1

SỞ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
TRƯỜNG THPT PHÚ NGỌC
Mã số: ................................
(Do HĐCNSK cấp trên ghi)

BÁO CÁO SÁNG KIẾN
ỨNG DỤNG THÍ NGHIỆM THỰC TIỄN TRONG GIẢNG DẠY VẬT LÍ
LỚP 10 NHẰM PHÁT TRIỂN NIỀM YÊU THÍCH VÀ HỨNG THÚ HỌC
TẬP CỦA HỌC SINH

Người thực hiện:
Lĩnh vực nghiên cứu:
- Quản lý giáo dục



- Phương pháp giáo dục



- Phương pháp dạy học bộ môn vật lí



- Lĩnh vực khác: ....................................................... 
Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in sáng kiến
 Mô hình  Phim ảnh Hiện vật khác
(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)

Năm học:

2

3

SỞ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
TRƯỜNG THPT PHÚ NGỌC
Mã số: ................................
(Do HĐCNSK cấp trên ghi)

BÁO CÁO SÁNG KIẾN

ỨNG DỤNG THÍ NGHIỆM THỰC TIỄN TRONG GIẢNG DẠY VẬT LÍ
LỚP 10 NHẰM PHÁT TRIỂN NIỀM YÊU THÍCH VÀ HỨNG THÚ HỌC
TẬP CỦA HỌC SINH

Người thực hiện:
Lĩnh vực nghiên cứu:
- Quản lý giáo dục



- Phương pháp giáo dục



- Phương pháp dạy học bộ môn vật lí



- Lĩnh vực khác: ....................................................... 
Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in sáng kiến
 Mô hình  Phim ảnh Hiện vật khác
(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)

Năm học: 2024 - 2025

4

5

MỤC LỤC

6

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
BÁO CÁO SÁNG KIẾN
Kính gửi: Hội đồng công nhận sáng kiến Trường THPT Phú Ngọc
I. THÔNG TIN CHUNG:
1. Tên sáng kiến: ỨNG DỤNG THÍ NGHIỆM THỰC TIỄN TRONG
GIẢNG DẠY VẬT LÍ LỚP 10 NHẰM PHÁT TRIỂN NIỀM YÊU THÍCH VÀ
HỨNG THÚ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Phương pháp giảng dạy bộ môn Vật lí
3. Tác giả:
- Họ và tên:
- Giới tính:
- Năm sinh:
- Trình độ chuyên môn:
- Điện thoại:……………..

.Email: ……………………

- Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên - Trường THPT Phú Ngọc
- Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 100 %
4. Tôi xin cam kết sáng kiến là tri thức, kinh nghiệm thực tế dạy học của
bản thân tôi tại trường THPT Phú Ngọc. Tôi không sao chép hay vi phạm bản
quyền.Tôi xin chân thành cảm ơn!
Đồng Nai, ngày…tháng…năm…..
ĐỒNG TÁC GIẢ SÁNG KIẾN

TÁC GIẢ SÁNG KIẾN

(Ký, ghi rõ họ tên và tỷ lệ đóng góp
tạo ra sáng kiến)

(Ký, ghi rõ họ tên)

THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
NƠI TÁC GIẢ SÁNG KIẾN
CÔNG TÁC/ÁP DỤNG SÁNG

7

KIẾN
(Xác nhận)
(Ký tên, đóng dấu)
II. PHẦN NỘI DUNG
1. Thực trạng ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy vật lí lớp 10
Trong thực tế giảng dạy môn Vật lí lớp 10, thí nghiệm thực tiễn đã và đang được
triển khai ở nhiều trường học nhưng vẫn còn hạn chế về quy mô và hiệu quả.
Theo khảo sát, phần lớn giáo viên sử dụng thí nghiệm chủ yếu trong các giờ
thực hành hoặc kiểm tra, thay vì tích hợp vào bài giảng hàng ngày. Điều này dẫn
đến việc học sinh thiếu cơ hội trải nghiệm trực tiếp các hiện tượng vật lí trong
bối cảnh thực tiễn. Nguyên nhân chính bao gồm hạn chế về cơ sở vật chất, thời
gian dạy học eo hẹp, và quan niệm thí nghiệm thực tiễn chỉ phù hợp với các bài
học cụ thể. Học sinh bày tỏ hứng thú với các thí nghiệm gắn liền với cuộc sống,
tuy nhiên, phần lớn chỉ thỉnh thoảng được tham gia. Một số giáo viên chưa khai
thác tối đa lợi ích của thí nghiệm thực tiễn, dẫn đến việc học sinh cảm thấy môn
học trừu tượng và khô khan. Những thực trạng này cho thấy sự cần thiết phải đổi
mới phương pháp giảng dạy, đặc biệt là việc tích hợp thí nghiệm thực tiễn vào
các bài học hàng ngày, nhằm khơi dậy niềm yêu thích học tập và phát triển năng
lực tư duy của học sinh.
2. Ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy vật lí lớp 10 nhằm phát
triển niềm yêu thích và hứng thú học tập của học sinh
2.1. Mục đích nghiên cứu
Ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy vật lí lớp 10 nhằm phát
triển niềm yêu thích và hứng thú học tập của học sinh và đồng thời nâng cao
chất lượng dạy học Vật lí ở trường THPT............
Chúng tôi tiến hành khảo sát này để thu nhập những thông tin thực tiễn ở
các trường THPT hiện nay. (Phụ lục 1)
Câu hỏi
1. Mức độ sử dụng thí nghiệm trong dạy học Vật lí
Luôn luôn
Thường xuyên
Thỉnh thoảng

Tỷ lệ trả lời
(%)
5
20
40

8

Câu hỏi

Tỷ lệ trả lời
(%)
30
5

Hiếm khi
Chưa bao giờ
2. Theo các Thầy/Cô, thí nghiệm gắn kết cuộc sống có thu hút
học sinh hơn không?
Thu hút hơn
70
Như nhau
25
Không thu hút hơn
5
3. Mức độ sử dụng thí nghiệm gắn kết cuộc sống trong dạy học
Luôn luôn
5
Thường xuyên
15
Thỉnh thoảng
40
Hiếm khi
35
Chưa bao giờ
5
Số liệu trên cho thấy thực trạng ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng
dạy còn hạn chế, cả về tần suất và mức độ gắn kết với cuộc sống.

Đây là vấn đề cần được cải thiện để nâng cao hiệu quả giảng dạy và tạo hứng
thú học tập cho học sinh.
2.2 Các bước khi tiến hành
Bước 1: Phân tích bài học và lựa chọn thí nghiệm phù hợp




Giáo viên cần xác định bài học trong chương trình có thể áp dụng thí
nghiệm thực tiễn.
Lựa chọn thí nghiệm thực tế gắn với nội dung bài học, đảm bảo phù hợp
với khả năng nhận thức và điều kiện thực hiện của học sinh.
Ví dụ: Khi dạy bài "Định luật III Newton", giáo viên có thể lựa chọn thí
nghiệm tương tác giữa hai vật qua lò xo để minh họa lực và phản lực.

Bước 2: Thiết kế kế hoạch dạy học tích hợp thí nghiệm


Xây dựng giáo án chi tiết, lồng ghép thí nghiệm vào các giai đoạn khác
nhau của bài học như:
o Mở bài (tạo tình huống thí nghiệm gây hứng thú).
o Hình thành kiến thức mới (tiến hành thí nghiệm khám phá).
o Luyện tập và củng cố (thí nghiệm kiểm chứng).

9


Chuẩn bị các câu hỏi gợi mở để học sinh có thể thảo luận, phân tích kết
quả thí nghiệm.

Bước 3: Chuẩn bị dụng cụ và tài liệu hỗ trợ




Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ, thiết bị thí nghiệm như: nam châm, lò xo, xe
lăn, hoặc các vật liệu đơn giản như chai nước, quả bóng.
Thiết kế phiếu học tập hoặc tài liệu hướng dẫn giúp học sinh thực hiện và
ghi chép kết quả thí nghiệm.
Nếu có điều kiện, sử dụng công cụ công nghệ như video mô phỏng, hình
ảnh động để minh họa thí nghiệm.

Bước 4: Tiến hành thí nghiệm trong lớp học






Tạo tình huống dẫn dắt: Giáo viên đặt câu hỏi hoặc tình huống thực tế
để học sinh suy đoán, tạo động lực học tập.
Hướng dẫn học sinh thực hiện thí nghiệm:
o Phân chia học sinh thành các nhóm để thảo luận và tiến hành thí
nghiệm.
o Cung cấp hướng dẫn rõ ràng về cách thao tác và quan sát.
Quan sát và hỗ trợ: Giáo viên quan sát, ghi nhận các khó khăn của học
sinh, đồng thời hỗ trợ khi cần thiết.
Gợi ý phân tích kết quả: Sau khi hoàn tất thí nghiệm, giáo viên tổ chức
thảo luận chung để học sinh phân tích hiện tượng, đối chiếu kết quả với lý
thuyết.

Bước 5: Đánh giá và tổng kết




Đánh giá quá trình thực hiện: Giáo viên nhận xét sự tham gia của các
nhóm, kỹ năng thực hành, và khả năng phân tích kết quả.
Tổng kết kiến thức: Hệ thống lại nội dung bài học, nhấn mạnh vai trò
của thí nghiệm trong việc hiểu rõ lý thuyết.
Giao nhiệm vụ mở rộng: Gợi ý học sinh tìm kiếm các hiện tượng tương
tự trong thực tế hoặc thực hiện lại thí nghiệm ở nhà.

Bước 6: Điều chỉnh và cải tiến



Thu thập ý kiến phản hồi từ học sinh về độ hấp dẫn và hiệu quả của thí
nghiệm.
Dựa trên phản hồi, giáo viên điều chỉnh các bước thực hiện hoặc cải tiến
dụng cụ, phương pháp để tăng hiệu quả trong các bài giảng tiếp theo.

10

2.2.1. Một số thí nghiệm ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng
dạy vật lí lớp 10
Thí nghiệm 1: Nghiên cứu định luật III Newton



Mục tiêu: Hiểu rõ đặc điểm của cặp lực - phản lực, minh họa mối quan hệ
giữa hai lực tác dụng vào hai vật khác nhau.
Các bước thực hiện:
1. Phân tích bài học: Lựa chọn bài "Định luật III Newton" (Bài 16),
phù hợp để minh họa lực và phản lực thông qua tương tác giữa hai
xe lăn.
2. Thiết kế kế hoạch dạy học: Lồng ghép thí nghiệm vào ba giai
đoạn: khởi động (đặt câu hỏi dự đoán), hình thành kiến thức (quan
sát thí nghiệm), luyện tập (thảo luận kết quả).
3. Chuẩn bị: Hai xe lăn, lò xo, dây buộc và phiếu học tập gồm các
câu hỏi phân tích hiện tượng.
4. Tiến hành thí nghiệm:
 Học sinh buộc lò xo giữa hai xe lăn, nén lò xo và giữ cố định
bằng dây buộc.
 Cắt dây buộc và quan sát chuyển động của hai xe.
 Thảo luận về đặc điểm của cặp lực - phản lực.
5. Đánh giá: Yêu cầu học sinh giải thích hiện tượng dựa trên định luật
III Newton và liên hệ thực tế (ví dụ: động cơ phản lực).
6. Điều chỉnh: Dựa trên phản hồi của học sinh, cải tiến hướng dẫn
thao tác hoặc bổ sung video minh họa.

Đánh giá năng lực hợp tác nhóm





Mục tiêu đánh giá: Khả năng làm việc nhóm, giao tiếp và phối hợp thực
hiện thí nghiệm.
Tiêu chí đánh giá:
o Mức độ phân công công việc rõ ràng giữa các thành viên.
o Hiệu quả phối hợp trong quá trình lắp đặt và thực hiện thí nghiệm.
o Thái độ tích cực khi thảo luận và xử lý tình huống.
Cách đánh giá:
Giáo viên quan sát trực tiếp và sử dụng phiếu đánh giá nhóm:

Tiêu chí
Phân công vai trò rõ ràng trong nhóm
Phối hợp thực hiện thí nghiệm hiệu quả

