2. Kiến nghị.
* TÀI LIỆU THAM KHẢO:

1

Trang
01
02
03
03
04
06
06
06
06
09
09
09
10
11
12
12
13
22
26
28
29
30
31
31
34
36

TỪ NGỮ VIẾT TẮT
Từ viết tắt

Giải nghĩa từ
Khóa mười ba
Nghị Quyết Trung Ương
Trung học phổ thông
Trung tâm giáo dục thường xuyên
Chương sáu
Giáo dục và Đào tạo
Tên tác giả: Nhà Toán học
Giáo viên
Học sinh
Số lượng
Hoạt động
Ví dụ

Khóa XIII
NQ/TW
THPT
TTGDTX
Chương VI
GD&ĐT
V.A Krutexxki
GV
HS
SL
HĐ
VD

2

1. MỞ ĐẦU:
1.1. Lí do chọn đề tài.
Trong Chương trình giáo dục phổ thông mới 2018. “Phương pháp giáo dục
phổ thông phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh phù hợp
với đặc trưng từng môn học, lớp học và đặc điểm đối tượng học sinh”. Bồi dưỡng
phương pháp tự học, hứng thú học tập, kĩ năng hợp tác, khả năng tư duy độc lập;
Phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực của người học; Tăng cường ứng dụng
công nghệ thông tin và truyền thông vào quá trình giáo dục phổ thông mới 2018.
Hội nghị Ban chấp hành Trung ương Đảng cộng sản Việt nam Khóa XIII đã
thông qua nghị quyết số 29-NQ/TW “Về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và
đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị
trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập Quốc tế”. Chuyển mạnh quá trình
giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm
chất người học; phát triển giáo dục và đào tạo phải gắn với nhu cầu phát triển kinh
tế xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, với tiến bộ Khoa học, Công nghệ.
Về vấn đề đổi mới Chương trình giáo dục phổ thông mới 20181 môn Toán
lớp 10: Nội dung Chương trình môn Toán phải giúp học sinh có cái nhìn tương đối
tổng quát về Toán học, hiểu được vai trò và những ứng dụng của Toán học trong
thực tiễn, những ngành nghề có liên quan đến Toán học để học sinh có cơ sở định
hướng nghề nghiệp, cũng như có khả năng tự mình tìm hiểu những vấn đề có liên
quan đến toán học trong suốt cuộc đời.
Hình thành và phát triển năng lực Toán học với yêu cầu cần đạt: Nêu và trả
lời được câu hỏi khi lập luận, giải quyết vấn đề; Sử dụng được các phương pháp
lập luận, quy nạp và suy diễn để hiểu được những cách thức khác nhau trong việc
giải quyết vấn đề; thiết lập được mô hình Toán học để mô tả tình huống, từ đó đưa
ra cách giải quyết vấn đề Toán học đặt ra trong mô hình được thiết lập; thực hiện
và trình bày được giải pháp giải quyết vấn đề và đánh giá được giải pháp đã thực
hiện, phản ánh được giá trị của giải pháp, khái quát hoá được cho vấn đề tương tự;
sử dụng được công cụ, phương tiện học Toán trong học tập, khám phá và giải
quyết vấn đề Toán học
Toán học lớp 10 nói riêng. Môn Toán THPT nói chung là một môn khoa học
cơ bản, là nền tảng cho tất cả các ngành khoa khác. Trong quá trình dạy học tôi
giúp học sinh nhận ra các lí thuyết toán gắn liền với thực tiễn, đời sống cũng như
góp phần giải thích các hiện tượng thực tiễn. Từ đó cho thấy, sự kết hợp giữa lí
luận và thực tiễn vào dạy học Toán là vô cùng quan trọng. Nó không chỉ là nguyên
tắc dạy học mà còn là qui luật cơ bản của việc dạy học và giáo dục. Điều này đòi
hỏi người dạy phải nắm vững chuyên môn, phải thấy được những ứng dụng thực
3

tiễn của các kiến thức Toán học. Khai thác thực tiễn vào dạy học Toán là giúp cho
các em thấy được từ thực tiễn nảy sinh lí thuyết Toán và ngược lại từ kiến thức
Toán trở về giải Toán thực tiễn. Ngoài ra học sinh còn vận dụng những hiểu biết
Toán học vào việc học tập các môn học khác, giải quyết các tình huống đặt ra
trong cuộc sống, trong lao động sản xuất. Qua đó tăng cường hứng thú trong học
Toán và vận dụng Toán cho học sinh.
Đổi mới phương pháp dạy học nhằm đạt được mục tiêu giáo dục, chất lượng
giáo dục phản ánh sự đổi mới phương pháp giáo dục, kết quả học tập của học sinh
phản ánh phương pháp giáo dục mà giáo viên đã vận dụng. Trong hoạt động học
Toán của học sinh khả năng nhận biết, thừa nhận các tiên đề, khái niệm và định
nghĩa; khả năng chứng minh định lý; Năng lực giải bài tập Toán và thực hành giải
Toán, phản ánh cho chúng ta kết quả việc dạy và học Toán. Năng lực áp dụng
Toán vào thực tế của học sinh là thước đo kiến thức Toán mà học sinh đó chiếm
lĩnh được.
Mặc khác trong Chương trình Đại số 10 có rất nhiều nội dung có thể khai thác các
yếu tố thực tiễn trong dạy học ví dụ như: Chương VI. Hàm số, đồ thị và ứng dụng.
Sách giáo khoa Đại số 10. Nội dung dùng hình ảnh thực tiễn để minh họa lý thuyết
và bài tập áp dụng thực tiễn cũng chưa nhiều. Tuy nhiên, nhiệm vụ hiện nay việc
đánh giá người học đang đổi mới theo hướng đánh giá năng lực do vậy việc ra đề
ngày càng có nhiều bài Toán thực tiễn. Do đó người dạy cần phải tạo ra những tình
huống từ thực tiễn để người học tìm ra lí thuyết Toán và biết dùng lý thuyết Toán
vận dụng vào thực tiễn cuộc sống. Từ đó người học có thể xây dựng mô hình Toán
thực tiễn. Với những lý do trên tôi suy nghĩ trăn trở đó, mong muốn tìm được
phương pháp, biện pháp, giải pháp dạy học tốt nhất và cách giải quyết vấn đề
nhanh nhất nên tôi mạnh dạn nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp giúp HS lớp
10 TTGDNN - GDTX vận dụng kiến thức để giải các bài Toán thực tế về Hàm
số bậc hai”. trong năm học: 20…-20…bước đầu đã đem lại những hiệu quả tích
cực cho cả người dạy và người học. Chia sẻ trong sáng kiến này, tôi rất hy vọng có
thể có ích với những bạn đồng nghiệp. Bản thân tôi rất cũng rất mong muốn được
nhận nhiều đóng góp ý kiến, để tiếp tục bổ sung hoàn thiện phương pháp trong quá
trình giảng dạy của mình. Do còn nhiều hạn chế về năng lực và thời gian khi viết
đề tài, chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót. Kính mong được ý kiến
đóng góp của các cấp lãnh đạo. Ban giám hiệu Nhà trường, cùng quý thầy cô giáo
và các bạn đồng nghiệp quan tâm, góp ý kiến để đề tài được tốt hơn. Cách đặt vấn
đề nêu bật được tính cấp thiết, tính đổi mới của sáng kiến những vấn đề cần phải
được giải quyết để đem lại hiệu quả trong công việc, góp phần nâng cao chất lượng
dạy và học của giáo viên và học sinh, nhằm giúp các em nắm chắc được kiến thức
cơ bản, mở rộng và hiểu sâu kiến thức, góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục
4

truyền thống cho học sinh, giúp các em trở thành những công dân có trách nhiệm,
giàu lòng nhân ái và biết trân trọng quá khứ, đồng thời làm phương châm giảng
dạy môn Toán 10 Hàm số bậc hai của mình được tốt hơn và nâng cao được chất
lượng trong công tác giảng dạy.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
Nghiên cứu cơ sở lý luận để từ đó đề xuất các giải pháp thiết kế một số tình
huống thực tiễn giúp rèn luyện năng lực vận dụng Toán học vào thực tiễn khi học
hàm số bậc hai, nhằm góp phần năng cao chất lượng dạy học và đổi mới phương pháp
dạy học môn Toán lớp 10 ở trường THPT……….
Giúp học sinh học tập tốt hơn, tự tin và phát huy tối đa Năng lực người học
khi tiếp xúc với môn Toán Hàm số bậc hai để phân tích. Đồng thời kích thích tính
hứng thú và sự ham học của các em, khơi dậy được những tiềm năng vốn có của
các em.
Giúp giáo viên thêm kinh nghiệm trong việc áp dụng linh hoạt các phương
pháp giảng dạy cho từng HS. Từ đó phát huy tối đa tính tích cực, chủ động và sáng
tạo ở mỗi học sinh.
Trên cơ sở môn Toán “Ví dụ: Chương VI. Hàm số, đồ thị và ứng dụng Bài
16. Hàm số bậc hai Bài 17. Dấu của tam thức bậc hai Bài 18. Phương trình quy về
phương trình bậc hai”. Sáng kiến có mục đích hình thành, phát triển Năng lực tư
duy và lập luận thông qua khai thác tài liệu để phân tích đa thức thành nhân tử ở
lớp 10 THPT.
+ Nâng cao chất lượng học tập môn Toán Hàm số bậc hai.
+ Cải thiện phương pháp giảng dạy của giáo viên.
+ Phát triển tư duy tự học và sáng tạo của học sinh.
+ Ứng dụng công nghệ hiện đại vào giáo dục.
+ Tạo hứng thú và động lực học tập cho học sinh.
1.3.. Đối tượng nghiên cứu.
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
+ Nghiên cứu lý luận:
+ Phương pháp quan sát điều tra:
+ Phương pháp thống kê Toán học.
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
2.1. Cơ sở lí luận vấn đề.
+ Một số khái niệm năng lực.
+ Năng lực Toán học.
+ Bài tập Toán học Hàm số bậc hai.
+ Bài Toán thực tiễn.
+ Bài toán thực tiễn:
5

