BÀI DẠY STEM
BÀI 24: CHẾ ĐỘ ĂN UỐNG CÂN BẰNG
Số tiết: 3 – Tiết 2/3
Ngày thực hiện: ..................................................................
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Năng lực đặc thù
 Nhận xét được bữa ăn cân bằng, lành mạnh dựa vào Tháp dinh dưỡng trẻ em.
 Đề xuất được ý tưởng và phác thảo mô hình bữa ăn cân bằng.
 Phối hợp được các kĩ năng quan sát, đo, cắt, dán, vẽ trong phạm vi an toàn.
2. Năng lực chung
 Tự chủ và tự học: Chủ động đọc tiêu chí, lựa chọn vật liệu và hoàn thành phần việc được giao.
 Giao tiếp và hợp tác: Biết phân công nhiệm vụ, thống nhất ý tưởng, trao đổi và trình bày trước
lớp.
 Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Biết lựa chọn, điều chỉnh ý tưởng để sản phẩm đáp ứng các tiêu
chí đặt ra.
3. Phẩm chất
 Chăm chỉ: Tích cực tham gia phác thảo và hoàn thiện nhiệm vụ.
 Trách nhiệm: Sử dụng dụng cụ an toàn, tiết kiệm vật liệu, giữ vệ sinh trong quá trình học tập.
4. Tích hợp STEM
 Khoa học (S): Vận dụng kiến thức về các nhóm thực phẩm và chế độ ăn uống cân bằng.
 Công nghệ (T): Lựa chọn vật liệu, dụng cụ phù hợp để tạo mô hình.
 Kĩ thuật (E): Thiết kế, phác thảo và điều chỉnh mô hình bữa ăn cân bằng.
 Toán học (M): Quan sát, phân loại, ước lượng số lượng/tỉ lệ tương đối của các nhóm thực phẩm.
 Mĩ thuật: Lựa chọn màu sắc, bố cục, hình dạng để mô hình rõ ràng, hài hòa và đẹp mắt.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1. Giáo viên
 Tháp dinh dưỡng trẻ em.
 Một số hình ảnh/mẫu mô hình bữa ăn cân bằng.
 Phiếu thiết kế.
 Giấy A4, giấy màu.
 Kéo, hồ dán, bút màu.
 Một số vật liệu tái sử dụng sạch, an toàn.
2. Học sinh
 SGK.
 Thước, kéo, bút màu.
 Giấy màu và các vật liệu nhóm đã chuẩn bị.
 Phiếu thiết kế theo hướng dẫn của giáo viên.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
1. KHỞI ĐỘNG – XÁC ĐỊNH VẤN ĐỀ (4 phút)
Mục tiêu
 Gợi hứng thú học tập.
 Ôn lại kiến thức về các nhóm thực phẩm.
Xác định được vấn đề STEM cần giải quyết: Thiết kế mô
- HS tham gia trò chơi theo đội.
hình một bữa ăn chính cân bằng, phù hợp với trẻ em và
điều kiện gia đình.
GV tổ chức trò chơi “Kể nhanh món ăn”. Chia lớp thành 2
đội. Trong thời gian 1 phút, mỗi đội lần lượt viết tên những
món ăn quen thuộc lên bảng.
- GV yêu cầu HS quan sát các món ăn vừa được liệt kê và
đặt câu hỏi: “Có phải cứ có nhiều món ăn thì chắc chắn - HS quan sát, suy nghĩ và trả lời.
tạo thành một bữa ăn cân bằng hay không?”
- HS nêu ý kiến: Cần xem món ăn thuộc
- GV gợi ý: “Để biết bữa ăn có cân bằng hay không, chúng
nhóm thực phẩm nào, có đa dạng không, có
ta cần xem xét những điều gì?”
phù hợp với một bữa ăn hay không.

