TUẦN 12
BÀI 7: CHUNG SỨC CHUNG LÒNG
CHIA SẺ VỀ CHỦ ĐIỂM (15 phút)
Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

1. Chia sẻ
Xếp các thành ngữ, tục ngữ dưới đây vào
nhóm thích hợp.
- GV mời HS nêu yêu cầu

- 1 HS nêu yêu cầu của bài

- Tổ chức cho HS chơi trò chơi “Ai nhanh
nhất?”
- GV phổ biến luật chơi: Chia lớp thành 4
nhóm, mỗi nhóm cử ra 2 bạn để tham gia trò

- HS lắng nghe GV phổ biến luật chơi và nhớ rõ

chơi. Các nhóm sẽ nhanh chóng nhận thẻ và
gắn vào các nhóm phù hợp. Nhóm nào làm
nhanh và đúng nhất thì sẽ dành chiến thắng
và nhận được sao. GV là quản trò bao quát
lớp.
- Tổ chức cho HS chơi trò chơi
- HS tham gia chơi trò chơi
- Các nhóm chia sẻ với nhóm bạn
+ Trong các câu trên, bạn thích câu thành ngữ
tục ngữ nào nhất? Hãy giải thích ý nghĩa của
câu đó.
VD:
a) Chung sức, chung lòng: cùng góp công sức
và thống nhất ý chí, nêu cao tinh thần đoàn kết
để thực hiện một nhiệm vụ, một công việc.
b) Bẻ đũa không bẻ được cả nắm: không thể
hoặc rất khó để chống lại sức mạnh của cả một

1

tập thể (đề cao tinh thần đoàn kết, sức mạnh tập
thể).
c) Góp gió thành bão: gom góp nhiều cái nhỏ,
yếu thì sẽ được các lớn, mạnh.
d) Chia ngọt sẻ bùi: Chia sẻ với nhau để cùng
hưởng, không kể ít hay nhiều.
e) Lá lành đùm lá rách: Đùm bọc, cưu mang,
giúp đỡ nhau trong khó khăn, hoạn nạn.
- HS lắng nghe, ghi nhớ.

- GV tuyên dương, chốt lại kết quả đúng và ý
nghĩa của các câu thành ngữ, tục ngữ
+ Thể hiện tình đoàn kết: a,d,e

- HS lắng nghe

+ Ca ngợi sức mạnh đoàn kết: b,c
2. GV giới thiệu về chủ điểm và Bài đọc 1
- Đoàn kết, chung sức, chung lòng là một
truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta. Thông
qua chủ điểm này cô mong các bạn sẽ thấu
hiểu hơn về ý nghĩa, sức mạnh của tình đoàn
kết để luôn biết chung sức, chung lòng giúp
đỡ lẫn nhau. Mở đầu chủ điểm là Bài đọc 1:
Hội nghị Diên Hồng.

BÀI ĐỌC 1
HỘI NGHỊ DIÊN HỒNG
(2 tiết)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển năng lực đặc thù.
1.1. Phát triển NL ngôn ngữ:

2

- Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt nghi hơi
đúng ngữ pháp, ngừ nghĩa. Tốc độ khoảng 95 tiếng / phút. Thể hiện được tình cảm, cảm xúc phù
hợp với nội dung bài đọc.
- Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài. Hiểu bối cảnh lịch sử diễn ra Hội nghị
Diên Hồng. Hiểu nội dung và ý nghĩa của bài đọc: ca ngợi tinh thần đoàn kết, ý chí quyết tâm
đánh giặc giữ nước của cha ông ta.
1.2. Phát triển năng lực văn học:
- Biết bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ với những hình ảnh đặc sắc và sự việc tiêu biểu.
2. Góp phần phát triển các năng lực chung
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động trao đổi, thảo luận với bạn để tìm nghĩa các từ khó
trong bài, trả lời được các câu hỏi trong bài.
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động tìm hiểu về bối cảnh trong bài đọc, lịch sử chống giặc
ngoại xâm của dân tộc ta.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Ý thức được trách nhiệm của học sinh nói chung
và bản thân nói riêng trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng tình cảm yêu nước, niềm tự hào dân tộc.
GDANQP: Giáo dục HS về lòng yêu nước, quyết tâm bảo vệ chủ quyền dân tộc và niềm tự
hào về lịch sử anh dũng chống giặc ngoại xâm của ông cha ta. Từ đó liên hệ đến trách nhiệm của
thế hệ HS ngày nay.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV: Tranh minh hoạ bài đọc trong SGK, bài giảng PP. Các thẻ viết câu thành ngữ, tục ngữ.
- HS: SGK Tiếng Việt 5, tập một, mẩu chuyện ngắn về lịch sử chống giặc ngoại xâm của
nước ta.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- Thực hiện trên phần Chia sẻ chủ điểm
- GV có thể giới thiệu thêm về cuộc Kháng

- HS lắng nghe, thực hiện yêu cầu của GV

3

chiến chống quân xâm lược Mông - Nguyên ở
nước ta.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
a) Mục tiêu
- Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt nghỉ hơi
đúng.
- Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài. Chú ý một số từ võng đi, trẫm, khanh, ban
yến, biên ải…
- Hiểu được nội dung và ý nghĩa của bài đọc
b) Cách tiến hành
* Hoạt động 1: Đọc thành tiếng
- GV mời 1 HS đọc to toàn bài

- 1 HS đọc to toàn bài

- Yêu cầu HS chia đoạn, tìm giọng đọc của từng - HS chia đoạn và tìm giọng đọc của từng
đoạn

đoạn: 4 đoạn
+ Đoạn 1 (từ đầu đến ... nước Đại Việt.): đọc
với giọng lo lắng.
+ Đoạn 2 (từ Cuộc chiến đã gần kề… đến ...
miệng nhai trầu bỏm bẻm.): đọc với giọng
khoan thai.
+ Đoạn 3 (từ Sáng mồng Bảy... đến ... như có
cơn bão tràn qua.): Những câu là lời dẫn
truyện đọc với giọng trầm, chậm rãi. Lời của
nhà vua đọc dõng dạc, những câu nói về quân
giặc đọc với giọng tức giận, những câu nói
tới dự định của nhà vua đọc với giọng xúc
động. Lời của các bô lão đọc với giọng khí
thế, quyết tâm.
+ Đoạn 4 (phần còn lại): đọc với giọng từ
tốn, trang trọng.

4

- GV tuyên dương

- HS thực hiện đọc nối tiếp lần kết hợp giải

- Chia lớp thành các nhóm 4. Yêu cầu 4 HS đọc nối nghĩa từ khó trong bài
tiếp lần 1 kết hợp giải nghĩa từ trong bài: Thượng
hoàng, vấn ý, triều phục, hùm beo, sứ quan, ….

- HS đọc nối tiếp lần 2 và giải nghĩa

- Yêu cầu HS đọc nối tiếp lần 2 kết hợp giải
nghĩa một số từ khó khác như: võng đi, trẫm,
khanh, ban yến, biên ải…

- HS chia sẻ với bạn

- GV nhận xét, chốt lại. Sửa lỗi phát âm cho HS
(nếu có)

- HS luyện đọc theo nhóm

- Tổ chức cho HS luyện đọc theo nhóm 4

- 2 nhóm trình bày

- Mời trình bày

- Lớp chia sẻ với bạn về cách đọc và giọng
đọc

- GV nhận xét, chia sẻ với HS

- HS lắng nghe, ghi nhớ giọng đọc

- GV đọc to toàn bài
* Hoạt động 2: Đọc hiểu

- 1 HS đọc, lớp theo dõi, nhận xét

- Mời 1 HS đọc to toàn bài

- 1 HS đọc to 5 câu hỏi trong bài

- Yêu cầu HS đọc to câu hỏi
- Tổ chức cho HS chia nhóm, thảo luận các câu
hỏi bằng kĩ thuật mảnh ghép
+ Vòng 1: Vòng chuyên gia: GV chia lớp thành
các nhóm 5. Giao nhiệm vụ cho từng nhóm thảo
luận (Mỗi nhóm 1 câu hỏi)

- HS thực hiện chia nhóm, tìm hiểu thảo luận
câu hỏi của mình để trở thành chuyên gia
- HS tạo nhóm mảnh ghép. Chia sẻ với các

+ Vòng 2: Nhóm mảnh ghép: Yêu cầu HS tạo

bạn trong nhóm về câu mình đã tìm hiểu ở

nhóm mới (Nhóm nào cũng có đủ 5 thành viên

Vòng 1

đã trở thành chuyên gia trong 5 câu hỏi ở Vòng
1)

5

- GV bao quát và tổ chức ổn định các nhóm sau
khi di chuyển
- Tổ chức cho HS báo cáo kết quả làm việc

- HS tham gia trò chơi Phỏng vấn. 1 HS làm

bằng trò chơi Phỏng vấn.

phóng viên phỏng vấn các nhóm.

+ Câu 1. Nhà vua triệu các bô lão về kinh

+ Nhà vua triệu các bô lão về kinh, bàn phương

thành Thăng Long bàn việc gì?

án đối phó với quân giặc: Nên hoà hay nên đánh?

+ Câu 2. Vì sao nhà vua muốn hỏi ý kiến các + Vì các bô lão là những người có uy tín
bô lão từ khắp mọi miền đất nước?
trong nhân dân, đại diện cho ý chí, nguyện
vọng của nhân dân trên mọi miền đất nước.
+ Câu 3. Hình ảnh các vị bô lão từ khắp mọi + Hình ảnh đó nói lên tinh thần yêu nước, ý
miền về dự họp nói lên điều gì?

thức trách nhiệm của các bô lão đối với việc
nước. Đây cũng là hình ảnh thể hiện sự đoàn
kết của nhân dân cả nước.

+ Câu 4. Tìm những chi tiết, hình ảnh thể hiện + Đó là các chi tiết:
Khi nhà vua hỏi: “Ta nên hoà hay nên

ý chí chung của các vị bô lão trong hội nghị.

đánh?”, tất cả các bô lão đều nói: “Đánh!
Đá... ánh…! Xin Bệ hạ cho đánh!”. Tiếng hô
thống thiết nổi lên như sóng cồn; điện Diên
Hồng như có cơn bão tràn qua.
Chi tiết này được miêu tả trong quốc sử (Đại
Việt sử kí toàn thư do các sử thần nhà Trần,
nhà Lê như Lê Văn Hưu, Phan Phu Tiên, Ngô
Sĩ Liên, Vũ Quỳnh, Phạm Công Trứ, Lê Hy,
… biên soạn): Các phụ lão đều nói “Đánh!”,
muôn người cùng hô một tiếng, tiếng hô như
bật ra từ một cửa miệng.
- HS trình bày suy nghĩ
+ Câu 5. Em có cảm nghĩ gì về Hội nghị Diên
Hồng?

- Sau mỗi câu hỏi HS chia sẻ với câu trả lời

6

của các bạn (nếu có)
- HS lắng nghe
- GV tuyên dương, chốt lại

- 2-3 HS trả lời: Ca ngợi tinh thần đoàn kết, ý

- Theo em, nội dung chính của bài là gì?

chí quyết tâm đánh giặc giữ nước của cha ông
ta.
- 2 HS chia sẻ: Học tập tốt, hoàn thành các

- Theo em, là một HS, em cần làm gì để giữ gìn
và phát huy những truyền thống của ông cha ta?

nhiệm vụ, nghĩa vụ của một trẻ em……
- HS lắng nghe, ghi nhớ

- GV tuyên dương, GD HS về lòng yêu nước và
quyết tâm, bảo vệ dân tộc.
C. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH - LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu
HS đọc diễn cảm đoạn 3 trong bài đọc; ngắt nghỉ hơi đúng; nhấn giọng ở những từ ngữ quan
trọng; thể hiện giọng đọc phù hợp
b) Cách tiến hành
- GV đọc diễn cảm đoạn 3. Hướng dẫn HS đọc

- HS lắng nghe, theo dõi để tìm ra cách ngắt

diễn cảm

nghỉ, từ được nhấn mạnh

VD: Trẫm và các tướng sĩ / đã có kế sách
chống giặc. // Nhưng lòng trẫm chưa yên / vì
không nỡ để bách tính lầm than. // Các khanh
là bậc trưởng lão trong dân gian. // Vậy, / trẫm
hỏi ý các khanh: // Ta nên hoà / hay nên
đánh?.....
- Tổ chức cho HS luyện đọc theo nhóm đôi

- HS luyện đọc theo nhóm đôi

- Tổ chức cho HS thi đọc diễn cảm

- 2-3 HS thi đọc diễn cảm

- Nhận xét, bình chọn bạn đọc tốt nhất

- Lớp chia sẻ và bình chọn bạn đọc hay nhất
bằng hình thức giơ tay

- Tuyên dương HS, động viên, khích lệ HS

- HS tuyên dương bạn

C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG - TRẢI NGHIỆM

7

a) Mục tiêu
- Hệ thống kiến thức bài
- HS liên hệ bản thân về trách nhiệm của người HS
- Dặn dò HS chuẩn bị bài sau
b) Cách tiến hành
- Hỏi: Qua bài đọc em biết thêm được điều gì?

- 2-3 HS nối tiếp trả lời. Lớp chia sẻ với bạn

Theo em, mình cần làm gì để phát huy truyền
thống tốt đẹp đó?
- GV nhận xét, khuyến khích suy nghĩ tích cực của HS.
* Củng cố, dặn dò
- GV nhận xét tiết học, khen ngợi, biểu dương

- HS lắng nghe

những HS tốt.
- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà tự đọc sách báo

- HS ghi nhớ để thực hiện ở nhà.

theo yêu cầu đã nêu trong SGK. HS có thể tìm
các truyện đọc phù hợp với chủ điểm trong
sách Truyện đọc lớp 5. 
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU TIẾT DẠY

………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………….
BÀI VIẾT 1
VIẾT ĐOẠN VĂN NÊU Ý KIẾN VỀ MỘT HIỆN TƯỢNG XÃ HỘI
(Cấu tạo của đoạn văn)
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển năng lực đặc thù.
1.1. Phát triển NL ngôn ngữ:

8

Hiểu cấu tạo của đoạn văn nêu ý kiến về một hiện tượng xã hội; nêu được ý kiến về một hiện
tượng xã hội cụ thể.
1.2. Phát triển năng lực văn học:
Trao đổi được với bạn ý kiến của mình về một hiện tượng xã hội phù hợp hoặc không phù
hợp với lứa tuổi; biết đưa ra lí lẽ để khẳng định ý kiến của mình.
2. Góp phần phát triển các năng lực chung
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động trao đổi, thảo luận với bạn để tìm ra các lí do
thuyết phục người khác đồng ý với ý kiến của bản thân. Biết thuyết phục người nghe, tôn trọng sự
khác biệt
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động tìm hiểu về vấn đề thảo luận (hiện tượng xã hội). Tự
giải quyết nhiệm vụ học tập: tìm hiểu cấu tạo của đoạn văn nêu ý kiến về một hiện tượng xã hội
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Tìm ra các lí do và hoàn thành đoạn văn nêu ý kiến
thuyết phục người nghe.
3. Phẩm chất
- Có suy nghĩ và cách ứng xử đúng đắn trong một số tình huống cụ thể. VD: không cùng
chung một ý kiến, quan điểm.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV: Tranh minh hoạ về hiện tượng xã hội, bài giảng PP.
- HS: SGK Tiếng Việt 5, tập một, VBT, ý kiến về vấn đề: Có nên cho HS tiểu học đi xe đạp
tới trường?
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- Tổ chức cho HS chơi trò chơi “Thi ai kể
đúng?”
- GV nêu luật chơi: Chia lớp thành 4 nhóm, các
thành viên trong tổ sẽ xếp hàng lần lượt lên