Tốt Khá Đạt Chưa đạt Ghi chú
☐ ☐ ☐
☐
☐ ☐ ☐
☐

11

Tiêu chí
Giao tiếp và thảo luận tích cực
Xử lý tình huống linh hoạt

Tốt Khá Đạt Chưa đạt Ghi chú
☐ ☐ ☐
☐
☐ ☐ ☐
☐

Thí nghiệm 2: Xác định lực đẩy Archimedes



Mục tiêu: Xác định lực đẩy của chất lỏng lên vật nhúng chìm, minh họa
định luật Archimedes.
Các bước thực hiện:
1. Phân tích bài học: Lựa chọn bài "Khối lượng riêng, áp suất chất
lỏng" (Bài 34), minh họa lực đẩy thông qua việc nhúng vật rắn vào
nước.
2. Thiết kế kế hoạch dạy học: Thí nghiệm được sử dụng trong giai
đoạn hình thành kiến thức, học sinh sẽ đo lực đẩy và so sánh với lý
thuyết.
3. Chuẩn bị: Lực kế, cốc nước lớn, vật rắn (khối kim loại hoặc quả
bóng) và phiếu học tập hướng dẫn đo lực đẩy.
4. Tiến hành thí nghiệm:
 Đo trọng lượng vật trong không khí và khi nhúng chìm vào
nước.
 Tính lực đẩy theo công thức F=ρ⋅V⋅gF = \rho \cdot V \cdot
gF=ρ⋅V⋅g.
 So sánh giá trị thực nghiệm với lý thuyết.
5. Đánh giá: Quan sát kỹ năng thao tác, khả năng tính toán và giải
thích lực đẩy. Tổng kết vai trò của lực đẩy trong thiết kế tàu thủy,
thuyền.
6. Điều chỉnh: Sử dụng vật liệu khác nhau để minh họa thêm tính nổi,
hoặc cải tiến câu hỏi gợi mở để tăng sự hứng thú của học sinh.

Đánh giá năng lực thực hành và đo lường



Mục tiêu đánh giá: Khả năng sử dụng dụng cụ thí nghiệm và xử lý dữ
liệu đo lường.
Tiêu chí đánh giá:
o Kỹ năng sử dụng lực kế để đo chính xác trọng lượng và lực đẩy.
o Khả năng ghi chép và xử lý dữ liệu đo lường.
o Mức độ chính xác trong việc áp dụng công thức tính lực đẩy.

12


Cách đánh giá:
Giáo viên kiểm tra phiếu thực hành và đối chiếu với kết quả đo:

Tiêu chí
Sử dụng lực kế đúng cách
Đo lực đẩy và trọng lượng chính xác
Ghi chép dữ liệu đầy đủ
Tính toán lực đẩy theo công thức chính
xác
Tổng điểm

Điểm tối đa Điểm đạt được Ghi chú
3
4
3
5
15

Thí nghiệm 3: Nghiên cứu chuyển động rơi tự do



Mục tiêu: Xác định gia tốc rơi tự do ggg, minh họa chuyển động rơi tự do
của vật trong môi trường không có lực cản.
Các bước thực hiện:
1. Phân tích bài học: Lựa chọn bài "Sự rơi tự do" (Bài 10), minh họa
mối quan hệ giữa thời gian và khoảng cách trong chuyển động rơi.
2. Thiết kế kế hoạch dạy học: Sử dụng thí nghiệm trong giai đoạn
hình thành kiến thức để xác định giá trị ggg và kiểm chứng lý
thuyết.
3. Chuẩn bị:
 Đồng hồ bấm giờ.
 Bi thả rơi từ các độ cao khác nhau.
 Thước đo để xác định khoảng cách.
 Phiếu học tập ghi nhận thời gian và khoảng cách.
4. Tiến hành thí nghiệm:
 Thả bi từ các độ cao khác nhau, đo thời gian rơi bằng đồng
hồ.
 Ghi nhận các giá trị thời gian tương ứng với độ cao.
 Tính gia tốc ggg bằng công thức g=2h/t2g = 2h/t^2g=2h/t2.
5. Đánh giá: Yêu cầu học sinh phân tích sai số và so sánh giá trị thực
nghiệm với giá trị lý thuyết g=9,8 m/s2g = 9,8 \, m/s^2g=9,8m/s2.
6. Điều chỉnh: Sử dụng dụng cụ đo thời gian chính xác hơn hoặc
giảm tác động của gió để cải thiện kết quả.