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
- GV nhận xét, dẫn dắt: “Hôm nay chúng ta sẽ trở thành
những nhà thiết kế để xây dựng mô hình một bữa ăn cân
- HS lắng nghe, xác định nhiệm vụ học tập.
bằng.”
- GV nêu nhiệm vụ STEM: “Hãy thiết kế và phác thảo mô
hình một bữa ăn chính cân bằng, phù hợp với trẻ em và điều
- HS xác định vấn đề cần giải quyết: Thiết
kiện gia đình.”
kế mô hình bữa ăn cân bằng.
Dự kiến sản phẩm: HS xác định được nhiệm vụ thiết kế mô
hình bữa ăn cân bằng.
2. KHÁM PHÁ – NGHIÊN CỨU KIẾN THỨC NỀN (10
phút)
Mục tiêu
 Đọc và khai thác được thông tin từ Tháp dinh dưỡng
trẻ em.
- HS quan sát Tháp dinh dưỡng.
 Xác định được các nhóm thực phẩm cần có trong
bữa ăn.
 Hình thành các tiêu chí cơ bản cho sản phẩm STEM.
Cách tiến hành
- GV treo/chiếu Tháp dinh dưỡng trẻ em.
- HS đọc thông tin và trả lời theo hiểu biết:
- GV yêu cầu HS đọc các tầng của Tháp dinh dưỡng từ dưới cần ăn đa dạng ngũ cốc, rau, quả; ăn phù
lên và trả lời: “Nhóm thực phẩm nào cần được chú ý trong hợp các thực phẩm giàu đạm, sữa; hạn chế
chế độ ăn uống hằng ngày?”
thực phẩm chứa nhiều dầu mỡ, muối và
đường.
- HS thảo luận và nêu tiêu chí: Có đủ các
- GV đặt câu hỏi STEM: “Muốn mô hình bữa ăn vừa đẹp
nhóm thực phẩm; món ăn phù hợp; bố cục
mắt vừa thể hiện đúng kiến thức khoa học, nhóm cần
rõ ràng; vật liệu an toàn; sản phẩm đẹp và
dựa vào những tiêu chí nào?”
dễ hiểu.
- GV giải thích: Sản phẩm STEM không chỉ cần đẹp mà
- HS lắng nghe và ghi nhớ yêu cầu.
phải thể hiện kiến thức khoa học.
- GV hướng dẫn HS vận dụng Toán học để quan sát, phân
- HS xác định vị trí, số lượng tương đối của
loại và ước lượng số lượng/tỉ lệ tương đối của các nhóm
từng nhóm thực phẩm trên bản thiết kế.
thực phẩm trong mô hình.
- GV hướng dẫn vận dụng Mĩ thuật: lựa chọn màu sắc, kích
- HS trao đổi cách trình bày mô hình.
thước, bố cục để các món ăn dễ nhận biết.
- GV yêu cầu HS đọc và ghi các tiêu chí vào Phiếu thiết kế. - HS ghi tiêu chí vào Phiếu thiết kế.
- GV công bố 5 tiêu chí sản phẩm: 1. Thể hiện các nhóm
thực phẩm phù hợp. 2. Món ăn phù hợp với một bữa chính. - HS đọc lại 5 tiêu chí và đặt câu hỏi nếu
3. Vật liệu an toàn, tiết kiệm. 4. Mô hình rõ ràng, thẩm mĩ. chưa rõ.
5. Nhóm giải thích được lí do lựa chọn món ăn.
TIÊU CHÍ SẢN PHẨM STEM
Tiêu chí
Yêu cầu
1
Có các nhóm thực phẩm phù hợp với bữa ăn cân bằng.
2
Món ăn phù hợp với một bữa chính của trẻ em.
3
Vật liệu sử dụng an toàn, tiết kiệm, có thể tái sử dụng.
4
Mô hình rõ ràng, sạch đẹp, bố cục hợp lí.
5
Nhóm giải thích được lí do lựa chọn và biết điều chỉnh khi cần.
Dự kiến sản phẩm: HS xác định được kiến thức nền và tiêu chí thiết kế.
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
3. LUYỆN TẬP – ĐỀ XUẤT VÀ LỰA CHỌN GIẢI PHÁP (16
phút)

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
- HS về nhóm theo phân công.

