ỦY BAN NHÂN DÂN PHƯỜNG ĐÔNG NGẠC
TRƯỜNG MẦM NON HOÀNG TĂNG BÍ
------------------

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu
giáo nhỡ ở trường mầm non Hoàng Tăng Bí

Lĩnh vực: Giáo dục mẫu giáo
Tác giả : Phan Tuyết Lan
Chức vụ : Giáo viên

[

NĂM HỌC 2025 - 2026
ỦY BAN NHÂN DÂN PHƯỜNG ĐÔNG NGẠC
TRƯỜNG MẦM NON HOÀNG TĂNG BÍ

------------------

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu
giáo nhỡ ở trường mầm Hoàng Tăng Bí

Lĩnh vực: Giáo dục mẫu giáo
Tác giả : Phan Tuyết Lan
Chức vụ : Giáo viên

[

NĂM HỌC 2025 - 2026

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non
MỤC LỤC

I. ĐẶT VẤN ĐỀ....................................................................................................3
3. Đối tượng nghiên cứu.......................................................................................6
4. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm......................................................................6
5. Phương pháp nghiên cứu...................................................................................6
6. Phạm vi nghiên cứu...........................................................................................6
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ...................................................................................7
1.Cơ sở lí luận........................................................................................................7
Sự phát triển kỹ năng giao tiếp ở trẻ thể hiện ở mỗi giai đoạn là khác nhau.Giai
đoạn 3-4 tuổi: đây là giai đoạn hình thành hành vi bắt chước trong giao tiếp của
trẻ. Bé sẽ quan sát và muốn làm theo các hành động của cha mẹ, thầy cô giáo và
bạn bè. Vậy nên hãy cho trẻ thấy những cư xử tích cực.......................................7
Giai đoạn 4-5 tuổi: Bé biết tương tác với những người xung quanh bằng cách thể
hiện mong muốn và suy nghĩ của bản thân. Giai đoạn 5-6 tuổi: bé biết sử dụng
các câu phức tạp, nhạy cảm với ngôn từ và ghi nhớ nhiều hơn các câu có cú
pháp rõ ràng. Đây là lúc uốn nắn các câu và ngữ pháp cho trẻ.............................8
Công cụ chính của giao tiếp là ngôn ngữ nói và ngôn ngữ hình thể. Ngôn ngữ
nói được củng cố thông qua việc trò chuyện, kể chuyện, đọc sách, hoạt động
giao tiếp bằng lời nói,… Ngôn ngữ hình thể được phát triển khi bé cảm nhận
được về bản thân, điều khiển được hành vi của bản thân. Bé có ngôn ngữ hình
thể tốt khi bé hiểu được sợi dây liên kết giữa ngôn ngữ và biểu đạt của chân tay,
mắt mũi, cơ thể,…Ở tuổi mầm non phát triển ngôn ngữ là một nhiệm vụ quan
trọng. Tuy vậy, không nên xem nhiệm vụ trọng tâm của phát triển khả năng giao
tiếp cho trẻ chỉ ở phát triển ngôn ngữ. Mô hình Reggio Emilia ở Ý, được xem là
một trong những mô hình giáo dục mầm non chất lượng nhất hiện nay, luôn
nhấn mạnh rằng trẻ có hàng trăm ngôn ngữ khác nhau (viết, vẽ, múa, âm nhạc,
ngôn ngữ cơ thể, đóng kịch…) để biểu cảm và thể hiện suy nghĩ của mình
Nhiệm vụ khích lệ mong muốn giao tiếp, chia sẻ ý tưởng và tình cảm, phát triển
khả năng nhận biết cảm xúc của người khác, hiểu biểu cảm và tự thể hiện mình
của trẻ (self-expression), khả năng thiết lập các mối quan hệ xã hội cũng chưa
được quan tâm ở mức cao như nhiệm vụ phát triển ngôn ngữ. Bên cạnh đó,
chúng ta cũng đang gặp sự mất cân đối trong hình thức tổ chức các hoạt động
phát triển giao tiếp cho trẻ: các nội dung này (mà trọng tâm là phát triển ngôn
ngữ nói và làm quen với chữ viết) vẫn được thực hiện chủ yếu thông qua các giờ
học thay vì mọi lúc, mọi nơi..................................................................................8
Trang 1