13

Đánh giá năng lực giải quyết vấn đề





Mục tiêu đánh giá: Khả năng phân tích dữ liệu thực nghiệm và giải thích
hiện tượng dựa trên lý thuyết.
Tiêu chí đánh giá:
o Xác định được mối quan hệ giữa thời gian và khoảng cách.
o Tính giá trị gia tốc ggg từ dữ liệu thực nghiệm.
o Phân tích sai số và giải thích nguyên nhân.
Cách đánh giá:
Giáo viên sử dụng bài tập tình huống yêu cầu học sinh phân tích:

Tiêu chí
Điểm tối đa Điểm đạt được Ghi chú
Ghi chép và trình bày dữ liệu thực nghiệm
4
Tính toán chính xác gia tốc g
5
Phân tích sai số và giải thích hiện tượng
6
Liên hệ với ứng dụng thực tế
5
Tổng điểm
20

Thí nghiệm 4: Nghiên cứu định luật bảo toàn động lượng



Mục tiêu: Minh họa định luật bảo toàn động lượng qua va chạm đàn hồi
giữa hai vật.
Các bước thực hiện:
1. Phân tích bài học: Lựa chọn bài "Định luật bảo toàn động lượng"
(Bài 29), kiểm chứng mối quan hệ giữa động lượng trước và sau va
chạm.
2. Thiết kế kế hoạch dạy học: Thí nghiệm được lồng ghép trong
phần hình thành kiến thức mới, giúp học sinh quan sát và ghi nhận
dữ liệu về động lượng.
3. Chuẩn bị:
 Hai xe lăn gắn nam châm để giảm ma sát.
 Thước đo khoảng cách.
 Cân đo khối lượng các xe.
 Phiếu học tập ghi lại vận tốc và khối lượng trước, sau va
chạm.
4. Tiến hành thí nghiệm:

14

Đặt hai xe lăn trên bề mặt phẳng, cho xe thứ nhất chuyển
động và va chạm với xe thứ hai đang đứng yên.
 Ghi lại vận tốc trước và sau va chạm của hai xe.
 Tính động lượng tổng trước và sau va chạm để kiểm chứng
định luật.
5. Đánh giá: Học sinh so sánh tổng động lượng trước và sau va chạm,
giải thích sự sai lệch nếu có (do ma sát, mất mát năng lượng).
6. Điều chỉnh: Tăng độ chính xác bằng cách sử dụng bề mặt ít ma sát
hơn hoặc sử dụng cảm biến đo vận tốc.


Đánh giá năng lực tự học và sáng tạo





Mục tiêu đánh giá: Khả năng tự nghiên cứu, đặt câu hỏi và đề xuất
phương pháp cải tiến.
Tiêu chí đánh giá:
o Tự tìm hiểu nguyên lý định luật bảo toàn động lượng.
o Đề xuất cải tiến thí nghiệm để giảm sai số (ví dụ: giảm ma sát).
o Sáng tạo trong việc áp dụng định luật vào tình huống thực tế.
Cách đánh giá:
Học sinh hoàn thành báo cáo cá nhân, giáo viên sử dụng phiếu đánh giá:

Tiêu chí
Điểm tối đa Điểm đạt được Ghi chú
Tìm hiểu lý thuyết và chuẩn bị thí nghiệm
5
Đề xuất cải tiến thí nghiệm
5
Sáng tạo trong áp dụng vào thực tế
5
Trình bày báo cáo rõ ràng, logic
5
Tổng điểm
20

2.2 Những lưu ý khi ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy
vật lí lớp 10
‐
‐
‐

Lựa chọn phù hợp: Chọn thí nghiệm gắn liền với nội dung bài học, dễ
thực hiện và phù hợp với năng lực học sinh.
Đảm bảo an toàn: Kiểm tra dụng cụ, hướng dẫn thao tác đúng cách, đặc
biệt với các thí nghiệm liên quan đến điện, nhiệt hoặc hóa chất.
Chuẩn bị kỹ lưỡng: Sắp xếp dụng cụ khoa học, chuẩn bị phiếu học tập rõ
ràng với các bước hướng dẫn và bảng ghi kết quả.