- HS lắng nghe luật chơi và tham gia chơi

bảng viết thi đua nhóm nào kể được đúng, đủ,

đúng luật.

nhiều các dạng bài văn, đoạn văn đã học nhóm

9

đó sẽ dành chiến thắng và giành sao chiến
thắng.
- GV nhận xét, tuyên dương, chốt lại các dạng
đã học

- HS lắng nghe, tuyên dương nhóm chiến

- Giới thiệu bài mới

thắng
- HS lắng nghe, nhắc lại tên bài học.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
a) Mục tiêu
- Phân tích, tìm được những lí do để giải thích được ý kiến của người viết trong đoạn văn nêu ý
kiến có sẵn
- HS nắm và hiểu được cấu tạo của một đoạn văn nêu ý kiến về một hiện tượng xã hội
b) Cách tiến hành
* Hoạt động 1: Nhận xét về đoạn văn (BT1)
- GV mời 1 HS đọc to yêu cầu bài

- 1 HS đọc yêu cầu và đoạn văn

- Yêu cầu HS làm việc theo nhóm 4, thảo luận

- HS làm việc nhóm 4

để trả lời 4 câu hỏi trong BT1
- Mời trình bày

- HS báo cáo kết quả thảo luận bằng trò chơi
Phỏng vấn
- Nhan đề nêu lên một CH (vấn đề): Nên hay

a) Nhan đề đoạn văn và câu mở đoạn nêu lên

không nên cho học sinh lớp Năm đi xe đạp

điều gì?

tới trường? Mở đoạn thể hiện ý kiến về vấn
đề đó (nên cho học sinh lớp Năm đi xe đạp
tới trường) và đưa ra lí do khái quát (vì có
nhiều lợi ích).
- Những lí do nêu trong đoạn văn có sức

b) Theo em, những lí do nêu trong đoạn văn có
thuyết phục không? Vì sao?

thuyết phục vì xuất phát từ thực tế được mọi
người thừa nhận.
- Các câu tiếp theo nêu ra những lí do cụ thể

c) Các câu tiếp theo nêu những lí do nào để

10

để khẳng định lợi ích của việc học sinh lớp

giải thích ý kiến của người viết?

Năm đi xe đạp tới trường.
- Các câu kết (2 câu cuối đoạn văn) khẳng
định lại ý kiến, nêu thêm yêu cầu để ý kiến

d) Các câu kết đoạn có tác dụng gì?

thoả đáng hơn
- HS chia sẻ với các bạn

- GV nhận xét, tuyên dương, chốt lại
* Hoạt động 2: Nhận xét về cấu tạo của đoạn
văn nêu ý kiến về một hiện tượng xã hội
(BT2)

- 1 HS đọc to yêu cầu

- Mời HS nêu yêu cầu BT2

- HS thảo luận nhóm đôi

- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm đôi theo gợi
ý:
+ Theo em, có thể chia đoạn văn nêu ý kiến về
một hiện tượng xã hội thành mấy phần? Đó là
những phần nào?
+ Nội dung của mỗi phần trong đoạn văn nêu ý
kiến về một hiện tượng xã hội là gì?

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả. Lớp chia sẻ,

- Mời trình bày

bổ sung.

- GV chia sẻ với HS
* Hoạt động 3: Rút ra bài học

- 2-3 HS đọc to nội dung bài học

- Mời HS rút ra bài học: Đoạn văn nêu ý kiến
về một hiện tượng xã hội gồm mấy phần? Nêu
chức năng của từng phần.

- 2 HS nhắc lại mà không nhìn vào sách.

- Yêu cầu HS nhắc lại
- Nhận xét, tuyên dương

C. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH - LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu

11

- HS so sánh được các đoạn văn nêu ý kiến về cùng một chủ đề. Tìm được điểm giống nhau,
khác nhau trong các đoạn văn.
- HS trình bày được ý kiến của bản thân về một hiện tượng xã hội cụ thể: Có nên cho HS tiểu
học đi xe đạp tới trường?
b) Cách tiến hành
* Hoạt động 1: So sánh các bài nêu ý kiến về
một hiện tượng xã hội (BT1)
- Mời HS nêu yêu cầu BT

- 1 HS đọc to yêu cầu và nội dung BT

- Yêu cầu HS thảo luận nhóm đôi để tìm ra

- HS làm việc nhóm đôi

điểm giống và khác nhau trong hai đoạn văn
- Mời trình bày

- Đại diện 2 nhóm trình bày điểm giống và
khác nhau. Lớp chia sẻ, bổ sung cho bạn.

- GV nhận xét, tuyên dương. Chốt lại

- HS lắng nghe, ghi vắn tắt vào vở bài tập.

+ Điểm giống nhau: Về nội dung, cả 2 đoạn văn
đều trình bày ý kiến trước một hiện tượng xã
hội (Nên hay không nên cho học sinh lớp Năm
đi xe đạp tới trường?); về cấu tạo, cả hai đoạn
văn đều có ba phần: mở đoạn (nêu ý kiến về
hiện tượng và đưa ra lí do khái quát); thân đoạn
(đưa ra các lí do cụ thể để khẳng định ý kiến);
kết đoạn (khẳng định lại ý kiến).
+ Điểm khác nhau: Đoạn văn ở BT 1 (Luyện
tập) nêu ý kiến trái ngược với đoạn văn ở phần
Nhận xét.
* Hoạt động 2: Nêu ý kiến của bản thân về
một hiện tượng xã hội (BT2)
- GV nêu yêu cầu của BT
- Yêu cầu HS làm việc cá nhân ra vở nháp. - HS lắng nghe, nắm rõ yêu cầu BT
Khuyến khích HS tìm những lí do khác SGK.
- HS làm việc cá nhân ra nháp, gạch ý những

12

lí do thuyết phục người nghe đồng ý với ý
kiến của mình.