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

Ở nhiều nền giáo dục mầm non trên thế giới, dạy trẻ khả năng giao tiếp là sự kết
hợp của ba lĩnh vực: phát triển ngôn ngữ, hình thành tiền đề cho hoạt động đọc,
viết và phát triển các loại hình nghệ thuật (tạo hình, âm nhạc và múa…) ; khả
năng giao tiếp cũng cần được hiểu là bao gồm cả khía cạnh động cơ (mong
muốn) và khía cạnh kỹ năng (khả năng) kết nối với người nhỡ và bạn bè để trao
đổi ý tưởng, suy nghĩ và tình cảm và cách người giáo viên phải dạy kỹ năng giao
tiếp cho trẻ hàng ngày vì nó tác động rất nhỡ đến sự hình thành nhân cách của
trẻ. Bởi đối với trẻ mầm non, các cô giáo ở trường như những người mẹ thứ hai
của trẻ, là khuôn mẫu, là chuẩn mực để trẻ bắt chước..........................................8
2.Thực trạng của vấn đề.......................................................................................9
3.1. Tạo môi trường giao tiếp...........................................................................................................11

4. Kết quả thực hiện.............................................................................................23
III. Kết luận và khuyến nghị...............................................................................24
1.Kết luận............................................................................................................24
2. Khuyến nghị:...................................................................................................25

Trang 2

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

1. Lý do chọn đề tài
- Giao tiếp là một hoạt động không thể thiếu trong cuộc sống hằng ngày,
nhờ có giao tiếp mà tâm lý con người được hình thành và phát triển. Đặc biệt kỹ
năng giao tiếp được coi là chìa khóa để mở cửa cho sự thành công của mỗi con
người. Để mang lại sự thành công nhỡ trong cuộc sống và trong các hoạt động
học tập, mỗi người phải tự tìm hiểu, học hỏi và rèn luyện để hình thành kỹ năng
giao tiếp.
- Đối với trẻ mầm non cũng vậy, giao tiếp có vai trò hết sức quan trọng
đối với sự phát triển tâm sinh lý của trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành cho trẻ
những cơ sở ban đầu của nhân cách con người mới của chủ nghĩa xã hội. Trẻ
khoẻ mạnh nhanh nhẹn phát triển hài hoà cân đối, giàu lòng yêu thương, quan
tâm nhường nhịn giúp đỡ mọi người, biết yêu thích và giữ gìn cái đẹp, ham hiểu
biết thích tìm tòi khám phá thế giới xung quanh, hình thành một số kỹ năng cơ
bản như nhẹ nhàng, khéo léo. Vấn đề giáo dục lễ giáo không  phải là vấn đề mới
như  trước đây và hiện nay chúng ta vẫn làm nhưng làm thế nào để giáo dục
mầm non có hiệu quả, đây chính là vấn đề mà cô giáo và phụ huynh luôn quan
tâm. Đặc biệt hơn đối với trẻ mầm non đặc điểm của trẻ là dễ nhớ mau quên,
hay bắt chước cho nên việc giáo dục trẻ đòi hỏi chúng ta phải uốn nắn từ đầu,
thực hiện thường xuyên như các cụ ta có câu:
Uốn cây từ thuở còn non
Dạy con từ thuở hãy còn thơ ngây
Câu nói đó đã khẳng định tầm quan trọng của việc giáo dục trẻ ngay từ những
năm đầu đời. Nếu trẻ được rèn luyện những thói quen tốt, biết lễ phép, biết cách
giao tiếp lịch sự thì khi lớn lên trẻ sẽ dễ dàng hòa nhập với môi trường học tập
và xã hội.
Bên cạnh đó, trong bối cảnh xã hội ngày nay, khi trẻ em có nhiều cơ hội tiếp
xúc với các phương tiện thông tin, thiết bị điện tử thì thời gian giao tiếp trực tiếp
với mọi người đôi khi bị hạn chế. Điều này cũng ảnh hưởng phần nào đến khả
năng giao tiếp của trẻ. Vì vậy, việc tổ chức các hoạt động giáo dục nhằm phát
triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ trong trường mầm non càng trở nên cần thiết và
quan trọng.
- Đạo đức con người không phải có sẵn, mà phải được nhen nhóm ngay từ
lứa tuổi mầm non, hay nói cách khác trẻ mầm non phải được hình thành những
bước đi đầu tiên về nhân cách. Ngày nay, chúng ta không chỉ đào tạo những con
người có trí thức có khoa học có tình yêu thiên nhiên, yêu tổ quốc, yêu lao động
Trang 3

