Tuần: 11 Ngày soạn: 22/10/2014
Tiết: 51 Ngày dạy: /10/2014
TỔNG KẾT TỪ VỰNG (tt)

I. Mục tiêu cần đạt: Giúp HS
1. thức:
- Các khái niệm từ tượng hình, từ tượng thanh, phép tu từ so sánh, ẩn dụ, nhân hóa, hoán dụ, nói quá, Nói giảm nói tranh, điệp ngữ, chơi chữ
- Tác dung của việc sử dụng các từ tượng hình, từ tượng thanh và phép tu từ trong các văn bản nghệ thuật.
2. Kĩ năng:
- Nhận diện từ tượng hình, từ tượng thanh. Phân tích giá trị của các từ tượng hình từ tượng thanh trong văn bản.
- Nhận diện các phép tu từ so sánh, ẩn dụ, nhân hóa, hoán dụ, nói quá, Nói giảm nói tranh, điệp ngữ, chơi chữ trong văn bản. Phân tích tác dụng của phép tu từ trong văn bản cụ thể.
- Viết đoạn văn có sử dụng phép tu từ từ vựng.
3. Thái độ:
GD HS giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.
II. Chuẩn bị:
GV: sgk, sgv, tài liệu CKT, tài liệu tham khảo, giáo án
HS: sgk, bài soạn.
III. Phương pháp: Thảo luận nhóm, vấn đáp, nêu vấn đề.
IV. Các bước lên lớp:
1. Ổn định lớp: kiểm tra sĩ số, vệ sinh, bài soạn, đồ dùng học tập
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Bài mới: GV giới thiệu bài mới
Hoạt động của thầy

Hoạt động của trò
Nội dung

Hoạt động 1: Củng cố kiến thức về từ tượng thanh, từ tượng hình:
? Thế nào là từ tượng thanh? Từ tượng hình? Cho VD.


Bài tập:
2. Tìm tên loài vật là từ tượng thanh
3. Xác định từ tượng hình, phân tích tác dụng của chúng?
GV nhận xét chung:




Hoạt động 2: Ôn lại kiến thức về các phép tu từ:

? Nêu khái niệm: So sánh, nhân hóa, ẩn dụ, hoán dụ?
Nêu vd.






















? Nói quá là gì? Cho vd.
GV nhận xét:






? Thế nào là nói giảm, nói tránh? Cho vd.





? Điệp ngữ là gì? Cho vd minh họa.


? Em hiểu thế nào là biện pháp chơi chữ? Cho vd.
GV nhận xét:


Hoạt động 3: Bài tập vận dụng:
GV HD & yc HS làm bài tập 2 trong sgk

GV nhận xét chung:



















GV HD & yc HS làm bài tập 3 trong sgk

GV nhận xét chung:




HS nhớ & trình bày




HS nghe, lên bảng làm bài tập
HS khác nhân xét, sửa











HS lần lượt trình bày
HS khác nhận xét, bổ sung:























HS trả lời:







HS trình bày:






HS trình bày:



HS nhớ & trả lời:






HS nghe, trao đổi, làm bài tập
HS khác nhận xét, sửa:





















HS nghe, lên bảng làm bài tập
HS khác nhận xét, sửa








I. Từ tượng thanh và từ tượng hình:
1. Khái niệm:
- Từ tượng thanh: là từ mô phỏng âm thanh của tự nhiên, con người.
- Từ tượng hình: là từ gợi tả hình ảnh, dáng vẻ, trạng thái của của sự vật.
2. Bài tập:
1. Tên loài vật là từ tượng thanh: tu hú, chèo bẻo, quốc, mèo, cú,....
2. - lốm đốm, lê thê, loáng thoáng, lồ lộ
- Tác dụng: miêu tả đám mây một cách cụ thể, hình ảnh, sống động.
II. Một số biện pháp tu từ về từ vựng:
1. Khái niệm:
So sánh : là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật sự việc khác có nét tương đồng để làm tăng sức gợi hình, gợi cảm