Ngày soạn:
BÀI 6: SỐNG VỚI BIỂN RỪNG BAO LA (Truyện ngắn)
Tiết ........- VĂN BẢN 2: MUỐI CỦA RỪNG – Nguyễn Huy Thiệp
(2,5tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức:
- Nhận biết và phân tích được đặc trưng của thể loại truyện ngắn như : nhân vật, điểm
nhìn, người kể chuyện, ngôi kể, thông điệp của văn bản…..
- Phân tích được ý nghĩa hay tác động của văn bản văn học; so sánh được hai văn bản,
liên tưởng mở rộng vấn đề để hiểu hơn về văn bản .
2. Về năng lực:
a. Năng lực chung
- Năng lực tự chủ và tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, năng lực hợp tác
b. Năng lực riêng biệt
- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến văn bản
- Năng lực trình bày suy nghĩ, cảm nhận của cá nhân về văn bản
- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận về thành tựu nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa văn
bản;
- Năng lực phân tích, so sánh đặc điểm nghệ thuật của văn bản với các văn bản khác có
cùng thể loại.
3. Về phẩm chất:
- Trân trọng, yêu quý và bảo vệ thiên nhiên.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Thiết bị dạy học:
- Giáo án;
- Phiếu học tập
- Máy tính
- Bảng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà;
2. Học liệu
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Tổ chức
Lớp
Tiết
Ngày dạy
Sĩ số
Vắng
2. Kiếm tra bài cũ:
3. Bài mới:
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng HS thực hiện nhiệm vụ học tập học
tập của mình từ đó khắc sâu kiến thức nội dung bài học
b. Nội dung: GV cho học sinh xem đoạn phim, đặt những câu hỏi gợi mở vấn đề cho HS
c. Sản phẩm: Cảm nhận của học sinh.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Con người trong đoạn
1
Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

- Giáo viên cho học sinh xem một đoạn phim ngắn Rừng và
biển và yêu cầu học sinh nêu cảm nhận về những hành động
của con người trong đoạn phim
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS lắng nghe yêu cầu từ GV, suy nghĩ để chia sẻ trước
lớp.
B3. Báo cáo thảo luận:
- GV mời 2 HS chia sẻ trước lớp.
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, khen ngợi HS.
- GV dẫn vào bài học mới:
Môi trường thiên nhiên có vai trò quan trọng đối với cs con
người. Vì vậy việc bảo vệ thiên nhiên là điều cần thiết để
duy trì sự sống loài người. Đây là điều mà nhà văn Nguyễn
Huy Thiệp muốn thức tỉnh người đọc qua truyện ngắn
"Muối của rừng"

phim đã có những hành
động xấu xa : Giết các
loài sinh vật, chặt cây
rừng, hủy hoại môi trường
biển

HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Nội dung 1. Tìm hiểu khái quát
a. Mục tiêu: Nắm được những thông tin cơ bản về tác giả, VB Muối của rừng
b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi về tác giả, VB
c. Sản phẩm: HS nêu được những thông tin cơ bản về tác giả, văn bản
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
I. Tìm hiểu chung
- GV yêu cầu HS tìm thông tin 1. Tác giả
về tác giả, văn bản trong phần - Nguyễn Huy Thiệp (1950- 2021) Sinh tại Thái
Nguyên, quê gốc ở H.Thanh Trì, Hà Nội.
chuẩn bị bài trước khi đến lớp.
- Nổi tiếng với các thể loại truyện ngắn, kịch, tiểu
B2. Thực hiện nhiệm vụ
-HS đọc sgk tìm thông tin trước thuyết, phê bình văn học.
khi đến lớp.
- TP nổi bật như: Tướng về hưu, Không có vua,
B3. Báo cáo thảo luận
Những ngọn gió Hua Tát, Chảy đi sông ơi, Con gái
- GV mời 2 HS phát biểu trước thủy thần...
lớp, yêu cầu cả lớp nghe, nhận - Truyện ngắn của ông đề cập đến nhiều vấn đề nóng
xét.
hổi của đời sống đương đại và khá đa dạng trong cách
B4. Đánh giá kết quả thực viết
hiện:
-> nhà văn có đóng góp trong việc đổi mới nội dung
- GV nhận xét, đánh giá, chốt
và hình thức nghệ thuật của văn xuôi việt nam đương
kiến thức.
đại
2. Văn bản
- Truyện ngắn muối của rừng sáng tác lúc đất nước đã
hòa bình 1986 khi mối quan hệ giữa con người và
thiên nhiên cần được nhìn nhận lại
Nội dung 2: Khám phá văn bản
a. Mục tiêu: Nắm được đặc điểm của truyện ngắn được thể hiện trong văn bản
b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến
Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

