KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

Ngày soạn: 19/12/2024
Tuần: 16+17
Tiết 24,25 - BÀI 13:
GIAO LƯU THƯƠNG MẠI VÀ VĂN HÓA ĐÔNG NAM Á
TỪ ĐẦU CÔNG NGUYÊN ĐẾN THẾ KỈ X
(Thời lượng thực hiện: 2 tiết)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- Mối liên hệ giữa khu vực Đông Nam Á với thế giới bên ngoài từ đầu Công
nguyên đến thế kỉ X.
2. Năng lực
a/ Năng lực chung:
- Năng lực giao tiếp, hợp tác: Trao đổi, thảo luận để thực hiện các nhiệm vụ học
tập.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Sử dụng các kiến thức đã học ứng dụng
vào thực tế, tìm tòi, phát hiện giải quyết các nhiệm vụ trong cuộc sống.
- Năng lực tự chủ, tự học: Tự đặt được mục tiêu học tập để nỗ lực phấn đấu thực
hiện.
b/ Năng lực chuyên biệt:
- Trình bày được con đường giao thương trên biển ở khu vực Đông Nam Á.
- Hiểu được ảnh hưởng của văn hoá Ấn Độ đối với sự phát triển của lịch sử khu
vực trong 10 thế kỉ đầu Công nguyên.
- Phân tích được những tác động của quá trình giao lưu thương mại và văn hoá đối
với khu vực trong 10 thế kỉ đầu Công nguyên.
- Xác định được chủ quyền Biển Đông thuộc về vương quốc nào ngày xưa và quốc
gia nào ngày nay.
3. Phẩm chất
- Trách nhiệm: từ sự thật lịch sử về con đường giao thương và giao lưu văn hoá ở
Đông Nam Á, giáo dục chủ quyển biển đảo cho HS.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- Nhân ái: giáo dục tinh thần chia sẻ giữa các nền văn hoá (học hỏi, hoà nhập,
không thôn tính, không xâm lược).
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên
- Giáo án, SGV, SGK Lịch sử và Địa lí 6.
- Các kênh hình phóng to..
- Máy tính, máy chiếu (nếu có).
2. Học sinh:
- SGK Lịch sử và Địa lí 6.
- Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học (nếu có) và dụng cụ học tập theo
yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và chuyển giao nhiệm vụ học tâp
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
Bước 2 : Thực hiện nhiệm vụ
Bước 3 : Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- GV trình chiều cho HS quan sát hình ảnh và kể cho HS câu chuyện Một thành
phố chứa đấy châu báu: Địa điểm di tích Óc Eo nằm ở chân núi Ba Thê, nay thuộc
xã Vọng Thê, huyện Thoại Sơn,
tỉn An Giang, nay đất bồi đẩy nó
vào sâu, cách biển 20 km, nhưng
ngược về đầu Công nguyên, Óc
Eo nằm ở vị trí “bước một bước
ra tới biển“ Những năm 40 của
thế kỉ XX, nhiều người dân khi
làm ruộng nhặt được khá nhiều
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

vật quý như chuỗi vòng đá quý, nhẫn vàng bạc, mặt ngọc, nhìn không khác mấy
với những đồ nữ trang trưng bày trên cửa hàng vàng bạc thời nay.
Do vậy, cuối tháng 2 - 1944, chính quyền Pháp đã tổ chức khai quật di tích Óc Eo
mà người đứng đầu là nhà khảo cổ học lừng danh L. Malleret. Một số lượng đồ
trang sức rất lớn đã được L. Malleret công bố bao gồm: 1.311 món nữ trang vàng,
cân nặng 1.120 gam, sau đó ông còn thu mua lại từ những người đào trộm di tích
hàng trăm món, cân nặng được 453 gam, đáng kể có một thỏi vàng nguyên khối
nặng đến 378 gam, tức khoảng 10 lạng; số hạt ngọc và đá quý đào và thu lại được
là 10.062, trong đó có 779 viên là đào được, còn lại ông thu từ trẻ con nhặt được
khi đi theo đoàn khảo cổ. Sau năm 1975, phát hiện thêm khoảng 100 món trang
sức vàng, 443 hạt đá quý, hơn 120 con dấu (triện), 2.000 mảnh vàng (có thể là vật
cúng đặt ở các đền chùa).
Bước 4 : Đánh giá và dẫn dắt vào nội dung bài mới
GV đặt vấn đề: Câu chuyện về cảng thị Óc Eo đã cung cấp cho các nhà khoa học
những bằng chứng quan trọng để nghiên cưu về giao lưu thương mại và văn hóa ở
Đông Nam Á mười thế kỉ đầu công nguyên. Để hiểu rõ hơn về vấn đề này chúng ta
cùng vào bài học ngày hôm nay - Bài 13: Giao lưu thương mại và văn hóa Đông
Nam Á từ đầu công nguyên đến thế kỉ X.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
2.1 Tìm hiểu quá trình giao lưu thương mại
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS trình bày được con đường giao thương trên
biển ở khu vực Đông Nam Á. Phân tích được những tác động của quá trình giao
lưu thương mại đối với khu vực trong 10 thế kỉ đầu Công nguyên.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục I và quan sát tư liệu hiện vật 13.1, 13.2, 13.3,
lược đồ 13.4 SGK chia lớp thành 6 nhóm hoàn thành yêu cầu vào phiếu học tập:
Nhóm:............
Lớp:...............

