Tuần 23 (Tiết 82)
Phân môn Đọc – hiểu văn bản
TRÀNG GIANG
Huy Cận
A. MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:
Giúp học sinh:
Cảm nhận được nỗi buồn cô đơn trước vũ trụ rộng lớn, nỗi sầu nhân thế, niềm khao khát hòa nhập với cuộc đời và tình cảm đối với quê hương đất nước của tác giả.
Thấy được màu sắc cổ điển trong một bài thơ mới.
B. PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN:
SGK Ngữ Văn 11 - chuẩn (tập 2)
SGV Ngữ Văn 11-chuẩn (tập 2)
Thiết kế bài soạn Ngữ Văn 11
Một số sách tham khảo chuyên ngành
Giáo án điện tử
C. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số:
Kiểm tra bài cũ:
Giới thiệu bài mới:
Hoài Thanh – nhà phê bình văn học xuất sắc nhất của văn học Việt Nam hiện đại – đã từng viết rằng: “Ta thoát lên tiên cùng Thế Lữ, ta phiêu lưu trong trường tình cùng Lưu Trọng Lư, ta điên cuồng với Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, ta đắm say cùng Xuân Diệu. Nhưng động tiên đã khép, tình yêu không bền, điên cuồng rồi tỉnh, say đắm vẫn bơ vơ. Ta ngơ ngẩn buồn trở về hồn ta cùng Huy Cận.” Với lời nhận xét này, Hoài Thanh đã khái quát được phong cách thơ độc đáo của từng tác giả trong phong trào Thơ mới giai đoạn 1930 – 1945. Ở đó, mỗi nhà thơ sẽ mang đến cho thi đàn văn học Việt Nam một “cái tôi” trữ tình với những giọng điệu riêng không hòa lẫn vào nhau. Nếu như tiết vừa rồi, các em đã được tiếp cận với “cái tôi” nồng nàn, tha thiết, rạo rực với những khát khao sống “vội vàng”, cuống quýt của Xuân Diệu qua bài thơ Vội vàng, thì hôm nay, cô sẽ giới thiệu với các em một “cái tôi” cũng không kém phần thiết tha, sâu lắng nhưng lại mang một giọng điệu trầm buồn của một nhà thơ mang “một nỗi buồn thế hệ” – đó chính là Huy Cận qua bài thơ Tràng giang.
Nội dung bài giảng:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS
NỘI DUNG CẦN ĐẠT

Hoạt động 1: Tìm hiểu khái quát về tác giả Huy Cận
GV: Qua việc tìm hiểu SGK, em hãy phát biểu đôi nét về nhà thơ Huy Cận?
HS: Dựa vào SGK trả lời câu hỏi của GV hoặc tiến hành thảo luận theo hướng dẫn của GV.












GV: Hãy cho biết Huy Cận có những sáng tác nào nổi bật?
HS: Dựa vào SGK trả lời câu hỏi của GV.







GV: Theo em, đặc điểm nào là nổi bật nhất trong thơ Huy Cận?
HS: Dựa vào SGK và sự hiểu biết của bản thân, trả lời câu hỏi của GV.
Hoạt động 2: Tìm hiểu khái quát về tác phẩm “Tràng giang”.
GV: Nêu hoàn cảnh sáng tác - xuất xứ, phân tích ý nghĩa nhan đề, chủ đềvà chia bố cục của bài thơ.
HS: Dựa vào SGK trả lời câu hỏi của GV hoặc tiến hành thảo luận theo hướng dẫn của GV.
Giảng thêm: Tại sao Huy Cận lại không đặt tên bài thơ là Trường giang?
Trả lời: Nhà thơ dùngtràng giang chứ không phải là trường giang, mặc dù cả hai từ đều có chung một nghĩa. Vì tràng giang gợi lên hình ảnh một con sông không những dài mà còn rộng mênh mông đến vô tận.Cách điệp vần ang làm cho từ tràng giang có dư âm vang xa, trầm buồn, tạo âm hưởng chung cho cả bài thơ.














Hoạt động 3: Tìm hiểu khổ thơ 1
GV:
- Cho biết những hình ảnh nào được nhắc đến trong khổ thơ đầu?Những hình ảnh đó có gì đặc biệt?
- Tác dụng của các từ láy: điệp điệp, song song?
- Nghệ thuật đặc sắc trong khổ 1 là gì?
HS: Dựa vào SGK trả lời câu hỏi của GV hoặc tiến hành thảo luận theo hướng dẫn của GV.



















Hoạt động 4: Tìm hiểu khổ thơ 2
GV:
- Cảnh sắc thiên nhiên ở khổ thơ này có gì đặc biệt?
- Giá trị của những từ láy: lơ thơ, đìu hiu, chót vót?
- Nhận xét về việc dùng từ “sâu” trong khổ thơ?
HS:Dựa vào SGK trả lời câu hỏi của GV hoặc tiến hành thảo luận theo hướng dẫn của GV.

















Hoạt động 5: Tìm hiểu khổ thơ 3
GV:
- Thiên nhiên ở khổ thơ này