Tiết 1 Ngày soạn : 25/8/2008
Ngày dạy : 27/8/2008
PHẦN I: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ THẾ GIỚI SỐNG
BÀI 1: CÁC CẤP ĐỘ TỔ CHỨC CỦA THẾ GIỚI SỐNG

A. MỤC TIÊU:
1. Kiến thức:
- Trình bày được hệ sống là hệ thống mở có tổ chức phức tạp theo cấp bậc tương tác với nhau, với môi trường sống và hệ luôn tiến hóa.
- Nêu được sự đa dạng và thống nhất giữa các cấp tổ chức.
- Nêu được đặc điểm của các cấp tổ chức từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp.
2. Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng phân tích tổng hợp, kỹ năng hợp tác nhóm và làm việc độc lập.
3. Thái độ:
- Xây dựng quan điểm duy vật biện chứng về thế giới sống: Hệ sống là hệ thống nhất tự điều chỉnh, thể hiện mối liên hệ giữa cấu trúc với chức năng, giữa hệ với môi trường sống và hệ luôn tiến hóa.
B. PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY:
Đàm thoại, dạy học giải quyết vấn đề, dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ.
C. CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
- GV: Tranh vẽ phóng to hình 1SGK và các miếng bìa nhỏ có ghi các cấp độ tổ chức của hệ sống.
- HS: Tự nghiên cứu bài mới.
D. TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
I. Ổn định lớp:
II. Kiểm tra bài cũ:
III. Bài mới:
1. Đặt vấn đề: Nội dung chương trình sinh học trung học phổ thông bố trí kiến thức theo cấp độ tổ chức của hệ sống từ thấp đến cao:
- Lớp 10: Sinh học tế bào
- Lớp 11: Sinh học cơ thể
- Lớp 12: Sinh học quần thể và hệ sinh thái
GV: Sinh vật có những đặc tính sống cơ bản nào mà em biết?
HS: Trao đổi chất và năng lượng; Sinh trưởng phát triển; Sinh sản; Cảm ứng và vận động
GV: Vật vô sinh có những đặc tính đó không?
GV lý giải sự khác biệt rồi kết luận: Một trong những đặc tính cơ bản của hệ sống là tính có tổ chức cao ( phân biệt với hệ vô cơ và là cơ sở để hiểu các đặc tính khác của hệ sống
2.Triển khai bài mới:
HOẠT ĐỘNG THẦY VÀ TRÒ
NỘI DUNG KIẾN THỨC

 - GV yêu cầu HS quan sát hình 1, thảo luận nhóm theo từng bàn về cách sắp xếp các cấp độ tổ chức sống từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp theo cấu thành quan sát được ( Viết ra giấy.
HS: Đại diện nhóm lên xếp từ các miếng bìa.
Phân tử ( Đại phân tử ( Bào quan ( Tế bào ( Mô ( Cơ quan ( Hệ cơ quan ( Cơ thể ( Quần thể - Loài ( Quần xã ( Hệ sinh thái – Sinh quyển.
GV: Cách sắp xếp này, tuy phản ảnh đúng thực tế, nhưng chưa thể hiện rõ sự tiến hóa của hệ thống sống.Với quan điểm mỗi cấp độ tổ chức chính là một hệ mở độc lập, nghĩa là thường xuyên có sự trao đổi vật chất và năng lượng với môi trường và có đầy đủ các đặc tính sống ( Thế giới sống sẽ gồm các cấp độ tổ chức chính nào?
- Vì sao tế bào là đơn vị tổ chức cơ bản của hệ sống?
( Vật chất phải tiến hóa đến tổ chức tế bào thì mới xuất hiện đặc tính sống đầy đủ như là một hệ mở.
- Kể tên các cấp tổ chức phụ trong cấp độ chính là tế bào?
- Phân tử, đại phân tử được hình thành như thế nào?
- Trong tế bào có các phân tử, đại phân tử nào?
- Kể tên các bào quan và chức năng của chúng?
GV: Thế nào là cấp tổ chức cơ thể?
HS tham khảo SGK và trả lời: Cấp cơ thể là cấp tổ chức có cấu tạo từ một đến hàng trăm nghìn tỷ tế bào, tồn tại và thích nghi với những điều kiện nhất định của môi trường.
Phân biệt cơ thể đơn bào và cơ thể đa bào?
- GV: Nếu tế bào cơ tim, mô cơ tim, quả tim cũng như hệ tuần hoàn bị tách ra khỏi cơ thể, chúng có hoạt động sống nữa không?
- HS thảo luận ( Trả lời: Không có hoạt động co rút bơm máu, tuần hoàn máu vì thiếu sự phối hợp điều chỉnh của các hệ cơ quan khác như hệ tiêu hóa, hệ hô hấp, hệ bài tiết, hệ nội tiết, hệ thần kinh có trong cơ thể toàn vẹn
- HS nêu lại khái niệm quần thể? Chỉ ra sự tương tác giữa các cấp độ tổ chức