PHIẾU HỌC TẬP

1. Tại sao người ta cần đi qua vùng biển Đông Nam Á?
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------2. Thương nhân những vùng nào có mặt ở Đông Nam Á?
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------3. Kể tên những sản vật vùng Đông Nam Á, tiêu biểu nhất là loại sản vật nào?
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------4. Mô tả các tuyến đường thương mại chính ở Đông Nam Á.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------5. Giao lưu thương mại đã dẫn đến những thay đổi nào ở khu vực Đông Nam Á
trong mười thế kỉ đầu?
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------GV lưu ý HS: Khi Mô tả con đường mà thương nhân nước ngoài đi qua vùng biển
Đông Nam Á mười thế kỉ đầu Công nguyên: HS lưu ý những địa danh trên bản đồ
như Chăm-pa, Óc-eo (Việt Nam), Pa-lem-bang (In-đô-nê-xi-a) và xác định tên gọi
địa lí của vùng biển đó hiện nay (Biển Đông).

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- Những hiện vật trong các tư liệu là minh chứng cho việc một số nơi ở Đông Nam
Á đã có hoạt động buôn bán, có sự hiện diện của thương nhân nước ngoài những
thế kỉ đầu Công nguyên.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS đọc SGK và tiến hành thảo luận nhóm.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- Đại diện các nhóm trình bày kết quả, đánh giá lẫn nhau.
* Dự kiến sản phẩm
1. Vì Đông Nam Á nằm giữ hai nền văn minh lớn Ấn Độ và Trung Hoa, do đó nhu
cầu trao đổi hàng hóa giữa hai quốc gia này, xa hơn là Địa Trung Hải đã mở ra
tuyến đường thương mại quan trọng ở vùng biển ĐNÁ.
2. Thương nhân Trung Hoa, Ấn Độ, La Mã, và nhiều nước trên thế giới
3. Hồ tiêu, đậu khấu, ngọc trai, san hô,... đặc biệt nhất là trầm hương.
4. Các tuyến chính:
- Từ Ma-ha-ba-li-pu-ram (Nam Ấn)  Ran-gun (Tha-tơn)
- Từ Ma-ha-ba-li-pu-ram (Nam Ấn)  K-ra (Đốn tốn)  Óc eo (Phù Nam)
- Từ Ma-ha-ba-li-pu-ram (Nam Ấn) Ka-lin-ga
- Từ Ka-lin-ga  Chăm-pa Tuyền Châu (Trung Hoa)
5. Thúc đẩy sự ra đời của những trung tâm thương mại tại khu vực Đông Nam Á,
dẫn đến sự phát triển nhanh của lịch sử khu vực, tác động trực tiếp đến sự ra đời
của những vương quốc cổ nằm trên con đường giao lưu đó.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.
* Sản phẩm học tập:
- Vào những thế kỉ đầu Công nguyên, tuyến đường thương mại quan trọng trên
vùng biển Đông Nam Á được hình thành.
- Nhiều nơi ở khu vực Đông Nam Á trở thành trung tâm buôn bán và trao đổi sản
vật, hàng hóa nổi tiếng như Óc Eo, Trà Kiệu, Pa-lem-bang,…

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- Giao lưu thương mại đã thúc đẩy giao lưu văn hóa, tác động trực tiếp đến sự ra
đời và phát triển các vương quốc cổ Đông Nam Á từ đầu Công nguyên đến thế kỉ
X.
2.2 Tìm hiểu quá trình giao lưu văn hóa
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS hiểu được ảnh hưởng của văn hoá Ấn Độ
đối với sự phát triển của lịch sử khu vực trong 10 thế kỉ đầu Công nguyên. Phân
tích được những tác động của quá trình giao lưu văn hoá đối với khu vực trong 10
thế kỉ đầu Công nguyên.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV đặt vấn đề, yêu cầu HS làm việc cá nhân/ theo cặp trả lời câu hỏi:
1. Khu vực ĐNA nằm giữa hai nền văn hóa nào phát triển sớm hơn ĐNA ở châu
Á?
2. Nền văn hóa nào có ảnh hưởng sâu đậm nhất đến khu vực?
- GV yêu cầu HS quát sát tư liệu 13.6, 13.7, 13.8 thảo luận nhóm: Giao lưu văn
hóa tác động như thế nào đến văn hóa Đông Nam Á?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS đọc SGK và thảo luận nhóm theo yêu cầu.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- HS đại diện nhóm trình bày kết quả. Các nhóm trao đổi phiếu học tập và đánh giá
lẫn nhau
- GV hỗ trợ HS.
* Sản phẩm dự kiến:
1. Đông Nam Á nằm giữa Ấn Độ và Trung Hoa
2. Quốc gia có ảnh hưởng nhất đến khu vực là Ấn Độ
3. Cư dân ĐNÁ tiếp thu văn hóa Ấn Độ một cách hòa bình trên cơ sở chủ động lựa
chọn những yếu tố phù hợp trong quá trình lập quốc và phát triển, chủ yếu trong
các lĩnh vực tôn giáo, chữ viết, văn học, nghệ thuật.

