TUẦN 20
BÀI ĐỌC 3
MƯA SÀI GÒN (2 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển các năng lực đặc thù
1.1. Phát triển năng lực ngôn ngữ
- Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt nghỉ
hơi đúng ngữ pháp, ngữ nghĩa. Tốc độ đọc 95 .- 100 tiếng / phút. Đọc thầm nhanh hơn
học kì I.
- Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài, biết tra từ điển để tìm được nghĩa
của các từ mùa mưa, mùa khô. Trả lời được các CH về nội dung của các đoạn văn, toàn
bài văn. Hiểu được nội dung chính của bài: Miêu tả những cơn mưa chợt đến chợt đi, hối
hả, vội vã như nhịp sống của Sài Gòn. Qua đó, thể hiện tình cảm thân thương, gắn bó của
tác giả với mảnh đất này.
- Thể hiện được giọng đọc nhẹ nhàng, tâm tình, phù hợp với nội dung, ý nghĩa của bài
văn.
1.2. Phát triển năng lực văn học
- Cảm nhận được vẻ đẹp của cuộc sống qua những hình ảnh liên tưởng và chi tiết miêu
tả.
- Bày tỏ được sự yêu thích với một số từ ngữ hay, hình ảnh đẹp trong bài văn.
2. Góp phần phát triển các năng lực chung và phẩm chất
- Phát triển NL giao tiếp và hợp tác (biết cùng các bạn thảo luận nhóm); NL tự chủ và tự
học (trả lời đúng các CH đọc hiểu).
- Bồi dưỡng PC yêu nước (yêu thiên nhiên, quê hương).
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
.- GV chuẩn bị: máy tính, máy chiếu, tranh minh hoạ nội dung bài đọc.
.- HS chuẩn bị: SGK Tiếng Việt 5, tập một; vở ô li hoặc vở bài tập.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC CHỦ YẾU
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
1

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- GV cho HS chia sẻ những gì em quan sát
được hoặc cảm nhận của em về đường làng,

 

cảnh vật, con người, … trong cơn mưa ở địa - HS chia sẻ
phương em.
- GV nhận xét, giới thiệu bài: những cơn
mưa ở Thành phố Hồ Chí Minh có đặc điểm
gì khác so với những cơn mưa ở địa phương
em không? Các em sẽ biết được điều đó qua
bài đọc Mưa Sài Gòn ngày hôm nay.

- HS lắng nghe

- Gv ghi bảng.

- HS ghi vở.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Mục tiêu:
.- Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt nghỉ hơi
đúng.
.- Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài, biết tra từ điển để tìm được nghĩa của
các từ mùa mưa, mùa khô. Trả lời được các CH về nội dung của các đoạn văn, toàn bài văn.
- Hiểu được nội dung và ý nghĩa của bài đọc
* Cách tiến hành
Hoạt động 1: Đọc thành tiếng
.- GV đọc mẫu, kết hợp giải nghĩa từ ngữ

  - HS lắng nghe GV đọc mẫu, đọc thầm theo.

khó và những từ ngữ khác, nếu thấy cần

 - HS cùng GV giải nghĩa từ khó.

thiết đối với HS địa phương, ví dụ: tan

+ Tan tầm: Hết giờ làm việc ở các cơ quan,

tầm, kẹt xe. Yêu cầu HS tra từ điển (sách

doanh nghiệp

in hoặc tài liệu trên mạng Internet), tìm

+ Kẹt xe: tắc đường, xe cộ khó di chuyển vì

hiểu thông tin về Sài Gòn (Thành phố Hồ

quá đông hoặc vì nguyên nhân khác.

Chí Minh).

-

.- GV tổ chức cho HS chia đoạn và đọc nối
2

HS chia đoạn

tiếp các đoạn theo nhóm.
+ GV yêu cầu HS dựa vào cấu tạo của bài
văn miêu tả phong cảnh, xác định 3 phần
của bài tương ứng với 3 đoạn:
+ Đoạn 1: từ đầu đến bất chợt mưa;
+ Đoạn 2: từ Đột ngột... đến... chưa từng
đến;
+ Đoạn 3: phần còn lại.
- GV tổ chức và hướng dẫn cho HS luyện - HS nối tiếp nhau đọc từng đoạn trước lớp.
đọc theo nhóm.
+ 3 HS đọc nối tiếp 3 đoạn trước lớp.
(Hoặc 4 HS đọc nối tiếp: HS 1 đọc đoạn
1; HS 2, 3 đọc đoạn 2; HS 4 đọc đoạn 3)
+ HS hoạt động nhóm 3 (hoặc nhóm 4),
đọc nối tiếp từng đoạn trong nhóm cho
đến khi hết bài, đọc nối tiếp 2 .- 3 lượt.
+ GV sửa lỗi phát âm, uốn nắn tư thế đọc
cho HS. Nhắc HS ngắt nghỉ hơi ở các dấu
chấm, dấu phẩy, giọng đọc thể hiện sự hào - Một số nhóm đọc to trước lớp theo yêu cầu
hứng, vui vẻ ở đoạn 1 và ôn tồn, tha thiết ở của giáo viên. Các nhóm còn lại nhận xét bạn
đoạn 2.

đọc.

- GV mời đại diện nhóm đọc (ít nhất là 2 - Học sinh phát hiện những từ khó đọc, thực
nhóm), sau đó cho các HS khác nhận xét.

hành luyện đọc từ khó.
 

- GV nhấn mạnh vào những từ ngữ khó đọc
và những từ ngữ dễ mắc lỗi sai khi đọc: ráo riết. nắng chói chang, …

HS thực hiện

 

- GV mời 1 HS đọc lại toàn bài. Cả lớp đọc
thầm theo bạn.

- HS đọc nối tiếp 5 câu hỏi theo yêu cầu của
3

Hoạt động 2: Đọc hiểu

GV.

- GV mời 5 HS tiếp nối nhau đọc to, rõ ràng (1) Theo em, vì sao tác giả chọn cảnh mưa Sài
5 câu hỏi:

Gòn để tả?

- GV giao nhiệm vụ cho HS đọc thầm bài (2) Ấn tượng của tác giả về mưa Sài Gòn
đọc, thảo luận nhóm 4 người theo các câu hỏi được thể hiện ở những từ ngữ, chi tiết nào
tìm hiểu bài. HS trả lời câu hỏi bằng trò trong đoạn 2?
chơi Phỏng vấn.

(3) Tác giả liên hệ mưa Sài Gòn với những

- GV yêu cầu HS thực hiện trò chơi:

đặc điểm nào của cuộc sống ở thành phố này?

+ Mỗi nhóm cử 1 đại diện tham gia.

(4) Cơn mưa đem lại những niềm vui như thế

+ Đại diện nhóm 1 đóng vai phóng viên, nào?
phỏng vấn đại diện nhóm 2. Nhóm 2 trả lời, (5) Em học được gì ở bài đọc “Mưa Sài Gòn”
sau đó đổi vai.

về cách tả phong cảnh?
- HS nói theo suy nghĩ cá nhân. VD: Thay vì
chọn những cảnh quen thuộc của Sài Gòn như

(1) Theo bạn, vì sao tác giả chọn cảnh ngày nắng chói chang, trưa hè nắng nóng,
mưa Sài Gòn để tả?

những giờ tan tầm kẹt xe,... thì tác giả chọn tả
cơn mưa Sài Gòn. Việc lựa chọn miêu tả cảnh
ít người nghĩ đến sẽ giúp bài văn trở nên đặc
biệt, tạo ấn tượng với người đọc. / Tác giả
chọn miêu tả cảnh mưa vì những cơn mưa ở
Sài Gòn rất đặc biệt: đến nhanh và tạnh cũng
nhanh.
- Thể hiện qua các từ ngữ: đột ngột, vội vàng,
ráo riết, chợt đến chợt đi. Những từ ngữ đó

(2) Ấn tượng của tác giả về mưa Sài cho thấy mưa ở Sài Gòn đến rất nhanh và bất
Gòn được thể hiện ở những từ ngữ, chi tiết ngờ, mưa rất lớn, ào ạt; tạnh cũng rất nhanh và
nào trong đoạn 2?

bất ngờ như lúc đến.
- Thể hiện qua các chi tiết:
+ Đang nắng chói chang đấy nhưng bất chợt
4

lại mưa ngay. Mưa ào ào. Ầm ầm.
Xối xả. Mưa hối hả.
+ Những cơn mưa nhanh đến mà cũng nhanh
đi.
+ Tưới mát cho Sài Gòn độ khoảng nửa giờ
hoặc có thể ngắn hơn, mưa tạnh, trời lại trở về
với cái nắng thường thấy. Đường lại ráo như
mưa chưa từng đến.
- Tác giả liên hệ cơn mưa với nhịp sống hối hả
(3) Tác giả liên hệ mưa Sài Gòn với của Sài Gòn: Mưa ào ào. Ầm ầm. Xối xả. Hối
những đặc điểm nào của cuộc sống ở thành hả như chính nhịp sống tại nơi này.
phố này?
  - Cơn mưa đến dường như không báo trước
(4) Cơn mưa đem lại những niềm vui như đã xua đi cái nắng chói chang, cái nóng oi bức
thế nào?

của những ngày hè Sài Gòn. Sau cơn mưa, trời
lại sáng, lòng người cũng như được xoa dịu đi
những nỗi muộn phiền, vất vả.
  - HS trả lời theo ý kiến cá nhân. Gợi ý: sự

(5) Em học được gì ở bài đọc “Mưa Sài quan sát tỉ mỉ về sự vật; kĩ năng liên tưởng,
Gòn” về cách tả phong cảnh?

tưởng tượng; cách vận dụng các biện pháp so

 

sánh, nhân hoá để tạo câu văn sinh động, hấp
dẫn; lựa chọn các chi tiết tiêu biểu để miêu

- GV có thể mở rộng thêm: Tác giả sử dụng tả,...
các câu có cấu tạo đặc biệt như: Ầm ầm. Xối  - HS lắng nghe
xả. Hối hả như chính nhịp sống tại nơi này
nhằm nhấn mạnh đặc điểm của mưa Sài Gòn.
- GV nhận xét, đánh giá, khen ngợi và động
viên HS các nhóm.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, THỰC HÀNH
5

* Mục tiêu:
- HS đọc diễn cảm bài đọc; ngắt nghỉ hơi đúng; nhấn giọng ở những từ ngữ quan trọng; thể
hiện giọng đọc phù hợp
* Cách tiến hành:
Hoạt động 3: Đọc diễn cảm bài đọc
- GV hướng dẫn HS đọc diễn cảm đoạn 3, - HS luyện đọc diễn cảm đoạn 3:
chú ý cách nghỉ hơi ở những câu dài, nhấn
mạnh các từ chỉ sự vật hoặc từ ngữ gợi tả.

Sau cơn mưa, / trời lại trong xanh, /
chẳng còn gì ngoài những giọt mưa đọng trên
mặt, / trên tóc, / trên áo người đi đường. //
Sau cơn mưa, / trời lại sáng và lòng người

- Tổ chức cho HS thi đọc diễn cảm phần cũng vậy. // Có lẽ cơn mưa bất chợt / đã làm
đoạn 2 đã luyện.

dịu đi những muộn phiền vất vả, / làm trôi

- Cho HS nhận xét, đánh giá, thảo luận về đi những cơ cực bao ngày.//
giọng đọc, cách đọc diễn cảm.

 

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG, TRẢI NGHIỆM
- GV nêu câu hỏi: Em cảm nhận được điều
gì qua bài đọc Mưa Sài Gòn?

 - Một HS suy nghĩ và nêu cảm nhận trong 1

- GV nhận xét, khích lệ những suy nghĩ tích phút.
cực của HS.
* Củng cố, dặn dò
+ GV nhân xét tiết học, khen ngợi, biểu
dương những HS tốt.
- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà tự đọc sách - HS lắng nghe và thực hiện
báo theo yêu cầu đã nêu trong SGK. HS có
thể tìm các truyện đọc phù hợp với chủ điểm
trong sách Truyện đọc lớp 5. 
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
................................................................................................................................................
6

................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................

7

BÀI VIẾT 3
LUYỆN TẬP TẢ PHONG CẢNH
(Thực hành quan sát)
(1 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1.
1.1.

Phát triển các năng lực đặc thù
Phát triển năng lực ngôn ngữ

- Biết vận dụng cách quan sát đã học để quan sát phong cảnh.
- Biết ghi lại kết quả quan sát phong cảnh (cánh đồng / công viên / cảnh bình minh).
1.2.

Phát triển năng lực văn học

.- Biết cảm nhận vẻ đẹp, phát hiện ra nét riêng và những chi tiết tiêu biểu của phong cảnh.
2.

Góp phần phát triển các năng lực chung và phẩm chất

.- Phát triển NL giao tiếp và hợp tác (biết thảo luận nhóm), NL tự chủ và tự học (biết tự
giải quyết nhiệm vụ học tập).
- Bồi dưỡng PC chăm chỉ, trách nhiệm (hoàn thành nhiệm vụ học tập theo yêu cầu của
GV), PC yêu nước (yêu thích, tự hào về vẻ đẹp của thiên nhiên đất nước).
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
.- GV chuẩn bị: máy tính, máy chiếu; phiếu học tập dành cho HS.
.- HS chuẩn bị: SGK Tiếng Việt 5 tập 2.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC CHỦ YẾU
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- GV có thể cho HS chơi một trò chơi khởi động.
VD: xì điện, kể tên những phong cảnh đẹp ở quê - Học sinh chơi trò chơi theo
hương em hoạc nơi em từng đến).

hướng dẫn của giáo viên.

- GV giới thiệu bài: Trong tiết học trước, các em - HS lắng nghe
đã được học cách quan sát và trình tự quan sát
trong văn miêu tả. Trong bài học hôm nay, các em
sẽ thực hành quan sát và ghi lại kết quả quan sát
một phong cảnh (cánh đồng / công viên / cảnh
8

bình minh) mà em yêu thích.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Mục tiêu: - Giúp học sinh biết vận dụng cách sát đã học để quan sát phong cảnh.
* Cách tiến hành:
Hoạt động 1: Quan sát và ghi lại kết quả quan
sát.
- GV mời 1 HS đọc to yêu cầu của BT.
- GV hướng dẫn HS quan sát theo các gợi ý trong - HS thực hành quan sát theo yêu
BT, ghi lại kết quả quan sát và cảm nghĩ của mình: cầu của giáo viên
+ GV có thể đưa HS ra cánh đồng hoặc công
viên..., để quan sát phong cảnh. Trong trường hợp - HS tự mình quan sát phong cảnh
không thể quan sát cảnh trong thực tế, GV yêu cầu theo hướng dẫn của GV, trao đổi
HS quan sát phong cảnh trong một bức tranh / ảnh với bạn cùng nhóm về kết quả
mà các em đã chuẩn bị theo lời dặn của GV từ tiết quan sát của mình.
học trước, hoặc GV chiếu một video về phong
cảnh để HS thực hành quan sát.
- GV hướng dẫn HS làm việc nhóm đôi, lưu ý HS:
+ Xác định vị trí, thời gian quan sát.
+ Lựa chọn trình tự quan sát, phát hiện những
điểm độc đáo của phong cảnh để quan sát.
- GV hướng dẫn HS làm việc nhóm, nhận biết - HS lắng nghe. HS trao đổi với
cách thức quan sát phong cảnh:

bạn về những cảm nhận đầu tiên

+ HS quan sát bằng cách nhìn, nghe, ngửi của mình khi quan sát phong cảnh
(hương thơm) và cảm nhận qua làn da (nếu quan (VD: Tớ nhìn thấy mọi người
sát phong cảnh trong thực tế).

đang chạy bộ. Cơn gió nhè nhẹ

+ HS quan sát bằng mắt (nếu xem tranh / ảnh thổi cuốn theo hương hoa thơm
về phong cảnh).

ngát. Tớ nghe thấy tiếng chim hót

+ HS quan sát bằng mắt, bằng tai (nếu quan líu lo bài ca vui tươi báo hiệu
sát phong cảnh trong video).

ngày mới bắt đầu…).

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, quan sát và
9

ghi lại vắn tắt kết quả quan sát:

- HS quan sát và ghi lại vắn tắt kết
quả quan sát vào vở nháp (có thể

.- GV dán / chiếu nội dung bài học, yêu cầu học ghi theo tuyến tính hoặc ghi thành
sinh đọc và ghi nhớ nội dung bài học.

dạng sơ đồ tư duy) hoặc phiếu
quan sát.

C. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LUYỆN TẬP
* Mục tiêu:
- Học sinh trao đổi được với bạn về kết quả mà mình quan sát phong cảnh mà mình
quan sát được.
* Cách tiến hành:
Hoạt động 2: Trao đổi với bạn về kết quả quan
sát.
- HS trao đổi với bạn cùng nhóm về kết quả quan

- Học sinh dựa vào nội dung hỏi

sát của mình.

đáp trước đó và sách giáo khoa để

- GV hỏi 1 HS theo các câu hỏi gợi ý trong SGK trả lời các câu hỏi của giáo viên.
(để làm mẫu).

.- HS làm việc nhóm, trao đổi theo
gợi ý trong SGK. GV theo dõi,
giúp đỡ HS, nhắc các em chọn chi

- GV mời một vài HS đọc to kết quả quan sát vừa

tiết tiêu biểu để giới thiệu, ghi

ghi chép.

chép trong quá trình nghe; hướng
dẫn các em cách trao đổi với bạn.

- Giáo viên nhận xét, hướng dẫn HS cách chọn chi - Một số học sinh trình bày trước
tiết để giới thiệu, cách giới thiệu và trao đổi với lớp
bạn.

- Các HS còn lại nêu ý kiến, góp
ý, hỏi thêm những chi tiết chưa rõ.

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG, TRẢI NGHIỆM
- GV hướng dẫn HS tự nhận xét về tiết học: những - HS thực hiện
điều đáng khen, những điều cần rút kinh nghiệm
về tinh thần, thái độ của HS; những khó khăn của
HS khi quan sát và bài học rút ra sau khi hoàn
10

thành phiếu quan sát.
- Học sinh về nhà chia sẻ những gì mình quan sát
hôm nay cho người thân nghe và cùng người thân - HS lắng nghe và thực hiện
bổ sung thêm những đặc điểm nổi bật, bổ sung ý
để chuẩn bị cho tiết viết bài.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
NÓI VÀ NGHE
TRAO ĐỔI: EM ĐỌC SÁCH BÁO
(1 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển các năng lực đặc thù
1.1. Phát triển năng lực ngôn ngữ

-

Nhớ nội dung, giới thiệu được tác phẩm (câu chuyện, bài thơ, bài văn, bài báo, vở kịch)
đã đọc về vẻ đẹp của thiên nhiên, của con người và cuộc sống quanh em.

-

Lắng nghe bạn; biết ghi chép thắc mắc, nhận xét về lời giới thiệu và ý kiến trao đổi của
bạn.

-

Biết trao đổi cùng các bạn về tác phẩm được giới thiệu.

1.2. Phát triển năng lực văn học

-

Biết bày tỏ sự yêu thích các chi tiết thú vị, hình ảnh đẹp trong câu chuyện hoặc các câu thơ
hay.
2. Góp phần phát triển năng lực chung và phẩm chất

-

Phát triển NL giao tiếp và hợp tác (biết kể chuyện hoặc đọc bài thơ, bài văn; biết trao đổi
cùng các bạn một cách chủ động, tự nhiên, tự tin; nhìn vào mắt người cùng trò chuyện).

-

Bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm, cảm xúc. Củng cố nền nếp tự đọc sách báo.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
11

.- GV chuẩn bị: máy tính, máy chiếu, bài trình chiếu, sách báo, truyện về vẻ đẹp của
thiên nhiên, của con người và cuộc sống quanh em.
.- HS chuẩn bị: SGK Tiếng Việt 5, tập hai; vở viết.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- Giáo viên cho HS giới thiệu các quyển sách, báo, - Học sinh giới thiệu sách truyện
truyện đọc nói về vẻ đẹp của thiên nhiên, của con
người và cuộc sống quanh em mà mình đã chuẩn
bị.
- GV giới thiệu bài: Trong tiết luyện nói và nghe
hôm nay, các em sẽ giới thiệu tác phẩm (câu
chuyện hoặc một bài thơ, bài văn, bài báo, vở
kịch) mà các em đã đọc về vẻ đẹp của thiên nhiên,
của con người và cuộc sống quanh em. Sau đó,
chúng ta sẽ cùng trao đổi về tác phẩm mà các em
đã giới thiệu và được nghe bạn giới thiệu.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Mục tiêu:
- Nhớ nội dung, giới thiệu được tác phẩm (câu chuyện, bài thơ, bài văn, bài báo, vở kịch)
đã đọc về vẻ đẹp của thiên nhiên của con người và cuộc sống quanh em.
* Cách tiến hành:
Hoạt động 1: Chuẩn bị
- HS đọc yêu cầu bài tập.

- HS đọc yêu cầu của BT 1 và BT 2.

- GV mời một số HS cho biết các em sẽ kể chuyện - HS nêu ý kiến của mình.
gì (đọc bài thơ, bài văn, bài báo gì), chuyện (bài)
đó nói về điều gì?
- Gv nhận xét, tuyên dương HS chuẩn bị bài tốt.
- Giáo viên có thể giới thiệu thêm một số truyện,
báo về vẻ đẹp của thiên nhiên của con người và
12

- HS lắng nghe.

cuộc sống quanh em.
C. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LUYỆN TẬP
* Mục tiêu:
- Lắng nghe bạn; biết ghi chép thắc mắc, nhận xét về lời giới thiệu và ý kiến trao đổi của
bạn.
* Cách tiến hành:
Hoạt động 2: Giới thiệu và trao đổi
a. Giới thiệu và trao đổi trong nhóm
- HS trao đổi trong nhóm đôi các gợi ý sau:

- 2 HS đọc yêu cầu và gợi ý ở trong

+ Em thích hình ảnh (hoặc chi tiết, nhân vật) sách.
nào trong tác phẩm được giới thiệu? Vì sao?
+ Tác phẩm đó nói lên điều gì?

- HS thảo luận và luân phiên trình
bày trong nhóm

- Gọi đại diện nhóm chia sẻ trước lớp.

- HS lắng nghe có thể bổ sung thêm

- GV theo dõi, khuyến khích và giúp đỡ HS trao vào gợi ý của mình.
đổi.
b. Giới thiệu và trao đổi trước lớp

- HS đứng trước lớp thuyết trình.

- GV mời một số HS giới thiệu tác phẩm mà các
em đã kể (đọc) trong nhóm theo hình thức thuyết
trình, HS dưới lớp, lắng nghe và ghi lại.

- Một số HS trình bày ý kiến trước

- GV nhận xét phần thuyết trình câu truyện của học lớp; trả lời câu hỏi của các bạn hoặc
sinh.

đặt CH, mời cả lớp thảo luận về ý

- Lưu ý: Sau mỗi câu chuyện (bài thơ, bài văn, bài kiến của bạn.
báo, vở kịch, bộ phim), GV mời HS trong lớp đặt - Các HS khác lắng nghe, ghi nhận
CH nếu có chi tiết các em chưa rõ và hướng dẫn xét vắn tắt về ý kiến của bạn. Sau
các em trao đổi về câu chuyện, nhân vật trong câu mỗi ý kiến hoặc một vài ý kiến, GV
chuyện, vở kịch, bộ phim (hoặc nội dung bài thơ, mời các HS khác đặt câu hỏi, góp ý
bài văn) theo hướng dẫn ở các bài học trước.

với bạn và nêu ý kiến của mình về

- Trong tiết học, GV chú ý hướng dẫn và kiểm tra câu chuyện; kết hợp kiểm tra nội
việc HS nghe và ghi chép.

dung ghi chép của HS trong khi
13

- Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận trước nghe.
lớp: GV có thể nêu ý kiến cá nhân hoặc tổng kết ý
kiến của cả lớp để HS hiểu đúng.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG, TRẢI NGHIỆM
- GV tổ chức cho HS tự nhận xét, đánh giá về tiết - HS nhận xét, đánh giá.
học.
- GV nhận xét chung về tiết học, khen ngợi và
biểu dương HS. Chú ý biểu dương những HS biết - HS lắng nghe
cách nghe, ghi chép, đặt CH, tham gia thảo luận và
có thái độ đúng khi nghe.
- GV nhắc HS chuẩn bị cho tiết Góc sáng tạo.
- Học sinh về nhà chia sẻ những câu chuyện về vẻ
đẹp của thiên nhiên của con người và cuộc sống - HS lắng nghe và thực hiện
quanh em cho người thân nghe.
- Tuyên truyền cho mọi người ý thức bảo vệ
thiên nhiên.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
BÀI ĐỌC 4
HỘI XUÂN VÙNG CAO
(1tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1.

Phát triển các năng lực đặc thù

1.1.

Phát triển năng lực ngôn ngữ

-

Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt

nghỉ hơi đúng ngữ pháp, ngữ nghĩa; thể hiện bài thơ bằng giọng đọc phù hợp. Tốc độ đọc
14

95 .- 100 tiếng / phút. Đọc thầm nhanh hơn học kì I.
-

Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài. Trả lời được các CH về nội

dung của các đoạn thơ, toàn bài thơ. Hiểu được nội dung chính của bài: Bài thơ nói về lễ
hội xuống đồng .- lễ hội truyền thống của đồng bào một số dân tộc miền núi phía Bắc
nước ta. Qua đó, thể hiện tình cảm yêu mến, trân trọng bản sắc và truyền thống văn hoá
của các dân tộc trên đất nước Việt Nam.
1.2.

Phát triển năng lực văn học

-

Cảm nhận được không khí tươi vui, hân hoan của ngày hội; thêm tự hào về nét

đẹp văn hoá dân tộc.
2.

-

Bày tỏ được sự yêu thích với một số từ ngữ hay, hình ảnh đẹp trong bài thơ.
Góp phần phát triển các năng lực chung và phẩm chất
Phát triển NL giao tiếp và hợp tác (biết cùng các bạn thảo luận nhóm), NL tự chủ

và tự học (trả lời đúng các CH đọc hiểu).
-

Bồi dưỡng PC yêu nước (yêu mến, trân trọng bản sắc và truyền thống văn hoá của

các dân tộc trên đất nước ta).
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
.- GV chuẩn bị: máy tính, máy chiếu, tranh minh hoạ nội dung bài đọc.
.- HS chuẩn bị: SGK Tiếng Việt 5, tập hai; vở ô li hoặc vở bài tập.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- GV cho HS chơi truyền điện, nối tiếp nhau
kể tên một số lễ hội ở đất nước ta mà em - HS chơi trò chơi
biết.

 - HS lắng nghe và quan sảt tranh và video

- GV nhận xét, tổng kết trò chơi, chiếu tranh  
minh hoạ hoặc clip về lễ hội Lồng Tồng cho  
HS xem và yêu cầu HS nêu nhận xét.

- HS lắng nghe

- GV giới thiệu bài: Việt Nam có rất nhiều lễ
hội truyền thống được diễn ra quanh năm,
15

mang nhiều nét văn hoá đặc trưng của địa
phương và các dân tộc. Ngày hôm nay,
chúng ta sẽ cùng tìm hiểu một lễ hội vô cùng
độc đáo qua bài thơ Hội xuân vùng cao.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Mục tiêu: - Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai.
Ngắt nghỉ hơi đúng.
.- Hiểu nghĩa của các từ ngữ ít thông dụng được chú giải trong bài.
- Hiểu được nội dung và ý nghĩa của bài đọc
* Cách tiến hành:
Hoạt động 1: Đọc thành tiếng
- GV đọc mẫu bài thơ với giọng vui tươi, - HS lắng nghe GV đọc mẫu, đọc thầm
phấn khởi. GV kết hợp giải nghĩa từ ngữ khó theo.
(Hội Lồng Tồng, Điệu then, đàn tính, Còn,  - HS cùng GV giải nghĩa từ khó.
Sán Chỉ, …). Chú ý nghỉ hơi cuối dòng thơ

- Hội Lồng Tồng( Tiếng Tày .- Nùng) các

hợp lí để các dòng thơ liền mạch về nghĩa em được xem hình ảnh và video phần khởi
không bị ngắt quãng; nhấn giọng, gây ấn động.
- Điệu then: một điệu hát dân gian của

tượng ở những từ ngữ quan trọng.

đồng bào các dân tộc Tày, Nùng.
- Đàn tính: một loại đàn dây của đồng bào
các dân tộc Tày, Nùng.
- Còn: quả cầu bằng vải có nhiều dải màu,
dùng để tung, ném làm trò chơi trong ngày
hội của một số dân tộc miền núi.
- Sán Chỉ: một nhánh của dân tộc Sán
Chay, sống chủ yếu ở vùng núi và trung du
phía Bắc nước ta.

.- Tổ chức cho HS luyện đọc:
+ Chia nhóm 5, lần lượt mỗi học sinh

- Một số nhóm đọc to trước lớp theo yêu

đọc 1 khổ trong nhóm.
16

+ HS lần lượt đọc nối tiếp các khổ trong cầu của giáo viên. Các nhóm còn lại nhận
bài, giọng đọc phù hợp với nội dung câu xét bạn đọc.
chuyện:

- Học sinh phát hiện những từ khó đọc, thực

+ Cho học sinh luyện đọc một số từ khó. hành luyện đọc từ khó.
- HS đọc theo nhóm, dưới lớp lắng nghe,
+ Cho một số nhóm đọc trước lớp.

nhận xét, chia sẻ cách đọc cho nhau.

- Gv nhận xét, tuyên dương nhóm đọc hay.

 - HS lắng nghe bạn đọc

- 1 HS đọc toàn bài.
Hoạt động 2: Đọc hiểu
- GV mời 4 HS tiếp nối nhau đọc to, rõ ràng
4 câu hỏi:

 - HS đọc nối tiếp 4 câu hỏi theo yêu cầu

- GV giao nhiệm vụ cho HS đọc thầm bài của GV.
đọc, thảo luận nhóm đôi theo các câu hỏi tìm (1) Bài thơ nói về ngày hội xuống đồng của
hiểu bài. HS trả lời câu hỏi bằng trò những dân tộc nào?
chơi Phóng viên nhí.

(2) Tìm những hình ảnh đẹp và âm thanh

- GV yêu cầu HS thực hiện trò chơi:

rộn ràng trong ngày hội.

+ Gọi đại diện 1 HS lên chia sẻ trò chơi, HS (3) Qua các hình ảnh và âm thanh nói trên,
sẽ hỏi và các bạn dưới lớp trả lời.

em có cảm nghĩ gì về không khí của hội
xuân vùng cao?

(1) Bài thơ nói về ngày hội xuống đồng của (4) Em hiểu khổ thơ cuối bài như thế nào?
những dân tộc nào?

  (1) Bài thơ nói về ngày hội xuống đồng
của các dân tộc Tày, Nùng, Dao, Sán Chỉ .ngày hội thể hiện những sắc thái văn hoá

(2) Tìm những hình ảnh đẹp và âm thanh đặc trưng của một số dân tộc anh em.
rộn ràng trong ngày hội.

(2) Hình ảnh đẹp và âm thanh rộn ràng
trong ngày hội là:
+ Mọi người mặc những bộ trang phục đẹp
nhất, náo nức, vui mừng đi trẩy hội.
+ Trên cánh đồng, nghi thức cúng tế trời đất
17

được thực hiện với mâm cỗ đủ đầy cùng
tiếng trống chiêng vang khắp, thể hiện khát
vọng của người dân cầu cho mưa thuận gió
hoà, mùa màng bội thu.
+ Sau lễ tế trời đất, mọi người bắt tay vào
lao động: các anh đi những đường cày đầu
tiên, còn các chị thì trổ tài thi cấy.
+ Hoà vào không khí lao động, đồng bào
còn đàn hát, vui chơi: Âm thanh của đàn
tính cùng điệu hát then, hát lượn mừng xuân
và các trò chơi như tung còn, đẩy gậy, kéo
co, chơi đu,... khiến ngày hội càng thêm rộn
(3) Qua các hình ảnh và âm thanh nói trên,

ràng.

bạn có cảm nghĩ gì về không khí của hội

(3) HS nói theo suy nghĩ cá nhân. VD:

xuân vùng cao?

Cảnh sắc rất đẹp. / Không khí hội xuân rất

- GV có thể bổ sung: Tháng Giêng âm lịch vui, rất náo nhiệt, rất rộn ràng. /...
về, mang theo hơi ấm của mùa xuân, thổi
bừng sức sống trên khắp vùng cao, mang đến
vẻ đẹp sống động của núi rừng và niềm vui
phơi phới trong lòng mỗi người. Hoà chung HS lắng nghe
với cảnh sắc, con người cũng chuẩn bị cho
mình những bộ trang phục đẹp nhất để du
xuân. Với người dân vùng cao, lễ hội đầu
xuân không chỉ là thời gian bà con được nghỉ
ngơi, vui chơi, mà còn là thời khắc quan
trọng để bà con cầu mong cho một năm mưa
thuận gió hoà, mùa màng tươi tốt. Hội xuân
càng thêm vui tươi, rộn rã với những điệu hát
then, hát lượn, … và những trò chơi dân gian
18

đặc sắc như tung còn, đẩy gậy, kéo co, chơi
đu, …
(4) Bạn hiểu khổ thơ cuối bài như thế nào?

(4) HS nói theo suy nghĩ cá nhân. VD: Khổ

 

thơ cuối cho thấy ngày hội rất vui / người
dân vùng cao luôn mong chờ ngày hội. / sự
mừng vui rộn ràng của người dân vùng cao
mỗi khi ngày hội đến. /…

- GV nhận xét, tổng kết trò chơi.
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Theo em - Bài thơ nói về lễ hội xuống đồng - lễ hội
nội dung bài đọc nói lên điều gì?

truyền thống của đồng bào một số dân tộc

- GV mời 2 - 3 HS trả lời. HS khác nhận xét, miền núi phía Bắc nước ta. Qua đó, thể hiện
nêu ý kiến (nếu có).

tình cảm yêu mến, trân trọng bản sắc và
truyền thống văn hoá của các dân tộc trên

- GV nhận xét, đánh giá, khen ngợi và động đất nước Việt Nam.
viên HS các nhóm.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
Mục tiêu:
- HS đọc diễn cảm bài đọc; ngắt nghỉ hơi đúng; nhấn giọng ở những từ ngữ quan trọng;
thể hiện giọng đọc phù hợp
* Cách tiến hành:

 

Hoạt động 3: Đọc diễn cảm bài đọc
- GV mời một số HS đọc diễn cảm nối tiếp . - HS đọc diễn cảm nối tiếp theo đừng đoạn
từng đoạn thơ.

thơ.

- Có thể tổ chức trò chơi để tăng tính hấp dẫn - HS chơi trò chơi.
của phần Đọc nâng cao. VD: đánh số 5 khổ
thơ, 1 HS đọc một khổ thơ và truyền điện để
chỉ định bạn tiếp theo đọc.
- Gv nhận xét, tổng kết trò chơi.

-

- Chú ý hướng dẫn HS nghỉ hơi đúng ở các
19

HS lắng nghe, nhận xét.

dòng thơ, nhấn giọng từ ngữ quan trọng và
thể hiện tình cảm, cảm xúc phù hợp khi đọc.
VD:
Người Nùng, / người Dao, / Sán Chỉ /
Cùng hân hoan / hội xuống đồng /
Kéo co, / chơi đu, / hát lượn /
Hò reo / ấm cả nắng hồng. //
Gió thơm / rộn ràng về bản /
Ngỡ vui / như tuổi lên mười /
Cái bụng / hẹn năm sau đến /
Đúng mùa / hoa núi bừng tươi.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG, TRẢI NGHIỆM
- GV nêu câu hỏi: Qua bài đọc hôm nay em -

HS suy nghĩ và trình bày trong 1 phút.

có cảm nhận gì về các lễ hội mùa xuân ở
vùng cao?
- GV nhận xét, khích lệ HS.

-

HS lắng nghe và thực hiện

- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà đọc thuộc
lòng 4 khổ thơ đầu và chia sẻ cho người thân
nghe về bài đọc.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
................................................................................................................................................
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
LUYỆN TẬP VỀ CÂU ĐƠN VÀ CÂU GHÉP
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
20

1.Phát triển năng lực đặc thù
1.1. Phát triển năng lực ngôn ngữ

- Nhận biết được câu đơn và câu ghép, xác định được các vế trong câu ghép, viết được
câu ghép theo nội dung của một bức tranh.
1.2. Phát triển năng lực văn học
- Viết được đoạn văn có hình ảnh, cảm xúc.
2.Góp phần phát triển các năng lực chung và phẩm chất
- Phát triển NL giao tiếp và hợp tác (biết thảo luận nhóm), NL tự chủ và tự học, NL giải
quyết vấn đề và sáng tạo (biết tự giải quyết nhiệm vụ học tập: viết được đoạn văn tả
phong cảnh có hình ảnh, cảm xúc).
- Bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên, khơi gợi lòng tự hào về truyền thống yêu nước của
nhân dân ta.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV chuẩn bị: máy tính, Ti vi, tranh vẽ trong bài phóng to.
- HS chuẩn bị: SGK Tiếng Việt 5, tập hai; Vở bài tập Tiếng Việt 5, tập hai.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- GV cho cả lớp chơi trò chơi: Ai nhanh hơn? - HS lắng nghe.
- GV chuẩn bị sẵn các thẻ có ghi sẵn các chủ - HS tham gia trò chơi. Lớp cổ vũ cho các
ngữ, chia thành 2 đội, mỗi đội gồm 3 bạn. bạn tham gia chơi.
Các bạn HS lần lượt lên chọn thẻ và đặt câu
theo chủ ngữ có sẵn ở thẻ để tạo thành câu
đơn hoặc câu ghép và phân loại câu sang bên
cạnh. Nếu câu đúng và phân loại chính xác
sẽ ghi điểm. Đội nào xong trước và điểm cao
sẽ chiến thắng.
- GV cùng HS nhận xét.

- Cùng GV nhận xét, tuyên dương các bạn
chơi.
21

- GV dẫn dắt vào bài mới: Ở tiết học trước, - Chú ý nghe.
các em đã được học về câu đơn và câu ghép.
Hôm nay, cô sẽ hướng dẫn các em luyện tập
tìm câu đơn, câu ghép trong một số đoạn
văn, xác định được các vế của câu ghép và t...