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
Mục tiêu
 Đề xuất được nhiều ý tưởng về bữa ăn.
 Lựa chọn được phương án phù hợp.
 Phác thảo được mô hình bữa ăn cân bằng.
 Biết trao đổi, nhận xét và điều chỉnh ý tưởng.
Cách tiến hành GV chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm khoảng 4
HS.
- GV yêu cầu mỗi thành viên đưa ra một ý tưởng về bữa ăn. Gợi ý:
món chính, món rau, món giàu đạm, món tráng miệng/nước uống.
- GV nhắc HS khi đề xuất món ăn cần dựa vào kiến thức về chế độ
ăn cân bằng, không chỉ lựa chọn theo sở thích cá nhân.
- GV yêu cầu các nhóm so sánh các phương án theo tiêu chí đã
thống nhất.
- GV hỏi: “Phương án nào có các nhóm thực phẩm đa dạng hơn?
Phương án nào dễ thực hiện bằng vật liệu nhóm có?”
- GV yêu cầu nhóm thống nhất phương án thiết kế.

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

- Từng HS lần lượt nêu ý tưởng của
mình.
- HS lắng nghe, giải thích lí do lựa
chọn món ăn.
- HS thảo luận, so sánh các phương
án.
- HS phân tích và lựa chọn phương
án phù hợp.
- HS biểu quyết/thống nhất phương
án chung.
- HS nhận phiếu.

- GV phát Phiếu thiết kế mô hình bữa ăn cân bằng.
- GV hướng dẫn HS phác thảo: tên bữa ăn, tên món, vị trí từng món,
- HS tiến hành phác thảo.
vật liệu dự kiến và người thực hiện.
- GV nhắc HS phân công nhiệm vụ trong nhóm: người vẽ, người
- HS phân công nhiệm vụ cụ thể cho
ghi, người chuẩn bị vật liệu, người kiểm tra tiêu chí, người trình
từng thành viên.
bày.
- HS thực hiện nhiệm vụ theo phân
- GV quan sát, hỗ trợ các nhóm gặp khó khăn.
công.
- GV đặt câu hỏi gợi mở: “Mô hình đã có rau hoặc quả chưa?” - HS kiểm tra lại bản thiết kế.
- GV hỏi tiếp: “Các món ăn có quá tập trung vào món chiên,
- HS rà soát, nhận xét và điều chỉnh
nhiều dầu mỡ hoặc nhiều đường không?”
nếu cần.
- GV hỏi: “Bữa ăn này có phù hợp với điều kiện gia đình và có - HS đối chiếu với điều kiện thực tế
thể làm bằng vật liệu nhóm chuẩn bị không?”
và điều chỉnh.
- HS ghi lại nội dung điều chỉnh và
- GV yêu cầu các nhóm ghi rõ lí do điều chỉnh vào phiếu thiết kế.
lí do.
- GV mời 2–3 nhóm trình bày bản phác thảo.
- Đại diện nhóm trình bày ý tưởng.
- GV yêu cầu các nhóm còn lại nhận xét theo 3 tiêu chí: “Đủ nhóm - HS nhận xét sản phẩm của nhóm
– Phù hợp – Rõ đẹp”.
bạn bằng lời nói cụ thể, lịch sự.
- GV nhận xét, bổ sung và nhấn mạnh: “Một bản thiết kế tốt cần vừa
- HS lắng nghe và tiếp thu góp ý.
đúng kiến thức, vừa có cách thực hiện khả thi.”
- GV yêu cầu các nhóm hoàn thiện bản thiết kế để sử dụng ở tiết
- HS hoàn thiện Phiếu thiết kế.
sau.
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
4. VẬN DỤNG – CHUẨN BỊ CHẾ TẠO SẢN PHẨM (5 phút)
Mục tiêu
 Xác định được vật liệu và nhiệm vụ cần chuẩn bị cho tiết học
- HS kiểm tra bản thiết kế và lập
tiếp theo.
danh sách vật liệu.
Hình thành ý thức sử dụng vật liệu tiết kiệm, an toàn và giữ vệ sinh.
GV yêu cầu các nhóm dựa vào bản thiết kế để lập danh sách vật
liệu cần chuẩn bị cho tiết 3.
- GV khuyến khích sử dụng các vật liệu tái sử dụng sạch, dễ kiếm,
- HS lựa chọn vật liệu phù hợp.
an toàn như bìa giấy, giấy màu, hộp giấy sạch...
- GV nhắc HS không mang đến lớp các vật sắc nhọn hoặc vật liệu - HS ghi nhớ và thực hiện đúng yêu
không an toàn.
cầu an toàn.

