Tìm kiếm Giáo án
Bài 16. Công cuộc xây dựng đất nước thời Trần ( 1226- 1400)

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: nguyễn thị thanh hướng
Ngày gửi: 11h:12' 02-03-2025
Dung lượng: 33.4 KB
Số lượt tải: 26
Nguồn:
Người gửi: nguyễn thị thanh hướng
Ngày gửi: 11h:12' 02-03-2025
Dung lượng: 33.4 KB
Số lượt tải: 26
Số lượt thích:
0 người
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
Ngày soạn: 14/02/2025
Tuần: 22,23
TIẾT 33+34+35: BÀI 16. CÔNG CUỘC XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC THỜI
TRẦN (1226 – 1400)
(Thời lượng thực hiện: 3 tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- Mô tả được sự thành lập nhà Trần.
- Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa,
tôn giáo thời Trần.
- Nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa.
2. Năng lực
a. Năng lực chung
Tự học và tự chủ: Biết chủ động tìm hiểu về nội dung bài học, tích cực thực hiện
các hoạt động do giáo viên tổ chức
b. Năng lực chuyên biệt
- Biết sưu tầm, khai thác tư liệu, kênh hình trong học tập lịch sử, rèn luyện năng
lực, tìm hiểu lịch sử.
- Biết trình bày, suy luận, phản biện, tranh luận về một vấn đề lịch sử, rèn luyện
năng lực nhận thức và tư duy lịch sử.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng cho học sinh tinh thần đấu tranh bất khuất chống áp bức bóc lột và
tinh thần sáng tạo trong xây dựng đất nước.
- Giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên và ý thức kế thừa truyền
thống dân tộc trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cho HS.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- SGK, SGV.
- Một số video, tranh ảnh liên quan đến nội dung bài học.
- Máy chiếu, máy tính
- Giấy A1 hoặc bảng phụ để HS làm việc nhóm.
- Phiếu học tập.
2. Chuẩn bị của học sinh
- Dụng cụ học tập, hoạt động nhóm.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Giúp HS
- Xác định được vấn đề chính của nội dung bài học.
-Thông qua nội dung bài học công cuộc xây dựng đất nước thời Trần, có những
sáng tạo trong cuộc sống xây dựng và bảo vệ đất nước ngày nay.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Trình chiếu hình ảnh 16.1/ 65, sơ đồ hình ảnh 17.1/ 71
- ? Hình ảnh 16.1 gợi em nghĩ tới triều đại nào trong lịch sử dân tộc ta? Quan sát
hình 17.1/71, hãy chia sẻ suy nghĩ của em về Nhà Trần ?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV: Hướng dẫn HS xem, phân tích hình ảnh và trả lời câu hỏi vào phiếu học tập.
HS: Quan sát, phân tích hình ảnh và ghi kết quả ra phiếu học tập.
B3: Báo cáo kết quả trao dổi và thảo luận
GV:
- Mời một vài HS lên trình bày sản phẩm.
- Hướng dẫn HS báo cáo (nếu các em còn gặp khó khăn).
HS:
- HS báo cáo sản phẩm cá nhân – chia sẻ suy nghĩ của mình.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần).
B4: Đánh giá kết quả và dẫn dắt vào nội dung bài mới
- Nhận xét (hoạt động của HS và sản phẩm), chốt kiến thức, chuyển dẫn vào hoạt
động hình thành kiến thức mới: Nhà Trần đi vào lịch sử dân tộc với Hào khí Đông
A cuồn cuộn thác lũ, quét sạch quân xâm lược Mông Nguyên. Với sự thành công
của một vương triều chủ động xây dựng nội lực kiến thiết triều đình, quốc gia, xã
tắc. Sử ghi đây là vương triều lớn mạnh nhất trong lịch sử dân tộc Việt Nam thời
phong kiến. Vậy Nhà Trần đã xây dựng đất nước ntn?
- Viết tên bài, nêu mục tiêu chung của bài và dẫn vào HĐ tiếp theo.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
2.1. Tìm hiểu sự thành lập nhà Trần
( Lồng ghép ANQP: Bối cảnh nhà Lý: Đến cuối thế kỉ thứ XII, nhà Lý dần rơi vào
suy yếu, thù trong, giặc ngoài. Giặc ngoại xâm phương Bắc rình rập để xâm lược.
- Trong nước, nhà Trần lúc này đang là dòng tộc có thế lực nhất, đứng đầu là thái
sư Trần Thủ Độ.Vua Lý Huệ Tông lúc này phải dựa vào nhà Trần để giữ ngai
vàng
Mọi việc trong triều đều do Trần Thủ Độ quyết định.
- Vua Lý Huệ Tông không có con trai truyền ngôi cho con gái là công chúa Lý
Chiêu Hoàng lên ngôi khi mới 7 tuổi Trần Thủ Độ nhân cơ hội đấy ép Lý Chiêu
Hoàng lấy cháu trai mình là Trần Cảnh. Đến đầu năm 1226, Lý Chiêu Hoàng
nhường ngôi cho chồng. Nhà Trần chính thức được thành lập)
a. Mục tiêu: Giúp HS nêu được
- Mô tả được sự thành lập nhà Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
Đọc thông tin, tư liệu trong mục 1 và quan sát hình ảnh 16.1/ 65, hãy cho biết:
1. Nhà Trần thành lập trong hoàn cảnh nào?
2. Dựa vào thông tin trong hình ảnh 16.1/ 65, em chia sẻ những hiểu biết của em về
xuất thân dòng họ Trần?
3. Em có suy nghĩ gì về việc Nhà Trần lên thay nhà Lý trong thời điểm bấy giờ?
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
4. Đọc thông tin về nhân vật lịch sử / 65, em chia sẻ những hiểu biết của em về
Trần Thủ Độ? Theo em, ông có vai trò gì đối với sự thành lập nhà Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV hướng dẫn, gợi ý cho HS trả lời
HS:
- Quan sát ngữ liệu trong SGK để trả lời câu hỏi.
- Suy nghĩ cá nhân để lấy đưa ra ý kiến, chia sẻ.
B3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV yêu cầu HS trả lời.
HS trả lời câu hỏi của GV.
Nhà Trần cầm quyền trong 174 năm với 12 đời vua:
1. Trần Cảnh
2. Trần Thánh Tông
3. Trần Nhân Tông
4. Trần Anh Tông
5. Trần Minh Tông
6. Trần Hiến Tông
7. Trần Dụ Tông
8. Trần Nghệ Tông
9. Trần Duệ Tông
10.Trần Phế Đế
11.Trần Thuận Tông
12.Trần Thiếu Đế
Bước 4: Đánh giá kết quả
Nhận xét câu trả lời của HS và và chốt kiến thức:
- Cuối TK XII, nhà Lý suy yếu, Nhà Trần lên thay thế là tất yếu của lịch sử. Dòng
họ Trần ở Nam Định lớn mạnh và phát triển cho đến ngày nay. Nay ở Nam Định
nổi tiếng với lễ hội Khai ấn Đền Trần hằng năm. Lễ hội mang đậm giá trị truyền
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
thống văn hoá giáo dục lịch sử sâu sắc. Đồng thời thể hiện đạo lí “ uống nước nhớ
nguồn” của nhân dân ta.
Nội dung ghi bảng
1. Sự thành lập nhà Trần
- Cuối thế kỉ XII, Nhà Lý suy yếu, nên phải dựa vào thế lực họ Trần để duy trì
quyền lực.
- Đầu năm 1226, theo sự sắp xếp của Trần Thủ Độ, Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi
cho chồng là Trần Cảnh, kết thúc 216 năm tồn tại của nhà Lý.
→ Thời đại nhà Trần bắt đầu.
2.2 Tìm hiểu tình hình chính trị.
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm: 3 nhóm và giao nhiệm vụ: Đọc thông tin mục 2/ 66, hãy cho biết:
1. Sau khi lên nắm quyền, nhà Trần đã xây dựng bộ máy nhà nước ntn? Đọc thông
tin văn bản mục 16.2/ 66, giúp em hiểu gì về tính quy củ trong hệ thống quan lại
thời Trần? Có gì độc đáo so với triều đại nhà Lý?
2. Về quân đôi, nhà Trần thi hành chính sách gì? Em hiểu gì về chính sách này của
nhà Trần? Quan sát hình ảnh khắc trên thạp gốm- hình 16.3/ 66, em có nhận xét gì
về sức mạnh quân sự thời Trần?
3. Nhà Trần thực hiện chính sách đối nội, đối ngoại ra sao? Thông tin SGK cho em
nhận xét gì về kỉ cương, phép nước của nhà Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm trả lời câu hỏi ra phiếu học tập. Trong
thời gian 5 phút.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- Yêu cầu HS trưng bày sản phẩm theo kĩ thuật phòng tranh,
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Trưng bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
- Chốt kiến thức trên máy chiếu bằng sơ đồ.
Nội dung ghi bảng
2. Tình hình chính trị
* Chế độ chính trị: Quân chủ trung ương tập quyền.
* Xây dựng bộ máy nhà nước:
- Ở trung ương: Vua- Thái thượng hoàng, các quan đại thần,
quan văn- quan võ
- Ở địa phương: Cả nước chia làm 12 lộ, phủ, huyện (châu), xã.
-> Tổ chức bộ máy chính quyền các cấp quy củ, hoàn thiện hơn thời Lý.
* Quân đội: chia 2 bộ phận:
- Quân triều đình( cấm quân): bảo vệ vua, kinh thành.
- Quân địa phương: quân ở các lộ, phủ
- Chính sách : ngụ binh ư nông.
* Luật pháp: ban hành bộ Quốc triều hình luật.
* Đối nội, đối ngoại:
- Đối nội: khoan hòa, gần gũi với dân.
- Đối ngoại: hòa hiếu với các nước láng giềng.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
-> Nhà Trần củng cố chế độ quân chủ trung ương tập quyền → Đại Việt
thời Trần phát triển, thịnh vượng.
2.3. Tìm hiểu Tình hình kinh tế
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình kinh tế thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm và giao nhiệm vụ, GV phát phiếu học tập cho HS hoàn thiện sơ đồ
câm:
1: Nêu những dẫn chứng để chứng minh nhà Trần chủ trương khuyến khích phát
triển nông nghiệp?
Những thành tựu của nông nghiệp nhà Trần?
2: Quan sát hình ảnh 16.4, 16.5 / 67, em có nhận xét gì về sản xuất thủ công nghiệp
thời Trần?