+ Bài Toán phỏng thực tiễn:
+ Năng lực vận dụng Toán học.
+ Các mức độ của năng lực vận dụng Toán học.
+ Biểu hiện năng lực vận dụng Toán học.
2.2. Thực trạng của vấn đề.
2.2.1. Thuận lợi:
2.2.2. Khó khăn:
2.3. Thực trạng khi chưa thực hiện sáng kiến.
2.4. Số liệu điều tra trước khi thực hiện.
+ Kiểm tra đánh giá Năng lực của học sinh.
2.5. Các giải pháp thực hiện.
+ Ý nghĩa của giải pháp:
* Giải pháp 1: (Kiểm tra đánh giá Phẩm chất – Năng lực của học sinh qua môn
Toán Hàm số bậc hai).
+ Mục tiêu:
* Kiểm tra đánh giá Phẩm chất.
- Nội dung Module xu hướng hiện đại về giáo dục theo Định hướng – Phát
triển – Phẩm chất – Năng lực.
- Sử dụng hình thức, phương xây dựng công cụ đánh giá.
- Giáo dục theo Định hướng – Phát triển sự tiến bộ của học sinh về Phẩm
chất – Năng lực trong dạy học môn
- Sử dụng và phân tích kết quả đánh giá theo đường phát triển hỗ trợ đồng
nghiệp phát triển.
- Năng lực để ghi nhận sự tiến về kiến thức, kĩ năng tổ chức bộ của học sinh
và đổi mới phương pháp dạy học môn Toán Chương trình mới 2018.
- Phương pháp dạy học mới 2018 theo hướng phát triển Phẩm chất – Năng
lực trong dạy học môn
+ Cách thực hiện:
* Kiểm tra đánh giá Năng lực.
- Định hướng đánh giá kết quả giáo dục trong môn Toán. Chương trình giáo
dục phổ thông mới 2018.
- Đánh giá năng lực học sinh thông qua các bằng chứng biểu hiện kết quả
đạt được trong quá trình thực hiện các hành động của học sinh Kế hoạch đánh giá
một chủ đề trong môn
- Có 4 bước xác định mục xác định yêu cầu cần đạt đích đánh giá. về nội
dung, Phẩm chất, Năng lực. Chính vì thế, việc giúp cho học sinh học tốt các kiến thức
trong Phân phối Chương trình. Đây là một nhiệm vụ rất quan trọng đối với giáo viên dạy
môn Toán Hàm số bậc hai.
6

* Giải pháp 2: (Quy trình cá nhân hóa các bài tập Hàm số bậc hai).
+ Mục tiêu:
+ Cách thực hiện:
- Ví dụ: Bài 16. Hàm số bậc hai.
- Ví dụ: Xác định độ cao của cầu, cổng có hình dạng Parabol.
- Bước 1:
- Bước 2:
- Bước 3:
* Giải pháp 3: (Quy trình thiết lập được bảng giá trị của hàm số bậc hai).
+ Mục tiêu:
+ Cách thực hiện:
- Ví dụ: Bài 18. Phương trình quy về phương trình bậc hai.
* Giải pháp 4: (Sử dụng phương pháp trò chơi nhằm phát triển Năng lực giải
quyết môn Toán).
* Giải pháp 5: (Khắc phục tồn tại).
+ Mục tiêu:
+ Cách thực hiện:
+ Phương pháp khắc phục các hạn chế.
2.5.1. Một số thuật ngữ trong các bài toán sác xuất.
+ Dưới đây là các thuật ngữ chi tiết:
+ Thuật ngữ về Sự biến thiên.
+ Thuật ngữ trong Bài toán Ứng dụng & Xác suất.
2.6. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với bản
thân, đồng nghiệp và Nhà trường.
+ Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục.
+ Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động bản thân, đồng nghiệp
và Nhà trường.
3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ:
3.1. Kết luận.
+ Ưu điểm và hạn chế của sáng kiến.
+ Ưu điểm:
+ Hạn chế:
+ Phương hướng khắc phục các hạn chế.
+ Lời kết:
3.2. Kiến nghị.
+ Đối với Tổ chuyên môn.
+ Đối với Nhà trường.
+ Đối với Sở GD&ĐT:
7

* TÀI LIỆU THAM KHẢO:
- Sách Toán 10 học sinh tập 1 – Đại số NXB.GDVN
- Sách Toán 10 học sinh tập 2 – Đại số NXB.GDVN
- Sách Toán 10 học sinh, bài tập, tập 1 – Đại số NXB.GDVN
- Sách Toán 10 học sinh, bài tập, tập 2 – Đại số NXB.GDVN
- Sách Toán 10 giáo viên tập 1 – Đại số NXB.GDVN
- Sách Toán 10 giáo viên tập 2 – Đại số NXB.GDVN
- Tài liệu tham khảo. Trang VIOLET. Mạng Giáo dục Bạch Kim
- Tài liệu tham khảo. Trang THƯ VIỆN HỌC LIỆU

8