Trường: THCS Lê Lợi
Lớp: 9
Ngày soạn: 4/2/2025
Ngày dạy: 6/2/2025

KẾ HOẠCH BÀI DẠY NGỮ VĂN 9
Họ và tên giáo viên: Nguyễn Thị Ngân

BÀI 1: THƯƠNG NHỚ QUÊ HƯƠNG
TIẾT: 12
NÓI VÀ NGHE
THẢO LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ ĐÁNG QUAN TÂM TRONG ĐỜI SỐNG
I. MỤC TIÊU Học sinh đạt được:
1. Năng lực:
1.1. Năng lực đặc thù
Biết thảo luận về một vấn đề trong đời sống phù hợp với lứa tuổi.
1.2. Năng lực chung
Năng lực giao tiếp, hợp tác: Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với phương tiện phi ngôn ngữ để thảo luận
một vấn đề trong đời sống; Lắng nghe và có phản hồi tích cực trong giao tiếp; nhận ra được ngữ cảnh
giao tiếp, đặc điểm, thái độ của đối tượng giao tiếp.
2. Phẩm chất:
- Có ý thức lắng nghe tích cực để đưa ra những phản hồi từ phần nói của bạn.
- Chăm chỉ thực hiện các nhiệm vụ học tập được giao, có ý thức vận dụng kiến thức, kĩ năng
học được ở nhà trường vào học tập.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- Sách giáo khoa, Sách giáo viên
- Một số video, tranh ảnh liên quan đến nội dung bài học.
- Máy chiếu, máy tính
- Giấy A1 hoặc bảng phụ
- Phiếu học tập, các bảng kiểm.
III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG:
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG: “ NẾU TÔI LÀ…”
a. Mục tiêu: Kết nối – tạo hứng thú cho học sinh, chuẩn bị tâm thế tiếp cận kiến thức về kiểu bài, kết
nối kiến thức trong cuộc sống vào nội dung của bài học
b. Nội dung hoạt động: HS trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm: Câu trả lời đúng của HS, cảm nhận ban đầu về vấn đề đặt ra trong tiết học
d. Tổ chức thực hiện hoạt động: 
Bước 1: Giao nhiệm vụ
Giáo viên chiếu một bức tranh hoặc ảnh minh họa phản ánh một hiện tượng xã hội đang được quan
tâm (ví dụ: học sinh nghiện điện thoại, tắc đường, ô nhiễm rác thải nhựa, vấn nạn bắt nạt học đường,
sự vô cảm trước tai nạn đuối nước,…).
GV đặt câu hỏi:
“Nếu em là người trong bức tranh này (hoặc là một người chứng kiến), em sẽ cảm thấy gì? Em sẽ
nói gì? Em muốn thay đổi điều gì?”
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh chọn một nhân vật trong tranh (hoặc tưởng tượng một nhân vật liên quan).
- Trong 2–3 phút, học sinh viết nhanh hoặc suy nghĩ một lời phát biểu ngắn (dưới 1 phút) dưới góc
nhìn của nhân vật đó.

