QUY TAÉC TÌM TROÏNG AÂM
I. Quy taéc 1: töø coù 2 vaàn.
Quy taéc chung
Trong nhöõng töø 2 vaàn, troïng aâm thöôøng ôû vaàn ñaàu. Neàu vaàn ñaàu laø moät tieáp ñaàu ngöõ thì nhaán ôû vaàn cuoái.
Ex:
aùbbey: tu vieän
caùndy: keïo
reùally:thöïc ra
aùctive:hoaït ñoäng
caùrrot: caø roát
torture: söï tra taán
Ngoaïi leä:
Cadeùt: con thöù
Divíne: thieâng lieâng
Posseùss: sôû höõu
Guitaùr: ñaøn ghi ta
Patroùl: söï ñi tuaàn tra
Manuùre: phaân boùn
Nhaán ôû vaàn cuoái sau caùc tieáp ñaàu ngöõ
◦ A:
Alíght: ñang chaùy
Afíeld: ôû ngoaøi ñoàng
Alíve: ñang soáng
Afloùat: noåi leânh ñeânh
◦ AB,ABS:
Abstraùct: ruùt ra, laáy troäm
Absaùin: kieâng aên
◦ AD, AC, AF, AL, AN, AR, AS, AT:
Accoùrd: veà phía, gaàn laïi
Addreùss: ñòa chæ
Anneùx: saùp nhaäp
Annoùunce: thoâng baùo
Appeùnd: noái vaøo
◦ BE:
Behaùve: cö xöû
Beseùt: bao vaây
◦ CO, COL, COM, CON, COR:
Coheùre: dính lieàn nhau
Correùct: ñuùng
Colleùct: taäp hôïp laïi
Commaùnd: ra leänh
Consíder: cho laø

◦ DE, DIS:
Degraùte: laøm maát phaåm giaù
Displaùce: dôøi choå
Disaùrm: töôùc khí giôùi
Dischaùrge: boác haønh hoaù
◦ E, EF, EX:
Ejeùct: voït ra
Effaùce: xoaù
Emeùrge: nhoâ leân
Exhaùle: boác ra
◦ EM, EN, IM, IN:
Embaùrk: xuoáng thuyeàn, leân taøu
Impreùss: nhaán maïnh
Engraùve: khaéc vaøo
Inflaùme: ñoát chaùy
◦ FOR, FORE:
Forbíd: caám
Foreteùll: tieân ñoaùn
Forgeùt: queân
Foreseùe: thaáy tröôùc

◦ OB, OP:
Obscuùre: toái taêm
Oppoùse: choáng laï
◦ OUT:
Outbíd: traû giaù cao hôn
Outbraùve: can ñaûm hôn
Outfaùce: nhìn choøng choïc
◦ PRE, PRO:
Precluùde: döï phoøng, ngaên ngöøa
Predíct: noùi tröôùc, tieân ñoaùn
Projeùct: phoùng xaï
Proteùct: che chôû
◦ RE:
Recaùst: ñuùc laïi, vieát laïi
Refleùct: phaûn aùnh
◦ SUB, SUP:
Subjeùct: chinh phuïc
Supplaùnt: thay theá, haát caúng
◦ SUR:
Surmouùnt: khaéc phuïc
Surpaùss: vöôït qua
◦ TRAN, TRANS:
Transcríbe: sao laïi, chuyeån dòch
Transfuùse: chuyeån sang
◦ UN:
Unseùen: khoâng thaáy ñöôïc
Unreùad: khoâng coù ngöôøi ñoïc
◦ WITH:
Withhoùld: töø choái khoâng laøm, khoâng cho
Withín: ôû trong
Withoùut: khoâng coù, khoâng caàn
Ngoaïi leä:
Eùssay: baøi luaän
Aùspect: quang caûnh
Coùnduct: söï höôùng daãn
Suùbway: ñöôøng ngaàm
II. Quy taéc 2: tieáng 3 vaàn
Quy taéc chung
Trong nhöõng töø 3 vaàn, troïng aâm thöôøng ôû vaàn ñaàu, neáu vaàn ñaàu laø tieáp ñaàu ngöõ thì nhaán vaàn tieáp theo.