15
‐
‐
‐
‐
‐

Quản lý thời gian: Phân bổ thời gian hợp lý, tránh để thí nghiệm kéo dài
làm ảnh hưởng đến nội dung khác.
Khuyến khích tham gia: Tạo cơ hội cho học sinh trực tiếp thực hành, thảo
luận và đặt câu hỏi.
Ứng dụng công nghệ: Sử dụng phần mềm mô phỏng hoặc công cụ xử lý
số liệu nếu điều kiện thực tế hạn chế.
Xử lý sai số: Hướng dẫn học sinh phân tích sai số và tìm hiểu nguyên
nhân sai lệch.
Liên hệ thực tiễn: Giúp học sinh liên hệ kết quả thí nghiệm với các ứng
dụng trong đời sống.

2.3 Những ưu điểm, nhược điểm khi ứng dụng thí nghiệm thực tiễn
trong giảng dạy vật lí lớp 10
+ Ưu điểm:
‐ Tăng cường sự hứng thú học tập: Thí nghiệm giúp học sinh trải nghiệm
trực quan, dễ dàng hình dung các hiện tượng vật lí, từ đó tăng sự yêu thích
với môn học.
‐ Kích thích tư duy và sáng tạo: Học sinh được khuyến khích suy luận, đặt
câu hỏi và tìm cách giải thích các hiện tượng qua kết quả thí nghiệm.
‐ Phát triển kỹ năng thực hành: Học sinh được rèn luyện kỹ năng sử dụng
dụng cụ, đo lường, ghi chép dữ liệu và phân tích kết quả.
‐ Liên hệ thực tiễn: Thí nghiệm gắn liền với các ứng dụng thực tế giúp học
sinh thấy rõ ý nghĩa của kiến thức trong đời sống.
‐ Hỗ trợ học sinh yếu: Học sinh có thể hiểu bài tốt hơn nhờ vào các minh
họa trực quan thay vì chỉ học qua lý thuyết trừu tượng.
+ Nhược điểm:
‐ Tốn thời gian chuẩn bị: Giáo viên cần thời gian đáng kể để chuẩn bị dụng
cụ, thiết kế thí nghiệm và lập kế hoạch giảng dạy.
‐ Yêu cầu trang thiết bị: Một số thí nghiệm đòi hỏi dụng cụ hoặc thiết bị đắt
tiền mà không phải trường học nào cũng đáp ứng được.
‐ Rủi ro sai sót: Sai số thí nghiệm hoặc thao tác không đúng có thể dẫn đến
kết quả sai lệch, ảnh hưởng đến quá trình học tập.
‐ Quản lý lớp học phức tạp: Khi thí nghiệm yêu cầu học sinh làm việc
nhóm hoặc thực hành cá nhân, giáo viên cần chú ý đảm bảo trật tự và hiệu
quả.

16

‐ Phụ thuộc vào điều kiện thực tế: Các yếu tố bên ngoài như thời tiết (thí
nghiệm ngoài trời) hoặc sự cố kỹ thuật có thể gây gián đoạn.