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

+ Tôn giáo: Hin-đu giáo và Phật giáo nhanh chóng hoà quyện với tín ngưỡng bản
địa và đã ảnh hưởng lớn đến nền văn hoá của các vương quốc trong khu vực.
+ Chữ viết: chữ Phạn trở thành văn tự chính của nhiều vương quốc trong buối đầu
thành lập. Về sau, đã dần cải biến chữ Phạn thành chữ viết riêng như chữ Chăm cổ,
chữ Khơ-me cổ, chữ Mã Lai cổ,...
+ Nghệ thuật: khu đền tháp Mỹ Sơn (Việt Nam) và quần thể Bô-rô-bu-đua (In-đônê-xi-a) là hai công trình kiến trúc tiêu biểu của Đông Nam Á trước thế kỉ X.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.
* Sản phẩm học tập
Đông Nam Á chịu ảnh hưởng của các nền văn hóa ngoài khu vực, trong đó văn hóa
Ấn Độ ảnh hưởng sâu đậm nhất trên nhiều lĩnh vực khác nhau:
-  Tôn giáo: Hin-đu giáo và Phật giáo du nhập vào Đông Nam Á và nhanh chóng
hòa quyện với tín ngưỡng bản địa.
- Chữ viết: Chữ Phạn trở thành văn tự chính của nhiều vương quốc Đông Nam Á.
Về sau các tộc người ở Đông Nam Á đã dần cải biến chữ Phạn thành chữ viết
riêng.
- Văn học: chịu ảnh hưởng từ Ấn Độ nhưng vẫn có bản sắc riêng.
- Nghệ thuật: Khu đền tháp Mỹ Sơn (Việt Nam) và quần thể Bô-rô-đu-bua (In-đônê-xi-a)...
3. HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi lý thuyết.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 2 phần Luyện tập SHS trang 70: Nêu một ví dụ
cho thấy sự sáng tạo của cư dân Đông Nam Á khi tiếp thu văn hóa Ấn Độ.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS suy nghĩ trả lời câu hỏi.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

NĂM HỌC: 2024- 2025

- GV gọi HS trả lời câu hỏi.
- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung.
* Dự kiến sản phẩm
Sự sáng tạo của cư dân Đông Nam Á khi tiếp thu văn hóa Ấn Độ: chữ Phạn trở
thành văn tự chính của nhiều vương quốc trong buối đầu thành lập. Về sau, đã
dần cải biến chữ Phạn thành chữ viết riêng như chữ Chăm cổ, chữ Khơ-me cổ,
chữ Mã Lai cổ,...
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi thực hành.
b. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 3 phần Vận dụng SHS trang 70: Dựa vào Lược đồ
13.4, đối chiếu với Bản đồ 12.1, em hãy cho biết con đường thương mại ở Đông
Nam Á đi qua những vùng biển, đại dương nào ngày nay.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS thực hiện yêu cầu.
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả trao đổi và thảo luận
- HS trình bày, GV hướng dẫn hỗ trợ
* Dự kiến sản phẩm:
Con đường thương mại ở Đông Nam Á đi qua những vùng biển, đại dương ngày
nay: biển An-da-man ở Đông nam vịnh Ben-ga-, miền Nam Mi-an-ma, miền Tây
Thái Lan và miền Đông quần đảo An-da-man thuộc Ấn Độ Dương. Vịnh Ben-gan
là điểm bắt đầu của con đường biển nối miền Nam Ấn Độ với eo Kra và bán đảo
Ma-lai-xi-a.
Bước 4: Đánh giá kết quả
GV nhận xét, đánh giá.
Dặn dò HS học bài và chuẩn bị bài mới cho tiết học sau.
GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí

KHBD LS&ĐL - LỊCH SỬ 6

GV: Nguyễn Thị Thanh Hướng

NĂM HỌC: 2024- 2025

Tổ: KHXH

Trường THCS Hàm Trí