Ex:
Caùlendar: lòch
Cínema: raïp chieàu boùng
Recoùver: bình phuïc
Disarraùnge:laøm loän xoän, laøm xaùo troän
Ví duï khaùc:
Tieáng 3 vaàn nhaán ôû vaàn ñaàu
Beùverage:thöùc uoáng
Cínema: raïp chieáu boùng
Aùltitude:ñoä cao
Eùlephant:con voi
Coùmedy: haøi kòc
Ngoaïi leä:
Cathreùdral: nhaø thôø lôùn
Políceman: caûnh saùt
Equaùtor: ñöôøng xích ñaïo
Potaùto: khoai taây
Tieáng 3 vaàn nhaán ôû vaàn thöù 2 hay 3 vì vaàn ñaàu hay hai vaàn ñaàu laø tieáp ñaàu ngöõ
◦ A, AB, ABS:

Abstaùiner: ngöôøi kieâng röôïu
Absoùrbent: hhuùt nöôùc

◦ AD, AC, AF, AG, AL, AN, AP, AR, AS, AT
Adheùrent: dính vaøo
Alíance: söï lieân keát
Asseùmbly: quoác hoäi
Affíance: leã ñính hoân
Arríval: ñeán
Atteùntive: chuù y
◦ BE:
Behaùviour: caùch cö xöû
Behoùlder: khaùn giaû
Belaùbour: ñaùnh nhöø töû
Belíevable: coù theå tin ñöôïc
◦ CO, COL, COM, CON, COR:
Coeùxist: cuøng toàn taïi
Commíxture: söï hoaø troän
Consíder: cho laø
Colleùctor: ngöôøi söu taäp
Correùctive: duøng ñeå söõ
◦ DE, DIS:
Defeùnsive: theà thuû
Discoùlour: laøm phai maøu
Defoùrest: phaù röøng
Discoùrdance: söï baát hoaø
◦ E, EF, EX:
Ejeùctive: ñeå toáng ra
Effaùceable: coù theå xoaù
Emeùrgence: söï nhoâ leân
Exteùnsive: roäng
◦ EM, EN, IM, IN:
Empoùwer: cho quyeàn
Impoùrter: ngöôøi nhaäp khaåu
Engraùving: söï khaéc vaøo
Inflaùter: oáng bôm
◦ FOR, FORE:
Forgeùtful: hay queân
Forgíveness: söï tha thöù
◦ IM, IN, IL, IR:
Immoùbile: baát ñoäng
Illeùgible: khoù ñoïc
Inheùrence: tính coá höõu
Immoùrtal: baát töû
Irreùgular: khoâng ñeàu ñaë
◦ OB, OP:
Objeùctive: khaùch quan
Oppoùsable: coù theå choáng laï
◦ OUT:
Outdístance: vöôït xa
Outstreùtched: duoãi ra
◦ PRE, PRO:
Prejuùdgement: söï voäi pheâ phaùn
Projeùctile: vaät phoùng xaï
◦ RE:
Renaùissance:söï phuïc höng
Repaùyment: söï hoaøn tra
◦ SUB, SUP:
Submeùrgible: coù theå nhaän chìm
Suppreùssible: coù theå ñaøn aùp
◦ SUR:
Surmoùuntable: coù theå khaéc phuïc
Surroùundings: vuøng phuï caän
◦ TRAN, TRANS:
Transcríber: ngöôøi sao laïi
Transpoùsable: coù theå hoaùn vò

UN:
Unbeknoùwnst: khoâng bieát ñöôïc
Undoùubted: khoâng nghi ngôø
◦ UNDER:
Undermíne: ñaøo döôùi chaân, laøm hao moøm
Underwríte: baûo hieåm
Ngoaïi leä:
Deùfinite: xaùc ñònh
Eùnvelope: phong bì
Eùxcellent: tuyeät vôøi
Dífficult: khoù
Preùsident: toång thoáng
III. Quy taéc 3: tieáng 4 vaàn trôû leân
Quy taéc toång quaùt:
Nhöõng tieáng 4 vaàn trôû leân, neáu khoâng coù tieáp ñaàu ngöõ hay tieáp vó ngöõ thì troïng aâm thöôøng ôû vaàn ñaàu
Ex:
Neùcessary: caàn thieát
Khi moät töø ñöôïc taïo thaønh baèng caùch theâm vaøo töø goác moät hay nhieàu tieáp vó ngöõ ñaàu vaø mmoät hay nhieàu tieáp vó ngöõ cuoái (khoâng phaûi laø nhöõng tieáp vó ngöõ ñaëc bieät seõ ñöôïc noùi ñeán ôû quy taéc 4, 5, 6) thì troïng aâm thöôøng ôû cuøng moät vaàn vôùi töø goác.
