DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
BỘ ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA MÔN VĂN
THEO HƯỚNG MỚI 2019
Sưu tầm và giới thiệu
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ
KỲ THI THỬ THPTQG NĂM 2019 LẦN 1
TĨNH
Bài thi: NGỮ VĂN
TRƯỜNG THPT HÀ HUY TẬP
Thời gian làm bài: 120 phút
Mã đề 01
I. ĐỌC HIỂU (3.0 điểm)
Đọc đoạn trích dưới đây:
Tuổi trẻ là đặc ân vô giá của tạo hóa ban cho bạn. Vô nghĩa của đời người là để
tuổi xuân trôi qua trong vô vọng.(...) Người ta bảo, thời gian là vàng bạc, nhưng sử dụng
đúng thời gian của tuổi trẻ là bảo bối của thành công. Tài năng thiên bẩm chỉ là điểm
khởi đầu, thành công của cuộc đời là mồ hôi, nước mắt và thậm chí là cuộc sống. Nếu chỉ
chăm chăm và tán dương tài năng thiên bẩm thì chẳng khác nào chim trời chỉ vỗ cánh mà
chẳng bao giờ bay được lên cao. Mỗi ngày trôi qua rất nhanh. Bạn đã dành thời gian cho
những việc gì ? Cho bạn bè, cho người yêu, cho đồng loại và cho công việc? Và có bao
giờ bạn rùng mình vì đã để thời gian trôi qua không lưu lại dấu tích gì không ?
Các bạn hãy xây dựng tầm nhìn rộng mở (…), biến tri thức của loài người, của thời
đại thành tri thức bản thân và cộng đồng, vận dụng vào hoạt động thực tiễn của mình.
Trước mắt là tích lũy tri thức khi còn ngồi trên ghế nhà trường để mai ngày khởi nghiệp;
tự mình xây dựng các chuẩn mực cho bản thân; nhận diện cái đúng, cái sai, cái đáng làm
và cái không nên làm. Trường đời là trường học vĩ đại nhất, nhưng để thành công bạn cần
có nền tảng về mọi mặt, thiếu nó không chỉ chông chênh mà có khi vấp ngã.
(Theo Báo mới.com ; 26/ 03/ 2016)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1: Chỉ ra điều cần làm trước mắt được nêu trong đoạn trích.
Câu 2: Phân tích ngắn gọn tác dụng của câu hỏi tu từ được sử dụng trong đoạn trích trên.
Câu 3: Anh/chị hiểu thế nào về ý kiến: “Trường đời là trường học vĩ đại nhất, nhưng để
thành công bạn cần có nền tảng về mọi mặt”?
Câu 4: Anh/Chị có cho rằng “Tài năng thiên bẩm chỉ là điểm khởi đầu, thành công của
cuộc đời là mồ hôi, nước mắt và thậm chí là cuộc sống” không? Vì sao?
II. LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200
chữ) trình bày suy nghĩ về điều bản thân cần làm để tuổi trẻ có ý nghĩa.    
Câu 2 (5.0 điểm)
Trong bài thơ “Tây Tiến”, nhà thơ Quang Dũng đã hai lần nhắc đến sự hi sinh của
người lính Tây Tiến:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời !”

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
Và:

“Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành”
(Trích Tây Tiến - Quang Dũng, Ngữ văn 12, Tập một, NXBGD, 2016)
Cảm nhận của anh/chị về hình tượng người lính trong những dòng thơ trên. Từ đó
nhận xét ngắn gọn về tinh thần bi tráng của hình tượng.
---------------------------- Hết ----------------------------Họ và tên thí sinh: ……………………………….Số báo danh: …………….
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ
TĨNH
TRƯỜNG THPT HÀ HUY TẬP

KỲ THI THỬ THPTQG NĂM 2019 LẦN 1
Bài thi: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút

Mã đề 02
I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn trích dưới đây: 
Tuổi trẻ không chỉ là khái niệm chỉ một giai đoạn trong đời người, mà còn chỉ một
trạng thái tâm hồn. Tuổi trẻ không nhất thiết phải gắn liền với sức khỏe và vẻ tráng kiện
bên ngoài, mà lại gắn với ý chí mạnh mẽ, trí tưởng tượng phong phú, sự mãnh liệt của
tình cảm và cảm nhận phấn khởi với suối nguồn cuộc sống.
Tuổi trẻ thể hiện ở lòng can đảm chứ không phải tính nhút nhát, ở sở thích phiêu
lưu trải nghiệm hơn là ở sự tìm kiếm an nhàn. Những đức tính đó thường dễ thấy ở những
người năm sáu mươi tuổi hơn là ở đa số thanh niên tuổi đôi mươi. Không ai già đi vì tuổi
tác, chúng ta già đi khi để tâm hồn mình héo hon.
Thời gian hình thành tuổi tác, thái độ tạo nên tâm hồn. Năm tháng in hằn những vết
thương trên da thịt, còn sự thờ ơ với cuộc sống tạo nên những vết nhăn trong tâm hồn. Lo
lắng, sợ hãi, mất lòng tin vào bản thân là những thói xấu hủy hoại tinh thần của chúng ta.
(Trích Điều kỳ diệu của thái độ sống – Mac Anderson, tr.68, NXB
Tổng hợp Tp.Hồ Chí Minh, 2017)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Chỉ ra các yếu tố gắn với tuổi trẻ được nêu trong đoạn trích.
Câu 2: Phân tích ngắn gọn tác dụng của biện pháp liệt kê được sử dụng trong đoạn trích.
Câu 3: Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến: “Thời gian hình thành tuổi tác, thái độ tạo
nên tâm hồn”?
Câu 4: Anh/Chị có cho rằng “Lo lắng, sợ hãi, mất lòng tin vào bản thân là những thói xấu
hủy hoại tinh thần của chúng ta” không? Vì sao?

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
II. LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200
chữ) trình bày suy nghĩ về những điều bản thân cần làm để “chăm sóc” tâm hồn.
Câu 2 (5.0 điểm)
Trong bài thơ “Tây Tiến”, nhà thơ Quang Dũng đã hai lần nhắc đến sự hi sinh của
người lính Tây Tiến:
“Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời !”
Và:
“Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành”
(Trích Tây Tiến - Quang Dũng, Ngữ văn 12, Tập một, NXBGD,
2016)
Cảm nhận của anh/chị về hình tượng người lính trong những dòng thơ trên. Từ đó
nhận xét ngắn gọn về tinh thần bi tráng của hình tượng.
---------------------------- Hết ----------------------------Họ và tên thí sinh: ……………………………….Số báo danh: …………….
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ
TĨNH
TRƯỜNG THPT HÀ HUY TẬP

KỲ THI THỬ THPTQG NĂM 2019 LẦN 1

MA TRẬN ĐỀ THI MÔN NGỮ VĂN
Mức độ cần đạt
Nội dung
I.
- Ngữ liệu: văn
Đọc bản nhật dụng.
hiểu - Tiêu chí lựa
chọn ngữ liệu:
+ 01 đoạn trích
văn xuôi.
+ Độ dài khoảng
10 – 15 dòng

Nhận biết

Thông hiểu

Vận
dụng

- Chiết xuất
được thông
tin
được
nêu trong
đoạn trích.

- Hiểu được
tác dụng của
biện pháp tu
từ.
- Hiểu được ý
kiến
của
người
viết
được
nêu
trong
đoạn

- Bày tỏ
suy nghĩ
về quan
điểm của
tác giả
thể hiện
trong
đoạn
trích.

Vận
dụng
cao

Tổng
số

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)

Tổng
II.
Làm
văn

Tổng
Tổng
cộng

Số câu
Số điểm
Tỉ lệ
Câu 1: Nghị luận
xã hội
- Khoảng 200 chữ
- Trình bày suy
nghĩ về một vấn đề
đặt ra trong văn
bản Đọc hiểu ở
phần I.
Câu 2: Nghị luận
văn học: Nghị
luận về hình tượng
thơ trong một số
dòng thơ. Từ đó
rút ra nhận xét về
một vấn đề.
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ

1
0,5
5%

Câ
u

2
1,5
15%

1
1,0
10%
Viết 01
đoạn văn

4
3,0
30%

Viết 01
bài văn

1
0,5
5%

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ
TĨNH
TRƯỜNG THPT HÀ HUY TẬP

Phầ
n
I

trích.

ĐỌC HIỂU
Mã đề 01
1 Điều cần làm trước mắt là:

2
1,5
15%

1
2,0
20%
2
3,0
30%

1
5,0
50%
1
5,0
50%

2
7,0
70%
6
10,0
100%

KỲ THI THỬ THPTQG NĂM 2019 LẦN 1
Bài thi: NGỮ VĂN
ĐÁP ÁN – THANG ĐIỂM
(Đáp án – Thang điểm gồm có 03 trang)
Nội dung

Điể
m
3,0
0,5

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)

2

3

4

- tích lũy tri thức khi còn ngồi trên ghế nhà trường để mai ngày khởi
nghiệp;
- tự mình xây dựng các chuẩn mực cho bản thân;
- nhận diện cái đúng, cái sai, cái đáng làm và cái không nên làm.
(Lưu ý: HS nêu đủ các điều cần làm mới cho điểm tối đa; chỉ nêu
được 2/3 điều thì cho 0,25 điểm)
- Câu hỏi tu từ: Bạn đã giành …..dấu tích gì không?
- Tác dụng: Hỏi thể hiện sự trăn trở về việc sử dụng quỹ thời gian,
cảnh báo việc để thời gian trôi qua một cách vô nghĩa. Từ đó nhắc
nhở mỗi người trân quý thời gian và có ý thức sử dụng thời gian hiệu
quả, ý nghĩa.
- Ý kiến Trường đời….mọi mặt có thể hiểu:
+ đời sống thực tiến là một môi trường lí tưởng, tuyệt vời để chúng ta
trau dồi kiến thức, rèn luyện kinh nghiệm, bồi dưỡng nhân cách…;
+ song muốn thành công trước hết ta cần chuẩn bị hành trang, xây
dựng nền móng vững chắc từ nhiều môi trường giáo dục khác như gia
đình, nhà trường…
- Nêu rõ quan điểm đồng tình hoặc không đồng tình.
- Lí giải hợp lí, thuyết phục.

Mã đề 02
1 Yếu tố gắn với tuổi trẻ được nêu trong đoạn trích:
- ý chí mạnh mẽ,
- trí tưởng tượng phong phú,
- sự mãnh liệt của tình cảm và cảm nhận phấn khởi với cuộc sống.
(Lưu ý: HS nêu đủ các yếu tố mới cho điểm tối đa; chỉ nêu được 2/3
thì cho 0,25 điểm. HS có thể kể thêm lòng can đảm, sở thích phiêu
lưu trải nghiệm)
2 - Biện pháp liệt kê: ý chí….cuộc sống/ ở lòng can đảm….an nhàn/ lo
lắng…bản thân.
- Tác dụng: Kể ra cụ thể những yếu tổ, những biểu hiện tích cực của
tâm hồn đầy “tuổi trẻ”; cũng như những trạng thái tiêu cực có thể hủy
hoại tinh thần chúng ta. Từ đó giúp chúng ta nhận thức đúng đắn, sâu
sắc hơn về “tuổi trẻ ” và có ý thức bồi dưỡng đời sống tâm hồn.
3 Ý kiến Thời gian hình thành tuổi tác, thái độ tạo nên tâm hồn có thể
hiểu:
+ Theo quy luật cuộc sống, cùng với sự chảy trôi của thời gian,con
người lớn lên về tuổi tác, già đi về mặt hình thức;
+ Tuổi tác, thời gian không kiến tạo nên thé giới tinh thần chúng ta.
Cái tạo nên nó chính là thái độ, tức là những ý nghĩ, tình cảm, là cách
nhìn, cách ứng xử, cách lựa chọn lối sống của mỗi cá nhân trong cuộc
đời.
4 - Nêu rõ quan điểm đồng tình hoặc không đồng tình.
- Lí giải hợp lí, thuyết phục.

0,75

0,75

0,5
0,5
0,5

0,75

0,75

0,5
0,5

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
II
1

1

LÀM VĂN
MÃ ĐỀ 01: Trình bày suy nghĩ về: điều bản thân cần làm để tuổi
trẻ có ý nghĩa    
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn
Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng
– phân – hợp, móc xích hoặc song hành
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Điều bản thân cần làm để tuổi trẻ có ý nghĩa    
c. Triển khai vấn đề nghị luận
Trên cơ sở những hiểu biết về đoạn trích ở phần Đọc hiểu, HS có thể
trình bày suy nghĩ theo nhiều cách nhưng phải hợp lí, có sức thuyết
phục. Có thể theo hướng sau:
Tuổi trẻ là giai đoạn thanh xuân, là quãng đời đẹp đẽ, có ý nghĩa nhất
của đời người…Song thời gian là một dòng chảy thẳng, tuổi trẻ sẽ
dần qua đi…Mặt khác, ở độ tuổi này, chúng ta dễ đối mặt với phải
nhiều cám dỗ cuộc đời. Vây phải làm gì để tuổi trẻ có ý nghĩa?
+ Trau dồi kiến thức, hiểu biết
+ Bồi dưỡng tâm hồn, nhân cách; sống có ước mơ, lí tưởng…
+ Tích cực tham gia hoạt động xã hội, hoạt động thiện nguyện…
+ Dành thời gian quan tâm đến gia đình, đến những người thân yêu
+ Biết hưởng thụ cuộc sống, quan tâm đến bản thân…
Từ đó phê phán những người sống uổng phí tuổi trẻ và rút ra bài học
cho bản thân
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt.
e. Sáng tạo
Có cách diến đạt mới mẻ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị
luận
MÃ ĐỀ 02: Trình bày suy nghĩ về những điều bản thân cần làm
để “chăm sóc” tâm hồn
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn
Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng
– phân – hợp, móc xích hoặc song hành
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Điều bản thân cần làm để “chăm sóc” tâm hồn
c. Triển khai vấn đề nghị luận
Trên cơ sở những hiểu biết về đoạn trích ở phần Đọc hiểu, HS có thể
trình bày suy nghĩ theo nhiều cách nhưng phải hợp lí, có sức thuyết
phục. Có thể theo hướng sau:
“Chăm sóc” tâm hồn chỉ sự quan tâm, chăm chút đến đời sống tâm
hồn để nó luôn ở trang thái lành mạnh, khỏe khoắn…với nhiều biểu
hiện như: suy nghĩ tích cực, lạc quan, hướng thiện, …Khi có một đời
sống tâm hồn đẹp đẽ, một tinh thần tốt, chúng ta sẽ làm được nhiều

7,0
2,0
0,25
0,25
1,0

0,25
0,25
2,0
0,25
0,25
1,0

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)

