Tiết 1+2 Tuần 1
Ngày soạn: 4.9.2008
Đọc văn: VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích Thượng kinh kí sự-Lê Hữu Trác)
Mục tiêu bài học: Giúp hs: Hiểu rõ giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm cũng như nhân cách thanh cao của Lê Hữu Trác qua ngòi bút kí sự chân thực, sắc sảo về cuộc sống và cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa.
Phương tiện thực hiện: SGK, SGV, thiết kế bài học.
Cách thức tiến hành: Đọc, tìm hiểu, phân tích, phát huy chủ thể hs.
Tiến trình giờ dạy: 1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ: không.
3. Dạy bài mới:
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt

HĐ1: Tìm hiểu chung về tác giả, tác phẩm.
TT1: HS đọc tiểu dẫn sgk
TT2: Tóm tắt vài nét tiểu sử về tác giả Lê Hữu Trác?
TT3: Tại sao tác giả lấy hiệu là Hải Thượng Lãn Ông?
TT4: Những đóng góp của ông về mặt y học và văn học?
TT5: HS tìm hiểu tác phẩm.
- Hãy cho biết thể loại, hình thức, và những nội dung cơ bản của tác phẩm Thượng kinh kí sự?
- GV giới thiệu đôi nét về thể loại kí.
TT6: Hãy cho biết đại ý đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh?
GV tóm tắt bằng sơ đồ trên bảng phụ.




HĐ2: Đọc hiểu văn bản.
TT1: Gọi hs đọc đoạn văn chọn lọc, gv hướng dẫn
TT2: GV hướng dẫn học sinh từng bước tìm hiểu đọan trích trên cơ sở câu hỏi nêu trong phần hướng dẫn học bài. Chia lớp thành các nhóm nhỏ.
- Nhóm 1: Tìm những chi tiết miêu tả quang cảnh trong phủ chúa. Nhận xét đánh giá.
GV gợi ý:
+ Cảnh trong phủ chúa được miêu tả ntn? Cảnh bên ngoài, cảnh bên trong?
+ Qua đó em có nhận xét gì về vị trí của chúa trong triều đình?
- Đại diện tổ trình bày, gv nhận xét tổng kết.
Hết tiết 1 – củng cố.
- Nhóm 2: Tìm những chi tiết miêu tả cách sinh hoạt trong phủ chúa. Nhận xét đánh giá.
- GV gợi ý:
+ Cung cách sinh hoạt trong phủ chúa ra sao?
+ Qua những ghi nhận và quan sát của tác giả, em hãy nêu giá trị hiện thực của tác phẩm? Đoạn trích?
- Đại diện nhóm trình bày, gv nhận định tổng kết.

- Nhóm 3: Tìm những chi tiết cho thấy thái độ , tâm trạng của tác giả
GV gợi ý:
+ Trước quang cảnh và cung cách sinh hoạt trong phủ chúa, tác giả đã có những nhận xét ntn? Hãy tìm những chi tiết cho thấy điều đó?
+ Tác giả xác định căn bệnh của thế tử do đâu mà có? Cách chữa bệnh ntn?
+ Qua cách chữa bệnh ta biết thêm được gì về con người LHT?
- Đại diện nhóm trình bày, gv nhận định tổng kết.
- Nhóm 4: Phân tích những đặc sắc nghệ thuật.
GV gợi ý:
+ Hãy nêu những giá trị nghệ thuật của đọan trích?
+ Qua những đặc sắc về nghệ thuật, em hãy nêu khái quát giá trị hiện thực của đọan trích?
- Đại diện nhóm trình bày, gv nhận định tổng kết.

HĐ3: Tổng kết
HĐ4: Luyện tập củng cố.

I. Giới thiệu.
1. Tác giả:
- Lê Hữu Trác (1724 - 1791), hiệu Hải Thượng Lãn Ông.
- Danh y: chữa bệnh, soạn sách, dạy nghề thuốc.
- Bộ Hải Thượng y tông tâm lĩnh:
+ 66 quyển, công trình nghiên cứu y học
+ Cảm xúc của tác giả khi chữa bệnh ở miền quê.
+ Tâm huyến, đức độ của người thầy thuốc.
- Nhà văn, nhà thơ có những đóng góp cho văn học nước nhà.
2. Tác phẩm: Thượng kinh kí sự
- Thể loại: kí sự, ghi chép lại sự việc có thật, hoàn chỉnh.
- Hình thức: + Viết bằng chữ Hán
- Nội dung: + Tả cuộc sống ở kinh đô, cảnh sống xa hoa ở phủ chúa Trịnh, thế lực, quyền uy nhà chúa.
+ Thái độ coi thường danh lợi của tác giả.
3. Đoạn trích: Vào phủ chúa Trịnh
- Lê Hữu Trác lên kinh, vào phủ chúa để bắt mạch, kê đơn cho Trịnh Cán.
- Tóm tắt: Tiếp thánh chỉ → vào cung → qua nhiều lần cửa → vườn cây → hành lang quanh co → điếm “hậu mã..” → cửa lớn → hành lang phía tây → đại đường, quyển