3: Sự xuất hiện thương cảng chứng tỏ điều gì?
4. Thông tin trong mục 16.6/ 67 gợi em suy nghĩ gì về tình hình kinh tế thời nhà
Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
Nội dung ghi bảng
3. Tình hình kinh tế
a. Nông nghiệp:
- Biện pháp: khai hoang, đắp đê, đào sông ngòi… Đặt chức quan chăm lo nông
nghiệp, thuỷ lợi.
- Thành tựu: cây trồng đa dạng, phong phú
b. Thủ công nghiệp:
- Xuất hiện nhiều làng nghề, phường nghề. Thăng Long là trung tâm sản xuất,
buôn bán lớn.
c. Thương nghiệp: phát triển mạnh
- Buôn bán với người nước ngoài ở các cửa biển: Vân Đồn, Hội Thống, Hội
Triều…
-> Kinh tế nhà Trần ngày càng phát triển, Đại Việt trở thành nước giàu mạnh,
phồn thịnh.
2.4. Tìm hiểu Tình hình xã hội
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình xã hội thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
GV phát phiếu học tập
1: Đọc thông tin mục 4/ 68, em hãy hoàn thành sơ đồ thể hiện các tầng lớp trong
XH thời Trần? Mỗi tầng lớp có đặc điểm gì? ( Tại sao địa chủ ngày càng đông?
Nông dân chia thành mấy bộ phận? Tầng lớp nào có địa vị thấp nhất trong XH? )
2. Hãy lí giải vì sao XH thời Trần phân hoá như vậy nhưng vẫn yên bình?
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
3. Thông tin tư liệu trong mục 16.7/ 68, theo quan điểm của Hưng Đạo Vương thì
những yếu tố nào sẽ giúp triều đình tạo sự ổn định và vững bền của một XH? Từ
đó em có suy nghĩm đánh giá gì về XH chúng ta hiện nay?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
- Theo quan điểm của Hưng Đạo Vương: Quốc gia hưng thịnh phải biết chăm lo
đời sống vật chất và tinh thần nhân dân, biết lấy dân làm gốc. Kế sách này cho đến
nay vẫn còn nguyên giá trị. Nhà nước ta hiện nay luôn quan tâm đến đời sống vật
chất, sức khoẻ của người dân. Mọi công dân đều được hưởng đời sống bình đẳng,
ấm no, tự do phát triển. Đây là “ khoa thư sức dân” mà Hưng Đạo Vương nêu ra.
Nội dung ghi bảng
4. Tình hình xã hội
* Các tầng lớp trong xã hội:
- Quý tộc: Vua, quan: nhiều đặc quyền, giữ chức vụ chủ chốt trong chính
quyền
- Nhân dân lao động: cày cấy ruộng đất công làng xã, hoặc lĩnh canh ruộng đất
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
của địa chủ.
- Thợ thủ công, thương nhân: số lượng ngày càng nhiều.
- Nông nô, nô tì: số lượng khá đông; cày cấy trong điền trang, phục dịch gia
đình quý tộc.
-> Nhà Trần quan tâm chăm lo đời sống nhân dân, lấy dân làm gốc cho sự
phát triển thịnh vượng.
2.5. Tìm hiểu Tình hình văn hoá
a. Mục tiêu:
- Trình bày được những nét chính về tình văn hóa thời Trần.
- Nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm và giao nhiệm vụ:
+ NV1: Giới thiệu những nét chính về tư tưởng tôn giáo thời Trần?Đọc thông tin
trong mục nhân vật lịch sử/ 68, nêu hiểu biết của em về vị phật hoàng Trần Nhân
Tông, phái thiền Trúc Lâm Yên Tử? Từ đó nêu nhận xét về tư tưởng thời Trần so
với thời Lý?
+ NV2: Giới thiệu một số thành tựu giáo dục thời Trần? Chia sẻ sự hiểu b iết của
em về một số vị Trạng Nguyên, Bảng Nhãn, Thám Hoa thời Trần ở quê hương em?
Những tấm gương ấy tác động ntn đến em?
+ NV 3: Về KHKT thời Trần đã đạt được những thành tựu tiêu biểu nào? Giới
thiệu một số thành tựu tiêu biểu đó? Em ấn tượng với thành tựu nào nhất? Vì sao?
+ NV 4: Nói về văn học thời Trần, em đã học những tác phẩm nào?Từ đó em khái
quát những thành tựu về văn học thời Trần ( nội dung, hình thức)? Trong thời kì
này còn xuất hiện những thành tựu kiến trúc, điêu khắc nào? Điều đó chứng tỏ
thành tựu VHNT thời Trần đã đạt đến trình độ ntn?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
Nội dung ghi bảng
5. Tình hình văn hóa
a. Tư tưởng, tôn giáo:
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến: tục thờ cúng tổ tiên, các anh hùng có công với
dân tộc.
+ Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo: được coi trọng
b. Giáo dục và KH- KT:
* Giáo dục:
+ Năm 1253, Quốc Tử Giám được mở rộng. Trường tư mở nhiều ở làng, xã
+ Các kì thi được tổ chức thường xuyên, quy củ.