2

văn bản
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến bài

d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Nhiệm vụ 1: Các sự kiện chính, ngôi kể,
điểm nhìn
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS đọc trước văn bản ở nhà
và liệt kê các sự kiện chính, xác định ngôi
kể, điểm nhìn trong VB
B2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS đọc trước và liệt kê các sự kiện chính
B3. Báo cáo thảo luận
- GV mời 2 HS phát biểu trước lớp, yêu
cầu cả lớp nghe, nhận xét.
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.

Nhiệm vụ 2: Nhân vật ông Diểu
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS thảo luận theo bàn PHT
01
B2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS thảo luận theo bàn hoàn thành PHT
01
B3. Báo cáo thảo luận
- GV mời 4 HS phát biểu trước lớp, yêu
cầu cả lớp nghe, nhận xét, bổ sung.
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.

Dự kiến sản phẩm
II. Khám phá văn bản
1.Các sự kiện chính, ngôi kể, điểm nhìn
a.Các sự kiện chính
- Mùa xuân, ông Diểu đi săn ,ông bắn hạ
khỉ bố
- Khỉ bố bị thương nặng khỉ mẹ cứu khỉ bố
- Khỉ con xuất hiện cướp súng của ông
Diểu và rơi xuống vực với khẩu súng
- Ông Diểu vác khỉ bố về trong tình trạng
khỉ mẹ lẽo đẽo theo sau
- Ông Diểu động lòng trước tình trạng và
tình cảm hai vợ chồng nhà khỉ, ông băng
bó vết thương cho khỉ bố và tha cho nó
- Ông Diểu trở về nhà trong làn mưa xuân
dịu dàng và những đóa hoa tử huyền nở rộ
mà 30 năm mới nở một lần.
b. Ngôi kể, điểm nhìn
- Ngôi kể thứ ba hạn tri
- Điểm nhìn : nhân vật ông Diểu
2. Nhân vật ông Diểu
- Ngoại hình: Tuổi trung niên, thấp khớp
đôi lúc cũng nhanh nhẹn dẻo dai
- Hành động:
Bắn hạ khỉ bố, đuổi theo khỉ con, tha chết
cho khỉ bố và băng bó cho nó, trở về nhà
- Nội tâm:
Bắn khỉ bố
sợ hãi run lên
Khỉ mẹ liều mình tức giận căm ghét
cứu khỉ bố
Khỉ
con
rơi kinh hoàng
xuống vực
Khỉ đực run bắn Thương Hại
lên nhìn ông cầu
khẩn
Khỉ cái cứ đuổi buồn bã
theo ông và con

Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

3

khỉ đực
->Nhân vật ông Diểu được xây dựng từ
ngoại hình , hành động, nội tâm nhưng
chủ yếu tính cách được thể hiện chủ yếu
qua hành động, nội tâm. Nhân vật đã có sự
chuyển biến suy nghĩ và tính cách: từ cách
nhìn nhận và hành xử đối với gia đình khỉ
Nhiệm vụ 3: Sự kết hợp giữa lời người kể mang tính áp đặt chủ quan, có phần vô
cảm, ông động lòng trắc ẩn tha cho gia
chuyện và lời của nhân vật.
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
đình khỉ.
- GV yêu cầu học sinh làm việc theo nhóm 3. Sự kết hợp giữa lời người kể chuyện
hoàn thành PHT 02
và lời của nhân vật.
B2. Thực hiện nhiệm vụ
- HS hai bàn tạo thành 1 nhóm hoàn thành Lời người kể “Sự hỗn loạn của cả
PHT 02
chuyện
đàn khỉ khiến ông
B3. Báo cáo thảo luận
hiểu sợ hãi run lên...
- GV mời 1 – 2 HS đại diện các nhóm
làm xong việc nặng”
phát biểu trước lớp, yêu cầu cả lớp nghe,
“Ông Diểu rên lên
nhận xét, bổ sung.
khe khẽ”
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.
Lời
Đối
- Chạy đi
nhân
thoại
vật
Độc
“Hành động hi sinh
Thoại thân mình của con
khỉ cái làm ông căm
ghét . Đồ gian dối
mày chứng minh
tấm lòng cao thượng
hợp như một bà
trưởng giả!... lừa
ông sao được”
Nhiệm vụ 4: Ý nghĩa hình tượng “Muối
của rừng” và thông điệp của truyện ngắn
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Gv đặt câu hỏi: ý nghĩa của hình tượng
“Muối của rừng” và thông điệp của truyện
ngắn.
B2. Thực hiện nhiệm vụ
HS làm việc cá nhân, suy nghĩ và trả lời.
B3. Báo cáo thảo luận
- GV mời 1 – 2 HS phát biểu trước lớp,
yêu cầu cả lớp nghe, nhận xét, bổ sung.

-> Lời người kể chuyện giúp dẫn dắt tiến
trình phát triển của câu chuyện một cách
khách quan, lời nhân vật thể hiện đặc điểm
con người của nhân vật.
4. Ý nghĩa hình tượng “Muối của rừng”
và thông điệp của truyện ngắn
- Muối của rừng chính là kết tinh của quá
trình cái thiện chiến thắng cái ác trong mỗi
con người

Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

4

B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.

- Thông điệp của tác giả: mối quan hệ gắn
bó giữa con người và thiên nhiên. Chỉ khi
nào con người nhận thức được ý nghĩa
thực sự của cuộc sống chọn đứng về cái
thiện thì lúc đó thiên nhiên mới ban phát
quà tặng cho con người .

Nội dung 3: Tổng kết
a. Mục tiêu: Khái quát lại nội dung nghệ thuật của văn bản
b. Nội dung: Giáo viên phát PHT số 3, học sinh làm việc cá nhân
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
Dự kiến sản phẩm
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
III. Tổng kết
- GV chuyển giao nhiệm vụ: Khái quát giá trị
Nội dung
Nghệ thuật
nội dung và nghệ thuật của văn bản theo PHT
Truyện ngắn đã - Cốt truyện đơn
số 3 (Hs làm việc cá nhân)
gióng lên hồi giản, ngắn gọn
Nội dung
Nghệ thuật
- Tình tiết hấp
chuông cảnh tỉnh
dẫn, xung đột,
về
nạn
săn
bắt
kịch tính
- HS tiếp nhận nhiệm vụ.
động vật trái - Nhân vật chân
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
thực, sinh động
- HS suy nghĩ, hoàn thành PHT 03
phép. Con người
- Ngôn ngữ giản
- Gv quan sát, hỗ trợ
cần ý thức bảo dị, gần gũi
B3. Báo cáo thảo luận:
- Hs trả lời
vệ các loài động
- Hs khác lắng nghe, bổ sung
vật nói riêng và
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.
bảo vệ thiên
nhiên nói chung
để góp phần làm
cuộc

sống

tốt

đẹp hơn.

Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

5

PHIẾU HỌC TẬP
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
(Tìm hiểu về nhân vật ông Diểu)

Ngoại
hình

Hành
động

.................................................................................................
.................................................................................................

