Máy biến thế
B�I 37
GV: Hoàng Văn Sang Trường THCS Lê Thanh - Mỹ Đức
1
Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi:
Điều kiện để xuất hiện dòng điện cảm
ứng?
Trả lời:
Số đường sức từ xuyên qua tiết diện S của mạch kín biến thiên thì trong mạch xuất hiện dòng điện cảm ứng.
2
Tiết 40
Bài 37: Máy biến thế
I. Cấu tạo và hoạt động của máy biến thế
1. Cấu tạo:
Câu hỏi:
- Nêu các bộ phận chính
của máy biến thế?
3
Câu hỏi:
- Trong sơ đồ mạch điện máy biến thế được vẽ (kí hiệu như thế nào)?
Trả lời:
- Sơ đồ máy biến thế (hình vẽ)
Câu hỏi: - Hai cuộn dây có tên gọi như thế nào?
Nêu cách phân biệt cuộn sơ cấp, cuộn thứ cấp?
Trả lời:
Cuộn sơ cấp và cuộn thứ cấp.
Cuộn nhận hiệu điện thế xoay chiều đưa vào máy là cuộn sơ cấp, cuộn đưa hiệu điện thế xoay
chiều từ máy ra tải tiêu thụ là cuộn thứ cấp.

4
Câu hỏi:
Ngoài các bộ phận
chính ở trên máy biến
thế còn có các
bộ phận nào ) ?
Trả lời:
Vỏ bọc, vôn kế, ampe kế
rơle, ổ đưa điện ra, lý lịch,
đèn báo, chuông báo, . . .
5
6
C1: Dự đoán nếu đặt vào hai
đầu cuộn dây sơ cấp một
hiệu điện thế xoay chiều
thì bóng đèn mắc ở hai dầu
cuộn dây thứ cấp có sáng
không? Giải thích?
Trả lời: Cường độ dòng điện ở cuộn sơ cấp luôn biến thiên, lõi sắt nhiễm từ biến thiên, số đường sức từ xuyên qua tiết diện cuộn thứ cấp cũng biến thiên, xuất hiện dòng điện cảm ứng trong cuộn thứ cấp, bóng đèn sáng.
7
3. Kết luận: Khi đặt vào hai đầu cuộn sơ cấp máy biến thế một hiệu điện thế xoay chiều thì hai đầu cuộn thứ cấp xuất hiện một hiệu điện thế xoay chiều.
C2: Hiệu điện thế xuất hiện ở hai đầu cuộn thứ cấp cũng là hiệu điện thế xoay chiều. Tại sao?
Trả lời: Vì lúc này từ trường trong lõi sắt luân phiên tăng giảm, nên số đường sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn thứ cấp luân phiên tăng giảm. Do đó trong cuộn thứ cấp xuất hiện một dòng điện xoay chiều, do hiệu điện thế xoay chiều gây ra. Vậy ở hai đầu cuộn thứ cấp có một hiệu điên thế xoay chiều
8
II. Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế
1. Quan sát thí nghiệm
Ghi kết quả vào bảng 1
9
C3: Căn cứ vào bảng số liệu trên, hãy rút ra nhận xét về mối quan hệ giữa hiệu điện thế U đặt vào hai đầu các cuộn dây của máy biến thế và số vòng dây của các cuộn tương ứng?
Trả lời: Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây của máy biến thế tỉ lệ với số vòng dây của các cuộn dây tương ứng.
II. Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế
1. Quan sát thí nghiệm
Ghi kết quả vào bảng 1
10
II. Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế
1. Quan sát thí nghiệm
2. Kết luận:
Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây của máy biến thế tỷ lệ với số vòng dây của mỗi cuộn:
11

Hãy dự đoán hệ thống truyền tải điện từ nhà máy phát điện đến nơi tiêu thụ điện cần đặt trạm biến thế tại những vị trí nào?
III. Lắp đặt máy biến thế ở hai đầu đường dây tải điện
12
Trả lời: Tại nhà máy điện phải đặt máy tăng thế.
Tại nơi tiêu thụ phải đặt máy hạ thế.
13

Câu hỏi : Có thể sử dụng máy biến thế để tăng hiệu điện thế của dòng điện một chiều không đổi không?
Trả lời : Dòng điện một chiều không đổi có từ trường không biến thiên thì từ trường xuyên qua cuộn dây thứ cấp không đổi ? không xuất hiện dòng điện cảm ứng trong cuộn thứ cấp.
14
C4: Một máy biến thế dùng trong nhà cần phải hạ hiệu điện thế từ 220V xuống còn 6V và 3V. Cuộn sơ cấp có 4000 vòng. Tính số vòng của các cuộn thứ cấp tương ứng.
15
Tóm tắt:
U1 = 220V
U21 = 6V
U22 = 3V
n1 = 4000 vòng
n21 = ? (vòng)
n22 = ? (vòng)
Bài giải: áp dụng công thức:
n2 =
Vậy cuộn 6V có 109 vòng,
cuộn 3V có 54 vòng.
* Ghi nhớ: - SGK tr 102
- Đọc phần "Có thể em chưa biết"
- Bài tập về nhà: 37.1, 37.2, 37.3, 37.4 SBT tr 46
16