Ngày soạn: 6/9/2021
Ngày giảng: 9/9 (9A), 10/9 (9E)
Tiết 5 - Bài 6
"TRUYỆN KIỀU" CỦA NGUYỄN DU
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Biết được một số nét chính về cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Du.
- Phân tích được nét nổi bật về giá trị nghệ thuật và nội dung Truyện Kiều.
2. Năng lực
- Đọc – hiểu một tác phẩm truyện thơ Nôm trong văn học trung đại.
- Phân tích những đặc điểm nổi bật về cuộc đời và sáng tác của một tác giả văn học trung đại.
3. Phẩm chất
- Tự hào về nền văn học dân tộc, đại thi hào Nguyễn Du, có ý thức trách nhiệm giữ gìn di sản văn hoá quý báu của dân tộc.
4. Yêu cầu với học sinh khá giỏi: Phân tích được giá trị nhân đạo, hiện thực của tác phẩm.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
- Máy tính, máy chiếu
- Tác phẩm “Truyện Kiều”, tư liệu mở rộng về tác giả.
III. Tiến trình dạy học
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra đầu giờ
H: Cảm nhận của em về số phận người phụ nữ trong XHPK qua t/p “Chuyện người con gái NX”?
3. Tổ chức các hoạt động học tập
*Hoạt động 1: Xác định vấn đề/ nhiệm vụ học tập
- Mục tiêu: Nêu vấn đề bài học, tạo tâm thế học tập cho HS.
H: Em biết gì về tác giả Nguyễn Du và tác phẩm “Truyện Kiều”?
- HS HĐCN -> Báo cáo, chia sẻ
- GV nêu vấn đề bài học: ND là một tác giả như thế nào? Tại sao TK lại được coi là kiệt tác ngàn đời trong kho tàng văn chương dân tộc?
Hoạt động của GV và HS
Nội dung chính

*Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
- Mục tiêu: Biết được một số nét chính về cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Du. Phân tích được nét nổi bật về giá trị nghệ thuật và nội dung của Truyện Kiều.

H: Nghiên cứu tài liệu SGK/49, nêu những nét chính về thời đại, gia đình, cuộc đời và sự nghiệp văn học của tác giả ND?
- HS HĐCN 3’ -> Báo cáo, chia sẻ -> GVNX, KL nhấn mạnh, phân tích, MR thêm (Tham khảo SGV/79,80)







GV: Tất cả những đặc điểm về cuộc đời đã tác động mạnh mẽ tới t/c’ và nhận thức để ông hướng ngòi bút vào hiện thực c/s.
Trải qua một cuộc bể dâu
Những điều trông thấy mà đau đớn lòng
-> Chính “những điều trông thấy” khiến TP của ND có khuynh hướng hiện thực sâu sắc. Còn nỗi “đau đớn lòng” đã khiến ND thành nhà nhân đạo lớn lao.
- Ông là người có hiểu biết sâu rộng và trái tim giàu tình yêu thương con người. Mộng Liên Đường chủ nhân trong lời tựa Truyện Kiều cũng đề cao tấm lòng của ND đối với con người, với cuộc đời: “Lời văn tả ra hình như có máu chảy ở đầu ngọn bút, nước mắt thấm trên tờ giấy, khiến ai đọc đến cũng phải thấm thía, ngậm ngùi đau đớn đến đứt ruột. Tố Như tử dụng tâm đã khổ, tự sự đã khéo, tả cảnh đã hệt, đàm tình đã thiết. Nếu không phải có con mắt trông thấu cả 6 cõi, tấm lòng nghĩ suốt cả nghìn đời thì tài nào có cái bút lực ấy”.
- GVMR: Giới thiệu về sự nghiệp VH của ND.
+ Chữ Hán: Gồm 3 tập thơ với tổng số 243 bài (Thanh Hiên thi tập, Nam trung tạp ngâm, Bắc hành tạp lục)
+ Chữ Nôm: Truyện Kiều, Văn chiêu hồn.
- Ông có đóng góp to lớn cho kho tàng văn học dân tộc, nhất là ở thể loại truyện thơ.
- Năm 1965, ông được công nhận là danh nhân văn hóa thế giới.
=> GVKL: NDu là nhà thơ lớn của DT, một danh nhân VH TG. Ông được coi là 1 trong 5 người nổi tiếng đương thời "An Nam ngũ tuyệt". Để tưởng nhớ đến nhà thơ thiên tài này Đảng, nhà nước và nhân dân quê hương ông đã XD tượng đài và khu lưu niệm NDu ở Hà Tĩnh.
GV: Cho HS quan sát tranh kết hợp MR về tượng đài và khu lưu niệm ND.


H: Nêu nguồn gốc và TL của Truyện Kiều?
- HS HĐCN 1’ -> Báo cáo, chia sẻ -> GVNX, KL, MR:
+ Kim Vân Kiều truyện là TP được viết bằng văn xuôi chữ Hán, theo lối chương hồi (Nhà Thanh)
+ TK viết đầu thế kỉ XIX lúc đầu có tên là "Đoạn trường