3. Đánh giá về sáng kiến “Ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong
giảng dạy vật lí lớp 10 nhằm phát triển niềm yêu thích và hứng thú học tập
của học sinh”
a. Tính mới
‐ Đổi mới phương pháp giảng dạy: Kết hợp thí nghiệm thực tiễn và công
nghệ hiện đại, giúp học sinh học qua trải nghiệm thay vì chỉ học lý thuyết.
‐ Liên hệ thực tiễn: Thí nghiệm gắn liền với ứng dụng đời sống, giúp học
sinh thấy rõ giá trị của kiến thức vật lí.
‐ Phát triển năng lực học sinh: Tăng cường kỹ năng thực hành, tư duy phân
tích, làm việc nhóm và giải quyết vấn đề.
‐ Khắc phục hạn chế cũ: Giảm sự thụ động trong học tập, tạo sự hứng thú
và chủ động khám phá.
‐ Tính linh hoạt cao: Phù hợp với nhiều bài học trong chương trình, dễ mở
rộng và cải tiến theo điều kiện thực tế.
b. Hiệu quả áp dụng:
Hiệu quả đối với học sinh
‐ Tăng hứng thú học tập: Sau khi áp dụng sáng kiến, học sinh bày tỏ sự
yêu thích hơn với môn Vật lí nhờ các thí nghiệm trực quan, sinh động.
‐ Cải thiện kết quả học tập: Học sinh nắm bắt kiến thức nhanh hơn, ghi
nhớ lâu hơn, và hiểu sâu hơn các hiện tượng vật lí qua thí nghiệm thực
tiễn.
‐ Phát triển kỹ năng: Học sinh được rèn luyện kỹ năng thực hành, phân
tích, và giải quyết vấn đề, đồng thời phát triển khả năng làm việc
nhóm.
Bảng dữ liệu tổng hợp kết quả khảo sát trước và sau khi áp dụng sáng
kiến
(Số lượng học sinh tham gia khảo sát: 100 học sinh khối 10 trường THPT
Phú Ngọc)
(Phụ lục 2)

17

Câu hỏi
Câu 1: Bạn có yêu thích học bộ môn Vật lí?
Rất yêu thích
Yêu thích
Bình thường
Không thích
Rất không thích
Câu 2: Bạn có thường được học với các thí
nghiệm Vật lí?
Thường xuyên
Thỉnh thoảng
Hiếm khi
Chỉ trong tiết thao giảng
Chưa bao giờ
Câu 3: Bạn thường được học với các thí
nghiệm Vật lí trong lúc nào?
Trong tiết học bài mới
Trong tiết ôn tập, luyện tập
Trong tiết học thực hành
Trong hoạt động ngoại khóa
Câu 4: Bạn có được học với các thí nghiệm
Vật lí gắn kết cuộc sống?
Thường xuyên
Thỉnh thoảng
Hiếm khi
Chỉ trong tiết thao giảng
Chưa bao giờ

Trước khi áp
dụng (%)

Sau khi áp
dụng (%)

10
25
45
15
5

35
50
10
5
0

5
20
40
30
5

40
35
15
10
0

10
15
60
15

45
25
25
5

5
20
40
30
5

30
40
20
10
0

Sáng kiến đã mang lại hiệu quả rõ rệt, giúp tăng cường hứng thú học tập,
cải thiện tần suất và thời điểm thực hiện thí nghiệm, đồng thời nâng cao
tính thực tiễn của các bài học. Điều này chứng minh sáng kiến có giá trị
và khả năng ứng dụng cao.
Hiệu quả đối với giáo viên

18

‐ Đổi mới phương pháp giảng dạy: Giáo viên chuyển từ phương pháp
giảng lý thuyết truyền thống sang kết hợp thực nghiệm, tăng tính hấp
dẫn trong giờ học.
‐ Nâng cao chất lượng giảng dạy: Các giờ học có thí nghiệm thu hút
hơn, giúp giáo viên dễ dàng truyền đạt kiến thức và khơi dậy niềm yêu
thích ở học sinh.
c. Khả năng áp dụng của sáng kiến:
‐ Phù hợp với chương trình học: Sáng kiến gắn liền với nội dung Vật lí lớp
10, dễ lồng ghép vào các tiết học bài mới, ôn tập hoặc thực hành.
‐ Linh hoạt trong triển khai:Có thể thực hiện trực tiếp trong phòng thí
nghiệm hoặc sử dụng phần mềm mô phỏng khi thiếu cơ sở vật chất.
‐ Phát triển năng lực học sinh: Giúp nâng cao kỹ năng thực hành, tư duy
phân tích, giải quyết vấn đề và tinh thần sáng tạo.
‐ Hiệu quả thực tế: Tăng tỷ lệ yêu thích môn Vật lí từ 35% lên 85% và tần
suất sử dụng thí nghiệm trong lớp học.
‐ Dễ nhân rộng: Phù hợp với điều kiện giảng dạy tại các trường phổ thông,
có thể áp dụng cho các môn học khác như Hóa học, Sinh học.