Ví dụ:
“Nếu tôi là cô bé trong tranh – tôi sẽ buồn lắm khi ai cũng dán mắt vào điện thoại mà không ai quan
tâm đến nhau…”
Bước 3: Báo cáo kết quả
- Một số học sinh xung phong hoặc giáo viên chỉ định vài em đọc to phần nhập vai trước lớp.
- Giáo viên và lớp tán thưởng, đặt thêm câu hỏi: “Vì sao em nghĩ như vậy?”, “Em có nghĩ mình sẽ
làm khác đi không?”
Bước 4: Kết luận, nhận định
- Giáo viên nhận xét, khen ngợi Hs
- Gv dẫn vào bài học:
“Mỗi vấn đề trong cuộc sống đều có nhiều góc nhìn. Biết lắng nghe – chia sẻ và thảo luận là một kỹ
năng quan trọng. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng rèn luyện điều đó trong tiết Nói và nghe: Thảo luận về
một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống.”
HOẠT ĐỘNG 2: THỰC HÀNH NÓI - NGHE
a.  Mục tiêu: HS thực hành kĩ năng nói và nghe: thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm của đời
sống
b. Nội dung: 
- HS xác định được các bước thực hành nói và nghe thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm của đời
sống
c. Sản phẩm: Sản phẩm bài thảo luận của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Chủ đề thảo luân:( đã giao từ tiết trước)
+ Nhóm 1, 2: Thảo luận về “những điều cần làm để góp phần làm cho nơi ta sống trở nên đẹp hơn”
+ Nhóm 3, 4: Thảo luận về cách hành xử phù hợp khi bị bắt nạt
Bước 1: Chuẩn bị
Mục tiêu:
- HS xác định được mục đích nói và người nghe
- Chuẩn bị nội dung thảo luận
Nội dung:
- Chia nhóm thảo luận, thống nhất mục đích và thời gian thảo luận
- Chuẩn bị nội dung thảo luận.
Tổ chức thực hiện
Sản phẩm
B1: Chuyển giao nhiệm vụ
1. Chuẩn bị
- Gv chia lớp thành các nhóm nhỏ. Mỗi nhóm gồm - Thành lập nhóm, bầu nhóm
6 thành viên, cử nhóm trưởng, thư kí.
trưởng và thư kí.
- Nhóm trưởng phân công công việc, theo dõi tiến - Xác định một số đề tài mà nhóm
độ, chuẩn bị và dẫn dắt buổi thảo luận.
quan tâm (có thể làm từ tiết trước
- Các nhóm thống nhất mục đích thảo luận nhóm và và chọn vấn đề thảo luận đã được
thời gian thảo luận.
giao)
- Nhóm trưởng thông báo cho thành viên vấn đề -Thống nhất mục tiêu và thời gian
cần thảo luận. Mỗi thành viên về nhà tìm hiểu tư thảo luận
liệu, đưa ra ý kiến, lí lẽ, bằng chứng về vấn đề, dự - Chuẩn bị nội dung buổi thảo luận:
kiến các ý kiến trái chiều và cách thức phản hồi (theo PHT 01): HS tìm hiểu kĩ vấn
theo bảng:
đề, chuẩn bị lí lẽ và bằng chứng để
làm sáng tỏ quan điểm.
PHT 01: Chuẩn bị thảo luận nhóm
Đề tài thảo luận:…………..
I. CÁC Ý KIẾN, LÍ LẼ, BẰNG CHỨNG

Ý kiến của em
……..
………

Lí lẽ

Bằng chứng

II. DỰ KIẾN CÁC Ý KIẾN TRÁI CHIỀU VÀ Ý
KIẾN PHẢN HỒI
Ý kiến của em
Lí lẽ
Bằng chứng
……..
………
B2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS của lớp phân theo nhóm bầu ra nhóm trưởng,
cử thư kí.
-Chuẩn bị nội dung thảo luận: HS tìm hiểu kĩ vấn
đề, chuẩn bị lí lẽ và bằng chứng để làm sáng tỏ
quan điểm của mình. (tự hoàn thành PHT 01)
- Thống nhất mục tiêu và thời gian thảo luận: Mục
đích buổi thảo luận là gì? Thời gian dự kiến bao
lâu? Nhóm em có những ý kiến gì? Chuẩn bị lí lẽ
thế nào để bảo vệ nhóm mình và bác bỏ ý kiến của
nhóm bạn?
B3: Báo cáo kết quả
HS báo cáo kết quả thảo luận vào tiết thảo luận.
B4: Kết luận, nhận định (GV)
GV nhận xét quá trình chuẩn bị của HS cho tiết
thảo luận.
Bước 2: Thảo luận

