Tuần:1
Tiết:1-2
Ngày soạn:18-8-08

TỔNG QUAN VĂN HỌC VIỆT NAM



I. Mục tiêu bài học: Giúp học sinh:
- Nắm được một cách đại cương hai bộ phận lớn của VHVN: VH dân gian và VH viết.
- Nắm được một cách khái quát quá trình phát triển của VH viết Việt Nam.
- Hiểu được những nội dung thể hiện con người Việt Nam trong VH.
II. Chuẩn bị:
-GV: Sách giáo khoa, sách giáo viên và bản thiết kế.
-HS: Đọc sgk
III . Cách thức tiến hành:
Tổ chức tiết dạy theo hướng kết hợp các phương pháp đọc hiểu, gơi tìm; kết hợp với các hình thức trao đổi thảo luận nhóm, trả lời câu hỏi.
IV. Tiến trình lên lớp.
Ổn định lớp:
Giới thiệu bài mới:Bài học đầu tiên ở lớp 10 là một bài văn học sử. Nó có vị trí và tầm quan trọng đặc biệt. Bài học giúp các em có một cái nhìn khái quát nhất,hệ thống nhất về nền văn học của nước ta từ xưa đến nay.

H.động của GV và HS
Nội dung cần đạt


-GV: yêu cầu HS quan sát SGK: Trình bày bố cục bài học?Văn học VN được khái quát trên những mặt nào?
-HS: đọc và theo dõi, thảo luận rút ra những ý chính. ---GV: củng cố, hoàn thiện nội dung.
-GV: VHVN bao gồm mấy bộ phận lớn? Đó là những bộ phận nào?
-GV:Văn học dân gian là gì? Do ai sáng tác? Hình thức lưu truyền? Có khi nào người trí thức tham gia sáng tác VHDG không? VD? Các thể loại chủ yếu của VHDG? Những đặc trưng chủ yếu của VHDG?
-HS: Lần lượt trả lời từng câu hỏi.
-GV:Tác giả VH viết khác gì với tác giả VHDG? VH viết VN được viết bằng những thứ chữ nào? VD? Có những thể loại nào?



-GV: Chữ Hán du nhập vào VN từ khoảng thời gian nào?Tại sao đến thế kỉ X VH viết VN mới được hình thành? Chữ Hán có vai trò gì đối với VHVN trung đại? Kể tên những tác giả,tác phẩm lớn viết bằng chữ Hán?
-GV: Chữ Nôm ra đời từ thế kỉ nào?Việc sáng tạo ra chữ Nôm và sáng tác văn học bằng chữ Nôm chứng tỏ điều gì?
-HS: Trình bày các giai đoạn của VHVN hiện đại.
-GV:Kể tên các tác phẩm,tác giả trong từng giai đoạn? Vai trò của CMT8 đối với sự phát triển của văn học VN hiện đại?






-GV:Vh thể hiện mối quan hệ giữa con người với thế giới tự nhiên, trước hết là thể hiện quá trình tư tưởng,tình cảm nào? VD?



-GV: Tại sao chủ nghĩa yêu nước lại trở thành một trong những nội dung quan trọng và nổi bật nhất của VH viết VN?Những đặc điểm nội dung của chủ nghĩa yêu nước?

-HS đọc và theo dõi, thảo luận rút ra những ý chính. GV củng cố, hoàn thiện nội dung.



-GV:Những biểu hiện nội dung của mối quan hệ này trong VHVN là gì?






GV diễn giảng












I . Các bộ phận hợp thành của VHVN:
1. Văn học dân gian:
- Khái niệm: Là sáng tác tập thể và truyền miệng của nhân dân lao động.
- Thể loại :(SGK)
- Đặc trưng: Tính truyền miệng, tính tập thể và tính nguyên hợp







2. Văn học viết:
- Khái niệm:Là sáng tác của trí thức, được ghi lại bằng chữ viết.
a. Chữ viết của VHVN: Hán, Nôm và chữ Quốc ngữ.
b.Hình thức sáng tác và lưu truyền:chữ viết – văn bản.
c. Hệ thống thể loại của VH viết:
- Chữ Hán : Văn xuôi, thơ và văn biền ngẫu.
- Chữ Nôm: Chủ yếu là thơ và văn biền ngẫu.
- Quốc ngữ :có 3 loại thể là tự sự, trữ tình và kịch.
II. Quá trình phát triển của VHVN:
1.Văn học trung đại:
Hình thành từ thế kỷ thứ X, tồn tại đến đầu thế kỷ XX.
Ngôn ngữ sáng tác: Chữ Hán và chữ Nôm.
Chịu ảnh hưởng tư tưởng Nho – Phật – Lão.
Ảnh hưởng VH Trung Quốc về hệ thống thể loại và hệ thống thi pháp.
Văn học chữ Nôm ra