- Mời trình bày

- 2-3 HS trình bày bài
- HS chia sẻ, nhận xét

- GV chia sẻ với HS, tuyên dương.

C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG - TRẢI NGHIỆM
a) Mục tiêu
- Hệ thống kiến thức bài
- Dặn dò HS chuẩn bị bài sau
b) Cách tiến hành
- Hỏi: Qua bài đọc em biết thêm được điều gì?

- 2-3 HS nối tiếp trả lời. Lớp chia sẻ với bạn

* Củng cố, dặn dò
- GV nhận xét tiết học, khen ngợi, biểu dương

- HS lắng nghe

những HS tốt.
- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà xem trước bài

- HS ghi nhớ để thực hiện ở nhà.

sau: Trao đổi: Cùng nhau đoàn kết.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU TIẾT DẠY
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………….
TRAO ĐỔI
CÙNG NHAU ĐOÀN KẾT
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển năng lực đặc thù.
1.1. Phát triển NL ngôn ngữ:
- Nêu được nội dung của một câu chuyện giáo dục tinh thần đoàn kết đã được đọc / được
nghe kể hoặc kể lại diễn biến chính của một câu chuyện có thật thể hiện tình đoàn kết.
- Trao đổi với các bạn cảm nghĩ của bản thân về câu chuyện đó.

13

- Biết điều chỉnh giọng điệu phù hợp với nội dung trao đổi và thái độ của người nghe.
- Biết cách nghe, ghi chép vắn tắt nhận xét về ý kiến của bạn để đặt CH hoặc phát biểu ý
kiến.
1.2. Phát triển năng lực văn học:
Bước đầu biết nói một cách có hình ảnh, biểu cảm để thể hiện tình cảm, cảm xúc, tạo chú ý
đối với người nghe.
2. Góp phần phát triển các năng lực chung
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: biết trao đổi cùng các bạn một cách chủ động, tự tin
- Năng lực tự chủ và tự học: tích cực trong việc chuẩn bị tài liệu học tập: tìm đọc câu chuyện
về chủ đề đoàn kết; thu thập thông tin về những sư việc, câu chuyện có thật thể hiện tinh thần
đoàn kết, …
3. Phẩm chất
Bồi dưỡng PC nhân ái: biết cảm thông, chia sẻ; có ý thức đoàn kết, sẵn sàng giúp đỡ người
khác khi họ gặp khó khăn,....
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV: Bài giảng PP.
- HS: SGK Tiếng Việt 5, tập một
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- Tổ chức cho HS hát bài “Lớp chúng mình
đoàn kết”

- HS hát tập thể

- GV hỏi: Nội dung của bài hát nói về điều gì?
- GV nhận xét, tuyên dương

- 1-2 HS trả lời: Bài hát nói về tinh thần đoàn

- Giới thiệu bài mới

kết trong lớp học.
- HS lắng nghe, nhắc lại tên bài học.

B. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH – LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu
- HS kể được câu chuyện đã nghe, đã đọc hoặc câu chuyện có thật và nêu được cảm nhận về câu

14

chuyện có nội dung giáo dục tinh thần đoàn kết.
- Thông qua việc lắng nghe bạn kể, ghi lại vắn tắt những câu hỏi có liên quan để chia sẻ với bạn
về tình đoàn kết.
b) Cách tiến hành
* Hoạt động 1: Chuẩn bị
- Mời HS nêu yêu cầu BT

- 1 HS đọc to yêu cầu BT và phần gợi ý

- Hướng dẫn HS nắm vững yêu cầu của BT

- HS lắng nghe

- Yêu cầu HS chọn đề

- HS chọn đề và giải thích lí do theo gợi ý của

+ Nếu HS chọn đề 1: Em sẽ nêu / bày tỏ cảm cô giáo
nghĩ về câu chuyện nào? Em đọc câu chuyện đó
ở đâu? / Ai kể cho nghe câu chuyện đó? Vì sao
em chọn câu chuyện đó?
+ Nếu HS chọn đề 2: Câu chuyện em kể diễn ra
ở đâu, khi nào? Em là người chứng kiến hay
tham gia câu chuyện đó? Diễn biến câu chuyện
đó như thế nào? Vì sao câu chuyện đó gây ấn
tượng đặc biệt đối với em?
- Mời trình bày

- 4-5 HS trình bày. Lớp lựa chọn đề bài bằng

- GV cho HS ngồi thành 2 nhóm: VD: nhóm 1
chọn đề 1, nhóm 2 chọn đề 2 để dễ thảo luận.

hình thức giơ tay.
- HS ngồi theo nhóm

* Hoạt động 2: Trao đổi
a) Trao đổi trong nhóm
- Khi thực hiện chia sẻ, người nói và người
nghe cần lưu ý điều gì?
- 1-2 HS trả lời: Khi thực hiện trao đổi
+ Người nói cần chia sẻ rõ ràng, mạch lạc,
lắng nghe và phản hồi khi nhận được chia sẻ
+ Người nghe cần lắng nghe, ghi vắn tắt thắc

- GV tuyên dương

15

mắc, câu hỏi chia sẻ và góp ý tích cực.

- GV tổ chức cho HS chia sẻ trong nhóm 4 theo
gọi ý của đề bài.

- HS ngồi theo nhóm, bầu nhóm trưởng.

- GV bao quát hoạt động của các nhóm, giúp đỡ Nhóm trưởng sẽ tổ chức cho các bạn trong
HS gặp khó khăn trong việc chia sẻ.

nhóm lần lượt chia sẻ về câu chuyện mình đã
chuẩn bị, cũng như điều khiển các hoạt động

Đề 1:

chia sẻ trong nhóm.

- Giới thiệu tên câu chuyện, các nhân vật trong
câu chuyện; có thể kể tóm tắt cho các bạn nghe
nội dung câu chuyện, nêu ý nghĩa của câu
chuyện (VD: với Câu chuyện bó đũa: khuyên
anh chị em trong gia đình phải biết đoàn kết,
yêu thương nhau).
- Chia sẻ cảm xúc, suy nghĩ của em về câu
chuyện. VD: Câu chuyện bó đũa tạo nên sự bất
ngờ, thú vị về cách dạy con nhẹ nhàng mà sâu
sắc của người cha; cảm thấy thấm thía, xúc
động trước bài học đạo lí cao đẹp được thể hiện
một cách giản dị, gần gũi.
Đề 2:
- Kể lại câu chuyện có thật thể hiện tình đoàn
kết (chú ý thời gian, địa điểm diễn ra câu
chuyện đó, các sự việc chính).
- Nêu ý nghĩa câu chuyện, lí do khiến em ấn
tượng về câu chuyện.
- Nêu cảm xúc, suy nghĩ của bản thân về câu
chuyện đó (VD: Em cảm thấy xúc động, vui
sướng, tự hào,… như thế nào?; Vì sao em có
cảm xúc như vậy?; Câu chuyện gợi cho em
những mong muốn gì?;…).

16

b) Trao đổi trước lớp
- Tổ chức cho HS chia sẻ trước lớp

- Sau mỗi lượt trình bày nêu cảm nhận, mời HS

- 3-5 HS xung phong trình bày trước lớp. HS

chia sẻ với bạn, kết hợp kiểm tra ghi chép của

khác lắng nghe, ghi chép vắn tắt câu hỏi để

HS

chia sẻ cùng bạn

- GV nhận xét, tuyên dương. GV tổng kết ý

- HS khác đặt CH, góp ý với bạn và nêu cảm

kiến của cả lớp để HS hiểu đầy đủ về ý nghĩa

nhận của mình về câu chuyện

các câu chuyện được kể, từ đó giúp HS có thêm
những cảm xúc, suy nghĩ phù hợp, sâu sắc hơn.

- HS nêu ý kiến về ý nghĩa của các câu

- GV chú ý nhấn mạnh bài học về tình đoàn kết, chuyện vừa được nghe, từ đó nắm được ý
khích lệ HS biết vận dụng những điều hay lẽ
nghĩa của sự đoàn kết
phải gợi ra từ câu chuyện mà các em đã kể để
vận dụng vào cuộc sống, sống tốt hơn mỗi

- HS lắng nghe, ghi nhớ.

ngày.

C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG - TRẢI NGHIỆM
a) Mục tiêu
- Hệ thống kiến thức bài
- Dặn dò HS chuẩn bị bài sau
b) Cách tiến hành
- Hỏi: Qua bài đọc em biết thêm được điều gì?

- 2-3 HS nối tiếp trả lời. Lớp chia sẻ với bạn

* Củng cố, dặn dò
- GV nhận xét tiết học, khen ngợi, biểu dương

- HS lắng nghe

những HS tốt.
- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà xem trước bài

- HS ghi nhớ để thực hiện ở nhà.

sau: Bài đọc 2: Thư gửi Đại hội các dân tộc

17

thiểu số miền Nam
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU TIẾT DẠY
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………….
BÀI ĐỌC 2
THƯ GỬI ĐẠI HỘI CÁC DÂN TỘC THIỂU SỐ MIỀN NAM
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển năng lực đặc thù.
1.1. Phát triển NL ngôn ngữ:
- Đọc trôi chảy, diễn cảm toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ có âm, vần, thanh HS địa
phương có thể dễ phát âm sai và viết sai. Ngắt nghỉ hơi đúng; tốc độ đọc khoảng 95 tiếng / phút.
Đọc thầm nhanh hơn nửa đầu học kì I.
- Hiểu nghĩa của một số từ ngữ khó trong bài. Hiểu nội dung và ý nghĩa của bài đọc: Qua
Thư gửi Đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam, Bác Hồ bày tỏ tình cảm tha thiết đối với đồng
bào các dân tộc thiểu số và niềm tin sâu sắc vào tình đoàn kết giữa các dân tộc anh em.
1.2. Phát triển năng lực văn học:
Nhận ra được tình cảm và niềm tin yêu của Bác Hồ dành cho đồng bào thiểu số được gửi
gắm qua lời lẽ giàu tình cảm, hình ảnh giàu ý nghĩa trong bức thư.
2. Góp phần phát triển các năng lực chung
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Chủ động trao đổi, thảo luận với bạn để tìm nghĩa các từ khó
trong bài, trả lời được các câu hỏi trong bài.
- Năng lực tự chủ và tự học: Chủ động tích cực thực hiện các nhiệm vụ học tập, tìm hiểu về
các dân tộc sinh sống tại Việt Nam.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Từ bức thư Bác gửi đồng bào, HS ý thức được tầm
quan trọng của sự đoàn kết dân tộc trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng PC yêu nước, nhân ái: kính yêu lãnh tụ, quý trọng đồng bào các dân tộc anh em

18

trên đất nước ta.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV: Tranh minh hoạ bài đọc trong SGK, bài giảng PP.
- HS: SGK Tiếng Việt 5, tập một, tên các dân tộc sinh sống tại Việt Nam.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- GV tổ chức cho HS chơi trò chơi Truyền điện.
- GV giới thiệu luật chơi: GV làm quản trò, bạn
nào bị xì điện sẽ kể tên các dân tộc anh em tại
Việt Nam. Trả lời đúng có quyền xì điện bạn

- HS lắng nghe, thực hiện yêu cầu của GV

tiếp theo, trả lời sai bạn mất quyền và phải chờ

VD: Các dân tộc: Kinh, Ê-đê, Ba-na, Tày,

lượt sau.

Mường, Dao, Nùng, Thái, H-mông, …..

- GV nhận xét, tuyên dương
- Nhấn mạnh dù là dân tộc nào khi sinh sống
trên lãnh thổ Việt Nam cũng đều là anh em với
nhau và có những quyền lợi, trách nhiệm như

- HS lắng nghe, ghi nhớ.

nhau, cần yêu thương, tôn trọng nhau như anh
em trong nhà.
- GV giới thiệu bài

- HS lắng nghe, nhắc tên đề bài.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
a) Mục tiêu
- Đọc thành tiếng trôi chảy toàn bài. Phát âm đúng các từ ngữ HS dễ viết sai. Ngắt nghỉ hơi
đúng.
- Hiểu nghĩa của các từ ngữ được chú giải trong bài. Chú ý một số từ: thiểu số, Kinh, Thổ,
Mường, Mán, Gia-rai, Xơ-đăng, Ba-na

19

- Hiểu được nội dung và ý nghĩa của bài đọc
b) Cách tiến hành
* Hoạt động 1: Đọc thành tiếng
- GV mời 1 HS đọc to toàn bài

- 1 HS đọc to toàn bài

- Yêu cầu HS chia đoạn, tìm giọng đọc của từng - HS chia đoạn và tìm giọng đọc của từng
đoạn

đoạn: 4 đoạn
+ Đoạn 1: từ đầu đến … gần gũi đồng bào.
+ Đoạn 2: từ Đồng bào Kinh… đến … no đói
giúp nhau.
+ Đoạn 3: từ Giang sơn và Chính phủ… đến
… con cháu chúng ta.
+ Đoạn 4: phần còn lại.

- GV tuyên dương
- Chia lớp thành các nhóm 4. Yêu cầu 4 HS đọc
nối tiếp lần 1 kết hợp giải nghĩa từ trong bài:

- HS thực hiện đọc nối tiếp lần kết hợp giải
nghĩa từ khó trong bài

Thổ, Mán, mưu hạnh phúc.
- Yêu cầu HS đọc nối tiếp lần 2 kết hợp giải
nghĩa một số từ khó khác như: Ba-na, Gia-rai, - HS đọc nối tiếp lần 2 và giải nghĩa
Xơ-đăng, thiểu số,….
- HS chia sẻ với bạn
- GV nhận xét, chốt lại. Sửa lỗi phát âm cho HS
(nếu có)
- Tổ chức cho HS luyện đọc theo nhóm 4

- HS luyện đọc theo nhóm

- Mời trình bày

- 2 nhóm trình bày
- Lớp chia sẻ với bạn về cách đọc và giọng đọc

- GV nhận xét, chia sẻ với HS
- GV đọc to toàn bài

- HS lắng nghe, ghi nhớ giọng đọc

* Hoạt động 2: Đọc hiểu
- Mời 1 HS đọc to toàn bài

20

- Yêu cầu HS đọc to câu hỏi

- 1 HS đọc, lớp theo dõi, nhận xét

- Tổ chức cho HS chia nhóm, thảo luận các câu

- 1 HS đọc to 4 câu hỏi trong bài

hỏi bằng kĩ thuật mảnh ghép
+ Vòng 1: Vòng chuyên gia: GV chia lớp thành
các nhóm 4. Giao nhiệm vụ cho từng nhóm thảo - HS thực hiện chia nhóm, tìm hiểu thảo luận
luận (Mỗi nhóm 1 câu hỏi)
câu hỏi của mình để trở thành chuyên gia
+ Vòng 2: Nhóm mảnh ghép: Yêu cầu HS tạo
nhóm mới (Nhóm nào cũng có đủ 4 thành viên

- HS tạo nhóm mảnh ghép. Chia sẻ với các

đã trở thành chuyên gia trong 4 câu hỏi ở Vòng

bạn trong nhóm về câu mình đã tìm hiểu ở

1)

Vòng 1

- GV bao quát và tổ chức ổn định các nhóm sau
khi di chuyển
- Tổ chức cho HS báo cáo kết quả làm việc
bằng trò chơi Phỏng vấn.
+ Câu 1. Đoạn mở đầu bức thư thể hiện tình
cảm của Chủ tịch Hồ Chí Minh với đồng bào
các dân tộc thiểu số như thế nào?