2
Ch
ung
cho
cả 2
mã
đề

điều có ích cho bản thân, gia đình và xã hội.
Vậy nên cần phải làm gì để chăm sóc tâm hồn? Có thể bằng cách trau
dồi hiểu biết để có cơ hội đạt được lí tưởng cuộc đời; làm nhiều việc
tốt, biết chia sẻ và cảm thông với người khác; biết chăm sóc bản thân
và luôn tự tin, lạc quan, yêu đời; cảm nhận hạnh phúc và ý nghĩa của
cuộc sống từ những điều bình dị; chăm sóc đời sống tinh thần kết
hợp với việc chăm sóc thể chất.
Từ đó phê phán những người sống chỉ biết chăm lo thể xác, để tâm
hồn tàn lụi ngay khi còn sống và rút ra bài học.
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt.
e. Sáng tạo
Có cách diến đạt mới mẻ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị
luận
Cảm nhận về hình tượng người lính trong những dòng thơ …
a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận
Mở bài giới thiệu được vấn đề, Thân bài triển khai được vấn đề, Kết
bài khái quát được vấn đề.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Cảm nhận về hình tượng người lính Tây Tiến trong những dòng thơ
Anh bạn…quên đời và Rải rác ….độc hành. Từ đó nhận xét ngắn gọn
về tinh thần bi tráng được thể hiện qua những dòng thơ đó.
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện sự cảm
nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ
giữa lí lẽ và dẫn chứng
 Giới thiệu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm và vấn đề cần nghị
luận
 Cảm nhận về hình tượng người lính qua những dòng thơ;
Thí sinh có thể cảm nhận theo nhiều cách nhưng cần đáp ứng các yêu
cầu sau:
+ Nội dung: người lính Tây Tiến phải nếm trải nhiều gian khổ, thiếu
thốn, nhiều nỗi đau mất mát, hi sinh; song tâm hồn họ vẫn toát lên nét
ngang tàng, ngạo nghễ, đặc biệt là lí tưởng xả thân cho tổ quốc. Sự ra
đi của người lính được trang trọng hóa bởi hình ảnh áo bào, bởi khúc
nhạc thiêng tiễn đưa họ về nơi an nghỉ cuối cùng => lính Tây Tiến
vừa có vẻ đẹp của những tráng sĩ vừa mang vẻ đẹp của người linh
thời đại chống Pháp.
+ Nghệ thuật : bút pháp hiện thực kết hợp với bút pháp lãng mạn;
ngôn ngữ có sự kết hợp hiệu quả của từ thuần Việt và từ Hán Việt, từ
láy; hình ảnh gợi hình, gợi cảm; giọng điệu trầm hùng; biện pháp nói
giảm, nói tránh…
+ Qua đó, ta thấy được tình cảm sâu sắc của tác giả giành cho đồng
đội, hồn thơ phóng khoáng lãng mạn

0,25
0,25
5,0
0,25
0,5

0,5
2,0

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)

 Nhận xét ngắn gọn về tinh thần bi tráng của hình tượng
1,0
- Tinh thần bi tráng hội tụ trong mình nó yếu tố Bi và yếu tố Tráng;
có mất mát, đau thương song không bi lụy; gian khổ, hi sinh song vẫn
rất hào hùng, tráng lệ. Chính tinh thần bi tráng mang đến cho chúng
ta những cảm nhận chân thực và xúc động về những năm tháng chiến
tranh khốc liệt và thấy được vẻ đẹp tâm hồn, khí phách cao cả của thế
hệ anh bộ đội cụ Hồ.
- Tinh thần bi tráng có cội nguồn từ chiến trường Tây Tiến ác liệt, từ
tinh thần quả cảm và tâm hồn lạc quan của những chàng trai Hà
thành, từ tấm lòng đồng cảm và trân trọng đồng chí đồng đội của nhà
thơ
- Tinh thần bi tráng cùng với cảm hứng lãng mạn làm nên vẻ đẹp độc
đáo của hình tượng người lính Tây Tiến
- Tinh thần bi tráng có ý nghĩa giáo dục nhận thức và bồi đắp tình
cảm, trách nhiệm cho thế hệ hôm nay và mai sau
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu
0,25
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt.
e. Sáng tạo
0,5
Có cách diến đạt mới mẻ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị
luận
TỔNG ĐIỂM: 10.0
……………………………..Hết…………………………….
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO
TẠO
THANH HÓA
SBD:

KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG LỚP 12 TRUNG HỌC
PHÔ THÔNG
NĂM HỌC 2018-2019
Môn: Ngữ văn
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian giao đề
Ngày khảo sát: 9/4/2019
(Đề có 2 phần, gồm 02 trang)

I. ĐỌC HIỂU (3.0 điểm)
Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
Nắm nhau tôi chôn góc phù sa sông Mã
Trăm thác nghìn ghềnh cuộn xoáy vào tơ
Làng cong xuống dáng tre già trước tuổi
Tiếng gọi đò khuya sạt cả đôi bờ.
Con hến, con trai một đời nằm lệch
Lấm láp đất bùn đứng thẳng cũng nghiêng
Mẹ gạt mồ hôi để ngoài câu hát
Giấc mơ tôi ngọt hơi thở láng giềng.

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
Hạt thóc củ khoai đặt đâu cũng thấp
Cả những khi rổ rá đội lên đầu
Chiếc liềm nhỏ không còn nơi cắt chấu
Gặt hái xong rồi rơm, rạ bó nhau.
(Nguyễn Minh Khiêm, Một góc phù sa, NXB Hội Nhà văn 2007, tr 18&19)
Câu 1 (0.5 điểm). Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ.
Câu 2 (0.5 điểm). Chỉ ra các từ ngữ/hình ảnh nói về quê hương bình dị, gần gũi trong kí ức
của nhà thơ.
Câu 3 (0.5 điểm). Hai câu thơ Mẹ gạt mồ hôi để ngoài câu hát/Giấc mơ tôi ngọt hơi thở
láng giềng gợi cho anh/chị suy nghĩ gì?
Câu 4 (0.5 điểm). Bài học cuộc sống có ý nghĩa nhất với anh/chị khi đọc đoạn thơ trên
là gì? Vì sao?
II. LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm).
Từ nội dung đoạn thơ ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200
chữ) về ý nghĩa của những điều giản dị đối với cuộc sống con người.
Câu 2 (5.0 điểm).
Trong bài thơ Tây Tiến, nhà thơ Quang Dũng đã miêu tả con đường hành quân của
người lính:
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi
Và:
Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ
Có nhớ dáng người trên độc mộc
Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa
(Ngữ văn 12, tập 1, NXB GD Việt Nam 2016, tr 88&89)
Cảm nhận của anh/chị về bức tranh thiên nhiên ở hai đoạn thơ trên, từ đó nhận xét
về vẻ đẹp lãng mạn của bài thơ Tây Tiến
.....................Hết....................
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO
TẠO
THANH HÓA

HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ KHẢO SÁT CHẤT
LƯỢNG
KỲ THI THPT QUỐC GIA NĂM 2019
Bài thi: NGỮ VĂN
(Hướng dẫn chấm có 03 trang)

Phần Câu
Nội dung
I
ĐỌC HIỂU
1
Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm/Phương thức biểu cảm
2
Các từ ngữ/hình ảnh: phù sa sông Mã, con hến, con trai, hạt thóc, củ
khoai, rơm, rạ… (Thí sinh chỉ ra được một đến ba từ ngữ/hình ảnh

Điểm
3.00
0.50
0.50

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
3

4

II
1

2

cho 0.25 điểm, từ bốn từ ngữ/hình ảnh trở lên cho 0.50 điểm)
- Hình ảnh người mẹ tần tảo, lạc quan yêu đời
- Kí ức về tuổi thơ gắn bó với quê hương, xóm giềng và người
mẹ yêu quý. Kí ức đẹp đẽ đó sẽ theo mãi cuộc sống con người.
Thí sinh có thể đưa ra những bài học khác nhau nhưng cần lí
giải vấn đề phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật (Một
số bài học: Trân trọng những người thân yêu xung quanh mình;
Gần gũi, gắn bó với quê hương, coi đó là nguồn cội quan trọng
đối với bản thân mình...)
LÀM VĂN
Viết đoạn văn về ý nghĩa của những điều giản dị đối với cuộc
sống con người
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn: Thí sinh có thể trình
bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng- phân- hợp,
song hành...
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Ý nghĩa của những điều giản
dị đối với cuộc sống con người
c. Triển khai vấn đề nghị luận: Thí sinh lựa chọn các thao tác
lập luận phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận theo nhiều cách
nhưng cần làm rõ ý nghĩa của những điều giản dị đối với cuộc
sống con người. Có thể viết đoạn văn theo hướng sau:
- Điều giản dị trong cuộc sống con người chính là những gì gần
gũi, gắn bó thân thiết xung quanh mỗi người.
- Những điều giản dị có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với cuộc
sống con người. Những điều giản dị có thể trở thành điểm tựa,
bồi đắp cho con người giá trị tinh thần cao quí (tình làng nghĩa
xóm, gia đình sâu nặng...); góp phần thanh lọc tâm hồn, hoàn
thiện nhân cách để trở thành người tử tế.
- Mỗi người cần biết trân trọng những điều giản dị nhỏ bé, bởi
đó có thể là nơi vẫy gọi ta về, làm bừng sáng kí ức đẹp đẽ...
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ
nghĩa, ngữ pháp
e. Sáng tạo: Có cách diễn đạt mới mẻ, sâu sắc về vấn đề nghị
luận
Cảm nhận về bức tranh thiên nhiên ở hai đoạn thơ
a. Đảm bảo cấu trúc của bài văn nghị luận: Mở bài giới thiệu
được vấn đề cần nghị luận, Thân bài triển khai được vấn đề nghị
luận, Kết bài khái quát được vấn đề.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Cảm nhận về bức tranh
thiên nhiên ở hai đoạn thơ, từ đó nhận xét về vẻ đẹp lãng mạn của

1.00

1.00

7.00
2.00
0.25

0.25
1.00

0.25
0.25
5.00
0.25

0.25

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
bài thơ
c. Triển khai vấn đề nghị luận: Vận dụng tốt các thao tác lập
luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Cơ bản đảm bảo
các nội dung sau:
1. Vài nét về tác giả Quang Dũng, bài thơ Tây Tiến
- Tác giả: Quang Dũng là một gương mặt tiêu biểu của thơ ca
Việt Nam ngay từ những năm đầu cuộc kháng chiến chống Pháp
với hồn thơ phóng khoáng, hồn hậu, lãng mạn và tài hoa.
- Tác phẩm: sáng tác cuối 1948 tại Phù Lưu Chanh khi tác giả đã
rời xa đơn vị Tây Tiến chưa được bao lâu. Bài thơ được in trong
tập Mây đầu ô (1986).
- Hai đoạn thơ: là bức họa ngôn từ, bức tranh thiên nhiên miền
Tây vừa hùng vĩ, dữ dội vừa thơ mộng, trữ tình…
2. Bức tranh thiên nhiên ở hai đoạn thơ
* Đoạn thơ thứ nhất
- Thiên nhiên miền Tây Bắc được miêu tả hoặc trực tiếp hoặc
gián tiếp nhưng đều được khắc họa đồng thời cả sự hiểm trở lẫn
vẻ đẹp hùng vĩ, kì thú; mưa rừng cho thấy cả thung lũng mờ mịt
như tan loãng trong biển mưa, không gian bỗng như mênh mang,
xa vời hơn…
- Thiên nhiên cho thấy sự khó khăn, gian khổ và lòng dũng cảm,
can trường của người lính trên những chặng đường hành quân.
- Bức tranh thiên nhiên trở nên ấn tượng bởi được thể hiện qua
những câu thơ được viết bằng thanh trắc, các từ láy, hình ảnh
độc đáo phép tiểu đối…
* Đoạn thơ thứ hai
- Chiều sương mơ hồ, bảng lảng; hồn lau như biết sẻ chia nỗi
niềm với con người; hoa đong đưa như muốn làm duyên làm
dáng... Cảnh buồn song chứa chan thi vị.
- Thiên nhiên hé mở tâm hồn nhạy cảm, tinh tế, lãng mạn, giàu
mộng mơ của người lính Tây Tiến.
- Bức tranh thiên nhiên thơ mộng trữ tình được hiện lên qua lớp
từ ngữ, hình ảnh giàu sức gợi tả, biểu cảm; chất nhạc và chất thơ
hòa quyện; nét vẽ mềm mại, tinh tế…
* Tương đồng và khác biệt
- Cả hai đoạn thơ đều miêu tả thiên nhiên Tây Bắc trên chặng
đường hành quân của người lính Tây Tiến. Thiên nhiên đều
được diễn tả thành niềm thương, nỗi nhớ; là phông nền để tôn
vinh vẻ đẹp của người lính Tây Tiến. Hai đoạn thơ cũng là dòng
cảm xúc chan chứa, tiếc nuối về vẻ đẹp của thiên nhiên trong

4.00

0.50
0.25
0.25

3.00
0.50

0.50
0.25

0.50
0.50
0.25

0.25

0.25

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
hoài niệm.
- Nếu bức tranh núi rừng Tây Bắc ở đoạn thơ thứ nhất là những
nét vẽ rắn rỏi, cứng cỏi khắc họa không gian hùng vĩ, dữ dội như
thử thách lòng người thì ở đoạn thơ thứ hai lại là những nét vẽ
mềm mại, mơ hồ, huyền ảo bởi sương khói và sông nước. Đoạn
thơ đầu chủ yếu tác giả sử dụng thanh trắc kết hợp với từ láy
khắc họa ấn tượng về độ cao độ và độ sâu của địa hình Tây Bắc
thì đoạn thơ thứ hai lại dàn trải đều đều theo những thanh bằng
góp phần tô rõ hơn những phẳng lặng, bình yên của sông nước
nơi đây. Bút pháp đối lập tương phản đã giúp nhà thơ vẽ bức
tranh thiên nhiên Tây Bắc với vẻ đẹp đa chiều.
3. Nhận xét về vẻ đẹp lãng mạn của bài thơ
0.50
- Qua hai đoạn thơ hiện lên một "cái tôi" hào hoa, thanh lịch 0.25
giàu chất lãng mạn, với khả năng cảm nhận một cách tinh tế vẻ
đẹp của thiên nhiên và tình người, đồng thời lại rất mực hồn
nhiên, bình dị, chân thật. Tây Tiến như một thứ quả trái mùa lạ
lẫm.
0.25
- Vẻ đẹp lãng mạn đã chi phối bài thơ Tây Tiến, từ ngôn ngữ,
giọng điệu đến hình tượng người lính. Điều dó cũng góp phần
khẳng định Quang Dũng là một nghệ sĩ tài hoa. Sáng tạo của
người nghệ sĩ trong nghệ thuật không chỉ không lặp lại người
khác mà còn không lặp lại chính mình.
d. Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ 0.25
nghĩa, ngữ pháp
e. Sáng tạo: Có cách diễn đạt mới mẻ, sâu sắc về vấn đề nghị 0.25
luận
* Lưu ý:
- Học sinh có thể trình bày theo bố cục khác nhưng vẫn đảm bảo tính logic thì giám
khảo căn cứ vào bài làm cụ thể để cho điểm một cách hợp lí.
- Đặc biệt khuyến khích những bài làm sáng tạo.

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO HÀ
NAM
TRƯỜNG THPT B THANH
LIÊM
ĐỀ SỐ 1
Phần 1.Thiết lập ma trận:

ĐỀ MINH HỌA KỲ THI THPTQG NĂM
2019
MÔN: NGỮ VĂN
(Thời gian làm bài: 120 phút)

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
Nội dung
I.Đọc
hiểu

Tổng

Nhận biết

Vận
dụng cao

Tổng
số

Tìm kiếm
được thông
tin trong
văn bản

- Hiểu được ý
nghĩa/ tác
dụng của từ
ngữtrong văn
bản.

- Từ vấn đề đặt
ra trong văn
bản, liên hệ
với thực tiễn
đời sống/ Thể
hiện ý kiến/
quan điểm cá
nhân về vấn đề
đặt ra trong
văn bản.

1

1

2

4

0,5

1,0

1,5

3,0

5

10

15
Viết đoạn văn
nghị luận.

Số câu
Số điểm

Tỉ lệ %
II.
Câu 1: Nghị
luận xã hội
Làm
-Khoảng 200
văn
chữ
-Trình bày suy
nghĩ về một
vấn đề xã hội
đặt ra từ văn
bản
trong
phần đọc hiểu
Câu 2: Nghị
luận văn học:
Nghị luận về 2
đoạn thơ trong
một tác phẩm.
Tổng Số câu
Số điểm
Tổng
Cộng

Mức độ cần đạt
Thông hiểu
Vận dụng

Viết bài
văn nghị
luận
1
2,0

Tỉ lệ
Số câu
Số điểm

1
0,5

1
1,0

Tỉ lệ

5%

10%

Phần 2: Biên soạn đề

30

20%
3
3,5
35%

1
5.0

2
7,0

50 %
2
5,0

70%
6
10

50 %

100%

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
I.Đọc hiểu (3,0điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Thế giới hiện đại phát triển quá nhanh khiến cho nhiều người cảm thấy chỉ một khắc
chậm chân đã tụt lại phía sau quá xa. Lấy việc đó làm động lực để bước tiếp hay chịu
thua và bị trói buộc vào cuộc sống nhàm chán, đơn điệu hàng ngày là sự lựa chọn của
mỗi người; thế nhưng thế giới vĩnh viễn sẽ không bao giờ thu nhỏ lại, vậy nên tầm nhìn
của bạn cần phải to lớn hơn.
Bạn có biết rằng, từ “Sekai” trong tiếng Nhật có nghĩa là “thế giới”; nhưng trong đó
bản thân từ “kai” lại vừa có nghĩa là “giải” - “phát triển”; lại có nghĩa là “đáng giá”?
Điều đó có nghĩa là, mỗi cuộc dấn thân, mỗi chuyến phiêu lưu tìm hiểu thế giới này đều là
những trải nghiệm cần thiết và quý báu. Thay vì dính chặt lấy cuộc sống thường nhật tẻ
nhạt và nhàm chán, nhiều bạn trẻ giờ đây đã chọn cách mạnh mẽ thể hiện bản thân mình,
trải nghiệm cuộc sống bằng những chuyến đi xa, những cuộc gặp gỡ, kết giao thú vị. Có
thể nói, đó chính là những người trẻ chọn việc không ngừng phấn đấu và tiến về phía
trước, và sẽ là những người thu vào trong tầm mắt phần rộng lớn và tươi đẹp nhất của thế
giới này.
Và trên hành trình kiếm tìm sự hoàn hảo cho cái tôi của mình, những khoảng nghỉ
ngơi của mỗi người sẽ luôn cần một vọng đài, một điểm nghỉ chân để nghiệm thu và chiêm
ngưỡng lại thế giới sau lưng mình. Những dãy núi hùng vĩ, thảo nguyên rộng lớn hay mặt
biển xanh vô tận; những kỷ niệm ngọt ngào bên những người bạn thân - đó sẽ là thành tựu
riêng của chính bản thân mỗi người, là thứ xúc cảm mà bạn chỉ biết mình đã cần nó tới
mức nào ngay sau lần trải nghiệm đầu tiên.
Vậy nên hãy luôn khát khao bám đuổi theo cái tôi mới mẻ và bứt phá; mạnh dạn chấp
nhận những thử thách của cuộc sống để bước chân ra khỏi vùng an toàn của chính mình,
bạn nhé! Bởi cuộc đời chỉ thực sự trở nên hoàn hảo khi tầm nhìn của bạn rộng mở hơn.
( Nguồn http://ttvn.vn/nhip-song/mo-rong-doi-mat-truoc-cuoc-doi-rong-lon-ban-senhan-lai-dieu-gi-2120181211181847470.htm)
1. Nêu tác hại của việc con người bị trói buộc vào cuộc sống nhàm chán, đơn điệu
hàng ngày được nêu trong văn bản?
2. Việc giải thích từ “Sekai” trong tiếng Nhật của văn bản có tác dụng gì?
3. Anh, chị hãy nêu ít nhất hai hình thức trải nghiệm cuộc sống dành cho tuổi trẻ
học đường.
4. Anh/ chị có đồng tình với quan điểm: thế giới vĩnh viễn sẽ không bao giờ thu nhỏ
lại, vậy nên tầm nhìn của bạn cần phải to lớn hơn được nêu trong văn bản hay không? Vì
sao?
II. Làm văn (7,0 điểm)
Câu 1. (2,0 điểm)
Hãy viết 01 đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý nghĩa
của việc “mạnh dạn chấp nhận những thử thách của cuộc sống” đối với tuổi trẻ trong
cuộc sống hôm nay được trích ở phần Đọc hiểu.
Câu 2(5.0 điểm)

