Em hãy nhóm các hoạt động giống nhau về
tính chất vật lí về chung với nhau?
4

1
2

5

7
8
10

9

3
6

5

1
3

2
4

Điện học

Nhiệt học
Cơ học
10

7

9

6
8
Quang học

Em đã được học rất nhiều lĩnh vực
thuộc bộ môn Vật lí. Có bao giờ các em
tự đặt ra câu hỏi cho chính mình: Vật lí
nghiên cứu về cái gì? Nghiên cứu vật lí
để làm gì và nghiên cứu bằng cách
nào?
Bài học hôm nay sẽ giúp các em đi tìm câu trả lời cho những câu hỏi trên

CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU
BÀI 1. KHÁI QUÁT VỀ MÔN VẬT LÍ
MỤC TIÊU
1. Đối tượng, mục tiêu, phương
pháp nghiên cứu của vật lí.

2. Ảnh hưởng của vật lí đối với
đời sống và đối với sự phát triển
của khoa học, công nghệ và kĩ
thuật

BÀI 1. KHÁI QUÁT VỀ MÔN VẬT LÍ

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
1. Đối tượng nghiên cứu của vật lí.
? Nêu đối tượng nghiên cứu tương ứng với từng

phân ngành sau của vật lí: cơ, ánh sáng, điện, từ.
Thảo luận nhóm

Nhiệm vụ:

+N1. Trả lời đối với phân ngành cơ

+N3. Trả lời đối với phân ngành điện

+N2. Trả lời đối với phân ngành ánh sáng

+N4. Trả lời đối với phân ngành từ.

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
1. Đối tượng nghiên cứu của vật lí.

Phân ngành cơ: tốc độ, thời gian, quãng đường, lực, moment lực.
Phân ngành ánh sáng: hiện tượng phản xạ ánh sáng, khúc xạ ánh sáng,
tán sắc ánh sáng; các loại quang cụ như gương, thấu kính, lăng kính.

Phân ngành điện: dòng điện, mạch điện.
Phân ngành từ: nam châm, từ trường Trái đất, hiện tượng cảm ứng
điện từ.

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí

1. Đối tượng nghiên cứu của vật lí.
Đối
? Đốitượng
tượngnghiên
nghiêncứu
cứucủa
củavật
vậtlílýlàlàcác
gì?dạng vận động của VẬT
CHẤT và NĂNG LƯỢNG
Vào năm 1905, nhà VL Albert Einstein
đã đưa ra biểu thức E = m𝑐 2 mô tả
mối quan hệ giữa các đại lượng nào?

Đối tượng nghiên cứu là mối liên hệ giữa năng
lượng và khối lượng.

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
2. Mục tiêu nghiên cứu của vật lí.
Ở cấp độ vi mô (hình a) và vĩ mô
(hình b): vật lí nghiên cứu các
vật như nào?

Ở cấp độ vi mô (hình a): vật lí đi nghiên cứu các hạt có kích thước
rất nhỏ, bé hơn 10−10 m như nguyên tử, proton, neutron, electron.
Ở cấp độ vĩ mô (hình b): vật lí đi nghiên cứu những vật có kích
thước lớn hơn nguyên tử như con người, đồ vật, các vật có kích
thước rất lớn tầm cỡ hành tinh, thiên hà, vũ trụ...

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
2. Mục tiêu nghiên cứu của vật lí.
Mục tiêu nghiên cứu của vật
lí là gì?

Mục tiêu của vật lí là khám phá ra quy luật tổng quát nhất chi
phối sự vận động của vật chất và năng lượng cũng như tương
tác giữa chúng ở mọi cấp độ: vi mô và vĩ mô.

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
3. Phương pháp nghiên cứu của vật lí.
Thảo luận nhóm

Phương pháp nghiên cứu của vật lí nói
được hình thành qua thời kì phát triển
của nền văn minh nhân loại, bao gồm
mấy phương pháp ?

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
3. Phương pháp nghiên cứu của vật lí.
Phương pháp thực nghiệm là dùng những thí nghiệm

 Kết quả của phương pháp thực nghiệm cần được giải thích

cụ thể để kiểm chứng về tính đúng đắn của một giả

bằng lí thuyết đã biết hoặc lí thuyết mới. Kết quả của

thuyết, mô hình, lí thuyết. Từ đó bổ sung, hoàn thiện

phương pháp lí
thuyết
chứng
bằng thực
hay
bác bỏcần
giảđược
thuyết,kiểm
mô hình,
lí thuyết
đó.

nghiệm.
Hai
phương
pháp
này
hỗ
trợ
cho
nhau,
trong
đó
Phương pháp lí thuyết là phương pháp sử dụng ngôn ngữ toán học
phương
pháp
thựcđể
nghiệm
có một
tínhkết
quyết
định.
và
suy luận
lí thuyết
phát hiện
quả mới.

I

Đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu của vật lí
3. Phương pháp nghiên cứu của vật lí.
Tìm hiểu thế giới tự nhiên dưới góc độ vật lí.

? Em hãy cho biết quá trình này có tiến trình gồm những bước nào?

II Ảnh hưởng của vật lí đến một số lĩnh vực trong đời sống và kĩ thuật
? Quan sát hình 1.5, Phân
tích ảnh hưởng của vật lí

trong một số lĩnh vực. Từ đó,
trình bày ưu điểm của việc

ứng dụng Vật lí vào đời sống
so với các phương pháp

truyền thống ở các lĩnh vực?

II Ảnh hưởng của vật lí đến một số lĩnh vực trong đời sống và kĩ thuật

II Ảnh hưởng của vật lí đến một số lĩnh vực trong đời sống và kĩ thuật

- Tia Laser dung làm bút chiếu, dao mổ, điều trị các tật
khúc xạ mắt, xóa vết xăm…
2- Dòng điện dung để chữa bệnh và hầu hết trong các

lĩnh vực…

Bài 2 trang 11 Vật Lí 10: Tìm hiểu thực tế một
số thiết bị vật lí dùng trong y tế để chẩn đoán, đo
lường và chữa bệnh.
• Một số thiết bị vật lí dùng trong y tế:

Máy chụp cộng hưởng từ

Máy đo khúc xạ

Hãy sơ đồ hóa quá trình tìm hiểu thế
giới tự nhiên dưới góc độ Vật lí.

BÀI TẬP VỀ NHÀ
1

2. Tìm hiểu để viết bài thuyết trình ngắn về quá trình sản xuất, truyền tải
và lợi ích của điện năng.