KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

Ngày soạn: 28/11/2024
Tuần: 13
Tiết 19+20 - BÀI 10: HY LẠP CỔ ĐẠI
( Thời lượng thực hiện: 2 tiết)
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Điều kiện tự nhiên của Hy Lạp cổ đại.
- Tổ chức nhà nước thành bang của Hy Lạp cổ đại.
- Những thành tựu văn hoá tiêu biểu của Hy Lạp thời kì này.
2. Năng lực
a/ Năng lực chung
- Năng lực giao tiếp, hợp tác: Trao đổi, thảo luận để thực hiện các nhiệm vụ học
tập.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Sử dụng các kiến thức đã học ứng dụng
vào thực tế, tìm tòi, phát hiện giải quyết các nhiệm vụ trong cuộc sống.
- Năng lực tự chủ, tự học: Tự đặt được mục tiêu học tập để nỗ lực phấn đấu thực
hiện.
b/ Năng lực chuyên biệt
- Giải thích được những tác động của điều kiện tự nhiên đến sự phát triển của Hy
Lạp cổ đại.
- Trình bày được những đặc trưng nổi bật của tổ chức nhà nước thành bang ở Hy
Lạp cổ đại (tiêu biểu là nhà nước Athens).
- Kể tên được các nhân vật nổi tiếng; Nêu được những thành tựu tiêu biểu của văn
hoá Hy Lạp cổ đại còn ảnh hưởng đến thế giới ngày nay.
3. Phẩm chất
Trách nhiệm, nhân ái: Có thái độ trân trọng và đánh giá đúng đắn những cống hiến
mang tính tiên phong của người Hy Lạp đối với thế giới.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

1. Giáo viên
- Giáo án, SGV, SGK Lịch sử và Địa lí 6.
- Lược đồ Hy Lạp cổ đại phóng to.
- Một số hình ảnh về thành tựu tiêu biểu của nền văn minh Hy Lạp cổ đại.
- Máy tính, máy chiếu (nếu có).
2. Học sinh:
- SGK Lịch sử và Địa lí 6.
- Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học (nếu có) và dụng cụ học tập theo
yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và chuyển giao nhiệm vụ học tâp
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV trình chiếu cho HS quan sát hình ảnh và yêu
cầu trả lời câu hỏi: Em đã từng nhìn thấy công
trình này ở đâu chưa? Theo em công trình này nằm
ở quốc gia nào?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS tiếp nhận nhiệm và thực hiện nhiệm vụ
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận:
- GV mời một vài HS trình bày.
* Sản phẩm dự kiến:
Ngôi đền Pác-tê-nông ở thành cổ Ác-rô-pô-lit (A-ten -Hy Lạp cổ đại)
Bước 4: Đánh giá và dẫn dắt vào nội dung bài mới
- GV dẫn dắt vấn đề : Ngôi đền Pác-tê-nông đứng sừng sững trên thành cổ Ác-rôpô-lit ở A-ten (Hy Lạp cổ đại) được coi là biểu tượng của nền dân chủ A-ten và cái
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

nôi của nền văn minh phương Tây. Hy Lạp nhỏ bé, với diện tích chỉ hơn 130.000
km2, nhưng ít ai có thể ngờ rằng, nơi đây đã từng tồn tại một nền văn minh cổ đại
phát triển rất rực rỡ gắn liền với tên tuổi các vĩ nhân mà nhiều thành tựu của họ
vẫn còn ảnh hưởng đến thế giới của chúng ta hiện nay. Những nhân tố nào đã đem
lại vinh quang cho người Hy Lạp? Chúng ta sẽ cùng nhau đồng hành để khám phá
điều kì diệu đó trong bài học ngày hôm nay - Bài 10: Hy Lạp cổ đại.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
2.1 Tìm hiểu điều kiện tự nhiên
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS giải thích được những tác động của điều
kiện tự nhiên đến sự phát triển của Hy Lạp cổ đại.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục I và quan sát Lược
đồ 10.2 SGK trang 53,54 trả lời câu hỏi:
+ Em hãy nêu điều kiện tự nhiên nổi bật của Hy Lạp cổ
đại.
+ Điều kiện tự nhiên tác động như thế nào đối với sự
phát triển của Hy Lạp?
+ Kết hợp đọc mục Em có biết SGK trang 54, em hãy
nêu vai trò của cảng biển Pi-rê đối với sự phát triển của
kinh tế Hy Lạp.
- GV mở rộng kiến thức:
+ Hy Lạp cổ đại rộng lớn hơn Hy Lạp ngày nay.
+ Về giá trị kinh tế và văn hoá của cây ô liu: Ô liu là cây trồng phổ biến nhất ở Hy
Lạp. Dầu ô liu để chế biến thức ăn, làm đẹp. Cành lá ô liu tượng trưng cho vinh
quang, chiến thắng và hoà bình. Các cây ô liu cổ thụ mọc hoang được coi là linh
thiêng và luật ở Athens cổ đại quy định: kẻ nào dám đốn một cây ô liu mọc hoang
sẽ bị xử tội chết (đến thế kỉ IV TCN giảm nhẹ thành lưu đày hoặc nộp phạt).
Những vòng lá ô liu trao cho người chiến thắng trong các kì thi Olympia bắt buộc
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

