Ngày soạn: 23/12/2019 Tiết 58
Làm văn
LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN THUYẾT MINH

1. MỤC TIÊU
Giúp HS
- Kiến thức
+ Đoạn văn, các yêu cầu viết một đoạn văn nói chung.
+ Các yêu cầu viết đoạn văn thuyết minh.
+ Có nhận thức đúng đắn, chân thực về một đối tượng quen thuộc, gần gũi.
+ Nắm được kiến thức phục vụ cho việc đọc hiểu văn bản.
- Kĩ năng: Biết vận dụng những kiến thức đã học về đoạn văn, văn bản thuyết minh để viết được đoạn văn thuyết minh có đề tài quen thuộc, gần gũi.
- Thái độ: Thấy được việc nắm vững phương pháp viết đoạn văn thuyết minh là cần thiết không chỉ cho những bài tập làm văn trước mắt mà còn cho cuộc sống sau này.
- Về định hướng phát triển năng lực cho học sinh: Năng lực tự học, năng lực giao tiếp (nghe, nói, đọc, viết), năng lực giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác,..
2. CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
+ GV: SGK Ngữ văn 10 tập 2, Tài liệu tham khảo, Giáo án cá nhân
+ HS: SGK Ngữ văn 10 tập 2, vở soạn, vở ghi.
3. PHƯƠNG PHÁP
GV tổ chức giờ học theo cách kết hợp các phương pháp: Đọc, phát hiện, gợi tìm, kết hợp các hình thức trao đổi thảo luận, vấn đáp, trả lời câu hỏi, thuyết trình,..
4. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC- GIÁO DỤC
4.1. Ổn định lớp (1 phút)
4.2. Kiểm tra bài cũ (5-7 phút)
Câu hỏi: Kể tên các phương pháp thuyết minh đã được học so sánh phương pháp thuyết minh định nghĩa và phương pháp thuyết minh bằng chú thích
Đáp án: Các phương pháp thuyết minh: Nêu định nghĩa, liệt kê, nêu ví dụ, dùng số liệu, so sánh, phân loại, phân tích, chú thích, giảng giải nguyên nhân kết quả.
- Giống: Đều có cùng mô hình A là B. A là đối tượng cần thuyết minh, B là tri thức về đối tượng.
- Khác:
+ Nêu ra những thuộc tính cơ bản của đối tượng để phân biệt đối tượng này với đối tượng khác, trong đó các đối tượng cùng loại với nhau
Nhà thơ X với nhà thơ Y, danh thắng X với danh thắng Y
Đảm bảo tính chuẩn xác độ tin cậy cao
+ Nêu ra một tên gọi khác hoặc một cách nhận biết khác , có thể chưa phản ánh đầy đủ bản chất của đối tượng
Ưu điểm: Có tính chất mềm dẻo, có tác dụng đa dạng hóa văn bản và phong phú hóa cách diễn đạt.
Nhược điểm: Mức độ chuẩn xác không cao như phương pháp định nghĩa
4.3. Giảng bài mới (25- 30 phút)
Kiểu bài làm văn thuyết minh là một trong những kiểu bài quan trọng trong chương trình Ngữ Văn 10. Các em đã được tìm hiểu về đặc điểm, cách lập dàn ý và các phương pháp thuyết minh thường dùng. Để hiện thực hóa những hiểu biết đó trong một bài văn cụ thể, các em cần phải viết được các đoạn văn thuyết minh rõ ý, sáng lời. Bài học hôm nay chúng ta chủ yếu sẽ luyện tập thực hành thao tác đó.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV-HS
NỘI DUNG CẦN ĐẠT

Hoạt động 1: Ôn lại kiến thức cũ.
GV: Cho HS thảo luận
Thảo luận câu 1/SGK/62: Thế nào là một đoạn văn? Một đoạn văn cần đạt những yêu cầu nào?

HS: Thảo luận và trả lời









Thảo luận câu 2/ SGK/62: Điểm giống và khác nhau giữa đoạn văn tự sự và đoạn văn thuyết minh?

HS: Thảo luận và trả lời
















Thảo luận câu 3 /SGK/63: Một đoạn văn thuyết minh bao gồm bao nhiêu phần ? Các ý trong đoạn văn thuyết minh có thể được sắp xếp theo trình tự thời gian, không gian, nhận thức, phản bác, chứng minh không? Vì sao?
HS: Thảo luận và trả lời


Hoạt động 2: Hướng dẫn HS viết đoạn văn thuyết minh.
Nhắc lại: Muốn viết đoạn văn thuyết minh cần có những bước chuẩn bị nào?
Đọc đoạn văn về nhà khoa học Anh – xtanh SGK /63.Thảo luận:
- Tìm chủ đề và câu chủ đề của đoạn văn? Người viết đã sắp xếp các câu trong đoạn theo trình tự nào? Sử dụng phương pháp thuyết minh gì? Đoạn văn có đạt tính chuẩn xác và hấp dẫn không? Vì sao?

- Từ đoạn văn này, hãy lập dàn ý đại cương thuyết minh