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
- GV yêu cầu nhóm phân công người chuẩn bị từng loại vật liệu.
- HS phân công nhiệm vụ.
- GV nhắc các nhóm giữ lại Phiếu thiết kế để sử dụng trong tiết 3. - HS cất giữ Phiếu thiết kế.
- GV nhận xét tinh thần học tập, hợp tác của các nhóm và chuyển
- HS lắng nghe và ghi nhớ nhiệm
sang nhiệm vụ của tiết sau.
vụ.
IV. SẢN PHẨM VÀ ĐÁNH GIÁ
1. Sản phẩm học tập
 Phiếu thiết kế mô hình bữa ăn cân bằng.
 Bản phác thảo mô hình.
 Danh sách vật liệu và sự phân công nhiệm vụ.
 Ý tưởng điều chỉnh sản phẩm sau khi nhận phản hồi.
2. Đánh giá
Nội dung đánh giá
Biểu hiện cần đạt
Kiến thức
Nhận xét được bữa ăn dựa vào Tháp dinh dưỡng trẻ em.
Thiết kế
Đề xuất và phác thảo được mô hình bữa ăn cân bằng.
Khoa học
Biết giải thích sự lựa chọn các nhóm thực phẩm.
Biết phân loại, quan sát và ước lượng số lượng/tỉ lệ tương đối của các nhóm thực
Toán học
phẩm.
Kĩ thuật
Có bản thiết kế khả thi, biết điều chỉnh khi phát hiện điểm chưa phù hợp.
Mĩ thuật
Bố cục rõ ràng, lựa chọn màu sắc phù hợp.
Hợp tác
Biết phân công và phối hợp với các thành viên.
Trách nhiệm
Sử dụng dụng cụ an toàn, tiết kiệm vật liệu và giữ vệ sinh.
PHIẾU THIẾT KẾ MÔ HÌNH BỮA ĂN CÂN BẰNG
Tên nhóm: ........................................................
Tên bữa ăn: ........................................................
Nội dung
Thiết kế của nhóm
Món chính
................................................
Món rau
................................................
Món giàu đạm
................................................
Món quả/tráng miệng
................................................
Đồ uống
................................................
Các nhóm thực phẩm được thể hiện ................................................
Vật liệu sử dụng
................................................
Người thực hiện từng phần
................................................
Điểm phù hợp với Tháp dinh dưỡng ................................................
Điều cần điều chỉnh
................................................
Lí do điều chỉnh
................................................
Phác thảo mô hình:
................................................................................................
................................................................................................
................................................................................................
Dự kiến sản phẩm: Bản phác thảo mô hình bữa ăn cân bằng của nhóm.
V. ĐỊNH HƯỚNG TIẾT 3
Tiết 3: CHẾ TẠO – THỬ NGHIỆM – ĐÁNH GIÁ VÀ CẢI TIẾN
 Các nhóm sử dụng bản thiết kế đã hoàn thiện để chế tạo mô hình.
 Cắt, dán, vẽ và sắp xếp các bộ phận của mô hình.
 Đối chiếu sản phẩm với Tháp dinh dưỡng và các tiêu chí.
 Trình bày sản phẩm trước lớp.
 Nhận xét, phản hồi giữa các nhóm.
 Điều chỉnh, hoàn thiện mô hình.
 Chia sẻ thông điệp về ăn uống cân bằng, đa dạng và lành mạnh.

Mạch STEM của bài:
Tiết 1: Khám phá kiến thức về chế độ ăn uống cân bằng
↓
Tiết 2: Xác định vấn đề → đề xuất ý tưởng → lựa chọn giải pháp → phác thảo thiết kế
↓
Tiết 3: Chế tạo → thử nghiệm/đối chiếu → trình bày → đánh giá → cải tiến sản phẩm.
VI. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................