Ngày soạn/ Date of preparation: 6/10/2024
Ngày dạy/ Date of teaching: 9/10/2024
Tiết/ Period 6, 9 BÀI 9. MẠCH ĐIỆN
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC/OBJECTIVES:
1. Năng lực/Cor competence::
Trình bày được cấu trúc chung của mạch điện. Trình bày được thành phần và chức
năng của các bộ phận chính trên mạch điện.
2. Phẩm chất/Personal qualities:
Chăm chỉ, có ý thức tìm hiểu về mạch điện.
*HS khá, giỏi/Gifted students:
Nhận dạng được các thiết bị điện trong mạch điện thực tế tại gia đình.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU/MATERIALS
1. Thiết bị/Materials:
- Giấy A4. Phiếu học tập. Ảnh, power point.
2. Học liệu/School materials:
- Sách hướng dẫn học Công nghệ 8 HKI
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC/MATERIALS
Tiết 6
Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới
a.Mục tiêu: Khơi gợi nhu cầu tìm hiểu về mạch điện
b. Nội dung: HS trả lời câu hỏi
Em hãy xác định bộ phần điều khiển bóng đèn sáng và tắt trên mạch điện ở Hình
9.1.

c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm.
Bộ phần điều khiển bóng đèn sáng và tắt trên mạch điện là công tắc.
d. Tổ chức hoạt động
Chuyển giao nhiệm vụ
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi
trên trong thời gian 1 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.

Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS.
GV chốt lại kiến thức.
GV vào bài mới: Mạch điện có cấu trúc chung như thế nào? Trên mạch điện các bộ
phận chính có thành phần và chức năng gì? Để tìm hiểu nội dung trên thì chúng ta
vào bài hôm nay.
HS định hình nhiệm vụ học tập.
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1. Tìm hiểu cấu trúc chung của mạch điện
a.Mục tiêu: Trình bày được cấu trúc chung của mạch điện.
b. Nội dung: Cấu trúc chung của mạch điện.
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
1.Cấu trúc chung của mạch
GV đưa ra câu hỏi
điện
Em hãy cho biết chức năng của các bộ phận trên
Mạch điện là tập hợp các
mạch điện trong Hình 9.2.
bộ phận mang điện được
kết nối lại với nhau bằng
dây dẫn điện để thực hiện
chức năng của mạch điện
trong điều kiện bình
thường.
*Mạch điện có cấu trúc
như sau
- Nguồn điện: cung cấp
năng lượng điện cho toàn
mạch điện.
-Truyền dẫn, đóng cắt,
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm
điều khiển và bảo vệ:
cặp bàn, trả lời câu hỏitrên trong thời gian 3 phút.
+ Thiết bị đóng cắt, điều
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
khiển và bảo vệ mạch
Thực hiện nhiệm vụ
điện: đóng, cắt nguồn
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
điện, điều khiển hoạt động
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận của tải và bảo vệ an toàn
cho mạch điện.
xét và bổ sung.
+ Dây dẫn: kết nối các bộ
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ

sung.
phận của mạch điện
- Nguồn điện: cung cấp năng lượng điện cho toàn
-Phụ tải điện: tiêu thụ
mạch điện.
năng lượng điện từ nguồn
-Truyền dẫn, đóng cắt, điều khiển và bảo vệ:
điện.
+ Cầu trì: đóng, ngắt nguồn điện; điều khiển hoạt
động của tải và bảo vệ an toàn cho mạch điện.
+ Dây đẫn: kết nối các bộ phận của mạch điện.
- Bóng đèn: tiêu thụ năng lượng điện từ nguồn điện.
GV: Thế nào là mạch điện? Trình bày cấu trúc chung
của mạch điện
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV giới thiệu cho HS tìm hiểu kí hiệu trong sơ đồ
mạch điện bảng 9.1
HS quan sát và ghi nhớ.
Hoạt động 2.2. Tìm hiểu nguồn điện của mạch điện
a.Mục tiêu: Trình bày được thành phần và chức năng của nguồn điện
b. Nội dung: Nguồn điện
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
2. Các bộ phận chính của
GV đưa ra câu hỏi
mạch điện
Quan sát Hình 9.4, hãy kể tên những loại nguồn điện
2.1.Nguồn điện
được sử dụng ở gia đình em.
Nguồn điện là bộ phận
cung cấp điện năng cho
mạch điện hoạt động và
có 2 loại:
a.Nguồn điện xoay
chiều(AC)
- Cung cấp điện năng
cho mạch điện có tải
tiêu thụ điện xoay chiều
- Khi mạch điện hoạt
động, nguồn điện xoay
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp chiều tạo ra dòng điện
xoay chiều có giá trị và
bàn, trả lời câu hỏi trên trong thời gian 3 phút.

HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận
xét và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
a) Nguồn điện một chiều.
b) Nguồn điện một chiều.
c) Nguồn điện xoay chiều.
d) Nguồn điện xoay chiều.
GV: Thế nào là nguồn điện? có mấy loại nguồn điện?
Trình bày chức năng của các nguồn điện đó
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung(SGK-T67)
1-2 HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.

chiều thay đổi theo thời
gian.
- Một số nguồn điện
xoay chiều thông dụng
như nguồn điện lưới,
máy phát điện xoay
chiều…
b. Nguồn điện một
chiều(DC)
- Cung cấp điện năng
cho mạch điện có tải
tiêu thụ điện một chiều
- Khi mạch điện hoạt
động, nguồn điện một
chiều tạo ra dòng điện
một chiều có giá trị và
chiều không thay đổi
theo thời gian.
- Một số nguồn điện một
chiều thông dụng như
nguồn điện pin, ắc quy,
pin năng lượng mặt
trời….

Hoạt động 2.3. Tìm hiểu tải tiêu thụ điện của mạch điện
a.Mục tiêu: Nêu được chức năng của tải tiêu thụ điện của mạch điện
b. Nội dung: Tải tiêu thụ điện
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
2. Các bộ phận
GV đưa ra câu hỏi
chính của mạch
Em hãy nêu tên và chức năng của mỗi đồ dùng điện trong
điện
Hình 9.5.
2.2. Tải tiêu thụ
điện
Tải tiêu thụ điện là
những thiết bị, đồ
dùng điện được sử
dụng trong cuộc

sống gia đình hoặc
trong công nghiệp,
có chức năng biến
đổi điện năng
thành các dạng
năng lượng khác
để phục vụ nhu
cầu sử dụng như
quang năng, cơ
năng, nhiệt năng.
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn,
trả lời câu hỏi trên trong thời gian 2 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và
bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
a) Đèn điện: Biến đổi điện năng thành quang năng để thắp
sáng.
b) Nồi cơm điện: Biến đổi điện năng thành nhiệt năng để nấu
chín thức ăn.
c) Quạt điện: Biến đổi điện năng thành cơ năng để làm mát.
GV: Thế nào là tải tiêu thụ điện?
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung(SGK-T67)
1-2 HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.
Tiết 9
Hoạt động 2.4. Tìm hiểu bộ phận đóng cắt và bảo vệ mạch điện
a.Mục tiêu: Trình bày được thành phần và chức năng của bộ phận đóng, cắt và bảo
vệ mạch điện
b. Nội dung: Bộ phận đóng, cắt và bảo vệ mạch điện
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động

Hoạt động của GV và HS

Nội dung cần
đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
2. Các bộ phận
GV đưa ra câu hỏi
chính của mạch
 Quan sát Hình 9.6, em hãy nêu tên, chức năng của một số thiết điện
2.3.Bộ phận đóng,
bị đóng, cắt và bảo vệ mạch điện.
cắt và bảo vệ mạch
điện

