Tuần: 17
Tiết: 65, 66

KIỂM TRA CUỐI KÌ I
(Thi tập trung – đề đã gửi duyệt)
========//========// ===========

Tuần: 17
Tiết: 67,68

VIẾT BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
PHÂN TÍCH MỘT TÁC PHẨM VĂN HỌC
Môn học: Ngữ Văn/Lớp: 9
(Thời gian thực hiện: 02 tiết)

I-/ MỤC TIÊU
1-/ Kiến thức:
- Khái niệm và yêu cầu của VB nghị luận phân tích một tác phẩm văn học
(VB truyện thơ).
- Cách viết VB nghị luận phân tích một tác phẩm văn học (VB truyện thơ).
2-/ Năng lực:
2.1. Năng lực chung
Năng lực giao tiếp, hợp tác: Biết chủ động đề xuất mục đích hợp tác khi được
giao nhiệm vụ.
2.2. Năng lực đặc thù
- Biết viết VB bảo đảm các bước: chuẩn bị trước khi viết (xác định đề tài,
mục đích, thu thập tư liệu); tìm ý và lập dàn ý; viết bài; xem lại và chỉnh sửa, rút
kinh nghiệm.
- Viết được một VB nghị luận phân tích một tác phẩm văn học: phân tích nội
dung chủ đề, những nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của tác phẩm và hiệu quả
thẩm mĩ của nó.
3-/ Về phẩm chất: Tích cực tìm tòi và sáng tạo trong học tập.
II-/THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- Sách giáo khoa.
- Sách giáo viên.
- Giấy A0 hoặc bảng phụ.
- Phiếu học tập.
III-/TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Xác định vấn đề
a. Mục tiêu: Trình bày được hiểu biết nền liên quan đến kiểu VB nghị luận phân
tích một tác phẩm văn học.
b. Nội dung:

(1) Thế nào là một bài nghị luận phân tích một tác phẩm văn học đạt yêu cầu? Làm
thế nào để viết được một bài nghị luận phân tích một tác phẩm văn học hấp dẫn
người đọc?
(2) Em muốn được rèn luyện thêm kĩ năng gì đối với kiểu bài nghị luận phân tích
một tác phẩm văn học ở bài học này?
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV giao nhiệm vụ như mục nội dung.
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
- HS trả lời cá nhân.
- GV quan sát, hướng dẫn HS.
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- Yêu cầu HS trình bày cá nhân.
- GV lắng nghe, gợi mở cho những HS còn gặp khó khăn.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
GV nhận xét, đánh giá, những cá nhân tham gia học tập tích cực. Động viên
khuyến khích những HS thiếu tự tin, chưa có câu trả lời.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1 Hướng dẫn phân tích văn bản mẫu
a. Mục tiêu: Nhận biết các yêu cầu về kiểu bài thông qua việc đọc và phân tích
VB mẫu.
b. Nội dung: HS đọc thầm VB Bài văn phân tích, chú ý đến những phần được
đánh số và box thông tin tương ứng. Sau đó, thảo luận nhóm đôi về các câu hỏi
hướng dẫn phân tích kiểu VB trong SGK.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV&HS
Dự kiến sản phẩm
*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
I. Hướng dẫn phân tích văn bản mẫu
GV giao nhiệm vụ như mục nội
* Văn bản mẫu/Sgk
dung.
Câu 1: Các câu văn thể hiện luận điểm
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
của bài viết.
- HS làm việc nhóm cặp.
Câu 2: Bài viết đã phân tích những nét
- GV quan sát, gợi mở (nếu cần).
đặc sắc về nghệ thuật của đoạn trích
*B3: Báo cáo, thảo luận:
Mã Giám Sinh mua Kiều: nghệ thuật
- Đại diện nhóm trình bày.
miêu tả nhân vật, sự kết hợp tài tình
- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét, yếu tố tự sự và trữ tình.
Câu 3: Nội dung chủ đề của đoạn trích
bổ sung (nếu có).
Mã Giám Sinh mua Kiều được làm rõ
*B4: Kết luận, nhận định:
qua những phương diện: các sự việc
- GV nhận xét về thái độ học tập và
chính được kể, chân dung các nhân vật,
sản phẩm của nhóm HS.
cách sử dụng ngôn ngữ kể chuyện.
- Chốt kiến thức và chuyển dẫn vào
Câu 4: Các đoạn văn trong bài viết
mục sau.
thường được viết theo kiểu diễn dịch.

