Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
PHẦN HAI: GIÁO DỤC PHÁP LUẬT
CHỦ ĐỀ 7: MỘT SỐ QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN VỀ KINH TẾ
BÀI 8: QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN
VỀ KINH DOANH VÀ NỘP THUẾ
(3 tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
-

Nêu được các quy định cơ bản của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công
dân về kinh doanh và nộp thuế.

-

Tự giác thực hiện các quy định của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công
dân về kinh doanh và nộp thuế bằng những hành vi phù hợp.

-

Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm đơn giản thường gặp về quyền và
nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp thuế; nhận biết được tác hại, hậu
quả của hành vi vi phạm quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp
thuế.

2. Năng lực
Năng lực chung:
-

Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động thực hiện các nhiệm vụ được giao và
bày tỏ được ý kiến.

-

Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phân tích được các thông tin, trường
hợp trong bài học và thực tiễn cuộc sống liên quan đến quyền và nghĩa vụ của
công dân về kinh doanh và nộp thuế.

Năng lực đặc thù:

1

-

Điều chỉnh hành vi: Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm quyền và
nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp thuế trong một số tình huống đơn
giản thường gặp; Tự giác thực hiện các quy định của pháp luật về quyền và
nghĩa vụ cơ bản của công dân về kinh doanh và nộp thuế bằng những hành vi
phù hợp.

-

Phát triển bản thân: Thực hiện được và vận động, giúp đỡ người khác thực
hiện được các quy định của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân về kinh
doanh và nộp thuế.

-

Tìm hiểu và tham gia các hoạt động kinh tế - xã hội: Vận dụng được các kiến
thức về quyền, nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp thuế để phân tích,
đánh giá, xử lí các tình huống có liên quan trong thực tiễn cuộc sống.

Năng lực số:
-

2.1.NC1a: Sử dụng công nghệ số kết nối đa phương tiện để tương tác và đóng
góp dữ liệu thời gian thực.

-

2.2.NC1a: Đồng sáng tạo, thảo luận và hoàn thiện sơ đồ tư duy hệ thống hóa
kiến thức trên không gian đám mây chia sẻ.

-

3.1.NC1a: Ứng dụng phần mềm đồ họa số thiết kế quy trình nghiệp vụ và sơ đồ
tuân thủ pháp luật kinh doanh.

-

5.2.NC1a: HS tham gia trò chơi trắc nghiệm củng cố trên ứng dụng tương tác
trực tuyến để giáo viên thu thập dữ liệu học tập tức thời.

3. Phẩm chất:
-

Có trách nhiệm và trung thực trong việc chấp hành các quy định của pháp luật
về quyền, nghĩa vụ của công dân về kinh doanh và nộp thuế.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
-

SGK, SGV môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12 – Kết nối tri thức, Kế hoạch
dạy học.

-

Tranh/ảnh, clip, thông tin liên quan tới bài học.
2

-

Máy tính, máy chiếu, bài giảng Powerpoint,....

-

Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.

-

Công cụ AI hỗ trợ: ChatGPT, Copilot…

2. Đối với học sinh
-

SGK Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 12 – Kết nối tri thức.

-

Vở ghi, bút, dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.

-

Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho
phép) có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: HS có hứng thú học tập, nhu cầu tìm hiểu; dùng những kiến thức, kĩ
năng cần thiết để thực hiện yêu cầu, khám phá kiến thức mới.
b. Nội dung:
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi Mở đầu SGK tr.59 về quyền và nghĩa vụ của công
dân về kinh doanh và nộp thuế.
- GV dẫn dắt vào bài học.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh
doanh và nộp thuế.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và yêu cầu HS trả lời
câu hỏi xuất hiện trong video đó.
- GV yêu cầu HS đọc câu hỏi phần Mở đầu SGK tr.59 và thực hiện nhiệm vụ:
Em hãy kể một số quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh mà em biết.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng hiểu biết của bản thân để thực hiện nhiệm vụ.
- HS có thể thảo luận nhóm đôi với bạn bên cạnh.
- GV quan sát, hướng dẫn và hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
3

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện một số HS trả lời câu hỏi:
Gợi ý trả lời:
+ Quyền của công dân về kinh doanh:

● Quyền tự do kinh doanh;
● Quyền bình đẳng trong kinh doanh;
● Quyền sở hữu và bảo vệ tài sản;
● Quyền khiếu nại, tố cáo.
+ Nghĩa vụ của công dân về kinh doanh:

