Tiết 1, 2
Ngày soạn: 22/ 8/ 2016 Đọc văn: VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích Thượng kinh kí sự)
Lê Hữu Trác

A. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: Giúp HS:
Cảm nhận được giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm và vẻ đẹp tâm hồn, nhân cách của Lê Hữu Trác qua ngòi bút kí sự chân thực, sắc sảo về cuộc sống trong phủ chúa Trịnh.
B. TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG:
1. Kiến thức:
- Bức tranh chân thực, sinh động về c/s xa hoa, đầy quyền uy nơi phủ chúa Trịnh và thái độ, tâm trạng của nhân vật “tôi” khi vào phủ chúa chữa bệnh cho Trịnh Cán.
- Vẻ đẹp tâm hồn của Hải Thượng Lãn Ông: lương y, nhà nho thanh cao, coi thường danh lợi.
- Những nét đặc sắc của bút pháp kí sự: tài quan sát, miêu tả sinh động những việc có thật; lối kể chuyện lôi cuốn, hấp dẫn; chọn lựa chi tiết đặc sắc; đan xen văn xuôi và thơ.
2. Kĩ năng: Đọc – hiểu thể (kí sự) trung đại theo đặc trưng thể loại.
C. PHƯƠNG TIỆN VÀ CÁCH THỨC TIẾN HÀNH:
1. PTTH: SGK, TL giáo dục kĩ năng sống, HD chuẩn KTKN.
Thiết kế bài dạy học, tài liệu tham khảo.
2. Cách thức tiến hành: Hướng dẫn học sinh ở nhà đọc kĩ sách giáo khoa và trả lời câu hỏi trong phần Hướng dẫn học bài. GV nêu câu hỏi, HS trả lời và thảo luận; GV kết hợp diễn giảng.
D. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1. Ổn định và kiểm tra bài cũ:
2. Dạy bài mới:
Lời vào bài: Ai đã từng đặt chân đến Huế, chắc hẳn đều ước ao được một lần nhìn thấy các lăng tẩm, cung điện … để hồi tưởng về cuộc sống, sinh hoạt của các vua chúa xưa. Lê Hữu Trác cũng từng vào phủ chúa Trịnh, hiện thực cuộc sống trong phủ chúa đã được tái hiện một cách sinh động qua ngòi bút tài hoa của ông.

Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt

Tiết 1:
HĐ1: GV hướng dẫn HS tìm hiểu chung.
TT1: HS đọc Tiểu dẫn và tóm tắt vài nét chính về Tác giả.



TT2: Tìm hiểu tác phẩm và đoạn trích.
- Vị trí của đoạn trích “Vào phủ chúa Trịnh”?
- Thể loại, giá trị của tác phẩm và nội dung của đ/trích?



GV nhận xét, chốt lại những ý chính.


HĐ2: GV tổ chức các hoạt động dạy học để HS hiểu được đoạn trích.
TT1: HS đọc diễn cảm ( hoặc tóm tắt ) đoạn trích.
TT2: Đoạn trích ghi lại điều gì nơi phủ chúa?
HS tìm chi tiết, từ đó nhận xét: Quang cảnh và cách bài trí trong phủ Chúa được miêu tả như thế nào? Quang cảnh đó cho ta hình dung gì về cuộc sống của chúa Trịnh?





Tiết 2:
- Cung cách sinh hoạt trong phủ chúa ra sao? (không khí khám bệnh, người hầu hạ, những từ được dùng để chỉ nhà chúa…)






- GV nhắc HS chúa Trịnh đã chi phối vua Lê ntn?
Từ đó, em có nhận xét gì?

TT3: Quan sát và ghi lại cuộc sống trong phủ chúa, Tác giả LH Trác đã bộc lộ thái độ và tâm trạng ntn? Những chi tiết thể hiện kín đáo thái độ ấy?
( Những lời nhận xét: Cảnh giàu sang thực khác hẳn người thường; lời khái quát bài thơ; phong vị của nhà đại gia; đường vào nội cung tối om; tạng phủ yếu đi)
TT4: Qua cách chẩn đoán, chữa bệnh cùng những diễn biến tâm tư của Lê Hữu Trác, em có nhận xét gì về ông?




HĐ3: GV hướng dẫn HS kết luận chung.
- Dựa vào câu hỏi 2, 4 phần HDHB, hãy nhận xét: Giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn trích?




- Hình tượng n/vật LHT hiện lên ntn? ( rõ nét)
- GV gọi HS đọc Ghi nhớ SGK.


I. Giới thiệu:
1. Tác giả: Lê Hữu Trác( 1724 – 1791)
- Hiệu: Hải Thượng Lãn Ông.
- Danh y lỗi lạc; nhà văn, nhà thơ lớn 1/2c tk 18.
- Là tác giả của bộ sách y học nổi tiếng Hải Thượng y tông tâm lĩnh.
2. Tác phẩm:
a. Thượng kinh kí sự (cuối bộ Hải Thượng y tông tâm lĩnh)
- Tập kí sự bằng chữ Hán, hoàn thành năm 1783, đánh