- Tác dụng:
+ Giúp người đọc dễ dàng tiếp nhận
nội dung chính của đoạn.
+ Giúp người viết triển khai các câu
còn lại hướng đến làm rõ câu chủ đề và
kiểm soát được mối quan hệ giữa các
câu chủ đề với luận đề của bài viết; nhờ
đó tránh được việc lạc đề; lan man, xa
đề,…
Câu 5: Các phương tiện và phép liên
kết được sử dụng trong bài viết: phép
nối, phép lặp, phép thế, phép liên
tưởng,…
- Tác dụng: tạo sự liên kết chặt chẽ,
mạch lạc cho bài viết.
* Hoạt động 2.3: Hướng dẫn viết theo quy trình
a. Mục tiêu: Nhận biết được những thao tác cần làm, những lưu ý khi thực hiện
các bước trong quy trình viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học.
b.Nội dung:
(1) Quy trình viết bài văn nghị luận phân tích tác phẩm văn học được trình bày ở
bài học này có điểm gì giống và khác với quy trình viết tương tự được đề cập ở
bài 2? Theo em, điểm cần chú ý nhất về quy trình viết của kiểu bài này là gì? Vì
sao?
(2) Nêu các bước viết bài văng nghị luận phân tích một tác phẩm văn học.
c. Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV&HS
Dự kiến sản phẩm
*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
II. Hướng dẫn quy trình viết
GV giao nhiệm vụ như mục nội
- Bước 1: Chuẩn bị trước khi viết
dung.
- Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
- Bước 3: Viết bài
- HS làm việc nhóm cặp.
- Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút
- GV quan sát, gợi mở (nếu cần).
kinh nghiệm
*B3: Báo cáo, thảo luận:
- Đại diện nhóm trình bày.
- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét,
bổ sung (nếu có).
*B4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét về thái độ học tập và
sản phẩm của nhóm HS.
- Chốt kiến thức và chuyển dẫn vào
mục sau.
3. Hoạt động 3: Luyện tập
Hoạt động 3.1: Chuẩn bị trước khi viết

a. Mục tiêu: Xác định được mục đích, người đọc, đề tài và thu thập tư liệu cần
thiết, chuẩn bị cho việc viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học.
b.Nội dung:
(1) Trả lời các câu hỏi:
- Đề tài của bài viết này là gì? Bài viết này thuộc kiểu VB gì?
- Em chọn viết về tác phẩm truyện thơ nào? Vì sao?
- Mục đích viết bài này là gì?
- Người đọc bài viết của em có thể là ai? Họ có thể đã biết gì về đề tài em sẽ giới
thiệu? Họ mong đợi điều gì từ bài viết này?
(2) Chuẩn bị tư liệu theo hướng dẫn trong SGK và hoàn thành phiếu sau:
Thông tin về tư liệu
Tóm tắt nội
Nhóm tư liệu
(tên, thời gian công bố, dung tư liệu cần
nguồn,…)
cho bài viết
Bài phê bình, phỏng
vấn, tư liệu báo chí,
…liên quan đến tác
phẩm
Ghi chép của bản
thân trong quá trình
đọc tác phẩm (giấy
ghi chú)
c. Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV&HS
Dự kiến sản phẩm
*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
III. Luyện tập:
GV giao nhiệm vụ như mục nội dung * Đề bài/ Sgk
(1)
1/ Chuẩn bị trước khi viết
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
Cá nhân HS tìm câu trả lời.
*B3: Báo cáo, thảo luận:
HS trình bày câu trả lời, các HS khác
nhận xét, bổ sung.
*B4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét về thái độ học tập và
sản phẩm của nhóm HS.
- Chốt kiến thức và chuyển dẫn vào
mục sau.
Hoạt động 3.2: Tìm ý, lập dàn ý
a. Mục tiêu: Xác định được các ý cần cho bài viết, lập được dàn ý.
b.Nội dung:
(1) Hoàn thành PHT tìm ý