.....................................................................................................
.....................................................................................................
.................................................................................................
Bắn khỉ bố
Khỉ mẹ liều mình cứu khỉ bố

Nội tâm

Khỉ con rơi xuống vực
Khỉ đực run bắn lên nhìn ông cầu
khẩn
Khỉ cái cứ đuổi theo ông và con
khỉ đực

Nhận
xét

..................................
..................................
..................................
..................................
..................................
..................................
..................................
..................................
..................................

......................................................................................................
......................................................................................................
......................................................................................................
..................................................................................................

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
(Tìm hiểu về Sự kết hợp giữa lời người kể chuyện và lời của nhân vật)
Lời người kể

...............................................................................................................

Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

6

chuyện

Lời
nhân
vật

Đối
thoại
Độc
Thoại

...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................
...............................................................................................................

Nhận xét: .......................................................................................
.........................................................................................................
.........................................................................................................
.................................................................................................
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3
(Tổng kết)

Nội dung
......................................................................
......................................................................
......................................................................
.....................................................................
....................................................................
.................................................................... .
....................................................................
....................................................................
....................................................................
.....................................................................
....................................................................
....................................................................

Nghệ thuật
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................
....................................................................

HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức về văn bản đã học.
b. Nội dung: Lập bảng so sánh văn bản Muối của rừng và Chiều sương
c. Sản phẩm: HS lập bảng so sánh
d. Tổ chức thực hiện:
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

7

GV yêu cầu HS lập bảng so sánh văn bản Muối của rừng và Chiều sương
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS suy nghĩ
- Gv quan sát, hỗ trợ
B3. Báo cáo thảo luận
- Gv gọi 3 Hs lên bảng điền vào bảng so sánh
- Hs hoàn thành bảng so sánh
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.
Chiều sương
Muối của rừng
Đối tượng tự nhiên
biển cả
rừng núi
Tác động với tự nhiên thụ động
Chủ động
Thái độ của con người Xem tự nhiên là nguồn sống từ
Xem tự nhiên là thú vui ban
sợ sệt đến chai lì quen thuộc
đầu áp đặt những suy nghĩ
trước những bất trắc của tự
của mình lên tự nhiên về sau
nhiên
được cảm hóa và trở về với
bản chất thiện lương hòa
hợp và yêu mến tự nhiên
HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học vào thực hành
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS làm bài tập vận dụng, yêu cầu tạo lập văn bản.
c. Sản phẩm: Đoạn văn của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của Gv và Hs
B1. Chuyển giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS viết đoạn văn
(từ 7 – 10 dòng) nêu suy nghĩ về
mối quan hệ giữa con người và
thiên nhiên.
B2. Thực hiện nhiệm vụ:
- HS tiếp nhận nhiệm vụ học tập.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ
HS (nếu cần thiết).
B3. Báo cáo thảo luận
- GV mời đại diện 2 HS trình bày
trước lớp.
- GV yêu cầu các HS khác lắng
nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến
B4. Đánh giá kết quả thực hiện:
- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến
thức.

Dự kiến sản phẩm
Đời sống của mọi sinh vật nói chung và của con
người nói riêng luôn gắn liền với thiên nhiên. Mối
liên hệ giữa con người và thiên nhiên là một điều
hiển hiện có thể thấy được ngay trong đời sống
thường ngày. Con người được sinh ra từ thiên nhiên,
thiên nhiên quyết định cuộc sống của con người và
con người quyết định số phận của thiên nhiên. Con
người vừa là sản phẩm vừa là chủ thể của tài nguyên
và môi trường. Vì con người tồn tại được là cần có
các tài nguyên của môi trường cung cấp; bên cạnh đó
con người trong hoạt động của mình có tác động
mạnh mẽ trở lại và làm thay đổi môi trường.

4. Củng cố:
Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

8

5. HDVN:
- Ôn tập văn bản: Muối của rừng
- Soạn văn bản : Tảo phát bạch đế thành (Lý Bạch), Kiến và người (Trần Duy Phiên)

Sản phẩm của nhóm Zalo: NGỮ VĂN THPT (Nhóm cô Thu Huyền) – DỰ ÁN CỘNG
ĐỒNG

9