TRẢI NGHIỆM LÀM SỮA CHUA – QUAN SÁT VI KHUẨN TRONG SỮA CHUA
I. MỤC TIÊU
Sau khi tham gia xong chủ đề này, học sinh:
- Nêu được đặc điểm hoạt động của vi khuẩn lên men lactic.
- Trình bày được các ứng dụng của vi khuẩn lên men lactic trong đời sống hằng ngày
- Liệt kê được các nguyên vật liệu sản xuất sữa chua
- Phân tích được quy trình làm sữa chua theo quy trình thủ công
- Quan sát và vẽ được hình vi khuẩn dưới kính hiển vi quang học
- Có ý thức đảm bảo an toàn thực phẩm
- Tích cực, chủ động tham gia các hoạt động nhóm
II. CHUẨN BỊ
1. Thiết bị, dụng cụ
- Kính hiển vi có độ phóng đại 1000
- Bộ lam kính và lamen
- ống nhỏ giọt
- Nhiệt kế
- Giấy thấm, cốc 1,2 lít, thìa trộn
- Nước cất
- cốc thủy tinh
- Ấm đun nước
- Thùng xốp có nắp
- Lọ thủy tinh nhỏ có nắp

2. Nguyên liệu, mẫu vật
- Hai hộp sữa chua không đường để ở nhiệt độ phòng (khoảng 25oC trước khi thực hiện 1 -2 giờ)
- Một hộp sữa đặc có đường (380gam)
- Nước lọc hoặc sữa tươi (1 lít)
- Bút, giấy, màu để làm tờ rơi, quảng cáo.
III. KẾ HOẠCH TỔ CHỨC TRẢI NGHIỆM
Hình thức hoạt động
Theo nhóm

Thời điểm
Sau khi học xong bài Vi khuẫn

Thời gian trải nghiệm
Tiết 1: hoạt động 1 và 2
Tiết 2: hoạt động 3 và 4

Điều kiện thực hiện
Có đầy đủ dụng cụ thí nghiệm, phòng thực hành

TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC
Nội dung
Địa điểm
Sản phẩm

Giao nhiệm vụ trải nghiệm
Tại lớp
Câu hỏi nghiên cứu

Thực hiện hoạt động trải nghiệm
Tại lớp, nhà, phòng thí nghiệm
Bảng số liệu thí nghiệm
Inforgraphic, poster

Báo cáo kết quả hoạt động trải nghiệm
Tại lớp, phòng thí nghiệm
Bài báo cáo của học sinh

Đánh giá hoạt động trải nghiệm
Tại lớp, phòng thí nghiệm
Phiếu đánh giá

IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Giao nhiệm vụ trải nghiệm
Xác định câu hỏi cần nghiên cứu. Dạy học toàn lớp
GV: Cho HS ăn thử hộp sữa chua và nhận xét mùi vị của nó?
HS: Thơm, có vị chua
GV: Em hãy giải thích nguyên nhân tạo ra vị chua?
HS: Ở bài Vi khuẩn , mục Em có biết: Trong quá trình tạo ra dưa muối, sữa chua, pho mát đều sử dụng vi khuẩn lên men lactic. Trong điều kiện không có oxygen, vi khuẩn này sẽ phân giải các chất trong nguyên liệu, sinh ra acid lactic tạo ra hương thơm và vị chua đặc trưng cho món ăn.
GV: Hôm nay, chúng ta sẽ tiến hành tìm hiểu thành phần sữa chua, cách làm sữa chua.
2. Thực hiện nhiệm vụ trải nghiệm
TIẾT 1: HOẠT ĐỘNG 1+ 2
Hoạt động 1: Tìm hiểu các nguyên, vật liệu làm sữa chua
- Dành cho toàn lớp (6 nhóm) tìm hiểu trước tại nhà theo sự gợi ý của GV
+ GV: Tiết học trước chúng ta đã biết, vi khuẩn có thể được sử dụng trong chế biến thực phẩm như sữa chua. Bạn hãy cho biết vi khuẩn đó có tên la tinh là gì? Thích ứng trong điều kiện nhiệt độ như thế nào, cần sử dụng vật liệu gì để lên men?
+ HS: Tìm hiểu ở nhà trả lời vào phiếu học tập số 1 :
* Các chủng dùng để làm sữa chua gồm có:
- Lactobacillus bulgaricus - ưa nhiệt, phát triển tốt ở 40-44 độ C, lên men sữa;
- Streptococcus thermophilus - ưa nhiệt, phát triển tốt ở 35-42 độ C, lên men sữa;
* Các nguyên, vật liệu sử dụng làm sữa chua (Trả lời PHT số 1)
Lớp:…………. Nhóm:…………….
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
Chủng vi sinh vật(điều kiện nhiệt độ, môi trường lên men):







Nguyên, vật liệu:
- Nguyên liệu sử dụng/ tác dụng(để làm gì):



- Vật liệu sử dụng/ tác dụng(để làm gì):







Hoạt động 2: Qui trình làm sữa chua
- GV: giao nhiệm vụ cho 6 nhóm ở nhà:
+ tìm hiểu qui trình làm sữa chua
+ chuẩn bị các dụng cụ, nguyên liệu làm sữa chua
- HS:
+ Trình bày các bước làm sữa chua: sử dụng các từ khóa ngắn gọn, súc tích; có