Ex:
Interchaùngeable: coù theå thay ñoåi ñöïôc
Inapproaùchable: coù theå ñeán gaàn
Misappreheùndsion: söï hieåu laàm
Consíderable: ñaùng chuù yù
IV. Quy taéc 4:
Trong nhöõng tieáng taän cuøng baèng: OUS, ATE, TUDE, ITY, ETY, ICAL, LOGY, GRAPHY, METRY, NOMY trong aâm thöôøng ôû aâm thöù 3 töø sau ñeám ra tröôùc.
Ex:
Adveùnturous: coù tính maïo hieåm
Increùdulous: khoâng töï tin
Consíderate: aân caàn
Indiscríminate: khoâng phaân bieät, böøa baûi
Aùltitude:ñoä cao
Varíety: söï khaùc nhau
Capaùcity: khaû naêng
Increduùlity: söï hoaøi nghi, ngôø vöïc
Mechaùnical: thuoäc maùy moùc
Polítical: thuoäc chính trò
Astroùlogy: thieân vaên hoïc
Bíology: sinh hoïc
Paleoùgraphy: coå töï hoïc
Photoùgraphy: taám hình
Calorímetry: pheùp ño nhieät löôïng
Antínomy: söï maâu thuaån
Ngoaïi leä:
Incaùrnate: hieän thaân
Disaùstrous: thaûm khoùc
V. Quy taéc 5:
Trong nhöõng tieáng taän cuøng baèng: IC, ION, IA, IAL, IAN, IAR, IENCE, IENCY, IENT, IANCE, IUM, IOUS, EOUS, UOUS (ñöøng nhaàm vôùi OUS ôû quy taéc 4) troïng aâm thöôøng ñöôïc ñaët ngay tröôùc nhöõng aâm naøy.
Ex:
Phoneùtic: ngöõ aâm hoïc
Mechaùnic: thôï maùy
Educaùtion: söï giaùo duïc
Descríption: söï moâ taû
Magneùsia: magieâ oâxit
Coloùnial: thöïc daân
Mateùrial: vaät chaát
Musícian: nhaïc só
Physícian: nhaø vaät lyù
Famíliar: thaân thieát, gioáng
Expeùrience: kinh nghieäm
Defíciency: söï thieáu huït
Effícient: höõu hieäu
Alleùgiance: söï trung thaønh
Gymnaùsium: phoøng taäp theå duïc
Oùpium: nha phieán, thuoác phieän
Absteùmious: coù ñieàu ñoä
Disadventaùgeous: khoâng coù lôïi ích
Contínuous: tieáp tuïc , tieáp dieãn
Ngoaïi leä:
1. nhöõng töø taän cuøng laø IC ta khoâng nhaán aâm ôû tröôùc noù neáu noù ñöôïc ñoïc baèng aâm nheï nhö // hoaëc /i/
Ex: aríthmetic: soá hoïc
heùretic: ngöôøi theo taø giaùo
2. taän cuøng laø IANCE nhöng tröôùc noù laø nhöõng tieáp ñaàu ngöõ thì ta khoâng nhaán vaàn ngay tröôùc noù.
Ex: applíance: duïng cuï
relíance: söï tín nhieäm
defíance: söï thaùch ñoá
VI. Quy taéc 6:
Trong nhöõng töø taän cuøng baèng: ADE, EE, ESE, EER, OO, OON, ETTE, ESQUE, vaø NHÖÕNG TÖØ MÖÔÏN CUÛA PHAÙP NGÖÕ thöôøng ñöôïc nhaán ôû vaàn cuoái
Ex:
Charaùde: troø chôi ñoá chöõ
Refereùe: troïng taøi
Vietnameùse: ngöôøi Vieät
Engineùer: kæ sö
Taboùo: ñieàu caám kò
Balloùon: bong boùng
Mignomeùtte: maøu luïc xaùm
Burleùsque: khoâi haøi, haøi höôùc
Fineùsse/fineùs (phaùp ngöõ): teá nhò
Ngoaïi leä:
Ceùntigrate: baùch phaân
Commíttee: uyû ban
Oùverseer: giaùm thò
Thay ñoåi troïng aâm theo töø loaïi:
Coù moät hieän töôïng ñaùng ñeå yù laø troïng aâm chính coù theå thay ñoåi vò trí tuyø theo töø loaïi cuûa hai tieáng tuy vieát gioáng nhau nhöng ñoù laø moät danh töø hay tính töø, moät ñoäng töø hay traïng töø. Ñaëc bieät nhaát laø nhöõng tieáng hai vaàn, tuy vieát gioáng nhau nhöng neáu laø danh töø hay tính töø thì nhaán ôû vaàn ñaàu, neáu laø ñoäng töø thì nhaán ôû vaàn cuoái.