phải lấy từ các cây cổ thụ mọc hoang. Ngày nay, số lượng cây ô liu ở Hy Lạp rất
lớn, bình quân 7 cây ô liu/một người dân. Hy Lạp là một trong các quốc gia xuất
khẩu dầu ô liu hàng đầu thế giới.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS đọc SGK và tiến hành thưc hiện nhiệm vụ.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV gọi HS trả lời câu hỏi.
- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung.
* Dự kiến sản phẩm
- Điều kiện tự nhiên nổi bật của Hy Lạp cổ đại:
+ Vị trí địa lí: nằm ở phía nam bán đảo Ban-căng, 3 mặt giáp biển, cửa ngõ ba châu
Âu, Á, Phi.
+ Địa hình:. Địa hình chủ yếu đồi núi, vùng đồng bằng nhỏ hẹp do chia cắt thành
bởi các dãy núi thấp chạy dài ra biển.
+ Khí hậu: ấm áp với nhiều ngày nắng trong năm.
+ Tài nguyên thiên nhiên: nhiều khoáng sản, đặc biệt là đá cẩm thạch.
+ Đường bờ biển dài, có hàng nghìn hòn đảo nhỏ thuận tiện cho giao thương, buôn
bán. Bờ biển phía đông khúc khuỷu, nhiều vũng vịnh kín gió, tạo nên các cảng tự
nhiên. Pi-rê là cảng biển nổi tiếng nhất.
- Tác động của điều kiện tự nhiên đối với sự phát triển của kinh tế Hy Lạp:
+ Tác động đến cuộc sống: do khí hậu khô ráo, có nhiều ngày nắng trong năm, hầu
hết các hoạt động chính trị, kinh tế, văn hoá đều diễn ra ngoài trời.
- Tác động đến phát triển kinh tế: dân chúng sống chủ yếu ven bờ biển và phụ
thuộc vào biển, phát triển mạnh các ngành kinh tế gắn với biển (thương mại, đánh
bắt cá, nuôi trồng thuỷ, hải sản). Xây dựng các cảng biển, phát triển đóng tàu,
thuyền, phát triển thương mại trên biển; phát triển các ngành thủ công nghiệp (làm
gốm, chế tác đá; sản xuất đầu ô liu, chế biến rượu vang; không thuận lợi cho phát
triển nông nghiệp.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- Vai trò của cảng biển Pi-rê đối với sự phát triển của kinh tế Hy Lạp: cảng Pi-rê
với vị trí nằm ở trung tâm Hy Lạp, đã trở thành trung tâm buôn bán, phát triển
mạnh các ngành kinh tế hướng biển của khu vực Địa Trung Hải thời bấy giờ.
Bước 4: Đánh giá kết quả.
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.
* Sản phẩm học tập:
- Lãnh thổ nằm chủ yếu ở phía nam bán đảo Ban-căng, các đảo trong vùng biển Êgiê và ven biển phía tây Tiểu Á. Có đường bờ biển dài, khúc khuỷu, nhiều vũng
vịnh kín gió với hàng nghìn đảo nhỏ.
- Địa hình chủ yếu là đồi núi, đất đai khô cằn.
- Giàu tài nguyên khoáng sản, khí hậu ấm áp.
- Thuận lợi:
+ Phát triển mạnh các ngành kinh tế hướng biển: thương mại, đánh bắt, nuôi trồng
thủy, hải sản; đóng tàu thuyền, xây dựng cảng biển,…
+ Phát triển các ngành thủ công nghiệp: làm gốm, chế tác đá, sản xuất ô liu, rựu
vang,..
- Hạn chế: không thuận lợi cho phát triển nông nghiệp.
2.2 Tìm hiểu Tổ chức nhà nước thành bang
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS Trình bày được những đặc trưng nổi bật
của tổ chức nhà nước thành bang ở Hy Lạp cổ đại (tiêu biểu là nhà nước Athens).
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV giới thiệu kiến thức: Hy Lạp cổ đại bao gồm nhiều thành bang độc lập. Tiêu
biểu nhất là hình thức nhà nước dân chủ ở A-ten.
+ GV giải thích khái niệm thành bang: là những nhà nước
nhỏ, có một thành thị là trung tâm, xung quanh là vùng đất
trồng trọt. Trong mỗi thành bang có phố xá, lâu đài, đến