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

mà còn tạo nên những con người biết yêu nghệ thuật, yêu cái đẹp, giàu mơ ước
và thích sáng tạo…. Những phẩm chất ấy, con người phải được hình thành từ
lứa tuổi mầm non, lứa tuổi hứa hẹn là tương lai của đất nước, là thế hệ kế thừa
cho mai sau. Chính vì vậy, trẻ phải cần được rèn luyện các kỹ năng giao tiếp cơ
bản ngay từ khi còn nhỏ. Từ đó trẻ học được kỹ năng giao tiếp với mọi người
xung quanh qua phát triển ngôn ngữ, trí tưởng tượng, hình thành nhân cách, đạo
đức, đáp ứng được nhu cầu tình cảm ham hiểu biết của trẻ, dần dần cháu biết sử
dụng ngôn ngữ chính xác, biểu cảm rõ ràng những ngôn ngữ, cử chỉ điệu bộ, tất
cả những điều đó đều phụ thuộc  nhiều vào cô giáo.
- Qua thực tế giảng dạy và chăm sóc trẻ tại lớp mẫu giáo nhỡ, tôi nhận
thấy rằng vẫn còn một số trẻ chưa mạnh dạn khi giao tiếp, còn rụt rè khi nói
chuyện với cô giáo và bạn bè, chưa biết chào hỏi lễ phép, đôi khi chưa biết cách
bày tỏ mong muốn của mình hoặc chưa biết hợp tác khi chơi cùng bạn. Những
biểu hiện này nếu không được quan tâm và uốn nắn kịp thời sẽ ảnh hưởng đến
sự tự tin và sự phát triển nhân cách của trẻ.Là một giáo viên trực tiếp chăm sóc
và giáo dục trẻ hằng ngày, tôi luôn trăn trở làm thế nào để giúp trẻ tự tin hơn
trong giao tiếp, biết nói lời lễ phép, biết thể hiện tình cảm, biết chia sẻ và hợp
tác với bạn bè trong các hoạt động học tập cũng như vui chơi. Đồng thời giúp trẻ
hình thành những hành vi văn minh, lịch sự trong cuộc sống hằng ngày. Chính
vì thế, tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp rèn kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu
giáo nhỡ trong trường mầm non” cho các cháu, tô điểm vào tâm hồn các cháu
những cái hay, cái đẹp, để các cháu trở thành những bông hoa thơm ngát, là con
ngoan, trò giỏi, có hành vi văn minh đúng đắn và giao tiếp một cách lịch sự.
Thông qua việc nghiên cứu và áp dụng các biện pháp phù hợp với thực tế lớp
học, tôi mong muốn góp phần giúp trẻ mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp, biết ứng
xử lễ phép với người lớn, hòa đồng với bạn bè, từ đó hình thành những phẩm
chất tốt đẹp ngay từ những năm đầu đời, tạo tiền đề cho sự phát triển toàn diện
của trẻ trong tương lai.
- Thông qua việc nghiên cứu và áp dụng các biện pháp phù hợp với thực tế lớp
học, tôi mong muốn góp phần giúp trẻ mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp, biết ứng
xử lễ phép với người lớn, hòa đồng với bạn bè, từ đó hình thành những phẩm
chất tốt đẹp ngay từ những năm đầu đời, tạo tiền đề cho sự phát triển toàn diện
của trẻ trong tương lai.
2. Mục đích nghiên cứu
Trang 4

