Ngàysoạn: 2/10/2021
Ngàygiảng:6/10

Tiết10 - Bài 16: SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN
CỦA NHÀ NƯỚCPHONG KIẾN LÝ, TRẦN, HỒ
(THẾ KỈ XI - ĐẦU THẾ KỈ XV)

I/ Mụctiêu
1/ Kiếnthức:Trìnhbàyđượcsự ra đờicủatriềuđạiphongkiếnnhàLý.
2/ Nănglực: Rèn HS cáckĩnăngtrìnhbày, giớithiệuvềcácsựkiện, nhânvậtlịchsử, kĩnăngvẽsơđồ, kĩnăngliênhệ, xâuchuỗi, phântíchcácsựkiệnlịchsử.
3/ Phẩmchất:Nângcaolòngyêunước, tinhthầnđoànkết, biếtơnđốivớicácanhhùngdântộccócông lao to lớntrongquátrìnhxâydựngnhànướcphongkiếnđộclập.
* Yêucầuđốivớihọcsinhkhá, giỏi
Đánh giá được tổ chức bộ máy nhà nước, tổ chức quân đội, nội dung chính sách của các bộ luật đầu tiên của nước ta và chính sách đối nội đối ngoại của triều đại phong kiến Lý, Trần, Hồ.
II/ Thiết bị và học liệu
1. Giáo viên:Máy chiếu
2. Học sinh: Nghiên cứu bài và trả lời câu hỏi trong SGK.
III/ Tiến trình các hoạt động
1/ Ổn định tổ chức (1`)
2/ Kiểm tra bài cũ (5’)
(slide 1)H: Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn đã có công lao như thế nào trong lịch sử dân tộc?
HS trả lời. HS nhận xét, đánh giá.GV chốt đáp án (slide 1)
1. Ngô Quyền
- Năm 938, lãnh đạo nhân dân đánh bại quân Nam Hán trên sông BĐ, kết thúc gần 1000 năm Bắc thuộc, mở ra thời kì độc lập lâu dài.
- Sau chiến thắng oanh liệt, ông lên ngôi vua năm 939, sáng lập ra nhà Ngô.
2. Đinh Bộ Lĩnh
- Dẹp loạn 12 sứ quân, thống nhất đất nước, trở thành vị Hoàng đế đầu tiên sau thời Bắc thuộc.
- Lập ra triều đại nhà Đinh.
3. Lê Hoàn
- Đánh tan quân Tống xâm lược.
- Lên ngôi vua (980 - 1005), sáng lập ra nhà Tiền Lê, nước Đại Cồ Việt.
3/ Tổchứccáchoạtđộnghọctập (35p)
Hoạt động 1- Khởi động (3p)
Mục tiêu: Tạohứngthúhọctậpcho HS.
HĐCN – 3p, đọcthầmthông tin (SGK/93), kếthợpquansáthình 1 đểtrảlời 2 câuhỏiphầnkhởiđộng (T.93).
HS trả lời. HS nhận xét - GV dẫn dắt vào bài.

Hoạtđộngcủa GV - HS
Nội dung chính

2. HĐ 2 – Hìnhthànhkiếnthứcmới
Mụctiêu:Trìnhbàyđượcsự ra đờicủatriềuđạiphongkiếnnhàLý.
(slide 2)Hoạtđộngcặpđôi - 5’: Đọcthầm thông tin mục1 kếthợp quan sáthình 2,3,4(TL/94,95) đểtrảlờicác câu hỏiđầumục 1.
Đạidiệnnhómbáocáo, chia sẻcâu 1.
GVNX, MR: Mùaxuân, 3, năm 1005, Lê ĐạiHànhmất, cáchoàngtửtranhngôi, đánhnhau 8 tháng, trongnướckhôngcóchủ. Tranhchấpchínhxảy ra giữaTháitử Long Việtvàhoàngtửthứhai làngườilớnnhấttrongsốcácanhemcònlại. 10 nămđó, NgânTíchthuachạyđếnchâuThạchHà () thìbịngườibảnđịagiếtchết. Long Việtlênngôi, trongnướcvẫnchưayênổnhẳn.
Được 3 ngày, Long Việtbịemcùngmẹlà Lê Long Đĩnhsaingườitrèotườnglẻnvàocunghãmhại, hưởngdương 22 tuổi.

