kiến thức cơ bản

I. Phần chung cho tất cả thí sinh (8,0 điểm)
Câu I. (3,0 điểm)
Địa lí tự nhiên Việt Nam
Vị trí địa lí, phạm vi lãnh thổ
1. Vị trí địa lí
- Nước Việt Nam nằm ở rìa phía đông của bán đảo Đông Dương, gần trung tâm của khu vực Đông Nam á.
+ Trên đất liền giáp : Trung Quốc, Lào, Căm-pu-chia;
+ Trên biển giáp : Trung Quốc, Căm-pu-chia, Phi-lip-pin, Ma-lai-xi-a, Bru-nây, In-đô-nê-xi-a, Xin-ga-po, Thái Lan.
- Phần trên đất liền :
Điểm cực
Vĩ độ/Kinh độ
Địa điểm

Bắc
23o23`B
 Xã Lũng Cú, huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang

Nam
8o34`B
 Xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau

Tây
102o09`Đ
Xã Sín Thầu, huyện Mường Nhé, tỉnh Điện Biên

Đông
109o24`Đ
Xã Vạn Thạnh, huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hoà

- Phần trên biển : hệ tọa độ địa lí kéo dài tới tận khoảng vĩ độ 6o50`B và từ khoảng kinh độ 101o Đ đến trên 117o 20` Đ tại Biển Đông.
- Kinh tuyến 1050Đ chạy qua nước ta, nên đại bộ phận lãnh thổ nằm trong khu vực múi giờ thứ 7.
2. Phạm vi lãnh thổ
a) Vùng đất : gồm toàn bộ phần đất liền và các hải đảo, tổng diện tích : 331.212km2.
- Biên giới trên đất liền :
+ Hơn 4500 km (đường biên giới Việt Nam - Trung Quốc dài hơn 1400 km, Việt Nam - Lào dài gần 2100 km, Việt Nam - Cam-pu-chia dài hơn 1100 km). Phần lớn biên giới nằm ở miền núi, còn lại nằm ở vùng đồng bằng.
+ Phần lớn biên giới nước ta nằm ở khu vực miền núi. Việc thông thương với các nước láng giềng được tiến hành qua các cửa khẩu.
- Đường bờ biển : 3260 km, chạy từ Móng Cái (Quảng Ninh) đến Hà Tiên (Kiên Giang).
- Có hơn 4000 hòn đảo lớn nhỏ
+ Phần lớn là các đảo ven bờ.
+ Hai quần đảo ở ngoài khơi xa trên Biển Đông : quần đảo Hoàng Sa (thuộc thành phố Đà Nẵng) và quần đảo Trường Sa (thuộc tỉnh Khánh Hoà).
b) Vùng biển
- Vùng biển của nước ta gồm : nội thuỷ, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền về kinh tế và thềm lục địa.
+ Nội thuỷ là vùng nước tiếp giáp với đất liền, ở phía trong đường cơ sở.
+ Lãnh hải là vùng biển thuộc chủ quyền quốc gia trên biển, có chiều rộng 12 hải lí (1 hải lí = 1852 m).
+ Vùng tiếp giáp lãnh hải
Là vùng biển được quy định nhằm đảm bảo cho việc thực hiện chủ quyền của nước ven biển, rộng 12 hải lí.
Trong vùng này, nhà nước ta có quyền thực hiện các biện pháp để đảm bảo an ninh, quốc phòng, kiểm soát thuế quan, các quy định về y tế, môi trường, nhập cư...
+ Vùng đặc quyền về kinh tế
Là vùng tiếp liền với lãnh hải và hợp với lãnh hải thành một vùng biển rộng 200 hải lí tính từ đường cơ sở.
ở vùng này, nhà nước ta có chủ quyền hoàn toàn về kinh tế nhưng vẫn để các nước khác được đặt ống dẫn dầu, dây cáp ngầm và tàu thuyền