III. PHẦN KẾT LUẬN
1. Những bài học kinh nghiệm được rút ra từ quá trình áp dụng sáng
kiến “Ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy vật lí lớp 10
nhằm phát triển niềm yêu thích và hứng thú học tập của học sinh”
‐ Chuẩn bị kỹ lưỡng: Dụng cụ, tài liệu và phương án dự phòng cần được
chuẩn bị đầy đủ để đảm bảo an toàn và hiệu quả thí nghiệm.
‐ Lựa chọn thí nghiệm phù hợp: Chọn các thí nghiệm gắn liền với bài học,
phù hợp năng lực học sinh, tránh quá phức tạp hoặc không liên quan.
‐ Đảm bảo an toàn: Kiểm tra thiết bị trước khi thực hiện và hướng dẫn chi
tiết để hạn chế rủi ro.
‐ Khuyến khích học sinh chủ động: Học sinh nên tham gia vào tất cả các
giai đoạn, từ thực hiện đến phân tích, với giáo viên chỉ đóng vai trò hướng
dẫn.
‐ Ứng dụng công nghệ: Sử dụng phần mềm mô phỏng hoặc video minh họa
để bổ sung cho các thí nghiệm khó thực hiện.
‐ Phân tích sai số: Hướng dẫn học sinh xác định sai số và giải thích hiện
tượng để rèn luyện kỹ năng phân tích.

19

‐ Liên hệ thực tiễn: Kết quả thí nghiệm nên được liên hệ với các ứng dụng
trong đời sống để tăng tính thực tế và ý nghĩa cho bài học.
‐ Đánh giá và cải tiến: Thu thập phản hồi từ học sinh để điều chỉnh và tối
ưu hóa sáng kiến trong các lần áp dụng tiếp theo.

2. Những kiến nghị, đề xuất điều kiện để triển khai, ứng dụng sáng kiến
“Ứng dụng thí nghiệm thực tiễn trong giảng dạy vật lí lớp 10 nhằm
phát triển niềm yêu thích và hứng thú học tập của học sinh”.

Đầu tư cơ sở vật chất:
‐ Trang bị đầy đủ dụng cụ, thiết bị thí nghiệm phù hợp với nội dung chương
trình Vật lí lớp 10.
‐ Cung cấp phòng thí nghiệm đạt tiêu chuẩn với không gian và điều kiện an
toàn.
Đào tạo giáo viên:
‐ Tổ chức các buổi tập huấn cho giáo viên về phương pháp tổ chức thí
nghiệm và ứng dụng công nghệ hỗ trợ.
‐ Cung cấp tài liệu hướng dẫn chi tiết về quy trình thực hiện các thí nghiệm.
Ứng dụng công nghệ:
‐ Tích hợp phần mềm mô phỏng và công cụ hỗ trợ trực quan để bổ sung khi
điều kiện thực nghiệm bị hạn chế.
Hỗ trợ kinh phí:
‐ Cấp ngân sách đủ để duy trì, nâng cấp thiết bị và mua sắm dụng cụ thí
nghiệm.
Khuyến khích sáng tạo:
‐ Tạo điều kiện cho giáo viên và học sinh đề xuất, thử nghiệm các thí
nghiệm mới hoặc cải tiến phương pháp giảng dạy.
Phối hợp quản lý:

20

‐ Kết hợp giữa nhà trường, phụ huynh và các cơ quan quản lý giáo dục để
tạo môi trường học tập tốt nhất cho học sinh.

Mặc dù bản thân đã rất cố gắng nhưng vì điều kiện và thời gian nghiên cứu còn
hạn chế nên biện pháp vẫn còn nhiều thiếu sót. Tôi rất mong được sự đóng góp ý
kiến của quý thầy cô. Hy vọng rằng đề tài này sẽ góp phần đổi mới phương pháp
và nâng cao chất lượng dạy học môn Vật lí 10.

21

PHẦN TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Hake, R. R. (1998). "Interactive Engagement versus Traditional
Methods: A Six-Thousand-Student Survey of Mechanics Test Data for
Introductory Physics Courses." American Journal of Physics, 66(1), 64