Ngày soạn: 06/04 2025
Ngày giảng 08/04/2025
BÀI 16: THỰC HÀNH: LẬP CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH
Thời gian thực hiện 2 tiết (tiết 30,31)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức 
Vận dụng kiến thức thuật toán vào giải quyết một số bài toán tin học đơn giản.
2. Năng lực
Năng lực chung: 
Năng lực học tập, tự học: HS biết tự tìm kiếm, chuẩn bị và lựa chọn tài liệu, phương tiện
học tập trước giờ học, quá trình tự giác tham gia các và thực hiện các hoạt động học tập
cá nhân trong giờ học ở trên lớp,…
Năng lực giao tiếp và hợp tác: Khả năng phân công và phối hợp thực hiện nhiệm vụ học
tập.
Năng lực giải quyết vấn đề sáng tạo: HS đưa ra các phương án trả lời cho câu hỏi, bài
tập xử lý tình huống, vận dụng kiến thức, kĩ năng của bài học để giải quyết vấn đề
thường gặp.
Năng lực riêng: 
Sử dụng được cấu trúc tuần tự, rẽ nhánh, lặp trong mô tả thuật toán.
Giải thích được chương trình là bản mô tả thuật toán bằng ngôn ngữ mà máy tính có thể
“hiểu” và thực hiện.
3. Phẩm chất
Phát triển được năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, rèn luyện được phẩm chất chăm
chỉ, trách nhiệm, kiên trì và cẩn thận trong học và tự học.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 
1. Chuẩn bị đối với giáo viên
Chương trình trong ngôn ngữ Scratch giải các bài tập trong bài học.
2. Chuẩn bị đối với học sinh
SGK, SBT, vở ghi,…
Các tệp lưu kết quả đã thực hành ở Bài 10b.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Tiết 1.
1. Hoạt động 1. Mở đầu
a) Mục tiêu: Giới thiệu nhiệm vụ thực hành, kết nối với Bài học trước.
b) Nội dung: HS biết được nội dung thực hành.
c) Sản phẩm: HS chuẩn bị vào bài học.
d) Tổ chức thực hiện: 
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: 
- GV mời 1 HS đọc đoạn văn bản trong mục Khởi động tr.83 SGK: 
Mỗi nhiệm vụ trong bài học này là giải một bài toán tin học mà sản phẩm là một chương
trình máy tính. Các ngôn ngữ lập trình đều được trang bị những cấu trúc điều khiển cơ
bản (tuần tự, rẽ nhánh và lặp). Vì vậy, việc mô tả thuật toán bằng cách chỉ sử dụng
những cấu trúc điều khiển đó sẽ giúp em dễ dàng tạo ra những chương trình máy tính.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: 
- HS quan sát hình ảnh và trả lời câu hỏi.
- GV quan sát và hỗ trợ HS khi cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo, thảo luận: 
- GV mời một số HS xung phong trả lời câu hỏi.

Bước 4: Kết luận, nhận định: 
GV dẫn dắt HS vào bài học mới: Bài 16: Thực hành: Lập chương trình máy tính.
2. Hoạt động 2. Hình thành kiến thức
Hoạt động 2.1: Nhiệm vụ 1: Tính lương
a. Mục tiêu: HS thực hành: tính lương.
b. Nội dung: GV tiến hành chia nhóm HS và giao nhiệm vụ nhóm, HS thảo luận để thực
hiện các nhiệm vụ được giao.
c. Sản phẩm học tập: Bài thực hành của HS.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Bước 1: Giao nhiệm vụ học
tập
- GV chia lớp thành các nhóm
đôi.
- GV yêu cầu các nhóm thảo
luận, hoàn thành nhiệm vụ 1.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm
vụ học tập
- HS thực hành theo hướng
dẫn của Nhiệm vụ 1 SGK.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ
trợ HS nếu cần thiết. Trong
quá trình quan sát học sinh
thực hành, nhận diện các vấn
đề cần lưu ý và lựa chọn nhóm
HS báo cáo kết quả (nhóm có
kết quả đã đạt được theo mục
tiêu, nhóm có vấn đề cần lưu
ý,...).
Bước 3: Báo cáo, thảo luận
- GV mời đại diện một số
nhóm xung phong phát biểu
trả lời các câu hỏi.
- HS khác lắng nghe, nhận xét
và bổ sung.
Bước 4: Kết luận, nhận định
- GV nhận xét sản phẩm của
các nhóm, đánh giá thái độ
làm việc của HS trong nhóm.
- GV chuyển sang hoạt động
tiếp theo.

Nhiệm vụ 1: Tính lương
Yêu cầu
Theo thuật toán được mô tả ở Bài 15, em hãy lập chương
trình tính và hiển thị tiền lương của một nhân viên khi biết
mức lương (tiền lương trong một giờ làm việc) và số giờ
làm việc trong tuần của họ bằng ngôn ngữ lập trình
Scratch. 
Hướng dẫn
a) Cài đặt thuật toán
- Bước 1. Tạo các biến nhớ
 Biến đầu vào: muc_luong, tgian_ laodong.
 Biến đầu ra: tien_luong.
 Biến trung gian: tgian_dmuc, tgian_vuot,
luong_dmuc, luong_vuot
- Bước 2. Mô tả lại thuật toán theo ngôn ngữ lập trình

- Bước 3. Tạo chương trình

b) Gỡ lỗi
Lập các bộ dữ liệu kiểm thử chương trình (Bảng 16.1).