Mục tiêu:
- Luyện kĩ năng nói và nghe cho HS: Biết trình bày ý kiến của mình, lắng nghe ý kiến của
người khác và biết bảo vệ ý kiến của mình.
Nội dung: GV yêu cầu :
- HS thảo luận nhóm theo chủ đề đã phân công
Tổ chức thực hiện
Sản phẩm
B1: Chuyển giao nhiệm vụ (GV)
- HS tiến hành thảo luận theo yêu
- Nhóm trưởng dẫn dắt để các thành viên trình bày. cầu:
Thư kí ghi chép tổng hợp các ý kiến. Cần đảm bảo
+ HS trình bày ý kiến
mỗi thành viên đều chuẩn bị dựa trên phần chuẩn bị
+ HS lắng nghe ý kiến
ở nhà.
+ HS phản hồi ý kiến
- Trong quá trình thảo luận, HS sử dụng PHT sau
+ HS thống nhất ý kiến
để theo dõi quá trình thảo luận của bạn, có những ý
kiến riêng của bản thân và đưa ra được ý kiến thống
nhất của nhóm:
PHT 02:
Thảo luận về “những điều cần làm để góp
phần làm cho nơi ta sống trở nên đẹp hơn”

Ý kiến của các bạn
Ý kiến 1:…
Ý kiến 2:….

Lí lẽ và Trao đổi
bằng
của tôi
chứng
......
.....
......
.....
.....
.....

.....
.....

=> Kết luận của nhóm về vấn
đề: .........................................
PHT 03:
Thảo luận về cách hành xử phù hợp khi bị bắt
nạt
Ý kiến của các bạn
Lí lẽ và Trao đổi
bằng
của tôi
chứng
Ý kiến 1:…
......
.....
......
.....
Ý kiến 2:….

.....
.....

.....
.....

=> Kết luận của nhóm về vấn
đề: .........................................
- Các nhóm trình bày kết quả thảo luận của cả
nhóm dưới dạng đoạn văn, sơ đồ tư duy,...và trình
bày sản phẩm đó trước lớp.
B2: Thực hiện nhiệm vụ
HS lần lượt thực hiện nhiệm vụ theo yêu cầu.
B3: Báo cáo kết quả
Nhóm trưởng trình bày kết quả thảo luận (ý kiến
thống nhất của nhóm) kèm theo sản phẩm học tập
(đoạn văn, sơ đồ tư duy,...)
B4: Kết luận, nhận định (GV)
HS đánh giá HS qua sản phẩm học tập chung của
nhóm và qua việc thu PHT 01, 02, 03 của HS. Việc
đánh giá được thực hiện theo các tiêu chí trong
bảng kiểm dưới đây
Bước 3: Suy ngẫm và rút kinh nghiệm
Mục tiêu:
- HS suy ngẫm về cuộc thảo luận.
- HS rút kinh nghiệm sau cuộc thảo luận.

Nội dung:
- Sau buổi thảo luận, em hãy rút ra bài học kinh nghiệm cho bản thân:
+ Ghi lại những điều nhóm đã làm tốt và chưa tốt
+ Nêu hai bài học kinh nghiệm về cách trình bày ý kiến, cách thảo luận, tranh luận.
Bảng kiểm thảo luận về một vấn đề đời sống
Nội dung kiểm tra
Đạt

