Tiết

TRUYỆN KIỀU
PHẦN HAI : ĐOẠN TRÍCH TRAO DUYÊN

MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
Cảm nhận được tình yêu sâu nặng và nỗi đau của Thúy Kiều trong đoạn trích
Nắm được nghệ thuật miêu tả nội tâm nhân vật tài tình của Nguyễn Du
TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ
1. Về kiến thức:
- Thấy được bi kịch tình yêu, thân phận bất hạnh và sự hi sinh quên mình của Kiều vì hạnh phúc của người thân qua lời "trao duyên" đầy đau khổ.
- Nắm được nghệ thuật miêu tả tâm lí nhân vật, sử dụng thành công lời độc thoại nội tâm .
2. Về kỹ năng:
Đọc - hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại, rèn kĩ năng cảm thụ thơ.
3. Về thái độ:
Có thái độ cảm thông, trân trọng với nỗi bất hạnh và với những khát vọng chính đáng của con người.
TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số
Kiểm tra :
Câu hỏi : Những sáng tạo của Nguyễn Du về mặt nội dung và nghệ thuật khi viết "Truyện Kiều"?
Gợi ý trả lời : Sự sáng tạo của Nguyễn Du
- Về nội dung : Từ câu chuyện tình của Thanh Tâm Tài Nhân, Nguyễn Du đã tạo nên một "Khúc ca mới đứt ruột" (Đoạn trường tân thanh), nhấn vào nỗi đau bạc mệnh và gửi gắm những xúc cảm về nhân sinh của nhà thơ trước "những điều trông thấy".
- Về nghệ thuật : Lược bỏ các tình tiết về mưu mẹo, về báo oán,... (trong tác phẩm của Thanh Tâm Tài Nhân), bằng thể lục bát truyền thống, với một ngôn ngữ trau chuốt tinh vi, chính xác đến trình độ cổ điển, trong một truyện thơ Nôm, Nguyễn Du tập trung thể hiện nội tâm nhân vật một cách tài tình.










3. Bài mới

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS
NỘI DUNG CẦN ĐẠT


- GV lưu ý HS theo dõi vào phần Tiểu dẫn sgk
? Xuất xứ của đoạn trích?

- GV giới thiệu vắn tắt vị trí của đoạn trích trong tác phẩm (điều gì đã dẫn đến sự việc trao duyên).





- GV hướng dẫn đọc đoạn trích: Giọng đọc nhẹ nhàng, tha thiết phù hợp với tâm trạng của Kiều
- HS đọc mười tám câu đầu.
- GV đọc 2 câu thơ mở đầu và nêu câu hỏi.
? Hai câu thơ đầu thông báo việc gì?
? Qua hai câu thơ đầu, em hãy tìm những từ ngữ thể hiện lời nói và hành động của Kiều?
? Có thể thay thế “cậy” bằng “nhờ”, và “chịu” bằng “nhận” được không? Vì sao?
+ Cậy: Hàm chứa sự tin cậy, nương tựa, trông chờ hoàn toàn vào sự giúp đỡ của người khác. Âm điệu của từ “cậy” khiến câu thơ có sức nặng, có sự quằn quại của điều khó nói. “Nhờ” thì ai cũng có thể nhờ người khác giúp được, nó mất đi hi vọng tha thiết được chấp nhận của lời gửi gắm.
+ Chịu lời: chấp thuận một cách ràng buộc, bắt buộc không thể từ chối được, đồng thời còn là nhận lấy sự thiệt thòi về mình. “Nhận”: người nghe có thể từ chối. Mà trong trường hợp này Kiều mong muốn em chấp nhận lời đề nghị của mình. Do đó nếu thay “cậy”, “chịu” bằng “nhờ”, “nhận” sẽ làm mất đi ý nghĩa của câu thơ.
? Em có nhận xét gì về hành động “lạy rồi sẽ thưa” của Thúy Kiều trước Thúy Vân? Hành động đó thể hiện thái độ gì của Thúy Kiều đối với Thúy Vân?
? Các từ ngữ này đã tạo cho hai câu thơ mở đầu giọng điệu như thế nào? Giọng điệu đó có ý nghĩa gì?



? Ở sáu câu thơ tiếp theo, Thúy Kiều nói với Thúy Vân về điều gì?
? Em hiểu thế nào hai chữ “tơ thừa”, “mặc em” trong câu thơ "Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em"? Qua đó, Kiều muốn nói gì với Vân?

? Ngoài ra còn những từ ngữ, hình ảnh nào gợi về mối tình Kim - Kiều?










? Cuối cùng Kiều đã quyết định như thế nào?
? Trao duyên cho em, Kiều đã trao những gì?





? Những kỉ vật của tình yêu có ý nghĩa gì?
? Tại sao Kiều lại nói "Duyên này em giữ, vật này của chung"?





? Mặc dù Kiều đã quyết định trao duyên cho Vân nhưng ta vẫn nhận thấy Kiều mang tâm trạng như thế nào?

I. Tìm hiểu chung


- Đoạn trích từ câu 723 đến câu