Bảng 16.1. Dữ liệu kiểm thử bài toán tính lương
Tiết 2.
Ngày giảng 15/04/2025
Hoạt động 2.2: Tìm giá trị lớn nhất
a) Mục tiêu: Tìm và hiển thị giá trị lớn nhất của một dãy số nguyên dương được nhập
vào từ bàn phím. Số lượng các số trong dãy không được biết trước khi nhập dữ liệu, chỉ
biết rằng quá trình nhập các số của dãy sẽ kết thúc khi nhập vào số 0.
b) Nội dung: Cài đặt thuật toán
Bước 1. Tạo các biến
– Biến đầu vào: x.
– Biến đầu ra: max
Bước 2. Tạo chương trình
Nhận dạng các khối lệnh trong Hình 16.3 tương ứng với từng phần của sơ đồ khối đã
được trình bày trong bài trước và lắp ghép chúng lại theo đúng thứ tự.
c) Sản phẩm: Tạo được biến và tạo được chương trình..
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: 

- GV yêu cầu hs thực hiện phần luyện
tập
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: 

- HS ngồi theo nhóm đôi để thực hành
trên máy tính bài tập trên (lưu ý hoán

đổi vai trò để mỗi HS thực hành một
bài tập trên máy tính).
Bước 3: Báo cáo, thảo luận: 

- HS báo cáo kết quả luyện tập, GV tổ
chức đánh giá.
Bước 4: Kết luận, nhận định: 

- GV quan sát, hỗ trợ, hướng dẫn HS
khi cần thiết.
- GV đưa ra câu hỏi gợi mở về một số
nội dung có thể trình bày trong Triển
lãm tin học để dẫn dắt sang hoạt động
vận dụng.
Gỡ lỗi
Dữ liệu kiểm thử bài toán tìm số lớn nhất.
Khi chạy chương trình, lần lượt nhập
các số trong bộ dữ liệu kiểm thử
(Bảng 16.2).
Mặc dù bài toán yêu cầu đầu vào là
những số nguyên dương nhưng
chương trình sẽ tốt hơn nếu phát hiện
được và loại bỏ những dữ liệu không
đúng yêu cầu.
– Với mỗi bộ giá trị đầu vào (từ tình
huống 1 đến tình huống 4), chương
trình cần trả lại đúng giá trị đầu ra.
– Bộ giá trị ở tình huống 5 đại diện
trường hợp không có số nguyên
dương nào được nhập.
– Tình huống 6, 7 có những giá trị
đầu vào không hợp lệ nhưng chương
trình vẫn xử lí đúng.
– Bộ giá trị ở tình huống 8 cho thấy
có những giá trị đầu vào không hợp
lệ, dẫn đến kết quả sai. Việc chỉnh sửa
chương trình để có một chương trình
hoạt động tốt trong tình huống này là
bài tập vận dụng.
3. Hoạt động 3: Luyện tập
a) Mục tiêu: Bộ giá trị ở tình huống 6 (Bảng 16.2) cho thấy có những giá trị đầu vào
chưa hợp lí. Em hãy chỉnh sửa chương trình để có một chương trình hoạt động tốt.
b) Nội dung: HS tự thực hành lại các bước trong phần thực hành để tạo ra sản phẩm.
c) Sản phẩm: vẽ được sơ đồ của thuật toán xác định một số có phải số nguyên tố hay
không..
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: 

- GV yêu cầu hs thực hiện phần luyện

YÊU CẦU CẦN ĐẠT

tập

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: 

- HS ngồi theo nhóm đôi để thực hành
trên máy tính bài tập trên (lưu ý hoán
đổi vai trò để mỗi HS thực hành một
bài tập trên máy tính).

Sử dụng những cấu trúc điều khiển cơ bản…

Bước 3: Báo cáo, thảo luận: 

- HS báo cáo kết quả luyện tập, GV tổ
chức đánh giá.
Bước 4: Kết luận, nhận định: 

- GV quan sát, hỗ trợ, hướng dẫn HS
khi cần thiết.
4. Hoạt động 4: Vận dụng
a) Mục tiêu: Vận dụng kiến thức để thực hành mô tả thuật toán đầu vào và đầu ra...
b) Nội dung: Thao tác kiểm trử ở bảng 16.2.
c) Sản phẩm:
làm bài tập 1,2 phần vận dụng..
d) Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập: 

- GV giao bài tập cho HS thực hiện ngoài giờ
học trên lớp..
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập: 

HS thực hiện hiện theo yêu cầu bảng 16.2..
Bước 3: Báo cáo, thảo luận: 

- HS báo cáo kết quả luyện tập, GV tổ chức
đánh giá.
Bước 4: Kết luận, nhận định: 

- GV tổ chức chia sẻ và đánh giá kết quả làm
bài của HS ở thời điểm phù hợp của những
tiết học tiếp theo.
*Cũng cố, hướng dẫn về nhà:
-Nêu các bước giải một bài toán tin học?
-Về nhà xem trước bài 17 để tiết tới học.
DUYỆT CỦA
DUYỆT CỦA
BAN GIÁM HIỆU
TỔ CHUYÊN MÔN

GIÁO VIÊN