● Nghĩa vụ tuân thủ pháp luật;
● Nghĩa vụ đóng thuế;
● Nghĩa vụ bảo vệ môi trường;
● Nghĩa vụ đảm bảo quyền lợi người lao động;
● Nghĩa vụ bảo đảm chất lượng sản phẩm, dịch vụ.
- Các cặp đôi khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét các ý kiến và đánh giá, kết luận.
- GV dẫn dắt vào nội dung bài mới - Bài 8: Quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh
doanh nộp thuế.
[2.1.NC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu
hỏi trên môi trường số).]
4

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Nêu được các quy định cơ bản của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công dân về
kinh doanh.
- Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm đơn giản thường gặp về quyền và
nghĩa vụ của công dân về kinh doanh; nhận biết được tác hại, hậu quả của hành vi vi
phạm quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh.
b. Nội dung:
- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.59-61 để trả lời các
câu hỏi.
- GV rút ra kết luận về quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về quyền và nghĩa vụ của công dân về kinh doanh
theo chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS

Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công 1. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ 2.2.NC1a:

HS

dân về kinh doanh

của công dân về kinh doanh

tạo,

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- Công dân có các quyền về thảo luận và hoàn

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, vận dụng hiểu kinh doanh như:

đồng

sáng

thiện sơ đồ tư duy

biết để trả lời câu hỏi: Theo em, công dân có những + Quyền tự do kinh doanh hệ thống hóa kiến
quyền và nghĩa vụ gì trong kinh doanh? Hãy nêu ví những ngành, nghề mà pháp thức trên không
dụ về việc công dân thực hiện tốt các quyền, nghĩa vụ luật không cấm;
đó trong cuộc sống.

gian

đám

+ Quyền bình đẳng về kinh chia sẻ.

- GV trình chiếu cho HS xem video về quyền và doanh;
nghĩa vụ của công dân về kinh doanh:

+ Có quyền khiếu nại, tố cáo

https://www.youtube.com/watch?v=zCJmEC2B7Z8

các hành vi vi phạm pháp luật
về kinh doanh;
5

mây

(0:55 – 4:20)

+ Quyền tự do tìm kiếm thị

- GV yêu cầu HS sử dụng máy tính bảng hoặc điện trường, khách hàng và kí kết
thoại thông minh để đồng kết nối vào không gian hợp đồng;
chung trên nền tảng Padlet, cùng vẽ và hoàn thiện + Có quyền tuyển dụng, thuê và
một sơ đồ tư duy phân nhóm rõ ràng các nhánh sử dụng lao động theo quy định
Quyền và Nghĩa vụ của công dân trong kinh doanh của pháp luật về lao động;...
dựa trên nội dung video vừa xem.

- Công dân có các nghĩa vụ về

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

kinh doanh như:

- HS làm việc cá nhân, vận dụng hiểu biết để trả lời + Tuân thủ quy định của Hiến
câu hỏi.

pháp và pháp luật về kinh

- HS rút ra kết luận về quyền và nghĩa vụ của công doanh;
dân về kinh doanh theo hướng dẫn của GV.

+ Tôn trọng quyền tự do kinh

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

doanh của người khác;

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

+ Kê khai, nộp thuế theo quy

- GV mời một số HS trình bày câu trả lời:

định của pháp luật;

+ Quyền về kinh doanh:

+ Bảo vệ môi trường và tài

● Quyền tự do kinh doanh những ngành, nghề
mà pháp luật không cấm;

● Quyền bình đẳng về kinh doanh;
● Có quyền khiếu nại, tố cáo các hành vi vi
phạm pháp luật về kinh doanh;

● ...
+ Nghĩa vụ về kinh doanh:

nguyên thiên nhiên;
+ Bảo đảm quyền và lợi ích hợp
pháp của người lao động trong
doanh nghiệp và người tiêu
dùng;
+ Thực hiện các quy định của
pháp luật về quốc phòng, đảm
bảo an ninh trật tự, an toàn xã
hội;
+ ...

