TIẾT 49: MỘT SÔ THỂ LOẠI VĂN HỌC: THƠ, TRUYỆN









Giáo viên hướng dẫn: Đỗ Thị Thùy Linh
Họ và tên người soạn: Đinh Thị Linh
Lớp giảng dạy: 11A6
Ngày soạn: 12/11/2017

Tiết 49.
Lý luận văn học
MỘT SỐ THỂ LOẠI VĂN HỌC: THƠ, TRUYỆN.

A. Mục tiêu bài học:
1. Kiến thức:
- Giúp học sinh:
+ Nhận biết thể và loại trong văn học.
+ Hiểu khái quát đặc điểm của một số thể loại văn học: Thơ, truyện
+ Vận dụng hiểu biết để đọc văn.
2. Kĩ năng:
- Nhận diện đặc trưng của thể loại thơ, truyện.
- Phân tích, bình giá tác phẩm thơ, truyện theo đặc trưng thể loại.
3. Thái độ:
- Có ý thức học tập và rèn luyện để biết cách phân tích, đánh giá một tác phẩm thơ, truyện.
B. Chuẩn bị bài học:
1. Giáo viên:
1.1 Dự kiến biện pháp tổ chức HS hoạt động cảm thụ tác phẩm:
- Phương pháp: Đọc hiểu, phân tích, tổng hợp, trao đổi thảo luận nhóm.
- Định hướng tìm hiểu nội dung bài học qua hệ thống câu hỏi bài tập.
- Tích hợp phân môn Làm văn, Tiếng Việt, Đọc hiểu.
1.2. Phương tiện:
SGK, giáo án, bảng phụ, đọc tài liệu tham khảo.
2. Học sinh:
- SGK, vở ghi, dụng cụ học tập đày đủ
- HS chủ tìm hiểu bài qua hệ thống câu hỏi SGK.
C. Hoạt động dạy và học:
1. Ổn định tổ chức:
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Giới thiệu bài mới:
Mỗi tác phẩm văn học bao giờ cũng được xếp vào một thể loại nhất định. Tìm hiểu thể loại sẽ giúp ta hiểu rõ hơn đặc điểm hình thức tổ chức của tác phẩm. Truyện, thơ là hai thể loại văn học chủ yếu của văn học hiện đại nói riêng và văn học Việt Nam nói chung. Vậy, truyện là gì? Có đặc trưng như thế nào? Thơ là gì? Có đặc trưng như thế nào?

Hoạt động của GV và HS
Yêu cầu cần đạt.


* Hoạt động 1.
Hướng dẫn HS đọc phần I và định hướng nội dung.
Trao đổi thảo luận theo cặp.
GV chuẩn xác kiến thức.




Câu hỏi: Đọc phần đầu của bài học trong SGK em hãy cho biết loại là gì? Thể là gì?

- Có mấy loại hình văn học?




- Căn cứ để phân chia thể?











* Hoạt động 2.
Trao đổi thảo luận nhóm.
Đại diện nhóm trình bày.
GV chuẩn xác kiến thức.


- Nhóm 1: Đặc trưng cơ bản của thơ làgì?









- Nhóm 2: Thơ được phân loại như thế nào? Có bao nhiêu loại?








- Nhóm 3: Nêu yêu cầu chung khi đọc thơ?





* Hoạt động 3.
GV hướng dẫn HS đọc phần II.
Định hướng nội dung.
Trao đổi thảo luận nhóm.
Đại diện nhóm trình bày. GV chuẩn xác kiến thức.

- Nhóm 1: Nêu đặc trưng của
truyện?











- Nhóm 2: Truyện được phân thành bao nhiêu loại?





- Nhóm 3: Nêu yêu cầu chung khi đọc truyện?






* Hoạt động 4.
HS đọc ghi nhớ SGK.

* Hoạt động 5.
GV hướng dẫn HS làm bài tập SGK.
- Làm bài tập theo nhóm


I. Quan niệm chung về loại, thể văn học.
- Cơ sở chung để phân chia loại thể văn học là dựa vào phương thức (cách thức phản ánh hiện thực, tình cảm của tác phẩm).
1. Loại.
- Là phương thức tồn tại chung, là loại hình, chủng loại. Tác phẩm văn học được chia làm 3 loại: tự sự, trữ tình, trào phúng
2. Thể.
- Là hiện thực hóa của loại, nhỏ hơn loại.
- Căn cứ để phân chia đa dạng: Có khi dựa vào độ ngắn dài; đề tài; cấu trúc; tính chất mâu thuẫn; cảm hứng chủ đạo…
- Có một thể loại tồn tại độc lập: Văn nghị luận
(chính trị xã hội, văn hóa.)