Ex:
Danh töø hay tính töø
Díctate: meänh leänh
Eùxport: söï xuaát khaåu
Reùbel: ngöôøi noåi tieáng
Preùsent: taëng phaåm, hieän taïi
Ñoäng töø
Dictaùte: vieát chính taû
Expoùrt: xuaát khaåu
Rebeùl: noåi daäy
Preseùnt: trình baøy

BAÛNG TOÙM TAÉT
QUY TAÉC
NOÄI DUNG
Quy taéc 1 (Tieáng 2 vaàn)
Thöôøng nhaán ôû vaàn ñaàu. Baùker…
Neáu vaàn ñaàu ñöôïc nhaán vôùi aâm nheï nhö /i/ or // thì nhaán ôû vaàn cuoái.Japaùn
Khoâng nhaán ôû tieáp ñaàu ngöõ. Alíve, becaùuse…
Neáu tieáp ñaàu ngöõ ñöôïc ñoïc baèng aâm maïnh thì nhaán ôû tieáp ñaàu ngöõ: reùcord…
Quy taéc 2 (Tieáng 3 vaàn)
Thöôøng nhaán ôû vaàn ñaàu: cínema…
Neáu vaàn ñaàu ñöôïc nhaán vôùi aâm nheï nhö /i/ or // thì nhaán ôû vaàn thöù 2: eleùven…
Khoâng nhaán ôû tieáp ñaàu ngöõ: begínning …
Neáu tieáp ñaàu ngöõ ñöôïc ñoïc baèng aâm maïnh thì nhaán ôû tieáp ñaàu ngöõ: aùdjective …
Quy taéc 3 (tieáng 4 vaàn trôû leân)
Thöôøng ñöôïc nhaán ôû vaàn ñaàu neáu khoâng coù tieáp ñaàu ngöõ hay tieáp vó ngöõ ñaëc bieät noùi ôû quy taéc 4, 5, 6: neùcessary…
Khi moät tieáng taïo neân baèng caùch theâm vaøo chöõ goác moät hay nhieàu tieáp ñaàu ngöõ ôû ñaàu, moät hay nhieàu tieáp vó ngöõ ôû cuoái (khoâng phaûi laø nhöõng tieáp vó ngöõ ôû quy taéc 4, 5, 6) thì troïng aâm thöøông cuøng moät vaàn vôùi chöõ goác: change  interchaùngeable
Quy taéc 4
Trong nhöõng tieáng taän cuøng laø: OUS, ATE, TUDE, ITY, ETY, ICAL, LOGY, GRAPHY, METRY, NOMY troïng aâm ñöôïc ñaët ôû vaàn thöù 3 ñeám töø sau ra tröôùc: capaùcity…
Quy taéc 5
Trong nhöõng tieáng taän cuøng baéng: IC, ION, IA, IAL, UAL, IAN, IAR, ULAR, IENCE, IENCY, IENT, IANCE, IUM, IOUS, EOUS, UOUS troïng aâm ñöôïc ñaët ôû vaàn ngay tröôùc nhöõng tieáp vó ngöõ aáy: atoùmic, couraùgeous…
Quy taéc 6
Trong nhöõng tieáng taän cuøng baèng: ADE, EE, ESE, EER, OO, OON, ETTE, ESQUE vaø NHÖÕNG TIEÁNG MÖÔÏN CUÛA PHAÙP NGÖÕ thöôøng ñöôïc nhaán ôû vaàn cuoái: Vietnameùse, engineùer…