● Tuân thủ quy định của Hiến pháp và pháp luật

6

về kinh doanh;

● Tôn trọng quyền tự do kinh doanh của người
khác;

● Kê khai, nộp thuế theo quy định của pháp luật;
● Bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên;
● Bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người
lao động trong doanh nghiệp và người tiêu
dùng;

● ...
+ Ví dụ: Doanh nghiệp thực hiện các biện pháp đảm
bảo an toàn cho người lao động trong sản xuất, đóng
bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội đầy đủ cho người lao
động; doanh nghiệp thực hiện các biện pháp bảo vệ
môi trường trong quá trình sản xuất, kinh doanh;...
- GV mời HS nêu quyền và nghĩa vụ của công dân về
kinh doanh.
- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, bổ
sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ, học
tập
- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực hiện
nhiệm vụ.
- GV kết luận về nội dung Quyền và nghĩa vụ của
công dân về kinh doanh.
7

- GV chuyển sang nội dung tiếp theo.
Hoạt động 2. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công dân về nộp thuế
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Nêu được các quy định cơ bản của pháp luật về quyền và nghĩa vụ của công dân về
nộp thuế.
- Phân tích, đánh giá được các hành vi vi phạm đơn giản thường gặp về quyền và
nghĩa vụ của công dân về nộp thuế; nhận biết được tác hại, hậu quả của hành vi vi
phạm về quyền và nghĩa vụ của công dân về nộp thuế.
b. Nội dung:
- GV hướng dẫn HS tìm hiểu thông tin, trường hợp trong SGK tr.62-64 để trả lời các
câu hỏi.
- GV rút ra kết luận về quyền và nghĩa vụ của công dân về nộp thuế.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về quyền và nghĩa vụ của công dân về nộp thuế theo
chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS

Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ của công 2. Tìm hiểu quyền và nghĩa vụ
dân về nộp thuế

của công dân về nộp thuế

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- Khái niệm: Nộp thuế là quyền

- GV trình chiếu cho HS xem video về quyền và lợi và nghĩa vụ của mọi công dân.
nghĩa vụ của công dân về nộp thuế:

- Quyền của người nộp thuế:

* Video về quyền và nghĩa vụ nộp thuế của kinh + Được cung cấp thông tin, tài
doanh thương mại điện tử:

liệu để thực hiện nghĩa vụ, quyền

https://www.youtube.com/watch?v=WVy3TN_d6dY

lợi về thuế;

(0:11 - 6:00)

+ Được giữ bí mật thông tin, trừ

* Video về xử phạt cá nhân vì tội trốn thuế:

các thông tin phải cung cấp cho cơ

https://www.youtube.com/watch?v=fwmrTd6AtrA

quan thuế;

- GV yêu cầu HS thảo luận, vận dụng hiểu biết để trả + Được hưởng các ưu đãi về thuế,
8

lời câu hỏi: Công dân có quyền và nghĩa vụ gì về nộp hoàn thuế theo quy định của pháp
thuế?

luật về thuế;

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

+ Được tố cáo những hành vi vi

- HS rút ra kết luận về quyền và nghĩa vụ của công phạm pháp luật về nộp thuế;
dân về nộp thuế theo hướng dẫn của GV.

+ ...

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

- Nghĩa vụ của người nộp thuế:

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

+ Kê khai, nộp thuế theo quy định

- GV mời HS nêu quyền và nghĩa vụ của công dân về của pháp luật;
nộp thuế.

+ Chấp hành quyết định kiểm tra,

- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, bổ thanh tra thuế;
sung ý kiến (nếu có).

+ Tôn trọng các quyền về nộp

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ, học thuế của người khác;
tập

+ ...

- GV nhận xét, đánh giá quá trình HS thực hiện
nhiệm vụ.
- GV kết luận về nội dung Quyền và nghĩa vụ của
công dân về nộp thuế.
- GV chuyển sang nội dung tiếp theo.
3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu:
- HS được củng cố kiến thức, kĩ năng về quyền, nghĩa vụ của công dân về kinh doanh
và nộp thuế.
- HS rèn luyện kĩ năng xử lí tình huống, liên hệ thực tế nhằm điều chỉnh ý thức, hành
vi của bản thân trước những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của công dân về
kinh doanh và nộp thuế.
b. Nội dung:
- GV yêu cầu HS trả lời nhanh các câu hỏi trắc nghiệm.

