VIẾNG LĂNG BÁC
Viễn Phương
Mục tiêu cần đạt
Về kiến thức
- Cảm nhận được niềm xúc động thiêng liêng, tấm lòng tha thiết thành kính, vừa tự hào, vừa đau xót của tác giả khi viếng lăng Bác.
- Nhận biết được những đặc sắc nghệ thuật về tứ thơ, hình ảnh thơ, giọng điệu thơ,...
Về kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng đọc – hiểu bài thơ trữ tình.
- Phân tích các biện pháp tu từ, ngôn ngữ, giọng điệu trong tác phẩm.
- Rèn luyện khả năng trình bày những suy nghĩ cảm nhận về hình ảnh thơ, khổ thơ, bài thơ.
Về thái độ: Bồi dưỡng những tình cảm đạo đức cho học sinh: lòng biết ơn, sự kính yêu đối với vị lãnh tụ.
Về năng lực: giúp hình thành và phát triển các năng lực chung và chuyên biệt trong môn Ngữ văn như:
- Năng lực tư duy
- Năng lực khái quát
- Năng lực giao tiếp (nghe, nói, đọc, viết) và hợp tác
- Năng lực thẩm mĩ (cảm thụ và sáng tạo)
Chuẩn bị
Giáo viên:
- SGK, giáo án, SGV,..
- Các phương tiện trực quan sinh động, phiếu học tập
- CNTT,...
2. Học sinh
- SGK, tập ghi chép,...
- Đọc trước văn bản và soạn bài. Tìm hiểu những thông tin, tài liệu liên quan đến tác phẩm.
III. Tiến trình dạy học
Ổn định lớp học
Kiểm tra bài cũ
Bài mới

Hoạt động của GV và HS
Nội dung
Phát triển năng lực

Tiết 1
Hoạt động Khởi động: Giới thiệu vào bài mới
Năm 1969, Bác qua đời, một trái tim vĩ đại đã ngừng đập, một con người vĩ đại đã ra đi trong niềm tiếc thương vô hạn của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân, dân tộc Việt Nam mất đi người con ưu tú nhất, bạn bè năm châu mất đi người chiến sĩ cộng sản lỗi lạc, suốt đời đấu tranh không mệt mỏi cho phong trào cách mạng. Tin Bác mất, làm xúc động sâu sắc toàn thể các tầng lớp nhân dân, các đoàn đại biểu và nhân dân về viếng Bác, tang lễ Bác được cử hành tại quảng trường Ba Đình, nơi gần ¼ thế kỉ trước người đọc bản tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa. Chủ tịch HCM là hiện thân của những giá trị truyền thống VN. Niềm tiếc thương về sự ra đi của Bác đã được rất nhiều nhà thơ, nhà văn bày tỏ qua những trang viết của mình và Viễn Phương là một trong những nhà thơ tiêu biểu đã viết lên những cảm xúc chân thành của mình đối với vị cha già dân tộc, cảm xúc chân thành đó được thể hiện rõ nét qua tác phẩm “Viếng lăng Bác”.
- Chiếu video hình ảnh Bác và bài thơ được phổ nhạc. (Nhạc sĩ: Hoàng Hiệp, ca sĩ: Bảo Yến)

Tìm hiểu chung







Năng lực giao tiếp


Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
? Dựa vào chú thích trong SGK, em hãy cho biết:
- Những nét cơ bản về tác giả Viễn Phương?
( Hoạt động đọc – hiểu văn bản
- GV hướng dẫn cách đọc.
- Gọi HS đọc VB
Sau khi HS đọc xong VB, GV đặt câu hỏi:
- Em hãy cho biết hoàn cảnh sáng tác, xuất xứ và thể loại thơ của tác phẩm?

- Em hãy cho biết cách phân chia bố cục của tác phẩm?
Tác giả
- Viễn Phương tên khai sinh là Phan Thanh Viễn.
- Ông sinh năm 1928, mất ngày 21 tháng 12 năm 2005.
- Quê quán: Tân Châu, An Giang.

Tác phẩm
- HCST: Được sáng tác năm 1976, khi nhà thơ từ miền Nam ra thăm lăng Bác.
- Xuất xứ: được in trong tập “Như mây mùa xuân” xuất bản năm 1978.
-Thể loại thơ: 8 chữ (có biến thể)
Bố cục
- Khổ 1: Cảm xúc của tác giả khi đứng trước cảnh vật bên ngoài lăng Bác vào buổi sáng sớm.
- Khổ 2: Cảm xúc của tác giả khi đứng trước cảnh đoàn người xếp hàng viếng lăng Bác.
- Khổ 3: Cảm xúc của tác giả khi vào bên trong lăng viếng Bác.
- Khổ 4: Ước nguyện của tác giả khi về miền Nam.

Năng lực giao tiếp
Năng lực tư duy

Hoạt động 2: Phân tích tác phẩm
GV đọc lại khổ thơ thứ nhất. Sau đó đặt câu hỏi

? Câu thơ đầu tiên trong khổ thơ thứ nhất cung cấp cho em thông tin gì? Em có nhận xét gì về cách xưng hô của tác giả trong câu thơ này?

?Em hiểu thế nào về nghĩa của từ