TRONG LÒNG MẸ
(Trích Những ngày thơ ấu- Nguyên Hồng)
A-Mục tiêu bài học : giúp HS
-Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của n.v chú bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú đối với mẹ.
-Bước đầu hiểu được văn hồi kí và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút Nguyên Hồng: Thấm đượm chất trữ tình, lời văn tự truyện, chân thành, giàu sức truyền cảm.
B-Chuẩn bị:
-Đồ dùng:
-Những điều cần lưu ý: Những ngày thơ ấu là tập hồi kí viết về tuổi thơ cay đắng của tác giả. Từ cảnh ngộ và tâm sự của chú bé Hồng- n.v chính-tác giả còn cho thấy bộ mặt lạnh lùng của XH chỉ trọng đồng tiền, đầy những thành kiến cổ hủ, thói nhỏ nhen, độc ác của đám thị dân tiểu tư sản khiến cho tình máu mủ ruột thịt cũng thành khô héo.
C-Tiến trình tổ chức dạy –học:
I-Ổn định tổ chức :
II-Kiểm tra bài cũ :
-Văn bản Tôi đi học được viết theo thể loại nào ? vì sao ? (Thể loại truyện ngắn- hồi tưởng; sự kết hợp giữa các kiểu văn bản : tự sự- miêu tả - biểu cảm . Nội dung, bố cục, mạch văn và các hình ảnh, chi tiết trong bài đã chứng minh điều đó.)
III-Bài mới :
Tuổi thơ cay đắng, tuổi thơ ngọt ngào, tuổi thơ dữ dội, tuổi thơ êm đềm, tuổi thơ của em, tuổi thơ của tôi. Ai chả có một tuổi thơ , một thời thơ ấu đã trôi qua và không bao giờ trở lại. Những ngày thơ ấu của nhà văn Nguyên Hồng đã được kể, tả, nhớ lại với những rung động cực điểm của một linh hồn trẻ dại mà thấm đẫm tình yêu mẹ.

Hoạt động của thầy – trò
 Nội dung kiến thức

-Dựa vào chú thích * trong sgk , em hãy nêu một vài nét về tác giả, tác phẩm ?
-GV: Nguyên Hồng là một trong những nhà văn lớn của văn học VN hiện đại. Thời thơ ấu trải nhiều đắng cay đã trở thành nguồn cảm hứng trong TP tiểu thuyết- hồi kí- tự truyện cảm động Những ngày thơ ấu. TP gồm 9 chương, mỗi chương kể một kỉ niệm sâu sắc. Đoạn trích Trong lòng mẹ – do người biên soạn đặt tên.
-Em hiểu gì về thể hồi kí ?


-Hs đọc phần tóm tắt truyện.
-Hướng dẫn đọc: chậm, thể hiện tình cảm , chú ý các từ ngữ, hình ảnh thể hiện cảm xúc thay đổi của n.v tôi.
-GV đọc mẫu – HS đọc- nhận xét cách đọc
-HS đọc chú thích –sgk
-Truyện có những n.v nào? N.v chính là ai ?
-Câu chuyện của bé Hồng được kể theo mấy sự việc chính ? Đó là những sự việc nào ?

-HS đọc phần 1
-Cảnh ngộ của bé Hồng có gì đặc biệt ?
(Mồ côi cha. mẹ do nghèo túng phải tha hương cầu thực. Hai anh em Hồng phải sống với bà cô ruột.)
-Cảnh ngộ ấy tạo nên thân phận bé Hồng ntn ? (Đơn độc, đau khổ, bất hạnh và rất đáng thương)
-Theo dõi cuộc đối thoại giữa người cô và bé Hồng, em hãy cho biết n.v “Cô tôi” có quan hệ ntn với bé Hồng? (Quan hệ ruột thịt: là cô ruột)
-NV người cô hiện lên qua các chi tiết, lời nói nào ?




-Em có n.x gì về giọng điệu, lời nói của bà cô ? Giọng điệu và lời nói ấy có tác dụng gì ?
-Những lời lẽ đó bộc lộ tính cách gì của bà cô ?
-GV: Bà cô là đại diện cho những thành kiến , cổ hủ, lạc hậu của XH PK. Bà ta luôn tìm cơ hội để châm chọc, nhục mạ, để làm tổn thương tình cảm của Hồng. Đó là hình ảnh mang ý nghĩa tố cáo hạng người chỉ coi trọng đồng tiền, đầy những thành kiến cổ hủ, thói nhỏ nhen độc ác khiến cho tình máu mủ ruột rà cũng thành khô héo.
Cuộc trò chuyện chỉ là cái cớ để bà dò xét tình cảm của bé Hồng, để bà gieo rắc vào đầu óc đứa cháu những hoài nghi khiến Hồng khinh miệt và ruồng rẫy mẹ. Bà cô có thực hiện được mục đích của mình không ?
-Trong cuộc đối thoại này, bé Hồng có nhận ra tâm địa độc ác, xấu xa của bà cô không ?. Em hãy tìm những chi tiết bộc lộ cảm nghĩ của bé Hồng đối với người cô ? (Nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười