(MÃ SỐ 244)
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM KHOA HỌC TỰ NHIÊN THCS
TÊN ĐỀ TÀI:
“ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO AI TRONG THIẾT KẾ CÁC TRÒ CHƠI
NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC, CHỦ ĐỘNG CHO HỌC SINH
TRONG MÔN KHOA HỌC TỰ NHIÊN. PHÂN MÔN VẬT LÍ 8”
(SÁCH – CÁNH DIỀU)
I. PHẦN MỞ ĐẦU:
1. Lí do chọn biện pháp.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0, Trí tuệ nhân tạo AI đang
ngày càng phát triển và thâm nhập sâu vào mọi lĩnh vực của cuộc sống, bao gồm
cả giáo dục. Việc ứng dụng AI trong giáo dục không chỉ giúp đổi mới phương
pháp giảng dạy mà còn mang lại những cơ hội nâng cao chất lượng học tập, đáp
ứng nhu cầu và xu hướng phát triển của thời đại. Trong đó, môn Vật Lí – một môn
học đòi hỏi khả năng tư duy logic và giải quyết vấn đề – có thể được hỗ trợ rất
nhiều từ các Công nghệ tiên tiến, bao gồm AI. Đặc biệt, việc áp dụng AI vào dạy
Vật Lí cho học sinh lớp 8 theo chương trình Sách Cánh Diều, hứa hẹn mang lại
nhiều lợi ích to lớn trong việc cải thiện hiệu quả học tập và phát triển tư duy toán
học của các em.
Thực tế cho thấy, mặc dù Chương trình giáo dục phổ thông mới 2018, với
Sách giáo khoa Cánh Diều, mang lại những cải tiến về nội dung và phương pháp
giảng dạy, nhưng nhiều học sinh lớp 8 vẫn gặp khó khăn trong việc nắm bắt các
khái niệm Vật Lí học. Điều này xuất phát từ việc thiếu sự kết nối giữa lí thuyết và
thực tiễn, đồng thời phương pháp dạy học truyền thống đôi khi không thể khơi dậy
hứng thú học tập của học sinh một cách hiệu quả. Trong bối cảnh đó, AI nổi lên
như một công cụ tiềm năng, giúp cá nhân hóa quá trình học tập, đưa ra các giải
pháp thông minh và phù hợp với từng học sinh, từ đó giúp các em nâng cao chất
lượng học tập môn Vật Lí 8.
Ngoài ra, việc Ứng dụng Công nghệ AI vào giảng dạy Vật Lí còn giúp giáo
viên tối ưu hóa quá trình chuẩn bị bài giảng và đánh giá học sinh. Thay vì phải
kiểm tra từng bài tập bằng phương pháp thủ công, giáo viên có thể sử dụng các
Công cụ AI để tự động phân tích kết quả học tập, từ đó tiết kiệm thời gian và tập
trung vào việc thiết kế các bài giảng sáng tạo hơn. Hơn nữa, AI còn có thể cung
cấp phản hồi ngay lập tức cho học sinh, giúp các em nhận ra lỗi sai của mình và có
cơ hội cải thiện ngay lập tức thay vì chờ đến lúc được giáo viên chữa bài. Điều này
không chỉ giúp cải thiện quá trình học tập mà còn tạo ra môi trường học tập tích
1

cực, khuyến khích sự phát triển tư duy sáng tạo và kĩ năng giải quyết vấn đề của
học sinh.
Học sinh lớp 8 ở giai đoạn năm ba vào cấp THCS, với khối lượng kiến thức
ngày càng nhiều và phức tạp hơn. Chính vì vậy, việc xây dựng nền tảng Vật Lí học
vững chắc là rất quan trọng. Sách giáo khoa Cánh Diều, đã mang lại những đổi
mới về nội dung và phương pháp, nhưng việc ứng dụng Công nghệ hiện đại, cụ thể
là AI, vào quá trình giảng dạy sẽ là bước tiến quan trọng để đáp ứng nhu cầu học
tập đa dạng của học sinh, đồng thời giúp các em phát triển toàn diện kĩ năng Vật Lí
học và tư duy logic.
Với những lí do trên, tôi chọn đề tài: “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI trong
thiết kế các trò chơi nhằm phát huy tính tích cực, chủ động cho học sinh trong
môn Khoa học tự nhiên 8 THCS. Sách – Cánh Diều”. Những giải pháp này đã
được tôi áp dụng trong năm học 20…-20…bước đầu đã đem lại những hiệu quả
tích cực cho cả người dạy và người học. Chia sẻ trong sáng kiến này, tôi rất hy
vọng chúng có thể có ích với bạn bè đồng nghiệp. Bản thân tôi rất cũng rất mong
muốn được nhận nhiều đóng góp ý kiến, để tiếp tục bổ sung hoàn thiện phương
pháp trong quá trình giảng dạy của mình. Với hy vọng đóng góp vào việc cải tiến
phương pháp dạy học, tạo ra môi trường học tập tích cực, hấp dẫn và hiệu quả hơn
cho học sinh.
Do còn nhiều hạn chế về năng lực và thời gian khi viết đề tài này chắc chắn
sẽ không tránh khỏi những sai sót kính mong được ý kiến đóng góp của các Cấp
lãnh đạo. Ban giám hiệu nhà trường, cùng các thầy cô giáo và các bạn đồng nghiệp
quan tâm, góp ý kiến để đề tài sáng kiến này được tốt hơn. Cách đặt vấn đề nêu bật
được tính cấp thiết, tính đổi mới của sáng kiến, những vấn đề cần phải được giải
quyết để đem lại hiệu quả trong công việc.
2. Mục tiêu nghiên cứu biện pháp.
3. Phạm vi nghiên cứu biện pháp.
4. Đối tượng nghiên cứu biện pháp.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu biện pháp.
6. Phương pháp cứu biện pháp.
II. PHẦN NỘI DUNG:
1. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng biện pháp.
2. Các biện pháp thực hiện.
* Biện pháp 1: (Sử dụng Công nghệ AI hỗ trợ giải Vật Lí 8).

Dựa trên Trí tuệ nhân tạo AI, Ứng dụng này sẽ quét
hình ảnh Chủ đề 6: NHIỆT. Bài 24. Năng lượng nhiệt. Bài 25. Truyền năng
lượng nhiệt. Sách Cánh Diều. QANDA là ứng dụng chạy trên
2

Smartphone, cho phép học sinh ở mọi trình độ nhận được lời giải
Toán tức thì. Giải pháp hỗ trợ tốt cho tất cả các trường THCS trên
khắp cả nước noái chung và trường THCS…………nói riêng. Học
sinh khối lớp 6 có thể chụp ảnh đề Toán của mình rồi tải lên ứng
dụng, sau đó công nghệ nhận diện ký tự quang học (OCR) dựa
trên Trí tuệ nhân tạo (AI) của QANDA sẽ quét hình ảnh và đưa ra
lời giải trong 5 phút.

* Giải pháp 2: (Cá nhân hóa học tập thông qua Công nghệ AI).
Khảo sát đối tượng thông qua; Hồ sơ – Học bạ lớp 7 (Điểm thi các môn học
trước đối với bộ môn Vật Lí), qua giáo viên chủ nhiệm, qua học sinh trong lớp hoặc
thông qua phụ huynh, qua bài kiểm tra khảo sát đối với bộ môn Toán đầu năm học.
Chủ động phân định đối tượng học sinh theo ba cấp: (Khá Giỏi – Trung
bình – Yếu kém) để giao nhiệm vụ phù hợp với từng đối tượng từ đó lôi cuốn tất cả
các em cùng tham gia vào xây dựng bài học. Tôi đưa ra các câu hỏi gợi mở, dể
hiểu để kích thích sự suy nghĩ của các em.
- Với học sinh lớp 8 cấp THCS ở lứa tuổi các em rất hiếu động, thích tò mò,
khám phá và muốn được mọi người công nhận năng lực của mình, không thích bị áp
đặt, phê bình. Điều này cho thấy khi truyền thụ kiến thức cho học sinh giáo viên phải
lựa chọn những phương pháp phù hợp, nhẹ nhàng, kích thích được tính tò của các em
để xuất hiện nhu cầu khám phá, từ đó các em có tâm lí để chinh phục kiến thức.
- Như vậy, phải làm thế nào để tạo hứng thú cho học sinh trong giờ học? Rõ
ràng để làm được điều này, giáo viên phải đầu tư thật kĩ cho tiết dạy của mình. Riêng
tôi, khi dạy tiết hình, thường chọn cho mình một phương pháp tạo tình huống từ
những vấn đề thực tiễn như: Đưa ra một hình huống trong thực tế hoặc kể một câu
3

chuyện… có liên quan mật thiết đến nội dung bài học. Từ đó, học sinh tham gia tiết
học tích cực, hào hứng hơn, các em không còn cảm giác bị gò ép, căng thẳng và chán
nản nữa, đồng thời các em sẽ nhận thức được tính thực tiễn của bộ môn.
* Giải pháp 3: (Tăng cường Bài tập thực hành với Công nghệ AI).
+ Chủ đề 6: NHIỆT. Bài 24. Năng lượng nhiệt. Sách – Cánh Diều.
- Bài 24: Năng lượng nhiệt.
CÔNG NGHỆ AI BÀI TẬP GIẢI:
Giải bài tập KHTN lớp 8 Bài 24: Năng lượng nhiệt.
DÙNG CÔNG NGHỆ AI GIẢI BÀI TẬP.
Bài 25: Truyền năng lượng nhiệt.
- Bài 25.1 trang 48 Sách bài tập KHTN 8: Chọn phương án đúng. Một đầu
của chiếc thìa gỗ được nhúng vào cháo nóng trong nồi. Đầu không bị nhúng trong
cháo
A. sẽ nóng lên do quá trình dẫn nhiệt.
B. sẽ nóng lên do quá trình đối lưu.
C. sẽ nóng lên do quá trình bức xạ.
D. sẽ nóng lên rất ít do quá trình dẫn nhiệt và bức xạ nhiệt.
+ Lời giải:
* Giải pháp 4: (Sử dụng AI để đánh giá và phản hồi nhanh).
3. Hiệu quả đem lại.
4. Tính mới biện pháp.
III. PHẦN KẾT LUẬN:
1. Kết luận.
IV. TÀI LIỆU THAM KHẢO:

4