- Lê Long Đĩnh làvị hoàngđế cuốicùngcủa nhàTiền Lê trong lịchsửViệt Nam. Trongsửsách, Lê Long Đĩnhthườngđượcnhắcđếnvớitậtxấucủamộtkẻdâmđãng, tànbạovàđộcác - cònbịgọilà Lê NgoạTriều. Ôngtrịvì 4 nămtừnăm 1005 đếnnăm 1009. Cáichếtbíẩncủaông ở tuổi 24 dẫnđếnviệcchấmdứt nhàTiền Lê, quyềnlựcrơivàotay nhàLý.


HĐCN -1’: Qua phầnchuẩnbị ở nhà, nêuhiểubiếtcủaemvềLýCôngUẩn?
- HĐCN, chia sẻ.
- GVNX, KL, giớithiệuthêmvềLýCôngUẩnvàgiảithíchlí do vìsaoônglạiđượcsuytônlênlàmvua…
Sách ĐạiViệtsửlược và ĐạiViệtsửkýtoànthư đềuchépLýCôngUẩnngười ở CổPháp, BắcGiang (nay thuộcThịxã TừSơn, BắcNinh).Lúc 3 tuổi, bàmẹLýCôngUẩnẵmôngđếnnhàLýKhánhVăn, KhánhVănbènnhậnlàm con nuôi, từnhỏđãthôngminh, vẻngườituấntúkhácthường. Lúccònnhỏđihọc, nhàsư ở chùaLụcTổlàVạnHạnhthấy, khenrằng: Đứabénàykhôngphảingườithường, saunàylớnlênắtcóthểgiảinguygỡrối, làmbậcminhchủtrongthiênhạ. Lớnlên, khôngchămviệcsảnnghiệp, chỉhọckinhsử qua loa, khẳngkháicóchílớn.
Xuấtthânlàmộtvõquancaocấpdướitriều Lê, năm , nhânkhivịvuacuốicùngcủanhà Lê là Long qua đời, con traicònnhỏ, LýCôngUẩnđượclựclượngcủa Cam Mộc vàthiềnsư tônlàm . Trongthờikỳtrịvìcủamình, ôngdànhnhiềuthờigianđểđánhdẹpcácnơiphảnloạn, vìcơbảnnướcĐạiCồViệtvẫnchưathuphụcđượclòng tin củacáctộcngườivùngbiêncương. Triềuđìnhtrungươngdầnđượccủngcố, cácthếlựcphiếnquânbịđánhdẹp, kinhđôđượcdờitừ vềthành La vào 7 năm , vàthànhnàyđượcđổitênthành Long, mởđầuchosựpháttriểnlâudàicủanhàLýtồntại 216 năm.

(slide 3) HS xác định vị trí của Hoa Lư(Ninh Bình) và Đại La(Hà Nội).
Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư về Đại La vì: Thăng Long có vị trí thuận lợi, là nơi tụ họp bốn phương, có điều kiện phát triển đất nước…).
(slide 4,5)TượngLýTháiTổtạiHồHoànKiếm, HàNội (dựngnăm 2004).
- GV phân tích thêm về việc dời đô và cho HS đọc lời dẫn “Chiếu dời đô”(TH Ngữvăn 8) (slide 6)
H: Việc dời đô về Thăng Long nói lên ước nguyện gì của ông cha ta thời xưa? ( Muốn xây dựng đất nước giàu mạnh, khẳng định sự tự cường của dân tộc…)
(slide 7). Bia LTT bênsôngSàoKhêtạicốđôHoaLư - nơivua ban Chiếudờiđô: SôngSàoKhê là con sôngnhánhnốigiữa 2 Long và thuộchuyện - . Sôngchảy qua khu di tích vàquầnthể độngTràng . Đâylàmột con sôngđượccôngnhậnlà di tíchlịchsửvănhóacấpquốcgia. SôngSàoKhêhiệnđượcxâykè, nạovétdòngchảy, tôntạocảnhquanđểtrởthànhtuyến du lịchđườngsôngvàocácdanhthắngcủa di sảnthếgiớiTràng An
- GV: Năm 1054 nhà Lý đổi tên nước là Đại Việt, xây dựng và củng cố chính