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)
Trong bài thơ Tây Tiến, nhà thơ Quang Dũng đã nhiều lần gợi tả vẻ đẹp của thiên nhiên
miền Tây. Ở đoạn thơ thứ nhất, thiên nhiên hiện lên với những nét đặc sắc:
“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”.
Và đến đoạn thơ thứ hai, thiên nhiên lại hiện lên với những vẻ đẹp mới lạ
“Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ
Có nhớ dáng người trên độc mộc
Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa”.
(Quang Dũng - Ngữ văn 12, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2015, tr.88 và tr.89)
Phân tích hình ảnh thiên nhiên trong hai lần gợi tả trên, từ đó làm nổi bật cảm hứng
lãng mạn của nhà thơ Quang Dũng.
-----------HẾT---------HƯỚNG DẪN
Phần
I

Câu/Ý
1

2

3

Nội dung

Điểm
Đọc hiểu
3.0
Tác hại của việc con người bị trói buộc vào cuộc sống nhàm chán, đơn
0.5
điệu hàng ngày được nêu trong văn bản:
- Bào mòn trái tim của người trong cuộc;
- Bản thân con người đều thấy mệt mỏi về thể xác, suy sụp tinh thần;
- Làm rạn nứt các mối quan hệ trong gia đình, nhà trường, xã hội.
Việc giải thích từ “Sekai” trong tiếng Nhật của văn bản có tác dụng:
1.0
- Từ “Sekai” trong tiếng Nhật có nghĩa là “thế giới”; nhưng trong đó
bản thân từ “kai” lại vừa có nghĩa là “giải” - “phát triển”; lại có nghĩa
là “đáng giá”;
- Tác dụng:
+ Làm rõ đặc điểm của thế giới. Thế giới rộng lớn, luôn phát triển không
ngừng và đáng giá.
+ Khuyến khích tuổi trẻ cần phải biết khám phá thế giới
Nêu ít nhất hai hình thức trải nghiệm cuộc sống dành cho tuổi trẻ học 0.5
đường:
( Gợi ý), Học sinh có thể nêu 2 trong các hình thức sau:
- Hoạt động câu lạc bộ : Câu lạc bộ là hình thức sinh hoạt ngoại
khóa của những nhóm học sinh cùng sở thích, nhu cầu, năng khiếu,…
dưới sự định hướng của những nhà giáo dục nhằm tạo môi trường giao
lưu thân thiện, tích cực giữa các học sinh với nhau và giữa học sinh với
thầy cô giáo, với những người lớn khác
- Tổ chức trò chơi: Trò chơi là hình thức tổ chức các hoạt động vui

DÀNH CHO HỌC SINH KHỐI 12-TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ
TỔ VĂN (2019-2020)

4

II

1

chơi với nội dung kiến thức thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, có tác dụng
giáo dục “chơi mà học, học mà chơi”.
- Tổ chức diễn đàn: tạo điều kiện cho học sinh trực tiếp, chủ động
bày tỏ ý kiến của mình với đông đảo bạn bè, nhà trường, thầy cô giáo,
cha mẹ và những người lớn khác có liên quan. 
- Sân khấu tương tác: là một hình thức nghệ thuật tương tác dựa
trên hoạt động diễn kịch, trong đó vở kịch chỉ có phần mở đầu đưa ra tình
huống, phần còn lại được sáng tạo bởi những người tham gia. 
- Tham quan, dã ngoại: Mục đích của tham quan, dã ngoại là để các
em học sinh được đi thăm, tìm hiểu và học hỏi kiến thức, tiếp xúc với các
di tích lịch sử, văn hóa, công trình, nhà máy… ở xa nơi các em đang
sống, học tập, giúp các em có được những kinh nghiệm thực tế, từ đó có
thể áp dụng vào cuộc sống của chính các em....