PHIẾU TÌM Ý
Chủ đề
Thể hiện trong tác phẩm ..................................
Thông điệp
..................................
Nghệ thuật
Phương diện: vần, nhịp, ....................................
hình ảnh thơ...
......................................
(2) Sắp xếp các ý vừa tìm được thành dàn ý hoàn chỉnh
c. Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV&HS
Dự kiến sản phẩm
*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
2/ Tìm ý, lập dàn ý
GV giao nhiệm vụ như mục nội dung a. Tìm ý:
(2)
b. Dàn ý:
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
- Mở bài;
Các nhóm HS thực hiện nhiệm vụ - Thân bài:
- Kết bài
tìm ý và lập dàn ý trên lớp.
*B3: Báo cáo, thảo luận:
- Đại diện 1 – 2 nhóm HS trình bày dàn
ý của nhóm
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung
(nếu có) hoặc trao đổi, đánh giá chéo
dàn ý của nhau.
*B4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét về thái độ học tập và
sản phẩm của nhóm HS dựa vào bảng
kiểm
Tiêu chí đánh giá
Đạt
Chưa
dàn ý
đạt
Đảm bảo đầy đủ
các ý theo yêu cầu
của kiểu bài
Sắp xếp các ý theo
trật tự hợp lí
Trình bày dàn ý
ngắn gọn, bằng từ/
cụm từ
Hoạt động 3.3: Viết bài
a. Mục tiêu:  viết được bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học.
b.Nội dung: HS tiến hành viết thành bài văn hoàn chỉnh và dựa vào bảng kiểm
để viết
c. Sản phẩm học tập: HS tiếp thu kiến thức và câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:

*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
3/ Viết bài
Viết thành bài văn dựa theo dàn ý
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
Cá nhân HS hoàn thành bài viết
*B3: Báo cáo, thảo luận:
HS trình bày câu trả lời, các HS khác
nhận xét, bổ sung.
*B4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét về thái độ học tập và
sản phẩm của nhóm HS.
- Chốt kiến thức và chuyển dẫn vào
mục sau.
*B1: Chuyển giao nhiệm vụ:
4/ Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh
- Nhóm 2 HS trao đổi bài viết cho nhau nghiệm
để đọc và đánh giá, nhận xét dựa vào
bảng kiểm.
*B2: Thực hiện nhiệm vụ:
HS nhận xét bài của nhau
*B3: Báo cáo, thảo luận:
HS trình bày câu trả lời, các HS khác
nhận xét, bổ sung.
*B4: Kết luận, nhận định:
- GV nhận xét về thái độ học tập và
sản phẩm của nhóm HS.
- Chốt kiến thức và chuyển dẫn vào
mục sau.
Bảng kiểm kĩ năng viết bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học: chủ đề và những
nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật
Tiêu chí
Đạt
Chưa đạt
Giới thiệu tên tác phẩm, thể loại, tên tác giả
Mở bài
Khái quát những nét đặc sắc của tác phẩm (chủ
đề, hình thức nghệ thuật nổi bật)
Trình bày luận điểm về chủ đề tác phẩm
Phân tích lí lẽ và bằng chứng để làm sang tỏ
một vài khía cạnh nội dung chủ đề
Thân bài
Trình bày luận điểm về những nét đặc sắc nghệ
thuật
Phân tích lí lẽ và bằng chứng để làm sang tỏ các
đặc sắc nghệ thuật trong tác phẩm
Khẳng định lại ý kiến về chủ đề, những nét đặc
Kết bài
sắc về nghệ thuật của tác phẩm.
Nêu suy nghĩ, cảm xúc hoặc bài học rút ra từ tác
phẩm.
Không mắc lỗi chính tả, dung từ và đặt câu
Diễn đạt
Cách mở bài lôi cuốn, hấp dẫn
Cách kết bài đặc sắc, ấn tượng

Sử dụng hiệu quả các phép liên kết để tạo sự
mạch lạc cho bài viết

4. Hoạt động 4: Vận dụng (làm ở nhà – sau tiết học)
a. Mục tiêu: Vận dụng quy trình viết bài văn nghị luận về một vấn đề của đời sống
để tạo lập VB
b. Nội dung:
Từ bài viết đã được đọc, chỉnh sửa và rút kinh nghiệm trên lớp, GV cho HS
về nhà lựa chọn một trong hai nhiệm vụ:
- Sửa bài viết cho hoàn chỉnh và công bố.
- Chọn một vấn đề khác trong đời sống để viết bài mới và công bố.
c. Sản phẩm: Bài làm của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
*Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV giao nhiệm vụ cho HS như mục nội
dung và yêu cầu HS nghiêm túc thực hiện đúng thời gian quy định.
*Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS làm việc cá nhân (ở nhà).
*Bước 3: Báo cáo, thảo luận: HS nộp bài cá nhân.
*Bước 4: Kết luận, nhận định:
GV nhận xét bài làm của HS, tuyên dương những HS có tinh thần học
tập tích cực, sáng tạo và chủ động. Động viên, khuyến khích những HS chưa hoàn
thành được nhiệm vụ.