- Bộ phận đóng,
cắt và bảo vệ
mạch điện có
chức năng đóng,
cắt nguồn điện
cho mạch điện
và bảo vệ mạch
điện khi có sự cố
- Bộ phận đóng,
cắt và bảo vệ
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả
mạch điện có
lời câu hỏi trên trong thời gian 2 phút.
các thành phần:
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
+ Cầu dao: thiết
Thực hiện nhiệm vụ
bị đóng, cắt
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
nguồn điện bằng
Báo cáo, thảo luận
tay.
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
+ Cầu chì: thiết
sung.
bị bảo vệ sự cố
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
ngắn mạch và
a) Cầu dao: thiết bị đóng, cắt nguồn điện bằng tay.
quá tải cho
b) Cầu chì: thiết bị bảo vệ sự cố ngắn mạch và quá tải cho mạch
mạch điện. Cầu
điện. Cầu chì thường được sử dụng kết hợp với cầu dao.
chì thường được
c) Aptomat: thiết bị đóng, cắt nguồn điện bằng tay hoặc cắt
sử dụng kết hợp
nguồn điện tự động khi có sự cố quá tải và ngắn mạch xảy ra.
với cầu dao.
GV: Bộ phận đóng, cắt và bảo vệ mạch điện có chức năng gì? Bộ
+ Aptomat: thiết
phận đóng, cắt và bảo vệ mạch điện có những thành phần nào?
bị đóng, cắt
Chức năng của các thành phần đó
nguồn điện bằng
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
tay hoặc cắt
Kết luận và nhận định
nguồn điện tự
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
động khi có sự
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
cố quá tải và
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung(SGK-T68)
ngắn mạch xảy

1-2 HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.

ra.

Hoạt động 2.5. Tìm hiểu bộ phận điều khiển mạch điện
a.Mục tiêu: Trình bày được thành phần và chức năng của bộ phận điều khiển mạch
điện
b. Nội dung: Bộ phận điều khiển mạch điện
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần
đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
2. Các bộ phận
GV đưa ra câu hỏi
chính của mạch
Em hãy nêu chức năng và phạm vi ứng dụng của các loại công
điện
2.4. Bộ phận điều
tắc có trong Hình 9.7.
khiển mạch điện

- Bộ phận điều
khiển mạch điện
có chức năng
bật, tắt hoạt
động của tải
theo nhu cầu sử
dụng
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả - Bộ phận điều
khiển mạch điện
lời câu hỏi trên trong thời gian 2 phút.
gồm:
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
+ Công tắc nổi
Thực hiện nhiệm vụ
và công tắc âm
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
tường sử dụng
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ để đóng, ngắt
mạch điện trực
sung.
tiếp bằng tay.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
+ Công tắc điện
-Công tắc nổi và công tắc âm tường (Hình 9.7a, 9.7b): sử dụng
từsử dụng đề
để đóng, ngắt mạch điện trực tiếp bằng tay.
đóng, ngắt mạch
- Công tắc điện từ (Hinh 9.7c): sử dụng đề đóng, ngắt mạch
điện tự động.
điện tự động.
+ Mô đun điều
- Mô đun điều khiển (Hình 9.7d): sử dụng để đóng, ngắt mạch
khiển: sử dụng
điện tự đông theo chương trình đã được lập trình sẵn.
để đóng, ngắt
GV: Bộ phận điều khiển mạch điện có chức năng gì? Bộ phận

điều khiển mạch điện có những loại nào? Chức năng của các
loạiđó?
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung(SGK-T69)
1-2 HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.
Hoạt động 2.6. Tìm hiểu dây dẫn điện mạch điện
a.Mục tiêu: Nêu được khái niệm dây dẫn điện
b. Nội dung: Dây dẫn điện
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV đưa ra câu hỏi
Quan sát Hình 9.8, em hãy cho biết có những loại dây dẫn
điện thông dụng nào?

GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp
bàn, trả lời câu hỏi trên trong thời gian 2 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét
và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
 Dây điện đơn cứng.
 Dây điện đơn mềm.
 Dây điện đôi mềm dệp.

mạch điện tự
đông theo
chương trình đã
được lập trình
sẵn.

Nội dung cần đạt
2. Các bộ phận chính
của mạch điện
2.5. Dây dẫn điện
-Dây dẫn điện có
chức năng kết nối
các bộ phận(thiết bị)
của mạch điện để
tạo thành mạch kín
cho dòng điện chạy
qua khi mạch điện
hoạt động.
- Dây dẫn điện gồm
những loại sau:
- Dây điện đơn cứng.
- Dây điện đơn mềm.
- Dây điện đôi mềm
dệp.
- Dây điện xoắn
mềm.
Dây cáp điện thường.
- Dây cáp điện bọc
giáp.
- Dây cáp điện ngầm
3 pha.

Dây điện xoắn mềm.
 Dây cáp điện thường.
 Dây cáp điện bọc giáp.
 Dây cáp điện ngầm 3 pha.
GV: Dây dẫn điện có chức năng gì? Dây dẫn điện gồm
những loại nào?
1-2 HS trả lời. HS khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung(SGK-T69)
1-2 HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.
Hoạt động 3: Luyện tập
a.Mục tiêu: Củng cố kiến thức về mạch điện
b. Nội dung: HS tiến hành làm bài tập
c. Sản phẩm: HS các nhóm hoàn thành bài tập
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV đưa ra bài tập
Bài 1. Quan sát Hình 9.9, em hãy cho biết tên những
thiết bị có trong bảng điện. Nêu chức năng của từng
thiết bị. 


Bài 2. Em hãy cho biết mạch điện cần có những bộ phận
(thiết bị điện) nào để có thể hoạt động bình thường và
bảo vệ an toàn khi có các sự cố quá tải, ngắn mạch?
GV yêu cầu HS thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, hoàn
thành bài tập trong thời gian 2 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ

.

Nội dung cần đạt
Bài 1. - Aptomat: thiết
bị đóng, cắt nguồn
điện bằng tay hoặc cắt
nguồn điện tự động khi
có sự cố quá tải và
ngắn mạch xảy ra.
- Công tắc nổi: sử dụng
để đóng, ngắt mạch
điện trực tiếp bằng tay.
- Ổ cắm: chia sẻ và kết
nối của các thiết bị
điện với nguồn điện.
Bài 2. Bộ phận đóng,
cắt và bảo vệ mạch
điện:
- Cầu dao: thiết bị
đóng, cắt nguồn điện
bằng tay.
- Cầu chì: thiết bị bảo
vệ sự cố ngắn mạch và
quá tải cho mạch điện.

HS quan sát và thảo luận nhóm cặp bàn và trả lời câu
Cầu chì thường được
hỏi.
sử dụng kết hợp với
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến
cầu dao.
hành thảo luận nhóm và trả lời được câu hỏi.
- Aptomat: thiết bị
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
đóng, cắt nguồn điện
Báo cáo, thảo luận
bằng tay hoặc cắt
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận
nguồn điện tự động khi
xét và bổ sung.
có sự cố quá tải và
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
ngắn mạch xảy ra.
sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 4: Vận dụng
a.Mục tiêu: Vận dụng kiến thức về mạch điệnvào thực tiễn
b. Nội dung: Mạch điện
c. Sản phẩm: Bản ghi trên giấy A4.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của
Nội dung cần đạt
GV và HS
Chuyển giao
1. HS tự liên hệ và đưa ra
nhiệm vụ
GV yêu cầu HS
về nhà hoàn
thành nhiệm vụ:
1.Hãy kể tên
một số mạch
điện sử dụng
công tắc nổi,
công tắc âm
tường để bật,
tắt tải bằng tay.
2. Hãy kể tên một số
mạch điện sử dụng
công tắc điện từ, mô
đun điều khiển để
bật, tắt tải tự động
mà em biết.
Ghi trên giấy A4. Giờ
sau nộp GV

Thực hiện

nhiệm vụ
HS thực hiện
nhiệm vụ của
GV tại nhà
Báo cáo, thảo
luận
HS trình bày kết
quả của mình,
HS khác nhận
xét và bổ sung.
Kết luận và
nhận định
GV nhận xét,
đánh giá trình
bày của HS.
GV khen bạn có
kết quả tốt nhất.
HS nghe và ghi
nhớ.

2.