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

- Những năm đầu đời của trẻ là những năm quan trọng nhất cho sự phát
triển toàn diện của đứa trẻ và ngôn ngữ cũng là một quá trình tâm lý diễn ra rất
mạnh ở trẻ, ở giai đoạn này trẻ học và nắm được tiếng mẹ đẻ của mình. Do vậy
mà phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ là rất quan trọng vì nó sẽ ảnh hưởng đến
tư duy và quá trình học sau này. Ngôn ngữ là phương tiện phát triển tình cảm,
đạo đức, thẩm mĩ. Ngôn ngữ là phương tiện để giao tiếp quan trọng nhất đặc biệt
là đối với trẻ nhỏ, đó là phương tiện giúp trẻ giao lưu cảm xúc với những người
xung quanh hình thành những cảm xúc tích cực. Ngôn ngữ là công cụ giúp trẻ
hoà nhập với cộng đồng và trở thành một thành viên của cộng đồng. Nhờ có
những lời chỉ dẫn của người nhỡ mà trẻ dần dần hiểu được những quy định
chung của cộng đồng mà mọi thành viên trong cộng đồng phải thực hiện, mặt
khác trẻ cũng có thể dùng ngôn ngữ để bày tỏ những nhu cầu mong muốn của
mình với các thành viên trong cộng đồng. Điều đó giúp trẻ hoà nhập với mọi
người.
- Thông qua giao tiếp, trẻ có thể bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc và nhu cầu của
mình. Đồng thời, trẻ cũng học được cách lắng nghe, chia sẻ và hợp tác với bạn
bè. Ngôn ngữ vì vậy trở thành cầu nối giúp trẻ hòa nhập với tập thể, với môi
trường lớp học và với cộng đồng xung quanh. Nhờ những lời hướng dẫn, trò
chuyện và sự gần gũi của cô giáo cũng như người lớn, trẻ dần hiểu được những
quy tắc đơn giản trong giao tiếp như: biết chào hỏi lễ phép, biết nói lời cảm ơn,
xin lỗi, biết nhường nhịn và giúp đỡ bạn bè.
- Thực tế cho thấy, khi trẻ có kỹ năng giao tiếp tốt thì trẻ sẽ mạnh dạn hơn
trong các hoạt động học tập và vui chơi. Trẻ tự tin bày tỏ ý kiến của mình, dễ
dàng hòa đồng với bạn bè và tích cực tham gia vào các hoạt động của lớp.
Ngược lại, nếu trẻ thiếu kỹ năng giao tiếp thì trẻ thường rụt rè, ít nói hoặc chưa
biết cách thể hiện mong muốn của bản thân.
- Xuất phát từ những điều đó, việc rèn luyện và phát triển kỹ năng giao
tiếp cho trẻ mẫu giáo nhỡ là rất cần thiết. Thông qua các hoạt động học tập, vui
chơi, trò chuyện hằng ngày trong lớp, giáo viên có thể giúp trẻ hình thành thói
quen giao tiếp lịch sự, tự tin và phù hợp với lứa tuổi.
Với vai trò là giáo viên trực tiếp giảng dạy lớp mẫu giáo nhỡ, tôi luôn chú trọng
tạo môi trường học tập thân thiện, gần gũi để trẻ cảm thấy thoải mái khi tham
gia các hoạt động. Trong quá trình chăm sóc và giáo dục trẻ, tôi thường xuyên
trò chuyện, gợi mở, đặt câu hỏi để khuyến khích trẻ nói lên suy nghĩ của mình.
Bên cạnh đó, tôi tổ chức nhiều hoạt động như kể chuyện, đóng vai, chơi theo
Trang 5

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

nhóm, hoạt động góc… để trẻ có cơ hội giao tiếp với cô và với bạn bè nhiều
hơn.
- Thông qua việc nghiên cứu và áp dụng một số biện pháp phù hợp trong quá
trình tổ chức các hoạt động ở lớp, đề tài nhằm giúp trẻ mẫu giáo nhỡ mạnh dạn,
tự tin hơn trong giao tiếp; biết nói năng lễ phép, biết bày tỏ cảm xúc và nhu cầu
của mình; đồng thời hình thành những hành vi ứng xử phù hợp trong sinh hoạt
hằng ngày. Qua đó góp phần phát triển ngôn ngữ, phát triển kỹ năng sống và
hình thành những phẩm chất tốt đẹp cho trẻ ngay từ những năm đầu đời.
3. Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứu về biện pháp “Rèn kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở
trường mầm non”
4. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm
- Khảo sát trên trẻ mẫu giáo nhỡ tại lớp mình.
5. Phương pháp nghiên cứu
+ Phương pháp quan sát
+ Phương pháp phân đàm thoại
+ Phương pháp thống kê
6. Phạm vi nghiên cứu
Được sự giúp đỡ của Ban giám hiệu, của đồng nghiệp của phụ huynh học
sinh nên tôi nghiên cứu đề tài này trên trẻ lớp mẫu giáo nhỡ do tôi phụ trách để
nắm bắt được kỹ năng giao tiếp của trẻ bắt đầu từ tháng 10/2025 đến tháng
3/2026.