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

thờ, sân vận động, nhà hát, bến cảng. Mỗi thành bang có bộ máy quyền lực riêng,
luật pháp riêng và tài chính riêng.
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục II và cho biết cơ cấu tổ chức của nhà nước Aten.
- GV mở rộng kiến thức: khái niệm “dân chủ” ngày nay có nguồn gốc từ tiếng Hy
Lạp và mang ý nghĩa Quyền lực thuộc về nhân dân.
- GV yêu cầu HS thảo luận theo cặp, quan sát Hình 10.3 kết hợp đọc mục Em có
biết Sgk trang 55 và trả lời câu hỏi: nền dân chủ của nhà nước A-ten được thể hiện
như thế nào?
+ GV hướng dẫn HS quan sát bức tranh, trả lời được các câu hỏi: Em thấy trong
bức tranh có những nhân vật nào? Theo em, người đứng giữa bức tranh là ai? Ông
ta đang làm gì? Những người khác gồm những ai? Họ đang làm gì? Xa xa sau đám
đông là cái gì?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS đọc sgk và thảo luận nhóm theo yêu cầu.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- HS trình bày kết quả.
- GV hỗ trợ HS.
* Sản phẩm dự kiến:
- Cơ cấu tổ chức của nhà nước A-ten: gồm 4 cơ quan chính: Đại hội nhân dân, Hội
đồng 10 tướng lĩnh, Hội đồng 500 và Toà án 6.000 người.
- Nền dân chủ của nhà nước A-ten được thể hiện qua bức tranh: Pericles đang đứng
trên bục diễn thuyết của cuộc họp Đại hội công dân. Nhiều công dân tham dự, có
người đang nằm, đang ngồi, đang làm việc riêng (nói chuyện, uống rượu, nấu
ăn,....). Nhiều người chăm chú nghe bài diễn thuyết của nhưng có những người
phản đối (giơ tay đòi đuổi ông xuống), vị trí ông đứng trên quảng trường cũng
không phải ở vị trí cao nhất.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.
* Sản phẩm học tập
- Hy Lạp cổ đại gồm nhiều thành bang độc lập, mỗi thành bang có lãnh thổ, luật
pháp, đồng tiền riêng…tiêu biểu là hình thức nhà nước dân chủ A-ten.
- Nhà nước A-ten gồm có 4 cơ quan chính:
+ Đại hội nhân dân.
+ Hội đồng 10 tướng lĩnh.
+ Hội đồng 500.
+ Tòa án 6000 người.
2.3 Tìm hiểu những thành tựu văn hóa tiêu biểu
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS Kể tên được các nhân vật nổi tiếng; Nêu
được những thành tựu tiêu biểu của văn hoá Hy Lạp cổ đại còn ảnh hưởng đến thế
giới ngày nay.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV chia HS thành 6 nhóm, sử dụng kĩ thuật khăn trải bàn yêu cầu các nhóm thực
hiện nhiệm vụ sau: dựa trên thông tin mục III SGK và quan sát các hình từ Hình
10.4 đến Hình 10.8.
1. Nêu những thành tựu văn hóa tiêu biểu của Hy Lạp cổ đại?
2. Những thành tựu nào còn được bảo tồn đến ngày nay?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- HS đọc SGK, thực hiện nhiệm vụ học tập.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- HS trình bày kết quả của nhóm.
- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung.
* Dự kiến sản phẩm
- Một số thành tựu văn hóa tiêu biểu của Hi Lạp cổ đại:
+ Chữ viết: sáng tạo ra hệ thống chữ viết gồm 24 chữ cái.
+ Văn học: 2 bộ sử thi nổi tiếng là I-li-át và Ô-đi-xê được lưu lại cho đời sau.
+ Khoa học: Về toán học có Tailét, Pi-ta-go, Ơ-clít, Ác-si-mét; về sử học có Hê-rôđốt, Tuy- xi-dít; về triết học có Xô-crát, Pla-tông (Platon), A-ri-xtốt.
+ Kiến trúc điêu khắc: đền Pác-tê-nông, đền A-tê-na, nhà hát Đi-ô-n-xốt của Aten; hay những tác phẩm về điêu khắc như tượng thần Dớt, tượng nữ thần A-tê-na,
tượng Vệ nữ thành Mi-lô.
- Một số thành tựu văn hóa tiêu biểu của Hy Lạp còn được bảo tồn đến ngày nay:
+ Văn học và kịch Hy Lạp.
+ Toán học, vật lí, triết học, y học vẫn được dạy trong các nhà trường hiện nay
(định lí tam giác đồng dạng của Thales; định lí tam giác vuông của Pythagore; đòn
bẩy, định lí về sức đẩy của nước, của Archimedes,...).
+ Thế vận hội Olympia vẫn được tổ chức 4 năm một lần như người Hy Lạp từng tổ
chức, mặc dù những môn thi đấu phong phú hơn. Ở Việt Nam, gần đây các cuộc
thi chạy Marathon đã trở nên phong phú.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
* Sản phẩm học tập
Một số thành tựu văn hóa tiêu biểu của Hy Lạp cổ đại:

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- Chữ viết: sáng tạo ra hệ thống chữ viết gồm 24 chữ cái.
- Văn học: 2 bộ sử thi nổi tiếng là I-li-át và Ô-đi-xê được lưu lại cho đời sau.
- Khoa học: quê hương của nhiều nhà khoa học nổi tiếng:
+ Toán học: Ta-lét, Pi-ta-go, Ơ-clít, Ác-si-mét;
+ Sử học: Hê-rô-đốt, Tuy- xi-dít;
+ Triết học: Có Xô-crát, Pla-tông, A-ri-xtốt.
- Kiến trúc điêu khắc: đền Pác-tê-nông, đền A-tê-na, nhà hát Đi-ô-n-xốt của A-ten;
những tác phẩm về điêu khắc: tượng thần Dớt, nữ thần A-tê-na, Vệ nữ thành Mi-lô.
3. HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi lý thuyết.
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 2 phần Luyện tập SHS trang 57: Theo ước tính,
vào thế kỉ V TCN, ở thành bang A-ten có khoảng 400 000 dân, trong đó đàn ông tự
do có quyền công dân chỉ khoảng 30 000 người. Em hãy tính xem có bao nhiêu %
dân số có quyên công dân trong nhà nước dân chủ A-ten?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS suy nghỉ trả lời câu hỏi.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV gọi HS trả lời câu hỏi.
- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung.
* Dự kiến sản phẩm
Khoảng 7,5% dân số có quyền công dân trong nhà nước dân chủ A-ten.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi thực hành.
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 3 phần Vận dụng SHS trang
57: Quan sát logo của Tổ chức Văn hoá, Khoa học và Giáo
dục của Liên hợp quốc (UNESCO), em hãy cho biết: Logô đó
lấy ý tưởng từ công trình kiến trúc nổi tiếng nào của Hy Lạp
cổ đại?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS thực hiện yêu cầu.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- HS trình bày, GV hướng dẫn hỗ trợ
* Dự kiến sản phẩm:
Logô của Tổ chức Văn hoá, Khoa học và Giáo dục của Liên hợp quốc (UNESCO)
lấy ý tưởng từ công trình kiến trúc nổi tiếng đền Pác-tê-nông của Hy Lạp cổ đại.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV nhận xét, đánh giá.
Dặn dò HS học bài và chuẩn bị bài mới cho tiết học sau.

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí