Công nghệ 9 Cánh diều- Lắp đặt mạng điện
BÀI 1: THIẾT BỊ ĐÓNG CẮT VÀ LẤY ĐIỆN TRONG GIA ĐÌNH
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
-

Mô tả được chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của thiết bị đóng cắt, lấy điện
trong gia đình.

2. Năng lực
Năng lực chung:
-

Năng lực tự chủ và tự học: Biết tìm hiểu danh mục các ngành nghề và tự định
hướng nghề nghiệp của bản thân.

-

Năng lực giao tiếp hợp tác: Hình thành phương pháp tự đọc hiểu tài liệu.

-

Năng lực giải quyết vấn đề: Chủ động, tích cực tìm hiểu các thiết bị đóng cắt và lấy
điện trong gia đình.

Năng lực công nghệ
-

Mô tả được chức năng, cấu tạo, thông số kĩ thuật của các thiết bị đóng cắt trong gia
đình.

-

Mô tả được chức năng, cấu tạo, thông số kĩ thuật của các thiết bị lấy điện trong gia
đình.

3. Phẩm chất
-

Chăm chỉ và trách nhiệm: Tích cực học tập, nghiên cứu, hoàn thành các nhiệm vụ
được giao.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
1. Đối với giáo viên:
-

Máy chiếu, máy tính, màn hình hiển thị, hoặc ti vi.
1

-

Hình vẽ và tranh ảnh trong SGK: hình ảnh mạng điện đơn giản, hình ảnh cấu tạo
công tắc hai cực, hình ảnh cấu tạo công tắc ba cực, hình ảnh cấu tạo cầu dao,…

-

SGK, SGV, SBT Công nghệ 9 - Trải nghiệm nghề nghiệp Mô đun Lắp đặt mạng
điện trong nhà.

2. Đối với học sinh:
-

SGK, SBT Công nghệ 9 - Trải nghiệm nghề nghiệp Mô đun Lắp đặt mạng điện
trong nhà.

-

Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập
theo yêu cầu của GV.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo hứng thú học tập và nhu cầu tìm hiểu về thiết bị đóng cắt và lấy điện
trong gia đình.
b. Nội dung: GV sử dụng câu hỏi ở phần khởi động (SGK – tr5) để đặt vấn đề, HS nêu
tên các thiết bị đóng cắt và lấy điện có trong hình 1.1. Từ câu trả lời của HS, GV dẫn dắt
nhằm gây chú ý của HS vào nội dung bài học.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về các thiết bị đóng cắt và lấy điện trong hình.
GV gợi ý HS trả lời.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV chiếu hình ảnh mạng điện đơn giản – hình 1.1 (SGK – tr5) cho HS quan sát và yêu
cầu trả lời nội dung Khởi động (SGK – tr5)

2

Kể tên các thiết bị đóng cắt và lấy điện có trong mạng điện ở Hình 1.1.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng hiểu biết, kinh nghiệm của bản thân, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi.
- GV yêu cầu HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).
Gợi ý trả lời:
Hình 1.1:
+ Thiết bị đóng cắt: Công tắc, aptomat.
+ Thiết bị lấy điện: Ổ cắm điện.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.
- GV dẫn dắt vào bài học mới: Trong hình vẽ trên chúng ta đã được làm quen với một số
thiết bị đóng cắt và lấy điện. Nội dung bài học hôm nay sẽ giúp các em hiểu được rõ hơn
về chức năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của các thiết bị đóng cắt và lấy điện trong gia
đình – Bài 1: Thiết bị đóng cắt và lấy điện trong gia đình.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
1. Hoạt động 1: Tìm hiểu thiết bị đóng cắt trong gia đình
a. Mục tiêu: Giúp HS mô tả được chức năng, cấu tạo, thông số kĩ thuật của công tắc, cầu
dao, aptomat.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện các hoạt động khám phá để chỉ ra được chức
năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của các thiết bị đóng cắt trong gia đình.
c. Sản phẩm học tập: HS nêu được các thiết bị đóng cắt trong gia đình và chức năng, cấu
tạo, thông số kĩ thuật của các dụng cụ đó.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
I. THIẾT BỊ ĐÓNG CẮT
3

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin SGK và đặt câu TRONG GIA ĐÌNH
hỏi: Em hãy nêu một số thiết bị đóng cắt trong gia 1. Công tắc
đình mà em biết.

a) Chức năng

- Sau khi nêu tên một số thiết bị đóng cắt trong gia - Là thiết bị dùng để đóng cắt
đình, GV đặt vấn đề: Trong bài học này, chúng ta dòng điện bằng tay đơn giản.
sẽ tìm hiểu về chức năng, cấu tạo, thông số kĩ b) Cấu tạo
thuật của công tắc, cầu dao và aptomat.

- Gồm các bộ phận chính: vỏ, nút

- GV chia HS thành 6 nhóm, giao nhiệm vụ và bật tắt và các cực nối điện.
hướng dẫn HS hoàn thành nhiệm vụ:

- Vỏ và nút bật tắt thường được

Nhóm 1,4: Tìm hiểu về công tắc.

làm bằng nhựa, các cực nối điện

HS trả lời những câu hỏi sau:

được làm bằng đồng.

+ Nêu chức năng của công tắc.

c) Thông số kĩ thuật

+ Câu hỏi (SGK – tr5): Quan sát Hình 1.2 và mô - Trên vỏ công tắc có ghi thông
tả cấu tạo công tắc.

số kĩ thuật: dòng điện định mức
(A) và điện áp định mức (V).
2. Cầu dao
a) Chức năng
- Là thiết bị đóng cắt dòng điện
bằng tay đơn giản, thường được
sử dụng trong các mạng điện

+ Câu hỏi (SGK – tr6): Trên vỏ công tắc có ghi 6 công suất nhỏ.
A – 250 V. Hãy giải thích ý nghĩa thông số kĩ thuật b) Cấu tạo
đó.

- Gồm các bộ phận chính: cần

Nhóm 2,5: Tìm hiểu về cầu dao.

đóng cắt, các cực nối điện và vỏ.

HS trả lời những câu hỏi sau:

- Cần đóng cắt và vỏ được làm

+ Nêu chức năng của cầu dao.

bằng vật liệu cách điện, các cực

+ Quan sát hình 1.4 và mô tả cấu tạo của cầu dao. nối điện được làm bằng đồng.
c) Thông số kĩ thuật
4

- Trên cần đóng cắt hoặc vỏ của
cầu dao có ghi thông số kĩ thuật:
dòng điện định mức (A) và điện
áp định mức (V).
3. Aptomat (Circuit breaker –
CB)
a) Chức năng
+ Câu hỏi (SGK – tr6): Trên cần đóng cắt của - Là thiết bị đóng cắt dòng điện
cầu dao có ghi 15 A – 600 V. Hãy giải thích ý bằng tay và có khả năng tự động
nghĩa thông số kĩ thuật đó.

cắt để bảo vệ mạng điện khi xảy

Nhóm 3,6: Tìm hiểu về aptomat.

ra sự cố.

HS trả lời những câu hỏi sau:

b) Cấu tạo

+ Câu hỏi (SGK – tr7): So sánh chức năng của - Gồm các bộ phận chính: vỏ, cần
aptomat với cầu dao. Từ đó nêu ưu điểm của đóng cắt, các cực nối điện.
aptomat.

c) Thông số kĩ thuật

+ Quan sát hình 1.6 và mô tả cấu tạo của - Trên vỏ aptomat có ghi thông số
aptomat.

kĩ thuật: dòng điện định mức (A)
và điện áp định mức (V).

+ Câu hỏi (SGK – tr7): Trên vỏ của aptomat có
ghi 10 A – 240 V, giải thích ý nghĩa thông số kĩ
thuật đó.
- Sau khi các nhóm báo cáo kết quả thảo luận, GV
5

kết luận về thiết bị đóng cắt trong gia đình.
- GV yêu cầu HS tìm hiểu các thông tin trong mục
Em có biết
+ Em có biết (SGK – tr6): Tìm hiểu về các loại
công tắc

+ Em có biết (SGK – tr7): Tìm hiểu về một số
loại cầu chì

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận và trả lời câu
hỏi.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
- GV mời HS trả lời câu hỏi.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr5)
- Công tắc có cấu tạo gồm: vỏ, nút bật tắt và các
cực nối điện.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr6)
Trên vỏ công tắc có ghi 6 A – 250 V. Trong đó 6 A
là dòng điện định mức, 250 V là điện áp định mức.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr6)
Trên cần đóng cắt của cầu dao có ghi 15 A – 600
6

V. Trong đó 15 A là dòng điện định mức, 600 V là
điện áp định mức.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr7)
Aptomat và cầu dao đều là thiết bị đóng cắt dòng
điện bằng tay, tuy nhiên ưu điểm của aptomat là
có khả năng tự động cắt để bảo vệ mạng điện khi
xảy ra sự cố.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr7)
Trên vỏ của aptomat có ghi 10 A – 240 V. Trong
đó 10 A là dòng điện định mức, 240 V là điện áp
định mức.
- Các nhóm khác theo dõi và bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ
học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức và kết
luận về các thiết bị đóng cắt trong gia đình.
- GV chuyển sang Hoạt động 2: Tìm hiểu về thiết
bị lấy điện trong gia đình.
2. Hoạt động 2: Tìm hiểu về thiết bị lấy điện trong gia đình
a. Mục tiêu: Giúp HS mô tả được chức năng, cấu tạo, thông số kĩ thuật của ổ cắm điện và
phích cắm điện.
b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện các hoạt động khám phá để chỉ ra được chức
năng, cấu tạo và thông số kĩ thuật của các thiết bị lấy điện trong gia đình.
c. Sản phẩm học tập: HS nêu được các thiết bị lấy điện trong gia đình và chức năng, cấu
tạo, thông số kĩ thuật của các dụng cụ đó.
d. Tổ chức hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
II.

THIẾT

BỊ

LẤY

ĐIỆN
7

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin SGK và đặt TRONG GIA ĐÌNH
câu hỏi: Em hãy nêu một số thiết bị lấy điện 1. Ổ cắm điện
trong gia đình mà em biết.

a) Chức năng

- Sau khi nêu tên một số thiết bị lấy điện trong - Ổ cắm điện dùng để lấy điện cho
gia đình, GV đặt vấn đề: Trong bài học này, các đồ dùng điện.
chúng ta sẽ tìm hiểu về chức năng, cấu tạo, b) Cấu tạo
thông số kĩ thuật của ổ cắm điện, phích cắm - Gồm các bộ phận chính: vỏ và các
điện.

cực tiếp điện.

- GV chia HS thành 4 nhóm, giao nhiệm vụ và c) Thông số kĩ thuật
hướng dẫn HS hoàn thành nhiệm vụ:

- Trên vỏ của ổ cắm điện có ghi

Nhóm 1,3: Tìm hiểu về ổ cắm điện.

thông số kĩ thuật: dòng điện định

+ Câu hỏi (SGK – tr8): Kể tên một số đồ dùng mức (A) và điện áp định mức (V).
điện trong gia đình thường lấy điện qua ổ cắm 2. Phích cắm điện
điện.

a) Chức năng

+ Quan sát hình 1.7 và cho biết cấu tạo của ổ - Dùng để lấy điện từ ổ cắm điện
cắm điện.

cung cấp cho các đồ dùng điện.
b) Cấu tạo
- Gồm các bộ phận chính: vỏ và các
chốt tiếp điện.
c) Thông số kĩ thuật
- Trên vỏ phích cắm điện có ghi

+ Câu hỏi (SGK – tr8): Các bộ phận của ổ thông số kĩ thuật: dòng điện định
cắm điện được làm bằng vật liệu gì?
mức (A) và điện áp định mức (V).
+ Câu hỏi (SGK – tr8): Trên vỏ ổ cắm điện
kéo dài có ghi 15 A – 250 V, giải thích ý nghĩa
thông số kĩ thuật đó.
Nhóm 2,4: Tìm hiểu về phích cắm điện.
+ Câu hỏi (SGK – tr8): Tại sao không nối quạt
để bàn trực tiếp với nguồn điện mà phải nối với
8

phích cắm điện để lấy điện?
+ Quan sát hình 1.9 và nêu cấu tạo của phích
cắm điện.

+ Câu hỏi (SGK – tr9): Giải thích ý nghĩa
thông số 10 A – 250 V ghi trên vỏ phích cắm
điện. Vì sao khi sử dụng cần lựa chọn phích
cắm điện có thông số kĩ thuật phù hợp với ổ
cắm điện.
- Sau khi các nhóm báo cáo kết quả thảo luận,
GV kết luận về thiết bị lấy điện trong gia đình.
- GV yêu cầu HS tìm hiểu các thông tin trong
mục Em có biết
+ Em có biết (SGK – tr8): Tìm hiểu về một số
loại ổ cắm điện.

+ Em có biết (SGK – tr8): Tìm hiểu về một số
loại phích cắm điện.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS đọc thông tin SGK, thảo luận và trả lời câu
9

hỏi.
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần
thiết.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo
luận
- GV mời HS trả lời câu hỏi.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr8)
Một số đồ dùng điện trong gia đình thường lấy
điện qua ổ cắm điện: nồi cơm, quạt điện, tủ
lạnh, máy giặt,…
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr8)
Vỏ ổ cắm điện được làm từ nhựa, các cực tiếp
điện được làm từ đồng.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr8)
Trên vỏ ổ cắm điện kéo dài có ghi 15 A – 250 V.
Trong đó 15 A là dòng điện định mức, 250 V là
điện áp định mức.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr8)
Không nối quạt để bàn trực tiếp với nguồn điện
mà phải nối với phích cắm điện để lấy điện vì
có thể dễ dàng rút phích cắm ra và di chuyển.
*Trả lời Câu hỏi (SGK – tr9)
Ý nghĩa thông số 10 A – 250 V ghi trên vỏ phích
cắm điện: 10 A là dòng điện định mức và 250 V
là điện áp định mức. Khi sử dụng cần lựa chọn
phích cắm điện có thông số kĩ thuật phù hợp vì
nếu không đúng thông số có thể gây ra nguy cơ
chập cháy thiết bị và gây nguy hiểm cho người
10

sử dụng.
- Các nhóm khác theo dõi và bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm
vụ học tập
- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức và kết
luận về các thiết bị lấy điện trong gia đình.
- GV chuyển sang Hoạt động Luyện tập.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS củng cố kiến thức đã học về thiết bị đóng cắt và
lấy điện trong gia đình.
b. Nội dung: GV nêu nhiệm vụ; HS trả lời để luyện tập các kiến thức đã học.
c. Sản phẩm học tập: HS chọn được đáp án đúng cho câu hỏi trắc nghiệm.
d. Tổ chức hoạt động:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV nêu yêu cầu:
Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời đúng
Câu 1: Thiết bị nào dưới đây có khả năng tự động cắt để bảo vệ mạng điện khi xảy ra sự
cố như quá tải hoặc ngắn mạch?
A. Công tắc.
B. Cầu dao.
C. Aptomat.
D. Phích cắm.
Câu 2: Ổ cắm điện gồm các bộ phận chính nào?
A. Vỏ và các cực tiếp điện.
B. Vỏ và các chốt (chấu) tiếp điện.
C. Vỏ và các cực nối điện.
D. Vỏ và cần đóng cắt.
Câu 3: Trên vỏ aptomat có ghi thông số kĩ thuật 20 A – 240 V, trong đó 20 A là gì?
11

A. Điện áp định mức.
B. Dòng điện định mức.
C. Điện trở.
D. Cường độ dòng điện nhỏ nhất.

Đây là demo giáo án Công nghệ 9 Cánh diều- Lắp đặt mạng điện
Thày cô liên hệ 0969 325 896 ( có zalo ) để có trọn bộ cả năm bộ giáo án trên.
Có đủ Word và PowerPoint đồng bộ
Có giáo án tất cả các môn học cho 3 bộ sách giáo khoa mới
CÁNH DIỀU, KẾT NỐI TRI THỨC, CHÂN TRỜI SÁNG TẠO
Thày cô xem và tải tài liệu tại website: tailieugiaovien.edu.vn
https://tailieugiaovien.edu.vn

12