Trang 6

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1.Cơ sở lí luận.
Giao tiếp là nhu cầu tự nhiên và rất quan trọng đối với con người. Thông
qua giao tiếp, con người có thể trao đổi thông tin, bày tỏ tình cảm, suy nghĩ và
xây dựng các mối quan hệ trong cuộc sống. Đối với trẻ em, đặc biệt là trẻ mầm
non, giao tiếp không chỉ đơn thuần là nói chuyện mà còn là quá trình giúp trẻ
học hỏi, khám phá và hiểu thế giới xung quanh.
Giống như người lớn, trẻ em cũng giao tiếp bằng nhiều hình thức khác nhau
như: ánh mắt, nét mặt, cử chỉ, hành động và lời nói. Một nụ cười, cái ôm, cái
nắm tay hay thậm chí sự im lặng của trẻ cũng có thể là cách trẻ thể hiện cảm xúc
và mong muốn của mình. Tuy nhiên, nếu trẻ và người lớn không hiểu được
những tín hiệu đó thì rất dễ dẫn đến sự khó chịu, hiểu lầm hoặc trẻ không thể
bày tỏ được nhu cầu của bản thân. Vì vậy, việc rèn luyện kỹ năng giao tiếp cho
trẻ ngay từ nhỏ là vô cùng cần thiết.
Khả năng giao tiếp là khả năng thực hiện việc chuyển tải thông tin từ người
này sang người khác với các công cụ như ngôn ngữ nói, ngôn ngữ viết và ngôn
ngữ cơ thể. Với trẻ mầm non, khả năng giao tiếp bao gồm việc thể hiện bản thân
và tiếp nhận thông điệp từ người khác. Giao tiếp không đơn thuần là trao đổi
thông tin mà có ý nghĩa trong việc kích thích não bộ, phát triển trí tuệ cho trẻ,
Ngay từ khi bé chào đời, thì giao tiếp đã là một kỹ năng quan trọng giúp bé tồn
tại và phát triển, bé giao tiếp qua ánh mắt, qua các cử động của tay chân và đặc
biệt là qua tiếng khóc... Một người mẹ có sự quan tâm và gần gũi con chắc chắn
sẽ hiểu khi nào bé khóc vì đói, khi nào bé khóc vì đau, vì sợ và cả vì nhõng nhẽo
nữa ! Khi biết nói ở lứa tuổi lên 3, thì bé bắt đầu sử dụng ngôn ngữ để giao tiếp,
đồng thời với khả năng bộc lộ cảm xúc thông qua giao tiếp phi ngôn ngữ qua
ánh mắt với những nét mặt và các dấu hiệu của cơ thể, nếu được đáp ứng đầy đủ
sẽ giúp cho bé hình thành sự tự tin vào bản thân cũng như xây dựng những mối
tương giao với mọi người xung quanh.Vì thế kỹ năng giao tiếp được xem là một
năng lực cần thiết cho trẻ mở rộng quan hệ từ trong gia đình cho đến ngoài xã
hội. Đây là một kỹ năng phức tạp bao gồm nhiều yếu tố khác nhau, vì thế ngoài
năng lực nội tại của trẻ, ta cũng cần quan tâm giúp trẻ phát triển về kỹ năng giao
tiếp bằng cách kích thích nhiều giác quan, mà chủ yếu là nghe - nhìn và đụng
chạm
Sự phát triển kỹ năng giao tiếp ở trẻ thể hiện ở mỗi giai đoạn là khác
nhau.Giai đoạn 3-4 tuổi: đây là giai đoạn hình thành hành vi bắt chước trong
Trang 7

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

giao tiếp của trẻ. Bé sẽ quan sát và muốn làm theo các hành động của cha mẹ,
thầy cô giáo và bạn bè. Vậy nên hãy cho trẻ thấy những cư xử tích cực.
Giai đoạn 4-5 tuổi: Bé biết tương tác với những người xung quanh bằng
cách thể hiện mong muốn và suy nghĩ của bản thân. Giai đoạn 5-6 tuổi: bé biết
sử dụng các câu phức tạp, nhạy cảm với ngôn từ và ghi nhớ nhiều hơn các câu
có cú pháp rõ ràng. Đây là lúc uốn nắn các câu và ngữ pháp cho trẻ.
Công cụ chính của giao tiếp là ngôn ngữ nói và ngôn ngữ hình thể. Ngôn
ngữ nói được củng cố thông qua việc trò chuyện, kể chuyện, đọc sách, hoạt động
giao tiếp bằng lời nói,… Ngôn ngữ hình thể được phát triển khi bé cảm nhận
được về bản thân, điều khiển được hành vi của bản thân. Bé có ngôn ngữ hình
thể tốt khi bé hiểu được sợi dây liên kết giữa ngôn ngữ và biểu đạt của chân tay,
mắt mũi, cơ thể,…Ở tuổi mầm non phát triển ngôn ngữ là một nhiệm vụ quan
trọng. Tuy vậy, không nên xem nhiệm vụ trọng tâm của phát triển khả năng giao
tiếp cho trẻ chỉ ở phát triển ngôn ngữ. Mô hình Reggio Emilia ở Ý, được xem là
một trong những mô hình giáo dục mầm non chất lượng nhất hiện nay, luôn
nhấn mạnh rằng trẻ có hàng trăm ngôn ngữ khác nhau (viết, vẽ, múa, âm nhạc,
ngôn ngữ cơ thể, đóng kịch…) để biểu cảm và thể hiện suy nghĩ của mình
Nhiệm vụ khích lệ mong muốn giao tiếp, chia sẻ ý tưởng và tình cảm, phát triển
khả năng nhận biết cảm xúc của người khác, hiểu biểu cảm và tự thể hiện mình
của trẻ (self-expression), khả năng thiết lập các mối quan hệ xã hội cũng chưa
được quan tâm ở mức cao như nhiệm vụ phát triển ngôn ngữ. Bên cạnh đó,
chúng ta cũng đang gặp sự mất cân đối trong hình thức tổ chức các hoạt động
phát triển giao tiếp cho trẻ: các nội dung này (mà trọng tâm là phát triển ngôn
ngữ nói và làm quen với chữ viết) vẫn được thực hiện chủ yếu thông qua các giờ
học thay vì mọi lúc, mọi nơi.
Ở nhiều nền giáo dục mầm non trên thế giới, dạy trẻ khả năng giao tiếp là
sự kết hợp của ba lĩnh vực: phát triển ngôn ngữ, hình thành tiền đề cho hoạt
động đọc, viết và phát triển các loại hình nghệ thuật (tạo hình, âm nhạc và
múa…) ; khả năng giao tiếp cũng cần được hiểu là bao gồm cả khía cạnh động
cơ (mong muốn) và khía cạnh kỹ năng (khả năng) kết nối với người nhỡ và bạn
bè để trao đổi ý tưởng, suy nghĩ và tình cảm và cách người giáo viên phải dạy kỹ
năng giao tiếp cho trẻ hàng ngày vì nó tác động rất nhỡ đến sự hình thành nhân
cách của trẻ. Bởi đối với trẻ mầm non, các cô giáo ở trường như những người
mẹ thứ hai của trẻ, là khuôn mẫu, là chuẩn mực để trẻ bắt chước.
Tuy nhiên, trong thực tế ở nhiều trường mầm non, việc phát triển giao tiếp
cho trẻ đôi khi vẫn tập trung chủ yếu trong các giờ học mà chưa được chú ý
Trang 8