9

- GV hướng dẫn HS làm việc cá nhân và theo nhóm, thảo luận để trả lời câu hỏi bài
tập phần Luyện tập.
c. Sản phẩm học tập: HS trả lời câu hỏi trắc nghiệm, làm các bài tập phần Luyện tập
và chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động 1: Trả lời câu hỏi trắc nghiệm
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức game trắc nghiệm trên Quizizz/Kahoot.
- GV cung cấp mã phòng thi.
Câu 1. Mục đích cơ bản của mọi hình thức hoạt động kinh doanh là gì?
A. Thu lợi nhuận.
B. Phát triển thương hiệu.
C. Mở rộng thị trường.
D. Nộp thuế cho Nhà nước.
Câu 2. Hành vi nào sau đây bị nghiêm cấm trong quản lí thuế?
A. Khai thuế chính xác, trung thực.
B. Nộp tiền phạt đầy đủ, đúng thời hạn.
C. Gây phiền hà tới người nộp thuế.
D. Sử dụng mã thuế theo quy định pháp luật.
Câu 3. Theo quy định của pháp luật thì việc đóng thuế là:
A. sự tự nguyện của công dân.
B. nộp tiền cho Nhà nước.
C. không bắt buộc đối với công dân.
D. nghĩa vụ của công dân.
Câu 4. Hành vi nào dưới đây vi phạm quy định của Nhà nước về kinh doanh?
A. Buôn bán vũ khí, thuốc nổ.
B. Sản xuất hàng gia dụng.
C. Mở dịch vụ vận tải.
10

D. Bán đồ ăn nhanh.
Câu 5. Ngành, nghề kinh doanh nào dưới đây không bị nghiêm cấm?
A. Kinh doanh mại dâm.
B. Kinh doanh pháo nổ.
C. Kinh doanh rượu, bia.
D. Kinh doanh động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm có nguồn gốc từ tự nhiên.
Câu 6. Hành vi nào dưới đây vi phạm quyền tự do kinh doanh và nghĩa vụ đóng thuế?
A. Nộp thuế đầy đủ, đúng hạn để yên tâm kinh doanh.
B. Buôn bán hàng giả, trốn thuế để tăng lợi nhuận.
C. Kê khai đúng doanh thu và mặt hàng kinh doanh.
D. Mở rộng quy mô kinh doanh theo quy định của pháp luật.
Câu 7. Gia đình bà Hoa mở cửa hàng kinh doanh vật liệu xây dựng (có đăng kí kinh
doanh) nhưng bà Hoa bán thêm cả các mặt hàng điện tử. Hàng tháng bà Hoa vẫn nộp
đầy đủ thuế đối với các mặt hàng vật liệu xây dựng, nhưng không đóng thuế các mặt
hàng điện tử. Theo bà Hoa, những mặt hàng kinh doanh không có trong Giấy phép
kinh doanh thì không phải nộp thuế. Những sai phạm của bà Hoa trong hoạt động
kinh doanh là gì?
A. Bà Hoa không có sai phạm gì trong kinh doanh.
B. Bà Hoa kinh doanh không đúng ngành nghề đăng ký.
C. Bà Hoa vi phạm pháp luật vì trốn thuế.
D. Bà Hoa có nhiều sai phạm trong kinh doanh như: kinh doanh không đúng ngành
nghề đăng ký và trốn thuế.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học và hiểu biết thực tế của bản thân để trả lời câu hỏi.
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời cá nhân HS trả lời lần lượt các câu hỏi:

11

Câu

1

2

3

4

5

6

7

Đáp án

A

C

D

A

C

B

D

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu đáp án khác (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chốt đáp án.
- GV chuyển sang hoạt động mới.
[5.2.NC1a: HS tham gia trò chơi trắc nghiệm củng cố trên ứng dụng tương tác trực
tuyến để giáo viên thu thập dữ liệu học tập tức thời.]
Hoạt động 2: Trả lời câu hỏi mục Luyện tập (SGK – tr.64-66)
Nhiệm vụ 1. Xác định quy định của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân về
kinh doanh
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành các nhóm nhỏ (4-6 HS/ nhóm), yêu cầu HS đọc câu hỏi bài Luyện
tập 1 trong SGK tr.64-65 để thực hiện nhiệm vụ:
Câu 1. Các chủ thể dưới đây đã thực hiện quy định nào của pháp luật về quyền, nghĩa
vụ của công dân về kinh doanh? Hãy nêu nội dung cụ thể của quy định đó.
a. Anh K và chị O là bạn thân của nhau. Gần đây, hai người quyết định kinh doanh
để tăng thêm thu nhập. Anh K lựa chọn thành lập công ty kinh doanh dịch vụ vận tải,
còn chị O muốn tận dụng lợi thế của gia đình nên đã đăng kí thành lập hộ kinh doanh
thực phẩm sạch.
b. Công ty C phát hiện xưởng sản xuất của bà Y có hành vi sản xuất các mặt hàng
kém chất lượng, giả mạo sản phẩm của mình nên đã làm thủ tục khởi kiện theo quy
định của pháp luật.
c. Cơ sở kinh doanh thực phẩm của bà G luôn chú trọng việc đảm bảo vệ sinh an toàn
thực phẩm.
d. Khi phát hiện sự cố gây ô nhiễm môi trường, ông T (chủ doanh nghiệp tư nhân) đã
tiến hành các biện pháp khắc phục hậu quả, thực hiện đền bù cho những người bị
thiệt hại và đầu tư lắp đặt hệ thống xử lí chất thải theo công nghệ tiên tiến.
12

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời một số nhóm HS trình bày câu trả lời:
Trường hợp
a

Quyền, nghĩa vụ chủ thể
đã thực hiện

Nội dung cụ thể của quyền, nghĩa vụ

Anh K và chị O đã thực Công dân có quyền tự do kinh doanh
hiện quy định của pháp những ngành nghề mà pháp luật không
luật về quyền tự do kinh cấm; được tự do lựa chọn mô hình kinh
doanh của công dân.

doanh phù hợp với nhu cầu, điều kiện,
khả năng của bản thân; có quyền tự do
lựa chọn loại hình tổ chức kinh tế thích
hợp để thực hiện hoạt động đầu tư kinh
doanh; có quyền lựa chọn quy mô kinh
doanh, chủ động điều chỉnh quy mô và
ngành, nghề kinh doanh.

b

Công ty C đã thực hiện Doanh nghiệp có quyền khởi kiện vụ án
quy định của pháp luật về hành chính để yêu cầu Toà án bảo vệ
quyền

khởi

kiện

của quyền và lợi ích hợp pháp của mình

doanh nghiệp trong kinh theo quy định của pháp luật.
doanh.
c

Bà G đã thực hiện nghĩa Trong kinh doanh, công dân phải tôn
vụ tôn trọng lợi ích của trọng quyến và lợi ích hợp pháp của
người tiêu dùng trong người tiêu dùng, không được thực hiện
kinh doanh.

các hành vi xâm phạm quyền và lợi ích
hợp pháp của người tiêu dùng.

d

Ông T đã thực hiện. nghĩa Trong sản xuất, kinh doanh, công dân
13

vụ bảo vệ môi trường, phải tuân thủ các quy định của pháp
chịu trách nhiệm pháp lí luật về bảo vệ môi trường và tài nguyên
khi gây ra sự cố môi thiên nhiên; phải thực hiện các biện
trường khi sản xuất kinh pháp khắc phục hậu quả, đền bù thiệt
doanh.

hại nếu gây ra các sự cố môi trường.

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 2. Xác định quy định của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân về
nộp thuế
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS giữ nguyên nhóm ở Nhiệm vụ 1, đọc câu hỏi bài Luyện tập 2 trong
SGK tr.65 để thực hiện nhiệm vụ:
Câu 2. Các chủ thể dưới đây đã thực hiện quy định nào của pháp luật về quyền, nghĩa
vụ của công dân về nộp thuế? Hãy nêu nội dung cụ thể của quy định đó.
a. Khi nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, chị G (kế toán của Công ty
A) có một số thắc mắc về thủ tục nộp hồ sơ khai thuế qua giao dịch điện tử nên đã
liên hệ với Chi cục thuế địa phương đề nghị hỗ trợ và được cán bộ tại đây hướng dẫn,
cung cấp đầy đủ các thông tin cần thiết.
b. Sau khi nộp đủ các khoản tiền thuế theo quy định của pháp luật, anh T đã gửi văn
bản đề nghị cơ quan quản lí thuế địa phương xác nhận việc thực hiện nghĩa vụ thuế
với ngân sách nhà nước và được cơ quan quản lí thuế gửi thông báo xác nhận hoàn
thành nghĩa vụ thuế.
c. Chị B kinh doanh online trên mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử. Trong
quá trình kinh doanh, chị B luôn ghi chép đầy đủ các hoạt động mua bán của mình để
làm căn cứ khai thuế với cơ quan chức năng.

