Bài 27 : THỰC HÀNH
QUAN SÁT THƯỜNG BIẾN
Số tiết: 1
Tiết theo KHDH: 26
Ngày soạn: 20/11/2023
Tuần dạy: 13

I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
+ Học sinh nhận biết được một số thường biến phát sinh ở các đối tượng trước tác
động trực tiếp của điều kiện sống.
+ Phân biệt được sự khác nhau giữa thường biến và đột biến
+ Qua tranh ảnh và mẫu vật sống, rút ra được:
- Tính trạng chất lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen
- Tính trạng số lượng chịu ảnh hưởng nhiều của môi trường
2. Kĩ năng:
+ Rèn kĩ năng thực hành
+ Rèn kĩ năng quan sát , phân tích thông qua tranh và mẫu vật.
3.Thái độ thực hành nghiêm túc, tích cực tìm tòi…
4. Năng lực:
- Năng lực tư duy sáng tạo, tự học, tự giải quyết vấn đề
- Năng lực phản hồi, lắng nghe tích cực, hợp tác trong quá trình thảo luận.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1.GV : Như SGK.
Tranh ảnh minh hoạ thường biến
Ảnh chụp chứng minh thường biến không di truyền được
2.HS: Như SGK
Mẫu vật: mầm khoai lang mọc trong tối và ngoài sáng
III. HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1. Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số. (2')
2. Kiểm tra bài cũ: (3')
-Phân biệt hiện tượng di truyền và biến dị? Nêu tên một loại biến dị xuất hiện ở phép lai 2
cặp tính trạng của Menđen mà em đã biết?
-Kiểm tra sự chuẩn bị của các nhóm HS.
3. Giảng bài mới:
A. KHỞI ĐỘNG. (3')
- Mục tiêu: Tạo tình huống/vấn đề học tập mà HS chưa thể giải quyết được ngay...kích
thích nhu cầu tìm hiểu, khám phá kiến thức mới.
GV nêu yêu cầu của bài thực hành. Phát dụng cụ đến các nhóm.
B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra
ở HĐ Khởi động.
Hoạt động 1: NHẬN BIẾT MỘT SỐ THƯỜNG BIỂN
Mức độ cần đạt: Nhận biết được một số dạng thường biến qua tranh ảnh, vật mẫu sống
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
B1:GV yêu cầu học sinh quan sát tranh
- HS quan sát kĩ các tranh ảnh và mẫu vật:
ảnh , mẫu vật các đối tượng.
mầm củ khoai lang, cây rau dừa nước và các
+ Nhận biết thường biến phát sinh dưới tranh ảnh khác.
ảnh hưởng của ngoại cảnh
- Thảo luận nhóm -> ghi vào bảng báo cáo thu
+ Nêu các nhân tố tác động gây thường hoạch
biến
- Đại diện nhóm trình bày báo cáo.
1

B2:GV chốt lại đáp án đúng.
Đối tượng
Điều kiện môi trường
1. Mầm khoai - Có ánh sáng
lang
- Trong tối
- Trên cạn
2. Cây rau
- Ven bờ
dừa nước
- Trên mặt nước

Kiểu hình tương ứng
- Mầm lá có màu xanh
- Mầm lá có màu vàng
- Thân lá nhỏ
- Thân lá lớn
- Thân lá lớn hơn, rể biến
thành phao.

Nhân tố tác động
Ánh sáng

Độ ẩm

3. Cây mạ…
Hoạt động 2: PHÂN BIỆT THƯỜNG BIẾN VÀ ĐỘT BIẾN
Mức độ cần đạt: Phân biệt được sự khác nhau giữa thường biến và đột biến qua tranh ảnh ,
mẫu vật sống
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
B1:GV hướng dẫn HS quan sát trên đối
tượng lá cây mạ mọc ở ven bờ và trong
- Các nhóm quan sát tranh thảo luận:  nêu
ruộng.
được :
B2: GV cho HS thảo luận:
+ Hai cây mạ thuộc thế hệ thứ nhất (biến dị
? Sự sai khác giữa 2 cây mạ mọc ở vị trí
trong đời cá thể)
khác nhau ở vụ thứ nhất thuộc thế hệ nào
? Các cây lúa được gieo từ hạt của 2 cây
+ Con của chúng giống nhau (Biến dị không
trên có khác nhau không ? rút ra nhận xét
di truyền được)
? Tại sao cây mạ ở ven bờ phát triển tốt
+ Do điều kiện dinh dưỡng khác nhau
hơn cây trong ruộng
- Một vài HS trình bày, lớp nhận xét bổ
B3: GV y/c HS phân biệt thường biến và
sung.
đột biến
Hoạt động 3: NHẬN BIẾT ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI
TÍNH TRẠNG SỐ LƯỢNG VÀ TÍNH TRẠNG CHẤT LƯỢNG
Mức độ cần đạt: Nhận biết một số thường biến phát sinh dưới ảnh hưởng của môi trường
qua tranh ảnh và mẫu vật sống
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
B1: GV yêu cầu học sinh quan ảnh 2 luống - HS nêu được:
su hào của cùng một giống, nhưng có điều
+ Hình dạng giống nhau (tính trạng chất
kiện chăm sóc khác nhau.
lượng)
? Hình dạng củ của 2 luống su hào có khác + Chăm sóc tốt: củ to
nhau không
+ Chăm sóc ít: củ nhỏ
? Kích thước của các củ su hào ở 2 luống
Nhận xét:
khác nhau như thế nào->rút ra nhận xét .
+ Tính trạng chất lượng phụ thuộc kiểu gen
+ Tính trạng số lượng phụ thuộc vào điều
kiện sống.
C.
LUỆN TẬP (3') (Hình thành kĩ năng mới).
- Mục tiêu: Giúp HS hoàn thiện KT vừa lĩnh hội được.
+ GV căn cứ vào bản thu hoạch để đánh giá
+ GV cho điểm một số nhóm làm tốt
+ GV cho học sinh thu dọn vệ sinh
D. VẬN DỤNG VÀ TÌM TÒI MỞ RỘNG (3')
Mục tiêu:
- Giúp HS vận dụng được các KT-KN trong cuộc sống, tương tự tình huống/vấn đề đã học.
- Giúp HS tìm tòi, mở rộng thêm những gì đã được học, dần hình thành nhu cầu học tập
suốt đời.
2

-GV yêu cầu HS khoanh tròn vào câu trả lời đúng:
Câu 1 . Điểm nào sau đây là của thường biến:
A.Biến đổi kiểu hình là di truyền cho đời sau
B.Biến đổi kiểu gen là di truyền cho đời sau
C.Biến đổi đồng loạt theo hướng xác định, không di truyền được
D.Biến đổi kiểu gen và kiểu hình
Câu 2: Hiện tượng nào sau đây không là thường biến:
A.Lá rụng vào mùa thu mỗi năm
B.Da người sạm đen khi ra nắng
C.Sự xuất hiện bệnh loạn sắc ở người
D.Cùng một giống trong điều kiện chăm sóc tốt cho năng suất cao
E. HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ. (1')
Đọc và chuẩn bị trước bài 28: Phương pháp nghiên cứu di truyền người vào vở bài tập
* Rút kinh nghiệm bài học:
…………………………………………………………………………………………………
KÍ DUYỆT CỦA TỔ CHUYÊN MÔN

3