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

đúng mức trong các hoạt động hằng ngày. Trong khi đó, kỹ năng giao tiếp của
trẻ lại được hình thành và phát triển tốt nhất thông qua các hoạt động mọi lúc,
mọi nơi như khi chơi cùng bạn, khi tham gia hoạt động góc, khi trò chuyện với
cô hoặc khi tham gia các hoạt động tập thể.
Đối với trẻ mầm non, cô giáo ở trường giống như người mẹ thứ hai của trẻ.
Những lời nói, hành động và cách ứng xử của cô giáo có ảnh hưởng rất lớn đến
cách giao tiếp của trẻ. Trẻ thường quan sát và bắt chước theo cô giáo, vì vậy
giáo viên cần luôn nhẹ nhàng, gần gũi, tạo môi trường thân thiện để khuyến
khích trẻ mạnh dạn giao tiếp.
Những năm đầu đời của trẻ là những năm quan trọng nhất cho sự phát triển
toàn diện của đứa trẻ và ngôn ngữ cũng là một quá trình tâm lý diễn ra rất mạnh
ở trẻ. Ở giai đoạn này trẻ học và nắm được tiếng mẹ đẻ của mình. Nắm được sự
quan trọng này nên tôi luôn tập trung vào việc rèn luyện “kỹ năng giao tiếp cho
trẻ mầm non”
2.Thực trạng của vấn đề.
Trong qua trình rèn “kỹ năng giao tiếp cho trẻ mầm non” tôi gặp những thuận
lợi và khó khăn sau:
2.1. Thuận lợi
- Luôn nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Ban giám hiệu. Ban giám
hiệu thường xuyên động viên, khuyến khích giáo viên tích cực đổi mới phương
pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng chăm sóc và giáo dục trẻ. Nhà trường cũng
tạo điều kiện cho giáo viên được tham gia các buổi sinh hoạt chuyên môn, các
lớp tập huấn để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ.
- Cơ sở vật chất của lớp học tương đối đầy đủ, môi trường lớp học được sắp
xếp gọn gàng, phù hợp với lứa tuổi của trẻ. Các góc hoạt động trong lớp được bố
trí hợp lý, tạo điều kiện cho trẻ được tham gia các hoạt động vui chơi, giao tiếp
và tương tác với bạn bè.
- Bản thân tôi luôn có tinh thần trách nhiệm trong công việc, thường xuyên
tìm tòi, học hỏi và tham khảo thêm tài liệu để nâng cao kiến thức chuyên môn.
Tôi cũng tích cực làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các hoạt động học tập và
vui chơi của trẻ nhằm tạo hứng thú cho trẻ khi tham gia các hoạt động.
- Phần lớn phụ huynh học sinh trong lớp có tinh thần hợp tác với giáo viên.
Nhiều phụ huynh thường xuyên trao đổi với cô giáo về tình hình học tập và
sinh hoạt của con ở lớp cũng như ở nhà. Một số phụ huynh nhiệt tình hỗ trợ

Trang 9

Một số biện pháp phát triển kỹ năng giao tiếp cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non

lớp trong các hoạt động của trẻ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc chăm sóc và
giáo dục trẻ.
2.2. Khó khăn
Bên cạnh những thuận lợi trên, trong quá trình thực hiện tôi cũng gặp một số
khó khăn nhất định:
- Nhận thức của một số phụ huynh về việc rèn luyện kỹ năng giao tiếp cho
trẻ còn chưa đầy đủ. Có phụ huynh quá chiều con, thường đáp ứng mọi yêu cầu
của trẻ nên trẻ chưa có thói quen nói lời lễ phép hoặc chưa biết cách giao tiếp
đúng mực với người lớn. Ngược lại, cũng có phụ huynh do bận rộn công việc
nên ít có thời gian trò chuyện, hướng dẫn con trong sinh hoạt hằng ngày, dẫn
đến việc rèn luyện kỹ năng giao tiếp cho trẻ chưa được quan tâm đúng mức.
- Trong lớp vẫn còn một số trẻ nhút nhát, chưa mạnh dạn khi giao tiếp với cô
giáo và bạn bè. Khi gặp cô giáo hoặc người lớn, trẻ chào hỏi còn lí nhí, chưa rõ
ràng; khi được hỏi thì trả lời còn nhỏ tiếng hoặc nói trống không, chưa biết sử
dụng các từ lễ phép như “dạ”, “thưa”, “vâng ạ”. Một số trẻ khi chơi cùng bạn
còn chưa biết cách trao đổi, chia sẻ đồ chơi hoặc chưa biết nhường nhịn bạn.
- Bên cạnh đó, một số trẻ do điều kiện gia đình nên chưa được quan tâm
nhiều. Trẻ đi học chưa đều, có hôm đến lớp rất sớm nhưng cũng có hôm đến
muộn. Điều này phần nào ảnh hưởng đến việc