14

d. Ngay từ khi thành lập doanh nghiệp tư nhân, hộ gia đình C đã kí hợp đồng với
Công ty Dịch vụ M để được hỗ trợ các thủ tục về kế toán và thuế.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời một số HS trình bày câu trả lời:
Trường hợp
a

Quyền, nghĩa vụ chủ thể đã
thực hiện

Nội dung cụ thể của quyền, nghĩa vụ

Chị G đã thực hiện quyền Người nộp thuế có quyền được hỗ trợ,
được hỗ trợ, hướng dẫn thực hướng dẫn thực hiện việc nộp thuế;
hiện việc nộp thuế; quyến cung cấp thông tin, tài liệu để thực hiện
được tiếp cận thông tin về nghĩa vụ, quyền lợi về thuế.
nộp thuế

b

Anh T đã thực hiện quyền Người nộp thuế có quyền yêu cầu cơ
yêu cầu cơ quan quản lí thuế quan quản lí thuế xác nhận việc thực
xác nhận việc thực hiện hiện nghĩa vụ nộp thuế của mình.
nghĩa vụ nộp thuế của mình.

c

Chị B thực hiện nghĩa vụ ghi Người nộp thuế có nghĩa vụ ghi chép
chép chính xác, trung thực, chính xác, trung thực, đầy đủ những
đầy đủ những hoạt động hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế,
phát sinh nghĩa vụ thuế của khấu trừ thuế và giao dịch phải kê khai
người nộp thuế.

thông tin về thuế.

15

d

Hộ gia đình C đã thực hiện Người nộp thuế có quyền kí hợp đồng
quyền được kí hợp đồng với với tổ chức kinh doanh dịch vụ làm thủ
tổ chức kinh doanh dịch vụ tục về thuế, đại lí làm thủ tục hải quan
làm thủ tục về thuế để thực để thực hiện dịch vụ đại lí thuế, đại lí
hiện nghĩa vụ thuế

làm thủ tục hải quan.

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.
Nhiệm vụ 3. Xác định chủ thể vi phạm quyền và nghĩa vụ công dân trong kinh
doanh và nộp thuế
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chia lớp thành 6 nhóm (2 nhóm thực hiện cùng 1 nhiệm vụ), yêu cầu HS đọc câu
hỏi bài Luyện tập 3 trong SGK tr.65 để thực hiện nhiệm vụ:
Chủ thể nào dưới đây đã vi phạm quyền và nghĩa vụ của công dân trong kinh doanh
và nộp thuế? Hành vi vi phạm đó có thể dẫn tới những hậu quả gì?
+ Nhóm 1, 2: Trường hợp a. Công ty của chị P kinh doanh dịch vụ nhuộm vải, quần
áo. Do muốn giảm chi phí sản xuất nên chị P đã không xây dựng hệ thống xử lí chất
thải. Các chất thải của công ty được thải trực tiếp ra sông, gây ô nhiễm trầm trọng.
+ Nhóm 3, 4: Trường hợp b. Ông K và ông V đều mở cửa hàng kinh doanh vật tư
nông nghiệp. Cửa hàng của hai ông đều bán một số thuốc bảo vệ thực vật nằm trong
danh mục cấm sử dụng tại Việt Nam. Tuy nhiên, khi cán bộ cơ quan chức năng kiểm
tra thì chỉ xử phạt ông K, còn ông V được bỏ qua vì ông có mối quan hệ với cán bộ
kiểm tra.
+ Nhóm 5, 6: Trường hợp c. Từ năm 2019 đến năm 2023, ông H đã sử dụng tư cách
pháp nhân của Công ty M để kí kết, thực hiện 9 hợp đồng thi công xây dựng ở địa
phương và thu về tổng số tiền hơn 6 tỉ đồng. Tuy nhiên, Công ty M không xuất hoá
đơn giá trị gia tăng, không thực hiện mở, ghi chép sổ sách, chứng từ kế toán theo quy
16

định, không kê khai thuế giá trị gia tăng phải nộp cho ngân sách nhà nước. Ông H đã
làm thủ tục rút toàn bộ số tiền đã được thanh toán ra khỏi tài khoản của Công ty M
để sử dụng chi trả chi phí của công trình và chi tiêu cá nhân.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để thảo luận và hoàn thành nhiệm vụ.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời các nhóm HS trình bày kết quả thảo luận:
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.
- GV chuyển sang hoạt động Vận dụng.
4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: HS vận dụng được những điều đã học