TIẾT 81: LẬP DÀN Ý BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
I. MỤC TIÊU
1. Vềkiếnthức
- Nắmđượctácdụngvàcáchthứccủaviệclậpdàn ý chobàivănnghịluận.
- Tíchhợpvớicáckiếnthứcvềvăn, tiếngViệtvàvốnsốngthựctế.
2. Vềkĩnăng
- Vậndụngkiếnthứcđãhọcđểlậpdàn ý chobàivănnghịluận.
- Thựchànhlậpdàn ý chomộtsốđềvănnghịluận.
3. Vềtháiđộ
- Có ý thứcvàhìnhthànhthóiquenlậpdàn ý trướckhiviếtbàivănnghịluậntrongnhàtrườngcũngnhưngoàicuộcsống.
4. Vềđịnhhướngpháttriểnnănglực
Hìnhthànhvàpháttriển ở họcsinh:
- Nănglựcchung:
+ Nănglựcpháthiệnvấnđề.
+ Nănglựctưduy, suyluận
+ Nănglựctưduyliênmôn
+ Nănglựcgiaotiếp, ứngxử
+ Nănglựckháiquát, tưduylôgic
- Nănglựcđặcthù:
+ Lậpdàn ý trướckhiviếtbàivănnghịluận.
+ Nănglựcsửdụngngônngữ.
II. CHUẨN BỊ
1. Họcsinh
- SáchgiáokhoaNgữVănlớp 10 tập 2
- Vởghi, vởsoạn, bàicũ
- Chuẩnbịbàitheoyêucầucủagiáoviên
2. Giáoviên
- Thiếtkếbàigiảng.
- Chuẩnbịtưliệu, tàiliệuthamkhảo, sáchgiáokhoa, sáchgiáoviên…
- Chuẩnbịthiếtbịđồdùng: máychiếu; laptop; loađài; bútlazer…
III. PHƯƠNG PHÁP - KĨ THUẬT DẠY HỌC
- Phươngphápdiễngiảng
- Phươngphápgợimở
- Phươngphápvấnđáp
- Phươngpháplàmviệcnhóm
IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổnđịnhtổchức (1 phút)
- Kiểmtrasĩsố, vệsinh, trangphục.
2. Kiểmtrabàicũ(Không)
3. Bàimới
Hoạtđộng 1:Khởiđộng
- Cho học sinh điền các phương thức biểu đạt trong các ngữ liệu được sử dụng trong phiếu học tập số 1. (Kếthợpvớichiếu slide)
-Giáoviêndẫndắtvàobàimới:
Nếu như ở phương thức biểu đạt miêu tả, tự sự chủ yếu sử dụng tư duy hình tượng; biểu cảm là lối văn trữ tình; thì nghị luận là sản phẩm của tư duy logic, thể hiện trình độ cao trong tư duy ngôn ngữ.
Thaotáclậpdàn ý chobàivănnghịluậnlàthaotácquantrọng, cầnthiếtđốivớimỗichúng ta. Nógiúpchúng ta cósựđịnhhướngvềnội dung vàcáchthứcgiảiquyếtkhiđứngtrướcmộtvấnđềvănhọc. Vậyviệclậpdàn ý chobàivănnghịluậncótácdụnggì?Vàcáchthứctiếnhànhrasao?Côvàcácemsẽcùngtìmhiểutrongtiếthọcngàyhôm nay: “Lậpdàn ý bàivănnghịluận”.
- Họcsinhđiềnchínhxáctêncácphươngthứcbiểuđạt.
Hoạtđộng 2: Hìnhthànhkiếnthức
- Giáoviênhướngdẫnhọcsinhtìmhiểutácdụngvàcáchlậpdàn ý bàivănnghịluận.
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt

GV yêu cầu HS đọc thầm phần I SGK để thực hiện các yêu cầu sau: - Dàn ý là gì? Dàn ý trong bài văn nghị luận là như thế nào? - Hãy nêu tác dụng của việc lập dàn ý?
I. Tác dụng của việc lập dàn ý - Dàn ý: là hệ thống ý được sắp xếp theo một trật tự nhất định.Dàn ý trong bài văn nghị luận: hệ thống ý là hệ thống luận điểm luận cứ. - Tác dụng: + Giúp người viết có bố cục bài rõ ràng (3 phần) + Giúp người viết bao quát được nội dung chủ yếu (luận điểm, luận cứ, luận chứng triển khai trong bài viết). + Tránh được xa đề, lạc đề, lập ý, bỏ sót ý hoặc không cân xứng giữa các ý. + Phân phối thời gian hợp lí cho từng phần trong bài NL.

Hướng dẫn học sinh lập dàn ý bài văn nghị luận. - Trướckhi lập dàn ý chúng ta phải thực hiện các thao tác nào?     - Làm thế nào để tìm được ý cho bài văn nghị luận?    
+ Phân tích đề + Tìm ý + Lập dàn  ý.  1. Tìm ý cho bài văn Tìm ý cho bài văn là tìm hệ thống luận điểm (ý lớn), luận cứ (ý nhỏ) cho bài văn. Muốn tìm ý phải căn cứ vào yêu cầu về thao tác. - Câu nói ấy (nhận định, ý kiến, vấn đề) ấy có  nghĩa là  như thế nào? - Vì sao lại nói như vậy? - Nội dung ý kiến (câu nói, vấn đề…) nêu ra được biểu hiện như thế nào trong đời sống ? - Ý kiến đó có đúng hay không? Ýnghĩa của nó?

GV hướng dẫn Hs tìm hiểu ví dụ SGK: Đề bài: Bàn về vai trò và tác dụng to lớn của sách trong đời sống tinh thần của con người, nhà văn M. Gorki có viết: “Sách mở rộng trước mắt tôi những chân trời mới”. Hãy giải thích và bình luận ý kiến trên.-- Xác định vấn đề và thao tác nghị luận ?         - Tìm ý cho ví dụ:  GV yêu cầu giáo viên làm việc theo nhóm (3 nhóm)   – Nhóm 1: Luận điểm 1 (Sách là gì?), tìm các luận cứ để sáng tỏ luận điểm này? – Nhóm 2: Luận điểm 2 (Sách có tác dụng như thế nào?), tìm các luận cứ cho luận điểm này? – Nhóm 3: Luận điểm 3 (Thái độ đối với sách và việc đọc sách như thế nào?). GV đi lại quan sát, hướng dẫn, giúp đỡ HS thảo luận nhóm. HS làm ghi ra giấy ý kiến của mình sau đó trình bày trước nhóm. Nhóm trưởng điều khiển thảo luận, thống nhất đáp án của nhóm trên giấy A0. Các nhóm treo kết quả thảo luận lên bảng, báo cáo kết quả thảo luận trước lớp (GV hướng dẫn HS tích hợp