Tiết 87: Làm văn:
LẬP LUẬN TRONG VĂN NGHỊ LUẬN
Mục tiêu cần đạt
Kiến thức:
Củng cố và nâng cao kiến thức về yêu cầu và cách thức xây dựng lập luận đã học. Khái niệm về lập luận, cách xác định luận điểm, tìm kiếm luận cứ và sử dụng các phương pháp lập luận.
Kỹ năng:
Rèn kỹ năng xây dựng luận điểm, luận cứ, tổ chức các luận điểm, luận cứ một cách chặt chẽ.
Rèn kỹ năng dùng lý lẽ khi tranh luận trong giao tiếp hàng ngày.
Thái độ:
Ý thức học tập nghiêm túc.
Năng lực:
Tư duy nhạy bén, biết vận dụng vào thực tế.
Tự đánh giá bản thân và nhìn nhận cuộc sống một cách khách quan.
Phương tiện, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học
Phương tiện:
Giáo viên: Tài liệu, giáo án, dụng cụ giáo dục trực quan, …
Học sinh: Tài liệu, đồ dùng học tập,…
Phương pháp:
Phương pháp truyền đạt trực tiếp, phân tích mẫu, phát vấn, đàm thoại,… cùng các thủ pháp dạy học tích cực khác.
Hình thức: Học theo lớp, học theo nhóm.
Tổ chức hoạt động dạy học
Ổn định tổ chức lớp: Kiểm tra sĩ số, vệ sinh lớp, trang phục nề nếp học tập.
Kiểm tra bài cũ:
GV:
Nội dung bài mới:
*Lời dẫn: Trước khi vào vài mới cô có một vấn đề để lớp ta cùng thảo luận và đưa ra ý kiến của mình.
“Có nên hay không việc cho phép học sinh mang điện thoại di động đến trường học?”
Các em hãy ghi ra nháp quan điểm của mình và những lý do vì sao em có quan điểm đó.
Học sinh hoạt động cá nhân.
Gọi một vài học sinh nêu quan điểm cá nhân.
Như vậy, mỗi bạn đều đã đưa ra những lý do vì sao lựa chọn quan điểm đó. Những lý do đó nêu ra nhằm thuyết phục người nghe về ý kiến của mình. Nếu như đây là một đề văn nghị luận, cô tin mỗi em sẽ có một bài văn với cách lập luận của riêng mình. Vậy làm thế nào để có một hệ thống lập luận chặt chẽ, sắc sảo nhằm thuyết phục người nghe, người đọc? Bài học ngày hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu vấn đề này.
Hoạt động của GV và HS
Kiến thức cần đạt


GV yêu cầu HS đọc ngữ liệu trong SGK và trả lời các câu hỏi:
Em hãy tìm câu chủ đề của đoạn trích?
Tác giả nêu lên vấn đề gì?

GV mở rộng: Đoạn trích thuộc phần đầu của tác phẩm: “Lại dụ Vương Thông” của Nguyễn Trãi. Nguyễn Trãi thuyết phục Vương Thông ra hàng để không phải chứng kiến cảnh chiến tranh, xương máu. Tác phẩm gồm 3 phần:
P1: Nêu cao tư tưởng dùng binh, tầm quan trọng của “thời” và “thế”.
P2: Phân tích tình hình, kể ra 6 nguyên nhân dẫn tới bại vong tất yếu của giặc.
P3: Khuyên giặc sớm hàng phục.
GV: Mục đích của Nguyễn Trãi là thuyết phục giặc ra đầu hàng và đã nêu lên những lý do vì sao giặc nên đầu hàng. Đó là một lập luận của tác giả. Vậy lập luận có mục đích gì trong văn bản nghị luận?
HS: Trả lời
GV: Ở cấp 2 chúng ta đã được học về văn bản nghị luận. Vậy một lập luận cần có những yếu tố nào?
HS: Trả lời: + Lí lẽ
+ Dẫn chứng
GV: Trong đoạn trích, tác giả đã sử dụng những lí lẽ, dẫn chứng cụ thể nào?
HS: Trả lời






GV: Qua tìm hiểu ví dụ trên, em hãy cho biết lập luận là gì?
HS: Trả lời


GV dẫn dắt: Như vậy, một vấn đề được đưa ra, ta sẽ nêu lên ý kiến của mình là tán thành hay phản đối, thuyết phục đối tượng nghe theo quan điểm của mình. Vậy, phương pháp để thuyết phục, hay nói cách khác, chúng ta sẽ phải tổ chức, sắp xếp các lí lẽ, dẫn chứng như thế nào cho hợp lí, đạt hiệu quả cao thì chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu về cách lập luận.

GV: Dựa vào phần thông tin trong SGK và nhớ lại kiến thức cũ, em hãy cho biết khái niệm luận điểm?
HS: Trả lời
-Luận điểm là ý kiến thể hiện tư tưởng, quan điểm của người viết trong bài văn nghị luận.

GV: Bài văn nghị luận trên bàn về vấn đề gì?
HS: Trả lời
GV: Quan điểm của tác giả về vấn đề đó như thế nào?
HS: Trả lời



GV: Trong