* KHKT:
+ Sử học: Đại Việt Sử Kí ( Lê Văn Hưu), Việt Sử lược ( khuyết danh)…
+ Quân sự: Binh thư yếu lược ( Trần Quốc Tuấn)…
+ Y học: Sách cây thuốc Nam- Tuệ Tĩnh.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- Thiên văn học: Đặng Lộ, Trần Nguyên Đán.
c. Văn học nghệ thuật:
-Văn học:
+ Văn học chữ Hán: thể hiện lòng yêu nước, tự hào dân tộc, chống ngoại xâm…
+ Văn học chữ Nôm: phản ánh cuộc sống bình dân.
- Kiến trúc: Kiến trúc tôn giáo: tháp Phổ Minh, chùa Thái Lạc ( Hưng Yên)…
Các tác phẩm điêu khắc: tượng hổ trong lăng Trần Thủ Độ, chạm khắc gỗ…
- Nghệ thuật diễn xướng: múa rối, chèo, tuồng phổ biến, nhiều nhạc cụ: trống
cơm. Sáo, tiêu, đàn cầm..…
3. HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức của bài học vào việc làm bài tập cụ thể
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
Giáo viên giao bài tập cho HS
-NV1: Nêu những biểu hiện về sự củng cố chế độ phong kiến tập quyền dưới thời
nhà Trần?
- NV 2: GV giao cho HS hoàn thành phiếu học tập theo mẫu bảng/ 70/SGK:
STT
Lĩnh vực
1
Tư tưởng, tôn
giáo
2
Giáo dục, khoa
học
3
Văn học, nghệ
thuật
Nội dung tóm tắt
Danh nhân tiêu biểu
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS xác định yêu cầu của đề bài và suy nghĩ cá nhân, hoạt động nhóm để làm bài
tập
- GV hướng dẫn cho HS tìm hiểu đề và làm bài tập
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV yêu cầu HS trình bày sản phẩm của mình.
- HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV nhận xét bài làm của HS.
- BT 1/ 67:
STT
Lĩnh vực
Nội dung tóm tắt
Danh nhân tiêu biểu
1
Tư
tưởng,
tôn giáo
+ Nho giáo: được coi trọng; nhiều
người làm quan…
- Trần
Tông
Nhân
+ Phật giáo: được tôn sung: thiền phái
Trúc Lâm…
+ Đạo giáo: được tôn trọng.
2
Giáo dục,
Khoa
học, kĩ
thuật
+ Nhiều trường học: Trường công - Chu Văn An
( Quốc Tử Giám); Trường tư - Lê Văn Hưu
( Trường Huỳnh Cung)
- Trần Quốc Tuấn
+ Các kì thi được tổ chức thường
-Tuệ Tĩnh
xuyên, quy củ…
- Khoa học, kĩ thuật
+ Sử học: Đại Việt Sử Kí, Việt Sử
lược…
+ Quân sự: Binh thư yếu lược…
+ Y học: Sách cây thuốc Nam- Tuệ
Tĩnh.
3
Văn học, -Văn học:
Trần Quốc Tuấn
nghệ
+ Văn học chữ Hán: thể hiện long yêu - Trương Hán Siêu
thuật
nước, tự hào dân tộc, chống ngoại
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
xâm…
- Trần Quang Khải
+ Văn học chữ Nôm: phản ánh cuộc - Trần Nhân Tông…
sống bình dân.
- Kiến trúc: điêu khắc tinh xảo: Kinh
đô Thăng Long; lăng mộ vua Trần,
tháp Phổ Minh…
- Nghệ thuật diễn xướng: múa rối,
chèo, tuồng…
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Củng cố và mở rộng kiến thức nội dung của bài học cho HS
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: (GV giao bài tập)
Bài tập:
- NV 3: Bài tập 3/ 60, Em có nhận xét gì về những thành tựu văn hoá thời nhà
Trần? suy nghĩ của em về vai trò, nhiệm vụ của thế hệ sau trong việc bảo tồn, gìn
giữ và phát triển giá trị của các thành tựu văn hoá đó? ( giao HS về nhà thực hiện
hoạt động cá nhân và nộp bài trên Padlet)
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- GV hướng dẫn các em tìm hiểu yêu cầu của đề.
- HS đọc và xác định yêu cầu của bài tập.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV hướng dẫn các em cách nộp sản phẩm cho GV sau khi hoàn thành.
- HS làm bài tập ra giấy và nộp lại cho GV qua hệ thống CNTT mà GV hướng dẫn.
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét ý thức làm bài của HS, nhắc nhở những HS không nộp bài hoặc nộp bài
không đúng qui định (nếu có).
- HS lựa chọn các thành tựu văn hoá khác nhau nhưng cần đảm bảo được:
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
+ Tên thành tựu.
+ Lịch sử nguồn gốc: người xây dựng, sáng lập...
+ Giá trị của thành tựu
+ Dấu đấn còn lại với ngày nay
+ Vai trò, trách nhiệm của thế hệ trẻ hiện nay.
- Dặn dò HS những nội dung cần học ở nhà và chuẩn bị cho bài học sau.
-------------------------------------------------------------
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
NĂM HỌC: 2024- 2025
Ngày soạn: 14/02/2025
Tuần: 22,23
TIẾT 33+34+35: BÀI 16. CÔNG CUỘC XÂY DỰNG ĐẤT NƯỚC THỜI
TRẦN (1226 – 1400)
(Thời lượng thực hiện: 3 tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- Mô tả được sự thành lập nhà Trần.
- Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa,
tôn giáo thời Trần.
- Nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa.
2. Năng lực
a. Năng lực chung
Tự học và tự chủ: Biết chủ động tìm hiểu về nội dung bài học, tích cực thực hiện
các hoạt động do giáo viên tổ chức
b. Năng lực chuyên biệt
- Biết sưu tầm, khai thác tư liệu, kênh hình trong học tập lịch sử, rèn luyện năng
lực, tìm hiểu lịch sử.
- Biết trình bày, suy luận, phản biện, tranh luận về một vấn đề lịch sử, rèn luyện
năng lực nhận thức và tư duy lịch sử.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng cho học sinh tinh thần đấu tranh bất khuất chống áp bức bóc lột và
tinh thần sáng tạo trong xây dựng đất nước.
- Giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên và ý thức kế thừa truyền
thống dân tộc trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cho HS.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- SGK, SGV.
- Một số video, tranh ảnh liên quan đến nội dung bài học.
- Máy chiếu, máy tính
- Giấy A1 hoặc bảng phụ để HS làm việc nhóm.
- Phiếu học tập.
2. Chuẩn bị của học sinh
- Dụng cụ học tập, hoạt động nhóm.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Giúp HS
- Xác định được vấn đề chính của nội dung bài học.
-Thông qua nội dung bài học công cuộc xây dựng đất nước thời Trần, có những
sáng tạo trong cuộc sống xây dựng và bảo vệ đất nước ngày nay.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Trình chiếu hình ảnh 16.1/ 65, sơ đồ hình ảnh 17.1/ 71
- ? Hình ảnh 16.1 gợi em nghĩ tới triều đại nào trong lịch sử dân tộc ta? Quan sát
hình 17.1/71, hãy chia sẻ suy nghĩ của em về Nhà Trần ?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV: Hướng dẫn HS xem, phân tích hình ảnh và trả lời câu hỏi vào phiếu học tập.
HS: Quan sát, phân tích hình ảnh và ghi kết quả ra phiếu học tập.
B3: Báo cáo kết quả trao dổi và thảo luận
GV:
- Mời một vài HS lên trình bày sản phẩm.
- Hướng dẫn HS báo cáo (nếu các em còn gặp khó khăn).
HS:
- HS báo cáo sản phẩm cá nhân – chia sẻ suy nghĩ của mình.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS còn lại theo dõi, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn (nếu cần).
B4: Đánh giá kết quả và dẫn dắt vào nội dung bài mới
- Nhận xét (hoạt động của HS và sản phẩm), chốt kiến thức, chuyển dẫn vào hoạt
động hình thành kiến thức mới: Nhà Trần đi vào lịch sử dân tộc với Hào khí Đông
A cuồn cuộn thác lũ, quét sạch quân xâm lược Mông Nguyên. Với sự thành công
của một vương triều chủ động xây dựng nội lực kiến thiết triều đình, quốc gia, xã
tắc. Sử ghi đây là vương triều lớn mạnh nhất trong lịch sử dân tộc Việt Nam thời
phong kiến. Vậy Nhà Trần đã xây dựng đất nước ntn?
- Viết tên bài, nêu mục tiêu chung của bài và dẫn vào HĐ tiếp theo.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
2.1. Tìm hiểu sự thành lập nhà Trần
( Lồng ghép ANQP: Bối cảnh nhà Lý: Đến cuối thế kỉ thứ XII, nhà Lý dần rơi vào
suy yếu, thù trong, giặc ngoài. Giặc ngoại xâm phương Bắc rình rập để xâm lược.
- Trong nước, nhà Trần lúc này đang là dòng tộc có thế lực nhất, đứng đầu là thái
sư Trần Thủ Độ.Vua Lý Huệ Tông lúc này phải dựa vào nhà Trần để giữ ngai
vàng
Mọi việc trong triều đều do Trần Thủ Độ quyết định.
- Vua Lý Huệ Tông không có con trai truyền ngôi cho con gái là công chúa Lý
Chiêu Hoàng lên ngôi khi mới 7 tuổi Trần Thủ Độ nhân cơ hội đấy ép Lý Chiêu
Hoàng lấy cháu trai mình là Trần Cảnh. Đến đầu năm 1226, Lý Chiêu Hoàng
nhường ngôi cho chồng. Nhà Trần chính thức được thành lập)
a. Mục tiêu: Giúp HS nêu được
- Mô tả được sự thành lập nhà Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
Đọc thông tin, tư liệu trong mục 1 và quan sát hình ảnh 16.1/ 65, hãy cho biết:
1. Nhà Trần thành lập trong hoàn cảnh nào?
2. Dựa vào thông tin trong hình ảnh 16.1/ 65, em chia sẻ những hiểu biết của em về
xuất thân dòng họ Trần?
3. Em có suy nghĩ gì về việc Nhà Trần lên thay nhà Lý trong thời điểm bấy giờ?
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
4. Đọc thông tin về nhân vật lịch sử / 65, em chia sẻ những hiểu biết của em về
Trần Thủ Độ? Theo em, ông có vai trò gì đối với sự thành lập nhà Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV hướng dẫn, gợi ý cho HS trả lời
HS:
- Quan sát ngữ liệu trong SGK để trả lời câu hỏi.
- Suy nghĩ cá nhân để lấy đưa ra ý kiến, chia sẻ.
B3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV yêu cầu HS trả lời.
HS trả lời câu hỏi của GV.
Nhà Trần cầm quyền trong 174 năm với 12 đời vua:
1. Trần Cảnh
2. Trần Thánh Tông
3. Trần Nhân Tông
4. Trần Anh Tông
5. Trần Minh Tông
6. Trần Hiến Tông
7. Trần Dụ Tông
8. Trần Nghệ Tông
9. Trần Duệ Tông
10.Trần Phế Đế
11.Trần Thuận Tông
12.Trần Thiếu Đế
Bước 4: Đánh giá kết quả
Nhận xét câu trả lời của HS và và chốt kiến thức:
- Cuối TK XII, nhà Lý suy yếu, Nhà Trần lên thay thế là tất yếu của lịch sử. Dòng
họ Trần ở Nam Định lớn mạnh và phát triển cho đến ngày nay. Nay ở Nam Định
nổi tiếng với lễ hội Khai ấn Đền Trần hằng năm. Lễ hội mang đậm giá trị truyền
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
thống văn hoá giáo dục lịch sử sâu sắc. Đồng thời thể hiện đạo lí “ uống nước nhớ
nguồn” của nhân dân ta.
Nội dung ghi bảng
1. Sự thành lập nhà Trần
- Cuối thế kỉ XII, Nhà Lý suy yếu, nên phải dựa vào thế lực họ Trần để duy trì
quyền lực.
- Đầu năm 1226, theo sự sắp xếp của Trần Thủ Độ, Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi
cho chồng là Trần Cảnh, kết thúc 216 năm tồn tại của nhà Lý.
→ Thời đại nhà Trần bắt đầu.
2.2 Tìm hiểu tình hình chính trị.
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm: 3 nhóm và giao nhiệm vụ: Đọc thông tin mục 2/ 66, hãy cho biết:
1. Sau khi lên nắm quyền, nhà Trần đã xây dựng bộ máy nhà nước ntn? Đọc thông
tin văn bản mục 16.2/ 66, giúp em hiểu gì về tính quy củ trong hệ thống quan lại
thời Trần? Có gì độc đáo so với triều đại nhà Lý?
2. Về quân đôi, nhà Trần thi hành chính sách gì? Em hiểu gì về chính sách này của
nhà Trần? Quan sát hình ảnh khắc trên thạp gốm- hình 16.3/ 66, em có nhận xét gì
về sức mạnh quân sự thời Trần?
3. Nhà Trần thực hiện chính sách đối nội, đối ngoại ra sao? Thông tin SGK cho em
nhận xét gì về kỉ cương, phép nước của nhà Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm trả lời câu hỏi ra phiếu học tập. Trong
thời gian 5 phút.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- Yêu cầu HS trưng bày sản phẩm theo kĩ thuật phòng tranh,
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Trưng bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
- Chốt kiến thức trên máy chiếu bằng sơ đồ.
Nội dung ghi bảng
2. Tình hình chính trị
* Chế độ chính trị: Quân chủ trung ương tập quyền.
* Xây dựng bộ máy nhà nước:
- Ở trung ương: Vua- Thái thượng hoàng, các quan đại thần,
quan văn- quan võ
- Ở địa phương: Cả nước chia làm 12 lộ, phủ, huyện (châu), xã.
-> Tổ chức bộ máy chính quyền các cấp quy củ, hoàn thiện hơn thời Lý.
* Quân đội: chia 2 bộ phận:
- Quân triều đình( cấm quân): bảo vệ vua, kinh thành.
- Quân địa phương: quân ở các lộ, phủ
- Chính sách : ngụ binh ư nông.
* Luật pháp: ban hành bộ Quốc triều hình luật.
* Đối nội, đối ngoại:
- Đối nội: khoan hòa, gần gũi với dân.
- Đối ngoại: hòa hiếu với các nước láng giềng.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
-> Nhà Trần củng cố chế độ quân chủ trung ương tập quyền → Đại Việt
thời Trần phát triển, thịnh vượng.
2.3. Tìm hiểu Tình hình kinh tế
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình kinh tế thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm và giao nhiệm vụ, GV phát phiếu học tập cho HS hoàn thiện sơ đồ
câm:
1: Nêu những dẫn chứng để chứng minh nhà Trần chủ trương khuyến khích phát
triển nông nghiệp?
Những thành tựu của nông nghiệp nhà Trần?
2: Quan sát hình ảnh 16.4, 16.5 / 67, em có nhận xét gì về sản xuất thủ công nghiệp
thời Trần?
3: Sự xuất hiện thương cảng chứng tỏ điều gì?
4. Thông tin trong mục 16.6/ 67 gợi em suy nghĩ gì về tình hình kinh tế thời nhà
Trần?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
Nội dung ghi bảng
3. Tình hình kinh tế
a. Nông nghiệp:
- Biện pháp: khai hoang, đắp đê, đào sông ngòi… Đặt chức quan chăm lo nông
nghiệp, thuỷ lợi.