Chưa đạt

Thể hiện ý kiến trực tiếp, rõ ràng về vấn đề cần thảo luận
Đưa ra được lí lẽ, bằng chứng thuyết phục
Sử dụng ngôn ngữ và cử chỉ hợp lí
Nghiêm túc lắng nghe ý kiến của người khác
Bảo vệ ý kiến của mình với thái độ xây dựng
Tôn trọng các ý kiến khác biệt
Một số ý kiến tham khảo về các vấn đề nhóm đã thảo luận trong tiết học:
*Vấn đề 1: Những điều cần làm để góp phần làm cho nơi ta sống trở nên đẹp hơn
- Thực hiện những hành động bảo vệ môi trường: Môi trường sống có vai trò rất quan trong đối với
cuộc sống của mỗi chúng ta nhưng hiện nay môi trường sống đang bị ô nhiễm nghiêm trọng. Vì vậy,
để bảo vệ sức khoẻ của chúng ta, việc bảo vệ môi trường là vai trò quan trọng và nhiệm vụ hàng đầu.
Chúng ta có thể thực hiện bảo vệ môi trường bằng các hành động cụ thể: không vứt rác bừa bãi,
trồng nhiều cây xanh, tuyên truyền ý thức bảo vệ môi trường đến mọi người,…
- Xây dựng những mối quan hệ tốt đẹp nơi quê hương mình sinh sống: Bên cạnh việc bảo vệ môi
trường sống thì việc tạo dựng những mối quan hệ tốt đẹp, con người quan tâm, chia sẻ lẫn nhau tại
nơi mình sinh sống cũng là một việc làm cần thiết. Việc này sẽ tạo ra môi trường sống lành mạnh,
giàu tính nhân văn, từ đó góp phần bồi dưỡng nhân cách trong mỗi con người.
- Tham gia các hoạt động tập thể: Điều này vừa tăng tính đoàn kết vừa góp phần thể hiện trách
nhiệm của mình với cuộc sống tập thể. Các hoạt động tập thể như phong trào văn nghệ, dọn dẹp vệ
sinh nơi ở, phong trào từ thiện…góp phần xây dựng nơi mình ở lành mạnh và phát triển hơn.
- Có những quy định cụ thể về nếp sống để mọi người cùng thực hiện, từ đó thúc đẩy trách nhiệm
của mọi người trong việc xây dựng nếp sống văn hoá của khu dân cư,…
* Vấn đề 2: Thảo luận về cách hành xử phù hợp khi bị bắt nạt
- Bình tĩnh để hiểu nguyên nhân mình bị bắt nạt và nắm được đối tượng bắt nạt: Có rất nhiều nguyên
nhân gây ra tình trạng bạo lực học đường. Có thể do yếu tố chủ quan hoặc khách quan. Vì vậy, việc
tìm hiểu nguyên nhân cũng là một cách để tháo gỡ vấn đề. Còn về đối tượng bắt nạt. Nếu chúng ta
hiểu rõ về người đang bắt nạt chúng ta là ai, họ là người như thế nào thì việc giải quyết vấn đề đối
với người bị bắt nạt sẽ trở nên dễ dàng hơn.
- Chia sẻ với một người mà mình tin tưởng về vấn đề mình đang gặp phải. Điều này vừa giúp mình
vững hơn về tinh thần vừa có thể tìm ra giải pháp để giải quyết vấn đề. Thường những bạn bị bắt nạt
do bị đe doạ hoặc nhiều nguyên nhân khác mà không dám nói ra nhưng các bạn phải ý thức được
việc giữ “bí mật” chuyện này có thể khiến sự việc nghiêm trọng và gây ra những hậu quả đáng tiếc.
- Luôn báo cho người mình tin tưởng việc mình đang đi đâu và làm gì. Đây không phải là việc làm
cho mình bị kiểm soát mà là việc làm để bảo vệ an toàn cho mình trong giai đoạn mình đang bị bắt
nạt. Điều này có thể ngăn cản được một số hậu quả đáng tiếc sẽ xảy ra.
- Tìm kiếm dấu hiệu trợ giúp khi có dấu hiệu bị bắt nạt. Có thể thực hiện hành động hét to hoặc cầu
cứu người lớn khi mình có dấu hiệu bị bắt nạt.

- Tự rèn luyện các kĩ năng để tự bảo vệ bản thân. Chẳng hạn học võ, dùng các dấu hiệu khẩn cấp để
liên lạc với người thân khi cần thiết.