- HS tham gia trò chơi Phỏng vấn. 1 HS làm
phóng viên phỏng vấn các nhóm.
+ Tình cảm của Bác Hồ dành cho đồng bào
các dân tộc thiểu số rất tha thiết, sâu sắc (Bác

+ Câu 2. Tìm các đoạn văn thể hiện những ý
sau:
(a) Các dân tộc trên đất nước ta là anh em một
nhà, gắn bó với nhau.
(b) Các dân tộc anh em cần đoàn kết để giữ gìn
độc lập, để được sống hạnh phúc.
(c) Tình đoàn kết của các dân tộc anh em
không bao giờ thay đổi.
+ Câu 3. Hình ảnh nào trong đoạn cuối bức
thư thể hiện niềm tin tuyệt đối của Bác Hồ vào
tình đoàn kết giữa các dân tộc anh em?

tiếc là không đến dự hội được; tuy xa nhưng
lòng Bác vẫn gần gũi đồng bào).
+ Đoạn từ: Đồng bào Kinh hay Thổ… đến…
no đói giúp nhau.
+ Đoạn từ: Giang sơn và Chính phủ… đến…
con cháu chúng ta.
+ Đoạn từ: Sông có thể cạn… đến… độc lập
của chúng ta.
+ Đó là hình ảnh: dù sông có thể cạn, núi có
thể mòn, nhưng lòng đoàn kết của chúng ta
không bao giờ giảm bớt.

21

+ Câu 4. Theo em, điều mà Bác Hồ tha thiết - HS trình bày suy nghĩ
mong muốn qua bức thư này là gì?

VD: Các dân tộc đoàn kết để bảo vệ đất nước.
/ Các dân tộc biết yêu thương, tôn trọng, giúp
đỡ lẫn nhau để giữ gìn độc lập, tự do của đất
nước và xây dựng cuộc sống hạnh phúc. /…
- Sau mỗi câu hỏi HS chia sẻ với câu trả lời
của các bạn (nếu có)
- HS lắng nghe

- GV tuyên dương, chốt lại

- 2-3 HS trả lời: Qua Thư gửi Đại hội các dân

- Theo em, nội dung chính của bài là gì?

tộc thiểu số miền Nam, Bác Hồ bày tỏ tình
cảm tha thiết đối với đồng bào các dân tộc
thiểu số và niềm tin sâu sắc vào tình đoàn kết
giữa các dân tộc anh em.
- HS lắng nghe, ghi nhớ

- GV tuyên dương, chốt lại

C. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH - LUYỆN TẬP:
a) Mục tiêu
HS đọc diễn cảm đoạn 3,4 trong bài đọc; ngắt nghỉ hơi đúng; nhấn giọng ở những từ ngữ quan
trọng; thể hiện giọng đọc phù hợp
b) Cách tiến hành
Luyện đọc nâng cao

- HS lắng nghe, theo dõi để tìm ra cách ngắt

- GV đọc diễn cảm đoạn 3,4. Hướng dẫn HS

nghỉ, từ được nhấn mạnh

đọc diễn cảm
VD: Giang sơn và Chính phủ / là giang sơn
và Chính phủ chung / của chúng ta. // Vậy
nên / tất cả dân tộc chúng ta / phải đoàn
kết chặt chẽ / để giữ gìn nước non ta, / để
ủng hộ Chính phủ ta. //
Chúng ta phải thương yêu nhau, / phải
kính trọng nhau, / phải giúp đỡ nhau / để

22

mưu hạnh phúc chung của chúng ta / và
con cháu chúng ta. //
Sông có thể cạn, / núi có thể mòn, / nhưng
lòng đoàn kết của chúng ta không bao giờ
giảm bớt. // Chúng ta quyết góp chung lực
lượng lại / để giữ vững quyền tự do, / độc
lập của chúng ta.
- Tổ chức cho HS luyện đọc theo nhóm đôi

- HS luyện đọc theo nhóm đôi

- Tổ chức cho HS thi đọc diễn cảm

- 2-3 HS thi đọc diễn cảm

- Nhận xét, bình chọn bạn đọc tốt nhất

- Lớp chia sẻ và bình chọn bạn đọc hay nhất
bằng hình thức giơ tay

- Tuyên dương HS, động viên, khích lệ HS

- HS tuyên dương bạn

C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG - TRẢI NGHIỆM
a) Mục tiêu
- Hệ thống kiến thức bài
- HS liên hệ bản thân
- Dặn dò HS chuẩn bị bài sau
b) Cách tiến hành
- Hỏi: Qua bài đọc em biết thêm được điều gì?

- 2-3 HS nối tiếp trả lời. Lớp chia sẻ với bạn

Hãy nêu tầm quan trọng của sự đoàn kết dân tộc
trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.
- GV nhận xét, khuyến khích suy nghĩ tích cực

- HS lắng nghe

của HS.
* Củng cố, dặn dò
- GV nhận xét tiết học, khen ngợi, biểu dương

- HS ghi nhớ để thực hiện ở nhà.

những HS tốt.
- Dặn dò: GV nhắc HS về nhà xem trước bài sau.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU TIẾT DẠY

23

………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
ĐẠI TỪ
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Phát triển năng lực đặc thù.
Phát triển NL ngôn ngữ:
Biết thế nào là đại từ, nhận ra ...