- Thành tựu: cây trồng đa dạng, phong phú
b. Thủ công nghiệp:
- Xuất hiện nhiều làng nghề, phường nghề. Thăng Long là trung tâm sản xuất,
buôn bán lớn.
c. Thương nghiệp: phát triển mạnh
- Buôn bán với người nước ngoài ở các cửa biển: Vân Đồn, Hội Thống, Hội
Triều…
-> Kinh tế nhà Trần ngày càng phát triển, Đại Việt trở thành nước giàu mạnh,
phồn thịnh.
2.4. Tìm hiểu Tình hình xã hội
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình xã hội thời Trần.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
GV phát phiếu học tập
1: Đọc thông tin mục 4/ 68, em hãy hoàn thành sơ đồ thể hiện các tầng lớp trong
XH thời Trần? Mỗi tầng lớp có đặc điểm gì? ( Tại sao địa chủ ngày càng đông?
Nông dân chia thành mấy bộ phận? Tầng lớp nào có địa vị thấp nhất trong XH? )
2. Hãy lí giải vì sao XH thời Trần phân hoá như vậy nhưng vẫn yên bình?
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
3. Thông tin tư liệu trong mục 16.7/ 68, theo quan điểm của Hưng Đạo Vương thì
những yếu tố nào sẽ giúp triều đình tạo sự ổn định và vững bền của một XH? Từ
đó em có suy nghĩm đánh giá gì về XH chúng ta hiện nay?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
- Theo quan điểm của Hưng Đạo Vương: Quốc gia hưng thịnh phải biết chăm lo
đời sống vật chất và tinh thần nhân dân, biết lấy dân làm gốc. Kế sách này cho đến
nay vẫn còn nguyên giá trị. Nhà nước ta hiện nay luôn quan tâm đến đời sống vật
chất, sức khoẻ của người dân. Mọi công dân đều được hưởng đời sống bình đẳng,
ấm no, tự do phát triển. Đây là “ khoa thư sức dân” mà Hưng Đạo Vương nêu ra.
Nội dung ghi bảng
4. Tình hình xã hội
* Các tầng lớp trong xã hội:
- Quý tộc: Vua, quan: nhiều đặc quyền, giữ chức vụ chủ chốt trong chính
quyền
- Nhân dân lao động: cày cấy ruộng đất công làng xã, hoặc lĩnh canh ruộng đất
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
của địa chủ.
- Thợ thủ công, thương nhân: số lượng ngày càng nhiều.
- Nông nô, nô tì: số lượng khá đông; cày cấy trong điền trang, phục dịch gia
đình quý tộc.
-> Nhà Trần quan tâm chăm lo đời sống nhân dân, lấy dân làm gốc cho sự
phát triển thịnh vượng.
2.5. Tìm hiểu Tình hình văn hoá
a. Mục tiêu:
- Trình bày được những nét chính về tình văn hóa thời Trần.
- Nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- Chia nhóm và giao nhiệm vụ:
+ NV1: Giới thiệu những nét chính về tư tưởng tôn giáo thời Trần?Đọc thông tin
trong mục nhân vật lịch sử/ 68, nêu hiểu biết của em về vị phật hoàng Trần Nhân
Tông, phái thiền Trúc Lâm Yên Tử? Từ đó nêu nhận xét về tư tưởng thời Trần so
với thời Lý?
+ NV2: Giới thiệu một số thành tựu giáo dục thời Trần? Chia sẻ sự hiểu b iết của
em về một số vị Trạng Nguyên, Bảng Nhãn, Thám Hoa thời Trần ở quê hương em?
Những tấm gương ấy tác động ntn đến em?
+ NV 3: Về KHKT thời Trần đã đạt được những thành tựu tiêu biểu nào? Giới
thiệu một số thành tựu tiêu biểu đó? Em ấn tượng với thành tựu nào nhất? Vì sao?
+ NV 4: Nói về văn học thời Trần, em đã học những tác phẩm nào?Từ đó em khái
quát những thành tựu về văn học thời Trần ( nội dung, hình thức)? Trong thời kì
này còn xuất hiện những thành tựu kiến trúc, điêu khắc nào? Điều đó chứng tỏ
thành tựu VHNT thời Trần đã đạt đến trình độ ntn?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân và thảo luận luận nhóm.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
GV hướng dẫn, hỗ trợ các em thảo luận nhóm (nếu cần).
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV:
- Yêu cầu HS trả lời, yêu cầu đại diện nhóm trình bày.
- Hướng dẫn HS trình bày, nhận xét (nếu cần).
HS:
- Trả lời câu hỏi của GV.
- Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm.
- HS các nhóm còn lại quan sát, theo dõi nhóm bạn trình bày và bổ sung cho nhóm
bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét về thái độ học tập & sản phẩm học tập của HS.
Nội dung ghi bảng
5. Tình hình văn hóa
a. Tư tưởng, tôn giáo:
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến: tục thờ cúng tổ tiên, các anh hùng có công với
dân tộc.
+ Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo: được coi trọng
b. Giáo dục và KH- KT:
* Giáo dục:
+ Năm 1253, Quốc Tử Giám được mở rộng. Trường tư mở nhiều ở làng, xã
+ Các kì thi được tổ chức thường xuyên, quy củ.
* KHKT:
+ Sử học: Đại Việt Sử Kí ( Lê Văn Hưu), Việt Sử lược ( khuyết danh)…
+ Quân sự: Binh thư yếu lược ( Trần Quốc Tuấn)…
+ Y học: Sách cây thuốc Nam- Tuệ Tĩnh.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- Thiên văn học: Đặng Lộ, Trần Nguyên Đán.
c. Văn học nghệ thuật:
-Văn học:
+ Văn học chữ Hán: thể hiện lòng yêu nước, tự hào dân tộc, chống ngoại xâm…
+ Văn học chữ Nôm: phản ánh cuộc sống bình dân.
- Kiến trúc: Kiến trúc tôn giáo: tháp Phổ Minh, chùa Thái Lạc ( Hưng Yên)…
Các tác phẩm điêu khắc: tượng hổ trong lăng Trần Thủ Độ, chạm khắc gỗ…
- Nghệ thuật diễn xướng: múa rối, chèo, tuồng phổ biến, nhiều nhạc cụ: trống
cơm. Sáo, tiêu, đàn cầm..…
3. HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức của bài học vào việc làm bài tập cụ thể
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
Giáo viên giao bài tập cho HS
-NV1: Nêu những biểu hiện về sự củng cố chế độ phong kiến tập quyền dưới thời
nhà Trần?
- NV 2: GV giao cho HS hoàn thành phiếu học tập theo mẫu bảng/ 70/SGK:
STT
Lĩnh vực
1
Tư tưởng, tôn
giáo
2
Giáo dục, khoa
học
3
Văn học, nghệ
thuật
Nội dung tóm tắt
Danh nhân tiêu biểu
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
- HS xác định yêu cầu của đề bài và suy nghĩ cá nhân, hoạt động nhóm để làm bài
tập
- GV hướng dẫn cho HS tìm hiểu đề và làm bài tập
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV yêu cầu HS trình bày sản phẩm của mình.
- HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần).
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV nhận xét bài làm của HS.
- BT 1/ 67:
STT
Lĩnh vực
Nội dung tóm tắt
Danh nhân tiêu biểu
1
Tư
tưởng,
tôn giáo
+ Nho giáo: được coi trọng; nhiều
người làm quan…
- Trần
Tông
Nhân
+ Phật giáo: được tôn sung: thiền phái
Trúc Lâm…
+ Đạo giáo: được tôn trọng.
2
Giáo dục,
Khoa
học, kĩ
thuật
+ Nhiều trường học: Trường công - Chu Văn An
( Quốc Tử Giám); Trường tư - Lê Văn Hưu
( Trường Huỳnh Cung)
- Trần Quốc Tuấn
+ Các kì thi được tổ chức thường
-Tuệ Tĩnh
xuyên, quy củ…
- Khoa học, kĩ thuật
+ Sử học: Đại Việt Sử Kí, Việt Sử
lược…
+ Quân sự: Binh thư yếu lược…
+ Y học: Sách cây thuốc Nam- Tuệ
Tĩnh.
3
Văn học, -Văn học:
Trần Quốc Tuấn
nghệ
+ Văn học chữ Hán: thể hiện long yêu - Trương Hán Siêu
thuật
nước, tự hào dân tộc, chống ngoại
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
xâm…
- Trần Quang Khải
+ Văn học chữ Nôm: phản ánh cuộc - Trần Nhân Tông…
sống bình dân.
- Kiến trúc: điêu khắc tinh xảo: Kinh
đô Thăng Long; lăng mộ vua Trần,
tháp Phổ Minh…
- Nghệ thuật diễn xướng: múa rối,
chèo, tuồng…
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Củng cố và mở rộng kiến thức nội dung của bài học cho HS
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: (GV giao bài tập)
Bài tập:
- NV 3: Bài tập 3/ 60, Em có nhận xét gì về những thành tựu văn hoá thời nhà
Trần? suy nghĩ của em về vai trò, nhiệm vụ của thế hệ sau trong việc bảo tồn, gìn
giữ và phát triển giá trị của các thành tựu văn hoá đó? ( giao HS về nhà thực hiện
hoạt động cá nhân và nộp bài trên Padlet)
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- GV hướng dẫn các em tìm hiểu yêu cầu của đề.
- HS đọc và xác định yêu cầu của bài tập.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV hướng dẫn các em cách nộp sản phẩm cho GV sau khi hoàn thành.
- HS làm bài tập ra giấy và nộp lại cho GV qua hệ thống CNTT mà GV hướng dẫn.
Bước 4: Đánh giá kết quả
- Nhận xét ý thức làm bài của HS, nhắc nhở những HS không nộp bài hoặc nộp bài
không đúng qui định (nếu có).
- HS lựa chọn các thành tựu văn hoá khác nhau nhưng cần đảm bảo được:
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 7
NĂM HỌC: 2024- 2025
+ Tên thành tựu.
+ Lịch sử nguồn gốc: người xây dựng, sáng lập...
+ Giá trị của thành tựu
+ Dấu đấn còn lại với ngày nay
+ Vai trò, trách nhiệm của thế hệ trẻ hiện nay.
- Dặn dò HS những nội dung cần học ở nhà và chuẩn bị cho bài học sau.
-------------------------------------------------------------
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng
Tổ: KHXH
Trường THCS Hàm Trí
 








Các ý kiến mới nhất